Sau khi đã chọn được vị trí, bước tiếp theo là bày biện bàn thờ. Một bàn thờ Thần Tài Thổ Địa có thể rất giản dị với tượng, bát hương, nước và hoa quả, cũng có thể đầy đủ với bài vị, đèn, linh vật, bồn tụ bảo. Chúng ta sẽ lần lượt đi qua từng vật phẩm, xem mỗi thứ giữ vai trò gì và nên đặt ở đâu, để quý vị tự quyết định mức độ phù hợp với điều kiện gia đình. Nguyên tắc xuyên suốt mà Thầy Vũ Giới luôn nhắc: bàn thờ đẹp trước hết phải đúng, sạch và yên, không cần nhiều mà cần đủ ý nghĩa.
Các vật phẩm cơ bản trên bàn thờ Thần Tài Thổ Địa
Tượng Thần Tài và Thổ Địa
Đây là trung tâm của bàn thờ. Hai pho tượng được đặt cân đối, cùng nhìn ra phía trước. Nhiều gia đình thờ thêm Thần Tiền hoặc tượng Phật Di Lặc nhỏ tuỳ theo nếp nhà. Cách chọn chất liệu và kích thước tượng được trình bày riêng trong bài Chọn tượng Thần Tài Thổ Địa.
Bài vị
Bài vị đặt phía sau, chính giữa, làm "tấm lưng" cho hai vị. Bài vị thường ghi danh hiệu các vị thần cai quản đất đai và tài lộc. Phong Thuỷ Liên Hoa có Bài vị Thần Tài Thổ Địa mạ vàng, khung gỗ — quý vị xem chi tiết tại trang sản phẩm.
Bát hương (lư hương)
Bát hương đặt chính giữa phía trước tượng. Đây là nơi tụ khí của bàn thờ, nên Thầy Vũ Giới đặc biệt lưu ý việc chuẩn bị bát hương: dùng tro hoặc cát sạch, và nếu bốc bát hương có nạp thất bảo thì cần người hiểu rõ thực hiện. Bài Bóc bát hương, vì sao bát hương hoá âm? giải thích chi tiết.
Năm chung nước
Theo học thuật Liên Hoa, bàn thờ Thổ Địa có 5 chung nước, thắp 5 nén hương, tương ứng với số 5 thiên khí của thổ. Năm chung xếp thành hàng ngang phía trước bát hương. Ngoài ra, nhiều bộ bàn thờ có thêm 3 chung đựng muối, gạo, nước — tượng trưng cho sự đủ đầy cơ bản của gia đình.
Phong Thuỷ Liên Hoa có Bộ 5 ly Thần Tài Thổ Địa ngọc Hoàng Long do phân xưởng Liên Hoa chế tác. Phần giới thiệu riêng các món đồ thờ bằng đá của Liên Hoa, gồm bát tụ bảo, lư hương, bộ 5 ly và hũ gạo muối, nằm trong bài Đồ thờ đá quý Liên Hoa; bài này chỉ tập trung vào cách bày.
Đèn, hoa và đĩa trái cây
Đèn (đèn dầu, nến hoặc đèn điện an toàn) đặt hai bên. Bình hoa và đĩa trái cây đặt hai bên theo nếp "đông bình tây quả" quen thuộc; cách xác định bên nào là "đông" có khác nhau giữa các vùng, nên quý vị giữ theo nếp đã thống nhất trong gia đình. Hoa tươi và quả sạch quan trọng hơn số lượng.
Linh vật và vật phẩm phong thuỷ đi kèm
Ngoài phần cơ bản, bàn thờ Thần Tài Thổ Địa trong thực hành phong thuỷ thường có thêm một số linh vật:
- Bồn tụ bảo: đặt ở vị trí trung tâm phía trước, tượng trưng cho việc gom giữ tài lộc. Xem bài Đặt Bồn Tụ Bảo tại bàn thờ Thần Tài Thổ Địa.
- Ông Cóc (thiềm thừ): đặt quay ra ngoài, cố định, không xoay tuỳ tiện. Thầy có hướng dẫn riêng trong bài Hướng dẫn thờ cúng ông Cóc.
- Cặp Tỳ Hưu, Long Quy, Kim Quy: đặt hai bên hoặc phía trước theo bố cục trấn khí.
- Thần Tiền: nhiều bộ Liên Hoa thờ ba vị Tài — Địa — Tiền.
Quý vị không bắt buộc phải có đầy đủ mọi linh vật. Thêm linh vật mà không hiểu vai trò, đặt lộn xộn, chen chúc thì ngược lại làm bàn thờ rối khí. Ít mà đúng vẫn tốt hơn nhiều mà loạn.
Thứ tự bày biện gợi ý
Để quý vị dễ hình dung, có thể chia bàn thờ thành ba lớp từ trong ra ngoài:
| Lớp | Vật phẩm | Ghi chú |
|---|---|---|
| Lớp trong cùng | Bài vị | Chính giữa, sát tường |
| Lớp giữa | Tượng Thần Tài, Thổ Địa (và Thần Tiền nếu có) | Cân đối, cùng nhìn ra trước |
| Lớp trước | Bát hương, 5 chung nước, bồn tụ bảo | Bát hương ở trục giữa |
| Hai bên | Đèn, bình hoa, đĩa quả, linh vật | Giữ đối xứng, không che tượng |
Trục giữa (bài vị — bát hương) nên thẳng hàng và thông thoáng. Đây là "trục khí" của bàn thờ, không đặt vật che chắn phía trước bát hương.
Vài chi tiết bày trí theo Hình Pháp
Trong loạt bài Nội loan đầu: phòng thờ và nhà bếp theo Hình Pháp, ngoài phần lập cực tại thần vị, Thầy Vũ Giới còn liệt kê nhiều nguyên tắc nhỏ cho mặt bàn thờ. Một số điểm áp dụng được ngay cho bàn thờ Thần Tài Thổ Địa:
- Thứ bậc tượng: khi thờ từ ba tượng trở lên, tượng chủ đặt ở giữa và không để hai tượng bên cao hơn tượng giữa.
- Cỡ tượng và lư hương: tượng không nên quá nhỏ so với mặt bàn; ngược lại, lư hương không nên to quá khổ đến mức lấn át cả bàn thờ.
- Đèn và bình hoa: giữ khoảng cách vừa phải, không dồn sát vào nhau hay sát vào tượng.
- Mặt bàn: phải phẳng, không nghiêng lệch; nếu bàn bị kênh, quý vị kê chỉnh lại cho cân.
- Tro hương: tro rơi ra mặt bàn thì lau đi ngay, giữ bàn thờ luôn gọn sạch.
Những điểm trên không đòi hỏi mua sắm thêm gì, chỉ cần quý vị để ý khi bày và khi lau dọn. Cách chọn tượng theo dáng ngồi, nét mặt, kích thước được nói kỹ hơn trong bài chọn tượng đã dẫn ở trên.
Bộ bàn thờ trọn gói theo pháp Liên Hoa
Với gia đình muốn có một bộ đồng bộ về chất liệu và hình tướng, Phong Thuỷ Liên Hoa có các bộ do Thầy Vũ Giới thiết kế. Bộ bàn thờ Thần Tài Thổ Địa đầy đủ gồm linh vật và phép trấn, có tư vấn chi tiết vị trí. Bộ đầy đủ Thần Tài Thổ Địa Phú Quý Liên Hoa liệt kê rõ từng hạng mục như tượng, Thần Tiền, Long Quy, ông Cóc, Tỳ Hưu, bồn tụ bảo, bộ chung nước, lư hương, bài vị. Mỗi bộ có thành phần khác nhau nên được báo giá theo từng trường hợp. Toàn bộ vật phẩm lẻ nằm trong danh mục Vật phẩm bàn thờ.
Câu hỏi thường gặp
Bàn thờ nhỏ thì tối thiểu cần những gì?
Tối thiểu gồm tượng hai vị, bát hương, chung nước, đèn và hoa quả. Các linh vật có thể bổ sung dần khi quý vị hiểu rõ vai trò.
Có được để tiền, vàng lên bàn thờ không?
Nhiều gia đình đặt một ít tiền hoặc vàng tượng trưng trong hộp, khay nhỏ trên bàn thờ. Điều này không bắt buộc; nếu đặt, cần gọn gàng, không chất đống che tượng.
Có cần khai quang tượng và linh vật không?
Theo truyền thống, tượng và linh vật thường được khai quang trước khi an vị. Các vật phẩm Liên Hoa được Thầy Vũ Giới lập ấn, khai quang theo thông tin ghi trên trang sản phẩm.
Đổi vị trí vật phẩm trên bàn thờ có sao không?
Khi lau dọn hằng ngày, quý vị đặt lại đúng chỗ cũ. Hạn chế xoay chuyển linh vật như ông Cóc. Muốn thay đổi bố cục lớn nên làm vào dịp bao sái cuối năm.