Phối mệnh trạch trong phong thủy Bát Trạch: lỗ hổng ít ai biết

Bát Trạch hiện đại đang tồn tại một lỗ hổng lớn về nguyên lý vận khí mà ít người nhận ra: người ta tính rất kỹ sự phối hợp giữa mệnh chủ và mệnh trạch, nhưng lại bỏ quên câu hỏi trước nhất – người và nhà đã thật sự được kết nối với nhau chưa? Theo Thầy Vũ Giới, chính "thao tác kết nối" ấy là phần đã thất truyền.

Bài viết biên soạn từ hai bài giảng của Thầy Vũ Giới – Phong Thuỷ Liên Hoa về Bát Trạch Chân Quyết. Nếu ở bài Bát Trạch hiểu sao cho đúng Thầy trả lời câu hỏi "Bát Trạch có sai không", thì bài này đi vào chỗ sâu hơn: cơ chế phối mệnh, những điểm chân pháp mà sách không ghi, và gốc tiên thiên của Đông Tứ Trạch – Tây Tứ Trạch.

"Nguyên lý phối mệnh chủ và mệnh trạch thực sự đã thất truyền. Người học Bát Trạch ngày nay chỉ biết tính toán, phối cung mà không hề hiểu nguyên lý kết nối giữa mệnh trạch và mệnh chủ." – Thầy Vũ Giới

Câu này không nhằm phủ nhận Bát Trạch. Ngược lại, Thầy gọi Bát Trạch là "một môn học kinh điển nhất trong phong thuỷ" và khẳng định: "chư Tổ thì không sai". Cái sai nằm ở chỗ người đời sau chỉ giữ lại phần công thức, còn phần nguyên lý đứng sau công thức thì đã rơi rụng.

Lỗ hổng của Bát Trạch hiện đại: mặc định rằng cứ ở là phối

Thử nhìn lại cách mà phần đông người học Bát Trạch đang làm. Lấy năm sinh của gia chủ để ra cung mệnh, lấy toạ – hướng ngôi nhà để ra trạch quái, đối chiếu hai thứ với nhau theo tám đồ hình Bát Biến Đại Du Niên, rồi kết luận cung nào Sinh Khí, cung nào Tuyệt Mệnh. Mọi bước đều có công thức, mọi bước đều tra được.

Nhưng có một giả định ngầm nằm bên dưới tất cả các bước ấy: chủ nhà cứ bước chân vào ở là nhà và người tự động phối khí với nhau. Thầy Vũ Giới chỉ ra đây chính là điểm yếu nhất của Bát Trạch hiện đại.

"Nếu tự nhiên phối mệnh được thì đã không có nguyên lý của phu thê chính phối." – Thầy Vũ Giới

Lập luận rất chặt. Trong lý khí, phu thê chính phối là nguyên lý về sự kết hợp âm – dương đúng bộ thì mới sinh. Nếu chỉ cần đặt hai thứ cạnh nhau là chúng tự giao hợp, thì tiền nhân đã không cần dựng nên cả một nguyên lý riêng để nói về sự phối. Việc có nguyên lý phu thê chính phối chứng tỏ: phối là một quá trình cần điều kiện, không phải chuyện tự nhiên xảy ra.

Hệ quả của giả định sai

Khi không có sự kết nối, mọi phép tính toán về phối khí đều trở nên vô nghĩa. Thầy nói thẳng một câu mà học trò Liên Hoa nhớ rất lâu:

"Cái nhà đó không phối với anh đâu, đừng tốn công tính toán làm gì." – Thầy Vũ Giới

Nghĩa là trước khi hỏi "nhà này hợp hay không hợp mệnh tôi", phải hỏi "nhà này đã nhận tôi chưa". Câu hỏi thứ nhất là việc của bảng tra. Câu hỏi thứ hai là việc của nguyên lý – và đó là chỗ Bát Trạch hiện đại đang bỏ trống.

Chiếc quạt điện 110V – 220V: phối mệnh là một thao tác kết nối

Để người học dễ hình dung, Thầy dùng một ví dụ quen thuộc trong mọi gia đình.

"Hãy lấy chiếc quạt điện làm ví dụ. Để quạt chạy, bạn phải cắm phích điện vào ổ cắm. Việc phối mệnh trạch cũng tương tự như vậy: phải có sự kết nối thì dòng điện mới truyền sang quạt. Tuy nhiên, nếu quạt dùng điện 110V mà bạn lại cắm vào nguồn 220V thì kết quả sẽ ra sao?" – Thầy Vũ Giới

Ví dụ này chứa hai bài học tách bạch.

Bài học thứ nhất: phải cắm phích

Chiếc quạt đặt sát ổ điện vẫn không chạy nếu chưa cắm phích. Ngôi nhà và gia chủ cũng vậy: ở gần, ở lâu, ở trong, chưa có nghĩa là đã kết nối. Thầy so sánh thêm: cũng giống như hai người chỉ đứng cạnh nhau thì chưa thể thành vợ chồng, chưa có "giao thoa" thì chưa có sự sinh. Bát Trạch hiện đại đang mặc định cái phích đã được cắm, trong khi nó có thể chưa bao giờ được cắm.

Bài học thứ hai: cắm đúng nguồn

Ngay cả khi đã cắm, nếu cắm sai nguồn thì không những không chạy mà còn hỏng. Quạt 110V cắm vào 220V là ví dụ rõ nhất. Chuyển sang phong thuỷ: phối mệnh không phải chỉ là "có kết nối", mà phải kết nối đúng tầng, đúng loại khí, đúng cặp. Đây là lúc tám đồ hình Du Niên mới có chỗ dùng – chúng giúp biết nguồn nào hợp với thiết bị nào. Nhưng nếu chưa cắm phích thì biết nguồn nào hợp cũng chẳng để làm gì.

Như vậy, thứ tự đúng là: kết nối trước – xét phối hợp sau. Bát Trạch hiện đại đảo ngược thứ tự ấy, hoặc bỏ hẳn bước đầu tiên.

Sách để lại công thức, không phải để dùng rập khuôn

Ở bài giảng thứ hai, Thầy mở rộng vấn đề ra khỏi chuyện phối mệnh, sang cách người học đọc sách Bát Trạch nói chung.

"Người học Bát Trạch chỉ dùng có 8 đồ hình Bát Biến Đại Du Niên mà không hiểu bản chất của nó, nên sai là điều dễ hiểu. Còn chư Tổ thì không sai. Khi giải mã mọi thứ, tôi ngộ ra rằng: Bát Trạch không được dùng như trong sách nói – hay đúng hơn, là có dùng, nhưng không phải theo cách trong sách. Sách để lại công thức, nhưng không phải để dùng rập khuôn như vậy." – Thầy Vũ Giới

Ví dụ hai chai nước

Thầy đưa ra một ví dụ nghe như đùa nhưng rất thật: giả sử được dặn mỗi ngày cần đưa vào cơ thể hai chai nước, người hiểu thì uống từ từ trong ngày; còn người chỉ hiểu chữ thì lại nghĩ đến việc bỏ nguyên hai chai nước vào trong người. Câu dặn giống nhau, cách hiểu khác nhau một trời một vực.

Sách Bát Trạch cũng thế. Công thức ghi "cung này Sinh Khí, đặt cửa ở đây". Người đọc chữ thì đem đặt đúng y như vậy, bất kể cục, bất kể hình, bất kể nội ngoại. Thầy nói người học phong thuỷ tự đọc sách mà không được truyền Tâm Ấn thường hiểu một cách ngây ngô rằng "đọc sách sao thì dùng vậy", nhưng cái cốt yếu của chân lý thì lại không nắm được.

Chân lý nằm ở đâu?

Thầy chỉ ra những điểm mà theo Thầy là Chân Pháp của Bát Trạch. Mỗi điểm dưới đây được giữ ý của Thầy và giải nghĩa thêm cho người mới:

1. Nội – ngoại vận khí: nội và ngoại là hai phạm trù hoàn toàn khác nhau. "Một chậu nước ở ngoại cục khác xa với một chậu nước trong nội cục – khác nhau một trời một vực, như ngày với đêm vậy." Đừng nghĩ "kích nước" là chỉ cần để một chậu nước. Để trong nhà và để ngoài nhà, tác động lên cục khác nhau hoàn toàn.
2. Trấn và yểm – đầy đủ là phong ấn và trấn yểm: "Yểm là giấu, là đưa vào cơ thể của cục. Trấn là để lộ, để nổi lên bên ngoài cục." Cũng như uống nước khác hoàn toàn với việc nhét cả chai nước vào người. Cùng một vật, đặt ở tầng nào của cục là chuyện then chốt; và mọi phép trấn, yểm chỉ là phần bổ cứu sau Hình Pháp, phải đúng nguyên lý và có trách nhiệm.
3. Tương thông: động – tĩnh tương thông, âm – dương tương thông, tiên – hậu tương thông. Không có cặp nào đứng riêng; phối khí là làm cho các cặp ấy thông với nhau.

Ba điểm này cho thấy vì sao cùng một công thức Du Niên mà áp vào hai ngôi nhà lại cho hai kết quả khác nhau: vì nội – ngoại khác, cách đặt khác, mức độ tương thông khác.

Bát Trạch là pháp tiên thiên: từ Đông Tây Tứ Trạch đến Tinh khí – Thần khí

"Bát Trạch là pháp tiên thiên – thuộc về lập thể, không phải là pháp dùng cho khí hậu thiên." – Thầy Vũ Giới

Đây là câu định vị quan trọng nhất của bài. Nếu Bát Trạch thuộc về lập thể, thì việc dùng nó để đoán sự việc theo năm, theo tháng – vốn là việc của các phép hậu thiên – là dùng sai chỗ. Bát Trạch dựng cái nền; các phép hậu thiên mới xét dòng khí chạy trên nền ấy theo thời vận.

Gốc của Đông Tứ Trạch và Tây Tứ Trạch

Theo cách chia thông dụng, Đông Tứ Trạch gồm Khảm, Ly, Chấn, Tốn; Tây Tứ Trạch gồm Càn, Khôn, Cấn, Đoài. Người học thường thuộc nhóm nào hợp với nhóm nào, nhưng hiếm ai hỏi vì sao lại chia như vậy. Thầy Vũ Giới chỉ ra: sự hình thành của Đông Tứ Trạch và Tây Tứ Trạch bắt nguồn từ Tiên Thiên Bát Quái. Đó là hai nhóm, một nhóm "thuần khí" và một nhóm "không thuần khí" khi lập quái.

Điều này dẫn thẳng đến câu hỏi mà Thầy gọi là then chốt của ngành: "Bát Quái từ đâu mà có?" Chưa trả lời được câu ấy thì việc chia Đông – Tây chỉ là học thuộc. Trả lời được, người học sẽ thấy Bát Trạch gắn chặt với tiên thiên, với Hà Đồ, với cặp thể – dụng mà Liên Hoa vẫn giảng.

Ba nhịp của vận khí cục

Quay lại câu hỏi ban đầu: thao tác kết nối giữa người và nhà dựa vào đâu? Thầy giảng rằng bản chất của việc phối khí liên quan mật thiết đến ba nhịp của vận khí cục: Vận động – Tinh khí – Thần khí.

• Mệnh khí thuộc về tầng Thần khí. Muốn phối mệnh người với mệnh nhà là phải làm việc ở tầng này.
• Tinh khí luyện hoá thành Thần khí. Nếu không hiểu Tinh khí, làm sao hiểu được Thần khí?
• Muốn có Tinh khí thì phải lập cục, kiến tạo Thiên Tâm Thập Đạo hoàn chỉnh để khai thiên môn, thấu địa hộ, giúp ngôi nhà thông thiên thấu địa.

Thầy nói thêm: hệ quả của việc học phong thuỷ mà không tu luyện Đạo là người ta không còn hiểu được Tinh khí và Thần khí là gì. "Luyện tinh hoá khí, luyện khí hoá thần" là cả một quá trình rèn luyện khó khăn. Khi có Thần khí, người thầy mới thông qua các thủ pháp để kết nối mệnh cục và chủ nhà. Phần thủ pháp này, đúng như nguyên tắc của Liên Hoa, không trình bày trên trang viết mà phải dạy trực tiếp.

Thao tác này phải tuân thủ nghiêm ngặt nguyên lý của Đại Đạo: Hợp Nhân – Thông Thiên – Thấu Địa.

Trình tự nguyên lý cho người học Bát Trạch

1. Lập cục, định tâm cho ngôi nhà trên cơ sở Hình Pháp.
2. Kiến tạo Thiên Tâm Thập Đạo để ngôi nhà thông thiên thấu địa, có Tinh khí.
3. Thực hiện kết nối mệnh chủ với mệnh cục ở tầng Thần khí (thủ pháp, học trực tiếp).
4. Khi đã kết nối, mới dùng Bát Biến Đại Du Niên để xét phối hợp, bố trí các không gian.
5. Phân biệt nội – ngoại, trấn – yểm khi bổ cứu; mọi bổ cứu đi sau sửa hình.

Tóm lại: Bát Trạch không thiếu công thức, Bát Trạch thiếu cái phích cắm. Người học nghiêm túc nên có chánh kiến và dám đặt câu hỏi. Như Thầy nói ở cuối bài giảng: "Tôi không tranh luận. Người học Bát Trạch nghiêm túc từ 5 đến 10 năm, ắt sẽ khai mở kiến pháp qua những lời này."

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Tiên thiên – hậu thiên: hình là thể, khí là dụng
• Khí là gì trong phong thuỷ?
• Luyện khí buổi sáng – đánh thức dương tinh
• Chuyên mục Bát Biến Du Niên

Câu hỏi thường gặp

Phối mệnh chủ và mệnh trạch trong Bát Trạch là gì?

Là sự kết nối giữa khí của người ở và khí của ngôi nhà. Chỉ khi kết nối rồi, phép tính tám khí Du Niên mới có ý nghĩa.

Dọn vào ở lâu năm có phải là đã phối mệnh?

Theo Thầy Vũ Giới thì chưa chắc. Ở gần như quạt đặt cạnh ổ điện; phải có thao tác kết nối thì mới phối.

Đông Tứ Trạch, Tây Tứ Trạch từ đâu mà có?

Bắt nguồn từ Tiên Thiên Bát Quái, chia thành nhóm thuần khí và không thuần khí khi lập quái.

Đặt chậu nước trong nhà có phải là kích thuỷ?

Không đơn giản như vậy. Nội cục và ngoại cục khác nhau hoàn toàn; cùng một chậu nước, đặt trong hay ngoài cho tác động khác hẳn.

Có tự học được thủ pháp kết nối mệnh cục không?

Không. Lý pháp được chia sẻ trên bài viết, còn thủ pháp phải học trực tiếp cùng thầy.