Với biệt thự, cổng là lớp "cửa" đầu tiên của cả khu đất, nơi khách bước vào, xe ra vào và cũng là điểm đầu tiên người ngoài nhìn thấy. Trong phong thủy, cổng được xem như nơi đón khí vào khuôn viên trước khi khí tới cửa chính của ngôi nhà. Vì vậy, vị trí, hướng, kích thước và hình dáng cổng đều được nhiều gia chủ quan tâm. Bài này trình bày các nguyên tắc chọn vị trí cổng so với cửa chính và đường, cách xác định hướng cổng, chọn kích thước theo thước Lỗ Ban với ví dụ tính sẵn, kiểu dáng, vật liệu và những lỗi hay gặp. Nguyên lý chung về biệt thự có ở bài phong thủy biệt thự.
Trong bài này: vai trò của cổng · vị trí cổng so với cửa chính · quan hệ với đường và xung quanh · hướng cổng · kích thước theo thước Lỗ Ban · kiểu dáng và vật liệu · lỗi hay gặp · câu hỏi thường gặp.
1. Vai trò của cổng trong phong thủy biệt thự
Ở nhà phố, cửa chính thường mở ngay ra đường; ở biệt thự, giữa đường và cửa chính có cổng và một khoảng sân. Chuỗi "đường – cổng – sân – cửa chính" quyết định cách khí và người đi vào nhà. Một cổng tốt giúp lọc bớt những tác động trực tiếp từ đường, tạo cảm giác an toàn, riêng tư và trang trọng cho khuôn viên. Về công năng, cổng cũng là nơi kiểm soát an ninh, lối xe, lối người.
2. Vị trí cổng so với cửa chính
- Không nên thẳng hàng tuyệt đối với cửa chính: khi cổng, lối đi và cửa chính nằm trên một trục thẳng, khí và tầm nhìn đi thẳng vào nhà. Nhiều nơi khuyên lệch cổng hoặc đặt một bồn hoa, cây xanh, tiểu cảnh giữa sân làm điểm chuyển hướng.
- Có khoảng sân giữa cổng và nhà: sân đủ rộng giúp khí tụ lại trước khi vào nhà, tương tự khái niệm minh đường.
- Cổng không nên quá sát cửa chính: mở cổng là thấy ngay cửa nhà, thiếu khoảng đệm.
- Tỉ lệ với nhà: cổng quá lớn so với nhà gây cảm giác lấn át; quá nhỏ thì thiếu trang trọng.
3. Quan hệ với đường và xung quanh
- Tránh cổng đối diện thẳng con đường đâm vào, ngõ cụt hoặc ngã ba chữ T.
- Tránh cổng đối diện góc nhọn công trình, cột điện, cây lớn, trụ biển quảng cáo.
- Tránh cổng nằm ngay khúc cua ngoài của con đường, nơi xe chạy hướng thẳng vào.
- Nếu bắt buộc, có thể lùi cổng vào trong, làm hàng rào cây xanh, bồn hoa hoặc thay đổi vị trí cổng trên mặt tiền khu đất.
4. Hướng cổng
Hướng cổng thường được đo bằng cách đứng ở cổng, quay lưng vào khuôn viên, nhìn ra đường. Cổng có thể cùng hướng với cửa chính hoặc lệch đi vài độ, thậm chí đặt ở một mặt khác của khu đất tuỳ đường giao thông. Nhiều phương pháp phong thủy xét hướng cổng cùng với hướng nhà để chọn vị trí cổng ở phía phù hợp trên mặt tiền. Việc cụ thể cần đo hướng chính xác và áp dụng nhất quán theo phương pháp của người tư vấn. Cách đo xem bài cách đo hướng nhà bằng la kinh.
5. Kích thước cổng theo thước Lỗ Ban
Lọt lòng cổng là khoảng rỗng nên thường dùng thước 52,2 cm (thông thuỷ), chia 8 cung: Quý nhân, Hiểm hoạ, Thiên tai, Thiên tài, Nhân lộc, Cô độc, Thiên tặc, Tể tướng. Cách tính: lấy kích thước lọt lòng trừ đi bội số lớn nhất của 52,2 cm, rồi chia phần dư cho 6,525 cm để biết cung.
| Lọt lòng | Phần dư | Cung | Nhận xét |
|---|---|---|---|
| 290 cm | 29,0 cm | Nhân lộc | Tốt, nằm khá giữa cung |
| 310 cm | 49,0 cm | Tể tướng | Tốt, nằm khá giữa cung |
| 370 cm | 4,6 cm | Quý nhân | Tốt |
| 300 cm | 39,0 cm | Cô độc | Xấu, nên tránh |
| 330 cm | 16,8 cm | Thiên tai | Xấu, nên tránh |
| 350 cm | 36,8 cm | Cô độc | Xấu, nên tránh |
Chiều rộng cổng còn phải đáp ứng công năng: đủ cho xe ra vào thuận tiện, có cổng phụ cho người đi bộ nếu cần. Nên chọn kích thước công năng trước, rồi điều chỉnh vài centimet cho rơi vào cung tốt. Chi tiết ba loại thước có ở bài cách dùng thước Lỗ Ban.
6. Kiểu dáng và vật liệu
- Cân đối, vững chãi: trụ cổng chắc, cánh cổng đồng đều; cổng hai cánh thường được ưa chuộng ở cổng chính.
- Hài hoà với kiến trúc nhà: biệt thự hiện đại hợp cổng đường nét gọn; biệt thự tân cổ điển hợp cổng có trụ, mũ cột, hoa văn vừa phải.
- Không có chi tiết sắc nhọn chĩa vào nhà: mũi giáo, chông trên đỉnh cổng nên hướng ra ngoài hoặc thay bằng chi tiết bo tròn.
- Vật liệu bền: sắt mỹ thuật, nhôm đúc, gỗ xử lý ngoài trời; chú ý chống gỉ, chống cong vênh.
- Chiếu sáng: đèn trụ cổng, đèn lối đi đủ sáng, tạo cảm giác ấm áp, an toàn.
7. Những lỗi hay gặp với cổng biệt thự
- Cổng, lối đi và cửa chính thẳng hàng, không có điểm chuyển hướng.
- Cổng mở ra đường đâm thẳng hoặc ngã ba.
- Cổng quá to so với nhà, hoặc quá nhỏ khiến xe ra vào khó.
- Cánh cổng mở ra ngoài lấn đường, gây nguy hiểm.
- Kích thước lọt lòng rơi vào cung xấu hoặc sát ranh giới cung.
- Cổng xuống cấp, gỉ sét, không được bảo trì.
Muốn thử nhanh các phương án vị trí cổng, sân và cửa chính, có thể dựng mặt bằng khuôn viên bằng app Vẽ Mặt Bằng 2D – 3D và đặt la kinh bằng app Lập Cục Pháp. Với khu đất có hồ bơi, xem thêm bài hồ bơi biệt thự.
8. Tường rào, cổng phụ và cảnh quan đi kèm
Cổng chính không đứng một mình mà nằm trong hệ thống tường rào bao quanh khuôn viên. Tường rào nên có chiều cao vừa phải, đủ an toàn và riêng tư nhưng không quá kín khiến khuôn viên bí bách; phần trên có thể làm lam, song sắt hoặc trồng cây leo để khí và gió vẫn lưu thông. Hai bên cổng có thể trồng cây xanh, đặt đèn trụ hoặc bồn hoa để tạo sự trang trọng và mềm mại. Cổng phụ dành cho người đi bộ hoặc xe dịch vụ nên đặt ở vị trí kín đáo hơn, không cạnh tranh với cổng chính. Nếu khuôn viên có hai mặt giáp đường, nên xác định rõ mặt nào là mặt tiền chính để đặt cổng chính, mặt còn lại chỉ dùng cổng phụ.
Về lối đi từ cổng tới cửa nhà, một đường lát đá hoặc gạch uốn nhẹ qua sân vườn thường dễ chịu hơn một đường thẳng tắp. Dọc lối đi có thể bố trí đèn thấp, cây bụi, để buổi tối khi về nhà, cả gia đình cảm nhận được sự ấm áp ngay từ cổng. Những chi tiết nhỏ này góp phần lớn vào trải nghiệm hằng ngày và cũng phù hợp với nguyên tắc để khí đi vào nhà một cách từ tốn. Khi thiết kế, nên vẽ cổng, tường rào, lối đi và sân cùng lúc với ngôi nhà để toàn bộ khuôn viên được hài hoà, thay vì làm cổng sau cùng như một hạng mục phụ.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- App Vẽ Mặt Bằng Liên Hoa 2D – 3D: vẽ mặt bằng khuôn viên, cổng, sân và nhà.
- App Lập Cục Pháp: đặt la kinh Liên Hoa lên mặt bằng để xác định hướng cổng và nhà.
- Vật phẩm Liên Hoa: thước Lỗ Ban, la kinh tiếng Việt.
- Mẫu nhà Liên Hoa: tham khảo mẫu biệt thự sân vườn, biệt thự phố.
Câu hỏi thường gặp về cổng biệt thự
Cổng có nên thẳng với cửa chính?
Thường khuyên tránh thẳng hàng tuyệt đối. Có thể lệch cổng hoặc đặt tiểu cảnh, bồn hoa giữa sân làm điểm chuyển hướng.
Cổng biệt thự dùng thước Lỗ Ban nào?
Lọt lòng cổng dùng thước 52,2 cm (thông thuỷ); khối đặc như trụ cổng có thể dùng thước 42,9 cm.
Cổng nên mở vào trong hay ra ngoài?
Cổng mở vào trong thường được ưa chuộng hơn, vừa an toàn với người đi đường vừa tạo cảm giác đón vào.
Có cần làm cổng phụ không?
Nếu cổng chính chủ yếu cho xe, cổng phụ cho người đi bộ giúp sinh hoạt thuận tiện và an toàn hơn.
Cần tư vấn vị trí và kích thước cổng cho biệt thự cụ thể, có thể liên hệ Phong Thuỷ Liên Hoa.
