💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Địa Lý Ngũ Quyết (42): Ba mươi lăm đồ huyệt đất bằng, phần một

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Địa Lý Ngũ Quyết (42): Ba mươi lăm đồ huyệt đất bằng, phần một

Địa Lý Ngũ Quyết
地理五訣 (平洋穴形共三十五圖 (一))
Tác giả: Triệu Đình Đống 趙廷棟 (tự Ngọc Tài 玉材, hiệu Cửu Phong 九峰, người Từ Châu, Bắc Trực Lệ, đời Thanh) soạn · con Triệu Bạch 趙白, Triệu Mộng Lân 趙夢麟 hiệu đính · học trò Vương Dung Bật 王庸弼, Trương Hợp Chương 張合章 cùng soạn
Bản gốc: Địa Lý Ngũ Quyết 地理五訣, tám quyển, bản khắc Tảo Diệp Sơn Phòng 埽葉山房 đời Thanh; sách soạn đời Càn Long (khoảng 1786), in chung với Dương Trạch Tam Yếu 陽宅三要 của cùng tác giả.

Bài thứ bốn mươi hai bước vào phần cuối của Địa Lý Ngũ Quyết: “Bình dương huyệt hình cộng tam thập ngũ đồ”, ba mươi lăm đồ hình huyệt ở đất bằng. Mỗi đồ là một khung nhỏ ghi chữ “cao”, “thấp”, “hướng”, “toạ” quanh huyệt, dưới có mấy câu ca bảy chữ nói ruộng đất phía nào cao hay thấp thì phòng nào hưng hay bại. Bài này giảng mười bảy đồ đầu (trang 355 đến 359 của sách); bài sau giảng các đồ còn lại và khép lại cả bộ.

Trả lời nhanh: Ba mươi lăm đồ cụ thể hoá phép “toạ không triều mãn” của đất bằng: sau lưng huyệt và hai bên thấp thì tốt, trước mặt (minh đường) cao dần thì giàu; ngược lại sau lưng cao đè huyệt thì tuyệt tự. Bên trái huyệt ứng trưởng phòng, bên phải ứng phòng hai; phía nào thấp, có gió, gần sông thì phòng ấy thọ, đông con, đỗ đạt, phía nào cao thì phòng ấy nghèo, yểu, tật. Huyệt bên sông nên cách bờ chừng một trượng năm thước.

Lời mở đầu: đất bằng ngược với đất núi – 平洋地總要坐空朝滿

Ngay dưới đồ đầu, tác giả nhắc lại cương lĩnh: đất bằng tổng yếu là toạ không triều mãn, trước huyệt cao, sau huyệt thấp, bản thân huyệt phải nổi cao lên một chút; tám mặt gió thổi nước vỗ, không kể nước thuận hay nghịch, chỉ cần quy về khố. Đó là “cùng đất núi phản phục”, tức ngược hẳn với đất núi vốn cần núi sau lưng cao, trước mặt thoáng. Đọc ba mươi lăm đồ phải luôn giữ cái khung này, nếu không sẽ thấy nhiều câu như trái với điều đã học ở các quyển trước.

Ruộng quanh huyệt cao hay thấp ứng phòng nào
Chín ô quanh huyệt đất bằng: trước, sau, trái, phải cao hay thấp ứng trưởng phòng hay phòng hai, tóm từ các đồ đầu. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.

Đồ một đến đồ ba: ruộng trái phải và phòng – 穴左穴右

Đồ một nói ruộng cao không có sông: bên trái huyệt cao thì trưởng phòng tuyệt tự; bên phải thấp một thước thì phòng hai, phòng ba đông con. Trái có ruộng cao như sống mũi thì trưởng phòng què chân, lác mắt; trước mặt cao thì vào vàng bạc; sau lưng cao thì tuyệt con cháu.

Đồ hai là đồ “tam hướng” dày đặc chữ, gồm hai mươi câu. Bên phải huyệt ruộng cao, cao hai thước, cao dần, phía sau bên phải cao dày, thì phòng hai nghèo khó, bại tuyệt, con trai chết chỉ còn con gái, phải nuôi con nuôi; minh đường như trăng khuyết mà phía phải thấp thì phòng hai thiếu cơm áo. Ngược lại phía sau bên trái thấp từng bậc, ruộng trái thấp từng bước, thấp ba bốn thước thì trưởng phòng thọ, đông đinh, có con làm thượng thư; trái có sông rộng ba trượng thì trưởng phòng làm công khanh.

Đồ ruộng cao thấp bên phải và bên trái huyệt
Trang sách: đồ “tam hướng” với các ô cao thấp, kèm hai mươi câu ca về ruộng bên trái, bên phải huyệt. Trang gốc bản khắc đời Thanh.

Đồ ba là “Kim câu quải nguyệt” xoay trái (móc vàng treo trăng): huyệt nằm trong vành đất cao uốn như lưỡi câu, phía trái thấp dần xuống sông, chủ trưởng phòng hai đời làm công khanh. Sách cũng ghi một câu khó hiểu: trái thấp hai ba thước thì “trưởng phòng sát tam thê” (khắc ba vợ), đặt ngay sau câu trưởng phòng làm thượng thư; xem như lời răn rằng thấp quá cũng sinh hại.

Ngôi mộ xây giữa đồng lúa
Một ngôi mộ xây sơn trắng nằm giữa cánh đồng lúa; ảnh Dennis G. Jarvis. Ảnh: Dennis G. Jarvis, Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0.

Đồ bốn đến đồ bảy: kim câu xoay phải và thiên trụ – 金鉤掛月右旋 · 天柱

Đồ bốn là bản đối xứng của đồ ba: kim câu xoay phải, phòng hai xuất công khanh; phải thấp dần thì phòng hai làm thượng thư, phải gần sông dài thì phòng hai đỗ đạt, bên sông rộng ba trượng thì phòng hai làm hầu bá.

Đồ năm nói ruộng sau mộ, bên mộ, trước mộ: trái sau mộ có đất thấp thì trưởng phòng sống trăm tuổi; bên mộ trái có một thửa ruộng cao thì trưởng phòng hiu quạnh; trước mộ trái cao một thước thì trưởng phòng đầy kho lẫm. Bên phải thì sau mộ ruộng cao, phòng hai khó tránh hoạ; bên mộ phải thấp, đinh vượng; trước mộ phải thấp, phòng hai thiếu cơm áo.

Đồ Kim câu quải nguyệt hữu toàn
Trang sách: đồ “Kim câu quải nguyệt” xoay phải và đồ ruộng cao thấp sau mộ, trước mộ. Trang gốc bản khắc đời Thanh.

Đồ sáu và bảy dùng chữ “thiên trụ”, chỉ gò đất sau lưng huyệt. Thiên trụ trái cao lại cao thì trưởng phòng yểu như Nhan Hồi; thiên trụ phải thấp, có gió thì phòng hai sinh người thọ. Đồ bảy đảo lại: trái thấp có gió thì trưởng phòng có người trăm tuổi, phải cao thì phòng hai thọ ngắn. Ở đất núi, sau lưng “có gió” là điều đại kỵ; ở đất bằng lại thành điều tốt, đúng tinh thần “gió thổi nước vỗ thọ đinh dài”.

Đồng lúa ở Phú Tân, An Giang
Đồng lúa xã Phú Thạnh, huyện Phú Tân, An Giang (Việt Nam), tháng 2 năm 2023; ảnh Khả Vân Đại Hãn. Ảnh: Khả Vân Đại Hãn, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Đồ tám đến đồ mười ba: huyệt bên sông, kho lẫm, mũi nhọn – 河邊小穴

Đồ tám là huyệt nhỏ bên sông. Hướng nhìn ra sông thì cách sông hơn một trượng năm thước; hướng nhìn vào ruộng thì cũng cách bờ một trượng năm thước. Sách dặn hai lần: táng phải theo đúng thức mà điểm, một bên “một lần thi là đỗ”, một bên “phú quý dài lâu”. Một trượng năm thước đời Thanh vào khoảng bốn mét rưỡi đến năm mét.

Huyệt nhỏ bên sông cách sông một trượng năm thước
Huyệt nhỏ bên sông: hướng ra sông hay hướng vào ruộng đều phải cách bờ chừng một trượng năm thước. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
  • Đồ chín: điều thứ nhất phải biết về nhà giàu là minh đường có “quan tài khố” trước mặt; kho lẫm triều về thì đời đời giàu có. Hai gò ngắn ở trước huyệt hai bên cũng coi như kho lẫm.
  • Đồ mười: trái huyệt cách một trượng có một ụ đất cao thì trưởng phòng què chân, mắt kém; phía phải không có thì phòng hai mắt sáng, ít chuyện rắc rối.
  • Đồ mười một: đất “ưỡn ngực” mà thấp như người đưa tay lau nước mắt; ai táng vào thế ấy thì khóc con, mù mắt, gia nghiệp lụi.
  • Đồ mười hai (năm chữ): trái trên cao rộng thì trưởng phòng tuyệt; phải nhọn và nhỏ thì người của đều vượng; án sa hai đầu nhọn thì kiện tụng không dứt; như cung phản thì ra ngoài mà ngã.
  • Đồ mười ba: trước huyệt mũi đất nhọn thấp lại thấp, các phòng đều sa sút; sau lưng ruộng cao chắn khí, các phòng bại tuyệt, tha phương.
Đồ huyệt nhỏ bên sông
Trang sách: đồ huyệt nhỏ bên sông cách nước một trượng năm thước, đồ minh đường kho lẫm và đồ hướng toạ. Trang gốc bản khắc đời Thanh.

Đồ mười bốn đến mười bảy: chấp hốt và ưỡn ngực – 執笏 · 挺胸

Đồ mười bốn tóm gọn phép tốt: sau lưng ruộng thấp bị gió thổi, trưởng phòng và phòng hai thọ trên trăm; giữa huyệt hai bên thấp, hai phòng đinh vượng; minh đường cao, ngoài lại cao, hai phòng nhiều của quý. Đồ mười lăm có ba gò như “án” trước huyệt cách một con sông: bên trái như cầm hốt thì trưởng phòng ra trung thừa, bên phải cầm hốt thì phòng hai ra ngự sử; hai bên cầm hốt tức là “thuỷ bút” hiện ra, nước bên kia sông chảy về triều, đại cát.

Đồ mười sáu nói “đĩnh hung thuỷ”, dòng nước đâm thẳng như ưỡn ngực: bên phải chủ tội đồ, bên trái chủ án mạng; mương nước bên trái đứt một đoạn thì trưởng phòng chết không quan quách, bên phải cũng thế. Đồ mười bảy bản khắc bị mực loang mất mấy chữ; phần đọc được nói núi bày thành hàng thì trưởng phòng làm tam công, có một mương ngắn thì huyệt mới thật; được cái sa che mà nước xung bên ngoài thì đại vượng; mương bên trái như cây bút, thẻ hốt càng đẹp, như mũi tên thì hung.

Canh chức đồ: làm cỏ lúa
Tranh khắc “Canh chức đồ · Vân điền” trong sách Tiện dân đồ toản của Quảng Phan đời Minh. Ảnh: 邝璠, Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Nguyên văn – 原文

(每圖有高低田地小圖,圖下七言歌訣。以下按頁次錄文,圖號為整理者所加。)

高田無河穴左高,長房子孫絕徒勞;穴右若是低一尺,二三房多子福滔滔。穴左高田鼻梁地,長房拐腳白眼的;穴前向高進金銀,穴後高地絕子孫。○平洋地總要坐空朝滿,穴前高,穴後低,穴要高起,八面風吹水,不論順逆流,只要歸庫,與山地反復是訣。

穴右田地高又高,二房貧窮天難熬;穴右田地二尺高,二房敗絕也不饒;穴右田地漸漸高,二房男死留阿嬌;穴右後高厚且肥,二房螟蛉塚邊啼;明堂偃月右邊低,二房無飯又無衣;穴前明堂右邊高,二房孤寡是富豪。穴後左邊節節低,長房高壽珍珠積;穴左之田步步低,長房丁旺比陶朱;穴左三尺四尺低,長房有子做尚書;穴後之田清潔低,各房富貴□三妻;穴左要掛三尺低,長房子孫殺三妻;穴前明堂右邊高,長房富貴置倉廒;穴左河邊闊三丈,長房子孫做公卿。

金鉤掛月左旋形,長房二代做公卿。穴左田漸低,長房做尚書;穴左二三尺低,長房殺三妻;穴左低近河,長房更登科。

金鉤掛月右旋形,二房子孫出公卿。穴右田漸低,二房做尚書;穴右三尺低,二房殺三妻;穴右近長河,二房便登科;穴右河邊三丈闊,二房做侯伯。

穴左坟後有低地,長房子孫百壽餘;穴左坟邊一田高,長房子孫必寂寥;穴左坟前一尺高,長房子孫置倉廒。穴右坟後一田高,二房子孫天難饒;穴右坟邊一田低,三房丁旺不須疑;穴右坟前一地低,二房必定少食衣。

穴左天柱高又高,長房命同顏回夭;穴右天柱低有風,二房必定出壽翁。

穴左天柱低有風,長房定出百歲翁;穴右天柱高又高,二房壽短天難熬。

河邊小穴向朝河,離河一丈五尺多;葬法務要照式點,子孫一舉便登科。河邊小穴向朝田,一丈五尺離河邊;點穴務要依式點,子孫富貴永綿綿。

第一要識人家富,明堂官財庫面前;倉庫朝,世代足富饒。○穴前左右兩短淇(字疑),亦可作倉庫看。

穴左一丈一土高,長房拐腳白眼眊;穴右無丈又(字疑)高,二房好眼少蹊蹺。

□□不識堀(字疑)胸地,低則如人手拭淚;有人打壟此等形,哭子喪明家業退。

穴左上高濶,可卜長房絕;穴右尖且小,人財兩旺好;案砂兩邊尖,主訟終不了;又如反弓形,定主外邊倒。

穴前尖嘴低又低,房房敗退無食衣;穴後高田藏納氣,各房敗絕走東西。

穴後低田被風吹,長二兩房壽百餘;穴中長幼兩邊低,長二兩房丁旺宜;穴前明堂高外高,長二兩房金寶奇。

左執笏,長房中丞出;又執笏,二房御史出。○左右執笏,即水筆現也。此圖隔河之水來朝,大吉。

右挺胸,主人命軍徒;左挺胸,長見人命凶。○穴左水筆去一截,長房倒(字疑)無棺槨;穴右亦然。

穴□□排峰,長房做三公;腰□□偏□,有一短淌,其穴方真。如得蓋砂外沖者大旺。穴左邊如笏筆淌尤妙,如箭者凶。(此圖刻本有墨污數字)

Chú: số đồ do người biên soạn đánh theo thứ tự trang; chữ đọc chưa chắc ghi (字疑), chữ mờ không đọc được ghi □.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới lưu ý ba điều khi dùng các đồ này. Thứ nhất, trái phải tính theo người nằm trong huyệt nhìn ra hướng; trong phần này phải ứng phòng hai, trong khi Ngũ ngôn kim thạch nói phải ứng phòng út, nên khi gia đình có ba con trở lên cần xét thêm giữa và hai bên. Thứ hai, “cao thấp” ở đồng bằng chỉ chênh một hai thước, mắt thường khó thấy, phải đo bằng thước thuỷ hoặc xem nước mưa dồn về đâu. Thứ ba, các câu ca chỉ là quy tắc của một yếu tố; một ngôi mộ thật bao giờ cũng có nhiều yếu tố cùng lúc, nên phải tổng hợp cả thuỷ khẩu, khố và cao thấp rồi mới đoán, đừng lấy một câu mà kết luận cho cả họ.

Ruộng lúa ở Quan Tây, Tân Trúc
Ruộng lúa ở Quan Tây, huyện Tân Trúc (Đài Loan); ảnh Tonyxp. Ảnh: Tonyxp, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Tóm lại

Mười bảy đồ đầu đều xoay quanh một trục: sau và hai bên thấp, trước cao; trái ứng trưởng phòng, phải ứng phòng hai; phía nào cao đè thì phòng ấy hại. Bài sau là các đồ còn lại: quạt, mỏ ruộng, cờ, cung phản, miên cung và huyệt lòng bàn tay, kết thúc Địa Lý Ngũ Quyết.

Thanh minh thượng hà đồ bản Tô Châu
Một đoạn “Thanh minh thượng hà đồ” bản Tô Châu phỏng theo Cừu Anh đời Minh, khuyết danh. Ảnh: Unknown佚名 , Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Bài sau: Địa Lý Ngũ Quyết (43): Ba mươi lăm đồ huyệt đất bằng, phần hai và hết sách.

Bài trước: Địa Lý Ngũ Quyết (41): Nghịch chuyển thuỷ, đồ hoa giả và các khẩu quyết bình dương.

Nguồn: Địa Lý Ngũ Quyết (地理五訣), Triệu Đình Đống soạn, bản khắc Tảo Diệp Sơn Phòng đời Thanh: quyển tám, ba mươi lăm đồ hình huyệt đất bằng, kim câu quải nguyệt, chấp hốt (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

  • La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
  • Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Ba mươi lăm đồ huyệt đất bằng nằm ở đâu trong sách? – 平洋穴形

Ở cuối quyển tám, trang 355 đến 363, là phần kết của cả bộ Địa Lý Ngũ Quyết.

Vì sao đất bằng lại muốn sau lưng thấp, có gió? – 坐空朝滿

Vì đất bằng lấy nước làm chủ, phép là toạ không triều mãn; sau lưng thấp gối nước, trước mặt cao dần mới tụ khí, ngược với đất núi.

Trái phải huyệt ứng phòng nào? – 左長房 · 右二房

Trong ba mươi lăm đồ, bên trái ứng trưởng phòng, bên phải ứng phòng hai.

Huyệt bên sông nên cách bờ bao xa? – 離河一丈五尺

Sách ghi chừng một trượng năm thước, khoảng bốn mét rưỡi đến năm mét, dù hướng nhìn ra sông hay nhìn vào ruộng.

“Kim câu quải nguyệt” là thế đất nào? – 金鉤掛月

Là huyệt nằm trong vành đất cao cong như lưỡi câu treo trăng; xoay trái chủ trưởng phòng làm công khanh, xoay phải chủ phòng hai.

Từ khoá: địa lý ngũ quyết · 地理五訣 · bình dương huyệt hình · ba mươi lăm đồ · toạ không triều mãn · kim câu quải nguyệt · trưởng phòng · phòng hai · thiên trụ

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…