Khi đặt đóng đồ gỗ, giường, bàn ăn, kệ tivi thường được gia chủ để ý kích thước rất kỹ. Nhưng tủ quần áo, tủ giày và kệ sách – những món chiếm nhiều diện tích tường nhất trong nhà – lại hay bị đóng theo "kích thước thợ quen tay". Kết quả là có chiếc tủ cao chạm trần nhưng rơi đúng cung xấu trên thước Lỗ Ban, có tủ giày sâu quá chiếm lối đi, có kệ sách nhìn mất cân đối với cả bức tường.
Bài kích thước đồ nội thất phong thủy: bảng tổng hợp đã đưa ra nguyên tắc chung và bảng tổng hợp cho nhiều món. Bài này đi sâu vào ba loại tủ kệ ít được viết riêng: tủ quần áo, tủ giày và kệ sách – với các con số cụ thể đã kiểm trên thước Lỗ Ban 42,9 của công cụ thước Lỗ Ban Liên Hoa, kèm những lưu ý về công năng và vị trí.
Theo học thuật Liên Hoa của Thầy Vũ Giới, Hình Pháp là gốc: vị trí đặt tủ, lối đi, ánh sáng quan trọng hơn con số. Con số Lỗ Ban là lớp tinh chỉnh cuối cùng, giúp món đồ hài hoà và có ý nghĩa tốt, chứ không cứu được một chiếc tủ đặt sai chỗ.
Thước 42,9 và cách đọc cung cho tủ kệ
Với đồ nội thất và khối xây, Liên Hoa dùng thước Lỗ Ban 42,9 cm (thước dương trạch). Thước chia tám cung lặp lại theo chu kỳ 42,9 cm: Tài, Bệnh, Ly, Nghĩa, Quan, Kiếp, Hại, Bản. Bốn cung tốt là Tài, Nghĩa, Quan và Bản; bốn cung xấu là Bệnh, Ly, Kiếp và Hại.
Từ chu kỳ đó, các khoảng kích thước tốt thường dùng cho tủ kệ trong nhà ở có thể tóm lại như sau (làm tròn, đã thử trên công cụ):
- Khoảng 38 đến 48 cm (cung Bản nối sang cung Tài)
- Khoảng 59 đến 69 cm (cung Nghĩa và Quan)
- Khoảng 81 đến 91 cm (cung Bản nối sang cung Tài)
- Khoảng 102 đến 112 cm (cung Nghĩa và Quan)
- Khoảng 124 đến 134 cm (cung Bản nối sang cung Tài)
- Khoảng 145 đến 155 cm (cung Nghĩa và Quan)
- Khoảng 167 đến 176 cm (cung Bản nối sang cung Tài)
- Khoảng 188 đến 198 cm (cung Nghĩa và Quan)
- Khoảng 210 đến 219 cm (cung Bản nối sang cung Tài)
- Khoảng 231 đến 241 cm (cung Nghĩa và Quan)
Ở sát mép các khoảng, sai số thi công vài milimét có thể đẩy con số sang cung bên cạnh, vì vậy nên chọn số nằm ở giữa khoảng. Ba kích thước cần kiểm là chiều cao, chiều rộng và chiều sâu phủ bì của tủ.
Kích thước tủ quần áo theo Lỗ Ban
Chiều cao
Tủ quần áo trong nhà ở Việt Nam thường cao từ khoảng 1,9 m đến sát trần. Các chiều cao đẹp hay dùng: 196 cm (cung Quan), 212 cm, 215 cm, 218 cm (cung Bản – Tài), và 235 cm, 238 cm (cung Nghĩa – Quan) cho tủ kịch trần ở nhà có trần cao. Lưu ý con số 200 cm và 220 cm rất "tròn" và hay được thợ chọn, nhưng khi thử trên thước 42,9 đều rơi vào cung xấu.
Chiều rộng
Chiều rộng phụ thuộc số cánh và tường đặt tủ. Một số con số đẹp: 88 cm cho tủ hai cánh nhỏ; 130 cm cho tủ ba cánh; 153 cm cho tủ bốn cánh hẹp; 172 cm hoặc 175 cm cho tủ bốn cánh rộng; khoảng 212 đến 218 cm cho tủ năm, sáu cánh. Con số 120 cm và 140 cm phổ biến trên thị trường nhưng rơi vào cung xấu.
Chiều sâu
Tủ quần áo cần đủ sâu để móc áo không cấn cánh, thường quanh 55 đến 62 cm. Trong khoảng này, 60 cm và 62 cm thuộc cung Nghĩa, còn 55 cm và 58 cm thuộc cung Ly (xấu). Vì vậy nên chọn 60 hoặc 62 cm thay cho 55, 58 cm.
Lưu ý công năng và vị trí
- Tủ cao kịch trần cần neo vào tường chắc chắn, nhất là nhà có trẻ nhỏ.
- Không đặt tủ áp sát đầu giường, tạo cảm giác đè nặng lên người nằm.
- Cánh tủ mở không vướng lối đi, không va vào cửa phòng.
- Gương trên cánh tủ không nên chiếu thẳng vào giường; chi tiết vị trí xem bài vị trí đặt tủ quần áo trong phòng ngủ.
Kích thước tủ giày theo Lỗ Ban
Tủ giày đặt gần cửa chính, là món đồ đầu tiên người vào nhà nhìn thấy. Về phong thuỷ, khu vực cửa chính cần gọn gàng, thông thoáng để khí vào nhà không bị cản; tủ giày vì thế quan trọng ở cách đặt và độ gọn hơn là ở con số.
Chiều cao
Tủ giày thấp kiêm bàn để đồ thường cao 85 cm hoặc 88 cm (cung Bản – Tài), vừa tầm tay để chìa khoá, túi xách. Tủ giày cao hơn có thể chọn 107 cm hoặc 110 cm (cung Nghĩa – Quan). Tủ giày cao kịch trần thì áp dụng các chiều cao như tủ quần áo.
Chiều sâu
Tủ giày thông thường sâu 38 cm, 40 cm hoặc 42 cm (cung Bản) là đủ để giày nằm ngang. Con số 35 cm và 30 cm hay gặp nhưng rơi vào cung xấu. Với tủ giày dạng ngăn lật mỏng, có thể chọn 20 cm, 24 cm hoặc 25 cm (cung Nghĩa – Quan).
Chiều rộng
Có thể chọn 85 hoặc 88 cm cho tủ nhỏ, 105 đến 110 cm cho tủ trung bình, 128 đến 132 cm cho tủ dài. Tránh để tủ giày dài chắn một phần lối vào; khoảng trống trước cửa chính cần đủ rộng để mở cửa và đi lại thoải mái.
Lưu ý vị trí
- Không đặt tủ giày đối diện thẳng cửa chính hay chắn ngay sau cánh cửa.
- Tủ giày cần thoáng khí, có khe thông gió để tránh mùi.
- Không đặt tủ giày sát bàn thờ hay ngay dưới tranh ảnh thờ.
Kích thước kệ sách theo Lỗ Ban
Kệ sách có thể là kệ đứng, kệ treo tường hoặc cả một mảng tường sách. Kệ sách đẹp giúp phòng khách, phòng làm việc có chiều sâu văn hoá; về phong thuỷ, kệ sách gọn gàng tạo cảm giác ổn định, tích luỹ tri thức.
Chiều cao
Kệ sách thấp có thể chọn 85, 88 cm; kệ trung bình 107, 110 cm hoặc 128, 132 cm; kệ cao 175 cm (cung Tài) hoặc 195, 196 cm (cung Quan); kệ kịch trần 212 đến 218 cm. Con số 180 cm rất phổ biến nhưng rơi vào cung Bệnh, nên đổi sang 175 cm hoặc 195 cm.
Chiều sâu
Sách khổ thường chỉ cần 25 cm (cung Quan); sách khổ lớn, album, hộp lưu trữ cần 38 đến 40 cm (cung Bản). Con số 30 cm rơi vào cung Kiếp.
Chiều rộng
Mỗi khoang kệ không nên quá rộng để tránh võng tấm đợt. Tổng chiều rộng có thể chọn 85, 88 cm; 105, 110 cm; 128, 132 cm; 150, 153 cm tuỳ bức tường.
Lưu ý vị trí
- Kệ sách không nên đặt sau lưng ghế ngồi làm việc nếu kệ hở, nặng và cao; nên có lưng tựa tường vững thay vì kệ trống phía sau.
- Kệ treo tường không treo ngay trên đầu giường hoặc trên sofa nơi người ngồi lâu.
- Sắp xếp gọn, không để kệ thành nơi chất đồ lộn xộn.
Tủ âm tường, tủ kịch trần: đo thế nào cho đúng
Với tủ âm tường hoặc tủ đóng kịch trần, kích thước phủ bì thường bị quyết định bởi hốc tường và chiều cao trần, khó điều chỉnh tự do. Cách làm thực tế là xem phần nào có thể "co giãn": tấm ốp nóc, tấm che khe hai bên, chân tủ. Ví dụ hốc tường cao 222 cm thì có thể làm thân tủ 218 cm và phần ốp phía trên 4 cm dùng màu khác hoặc lùi vào trong, để phần tủ nhìn thấy rõ nhất rơi vào cung tốt. Tương tự, nếu hốc rộng 124 cm mà muốn tủ 130 cm thì không được – khi đó chọn 123,5 đến 124 cm sát mép cung Bản, hoặc làm tủ nhỏ hơn và dùng phần còn lại làm hộc kệ mở.
Điều quan trọng là thống nhất với gia đình và xưởng ngay từ đầu: con số Lỗ Ban áp dụng cho khối tủ chính, còn các tấm ốp, nẹp, len là chi tiết hoàn thiện. Như vậy vừa giữ được ý nghĩa của thước, vừa không làm khó thi công.
Bảng tóm tắt số đo đẹp cho ba loại tủ kệ
| Món đồ | Chiều cao (cm) | Chiều rộng (cm) | Chiều sâu (cm) |
|---|---|---|---|
| Tủ quần áo | 196; 212; 215; 218; 235; 238 | 88; 130; 153; 172; 175 | 60; 62 |
| Tủ giày | 85; 88; 107; 110 | 85; 88; 105; 110; 128; 132 | 20; 24; 25; 38; 40; 42 |
| Kệ sách | 85; 88; 107; 110; 128; 132; 175; 195; 212–218 | 85; 88; 105; 110; 128; 132; 150; 153 | 25; 38; 40 |
| Nên tránh | 180; 200; 220 | 120; 140 | 30; 35; 55; 58 |
Các con số trên đều đã được thử trên thước 42,9 của công cụ Lỗ Ban Liên Hoa. Khi điều chỉnh theo không gian thực tế, gia đình nên thử lại số cuối cùng trên công cụ trước khi chốt với xưởng.
Quy trình chốt kích thước với xưởng gỗ
- Đo tường thực tế nơi đặt tủ, trừ phần len chân tường, ổ điện, công tắc, khung cửa.
- Chọn kích thước công năng trước: đủ sâu để treo áo, đủ cao để chứa đồ, không chắn lối đi.
- Nhích về cung tốt gần nhất bằng thước 42,9, ưu tiên số nằm giữa khoảng.
- Ghi rõ là kích thước phủ bì trên bản vẽ đặt hàng, tránh xưởng hiểu nhầm là kích thước thùng.
- Kiểm lại khi nghiệm thu: đo thực tế, đối chiếu với số đã chốt.
Những sai lầm hay gặp
- Chạy theo số tròn như 120, 140, 180, 200, 220 cm – tiện cho thợ nhưng rơi cung xấu.
- Chỉ kiểm một chiều (thường là chiều cao), bỏ quên chiều rộng và chiều sâu.
- Hy sinh công năng để đạt số đẹp: tủ quần áo chỉ sâu 45 cm cho "đẹp số" khiến móc áo không vừa – đây là đặt sai thứ tự ưu tiên.
- Bỏ qua vị trí: con số đẹp không bù được việc tủ chắn cửa, đè đầu giường hay chắn ánh sáng cửa sổ.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
Thước Lỗ Ban Liên Hoa – thử từng số đo trên thước 42,9 trước khi đặt xưởng.
Hướng dẫn phần mềm thước Lỗ Ban Liên Hoa – cách đọc cung và chọn thước.
Vẽ mặt bằng 2D–3D – đặt thử tủ vào phòng, kiểm tra lối đi.
Cần tư vấn thiết kế nội thất và dự toán, gia đình có thể liên hệ KTS Vũ Minh tại Hà Nội (0917 798 886) hoặc Thầy Vũ Giới tại TP.HCM (0988 964 636).
Bài liên quan
- Kích thước đồ nội thất phong thủy: bảng tổng hợp theo Lỗ Ban 42,9
- Kích thước giường ngủ theo Lỗ Ban
- Kích thước kệ tivi phong thủy
Câu hỏi thường gặp
Tủ quần áo cao 2 m có đẹp theo Lỗ Ban không?
Trên thước 42,9, con số 200 cm rơi vào cung xấu. Có thể chọn 196 cm hoặc 212–218 cm tuỳ chiều cao trần.
Đo tủ theo Lỗ Ban là đo phủ bì hay lọt lòng?
Với đồ nội thất, Liên Hoa đo kích thước phủ bì bằng thước 42,9. Thước 52,2 dùng để đo thông thuỷ cửa và ô thoáng.
Tủ giày sâu 35 cm có nên không?
35 cm rơi vào cung xấu trên thước 42,9. Nên chọn 38–42 cm cho tủ thường hoặc 20–25 cm cho tủ ngăn lật mỏng.
Không đạt được số đẹp vì tường hẹp thì sao?
Ưu tiên công năng và vị trí; có thể điều chỉnh vài centimét bằng tấm ốp, nẹp hoặc khoảng hở hai bên để đưa kích thước phủ bì về cung tốt.
