Người mới tìm mua la kinh thường gặp ngay hai cái tên: la kinh Tam Hợp và la kinh Tam Nguyên, ngoài ra còn có la kinh Tổng hợp. Nhìn bề ngoài, các loại đều có kim nam châm ở giữa và nhiều vòng chữ bao quanh, nhưng thứ tự các vòng, số vòng 24 sơn và mục đích sử dụng rất khác nhau. Chọn sai loại, người học dễ bị rối khi đối chiếu với sách. Bài viết này giải thích cấu tạo chung của la kinh, sự khác nhau giữa Tam Hợp và Tam Nguyên, và cách chọn loại phù hợp.
Cách đọc la kinh cơ bản có trong bài cách đọc la kinh phong thủy; phần chọn mua la kinh tiếng Việt có trong bài la kinh tiếng Việt Liên Hoa: chọn la bàn phong thủy.
Cấu tạo chung của một chiếc la kinh
- Thiên trì: ô tròn ở chính giữa chứa kim nam châm, thường có vạch đỏ chỉ hướng.
- Nội bàn: mặt tròn xoay được, khắc các vòng chữ (tầng). Đây là phần phân biệt các loại la kinh.
- Ngoại bàn: đế vuông bao quanh, giúp đặt la kinh song song với tường, mặt tiền.
- Chỉ chữ thập: hai sợi chỉ căng ngang dọc trên mặt la kinh, dùng để đọc độ và sơn.
Vòng quan trọng nhất trên mọi la kinh là vòng 24 sơn, chia 360 độ thành 24 phần, mỗi phần 15 độ, gồm 8 Thiên Can (bỏ Mậu, Kỷ), 12 Địa Chi và 4 quẻ duy (Càn, Khôn, Cấn, Tốn). Giải thích chi tiết có trong bài 24 sơn hướng: vòng la bàn cơ bản.
Đôi nét về lịch sử la kinh
Người Trung Hoa cổ đã biết dùng tính chất chỉ hướng của đá nam châm từ rất sớm; dụng cụ "tư nam" hình chiếc thìa đặt trên mặt đồng thường được nhắc đến như tiền thân của la bàn. Qua nhiều thế kỷ, kim nam châm được cải tiến, các vòng chữ được thêm dần theo nhu cầu của từng phương pháp, và la kinh phong thủy trở thành một công cụ nhiều tầng như ngày nay. Mỗi tầng trên la kinh là dấu vết của một lớp lý luận được các thế hệ thầy địa lý bổ sung.
La kinh Tam Hợp
Đặc điểm nhận biết
La kinh Tam Hợp có ba vòng 24 sơn, gọi là Tam bàn:
- Địa bàn chính châm: vòng 24 sơn gốc, dùng để đo tọa hướng, định long.
- Nhân bàn trung châm: lệch nửa sơn (7,5 độ) theo chiều ngược kim đồng hồ so với địa bàn, thường dùng khi xét sa (núi, công trình xung quanh).
- Thiên bàn phùng châm: lệch nửa sơn (7,5 độ) theo chiều kim đồng hồ so với địa bàn, thường dùng khi xét thủy (dòng nước, đường đi).
Ngoài ra la kinh Tam Hợp có nhiều vòng phục vụ phép Tam Hợp: vòng Trường Sinh, các vòng phân kim, xuyên sơn, thấu địa… Số tầng có thể từ vài tầng đến vài chục tầng tùy kích cỡ.
Dùng cho phương pháp nào
La kinh Tam Hợp phục vụ phái Tam Hợp, chú trọng sự phối hợp giữa long, huyệt, sa, thủy, hướng theo vòng Trường Sinh và các cục thủy. Phái này được dùng nhiều trong âm trạch và cả dương trạch. Tham khảo bài Tam Hợp ứng dụng âm trạch và phân kim.
La kinh Tam Nguyên
Đặc điểm nhận biết
La kinh Tam Nguyên chỉ có một vòng 24 sơn (chính châm) làm chuẩn. Đặc trưng là có vòng 64 quẻ Kinh Dịch xếp quanh la kinh, kèm các vòng phục vụ Huyền Không như cửu tinh, vận, các vòng Đại Quái.
Dùng cho phương pháp nào
La kinh Tam Nguyên phục vụ các phép Tam Nguyên, tiêu biểu là Huyền Không Phi Tinh và Huyền Không Đại Quái, nơi thời vận và 64 quẻ đóng vai trò trung tâm. Khi luận Huyền Không, người dùng cần đọc chính xác sơn và cả quẻ, nên vòng 64 quẻ rất quan trọng. Tìm hiểu thêm về Huyền Không trong bài phong thủy là gì: khí vận và Huyền Không Phi Tinh.
Ví dụ cách đọc tọa hướng
- Đứng giữa mặt tiền, quay lưng vào nhà, cầm la kinh ngang tầm ngực, cạnh ngoại bàn song song với mặt tiền.
- Xoay nội bàn cho đến khi kim nam châm trùng với vạch đỏ trong thiên trì.
- Đọc sơn mà sợi chỉ hướng ra ngoài đi qua trên vòng 24 sơn địa bàn: đó là hướng nhà; sơn đối diện là tọa.
- Ghi số độ chính xác, ví dụ hướng 165 độ thuộc sơn Bính, tọa 345 độ thuộc sơn Nhâm.
- Với la kinh Tam Hợp, đọc thêm nhân bàn, thiên bàn khi cần xét sa và thủy; với la kinh Tam Nguyên, đọc thêm quẻ ở vòng 64 quẻ.
La kinh Tổng hợp
La kinh Tổng hợp kết hợp các vòng của cả Tam Hợp và Tam Nguyên trên cùng một mặt, phù hợp người học nhiều phương pháp. Nhược điểm là nhiều tầng, chữ nhỏ, người mới dễ rối. Nên chọn loại kích thước đủ lớn để đọc rõ.
So sánh nhanh
- Số vòng 24 sơn: Tam Hợp có ba vòng; Tam Nguyên có một vòng.
- Vòng đặc trưng: Tam Hợp có các vòng Trường Sinh, phân kim; Tam Nguyên có vòng 64 quẻ, các vòng Huyền Không.
- Phương pháp phục vụ: Tam Hợp cho phái Tam Hợp; Tam Nguyên cho Huyền Không, Đại Quái.
- Độ phức tạp với người mới: cả hai đều cần học bài bản; la kinh Tổng hợp phức tạp nhất.
Nên chọn loại la kinh nào
- Theo phương pháp đang học: học Tam Hợp thì dùng la kinh Tam Hợp; học Huyền Không thì dùng la kinh Tam Nguyên.
- Người mới chưa chọn phái: có thể bắt đầu với la kinh nhỏ, ít tầng, chú trọng vòng 24 sơn, hoặc dùng la kinh web để luyện đo.
- Người học nhiều phương pháp: cân nhắc la kinh Tổng hợp cỡ lớn.
- Chữ in rõ ràng: la kinh chữ Việt giúp người mới dễ tiếp cận hơn la kinh chữ Hán.
- Kim nhạy, ổn định: kiểm tra kim có dừng nhanh, không bị kẹt, đường chỉ đỏ trùng với hướng Bắc Nam.
Những lưu ý khi dùng la kinh
- Đặt la kinh nằm ngang, kim không chạm mặt kính.
- Tránh xa kim loại, xe cộ, thiết bị điện, cột bê tông cốt thép khi đo.
- Đo ở nhiều điểm, đối chiếu kết quả.
- Đọc theo chỉ chữ thập, ghi rõ độ và sơn của cả tọa và hướng.
- Bảo quản la kinh nơi khô ráo, tránh để gần nam châm mạnh.
Học dùng la kinh ở đâu
La kinh là công cụ cơ bản nhưng cần thời gian luyện tập. Người học có thể bắt đầu với la kinh web để làm quen vòng 24 sơn và cách đọc hướng, sau đó học bài bản qua các lớp chuyên đề. Xem bài lớp học la kinh và bài thực hành phong thủy thực địa.
Hiểu đúng về "la kinh nào chuẩn hơn"
Không có loại la kinh nào "đúng" hơn loại nào. Mỗi loại được thiết kế cho một hệ phương pháp. Điều quan trọng là người dùng hiểu rõ mình đang dùng vòng nào, cho mục đích gì, và không trộn lẫn cách đọc giữa các phái. Một người dùng thành thạo la kinh Tam Nguyên mà đọc sách Tam Hợp vẫn cần biết nhân bàn, thiên bàn ở đâu, và ngược lại.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- La kinh web: luyện đọc vòng 24 sơn và đo hướng trên điện thoại.
- App Lập Cục Pháp: đặt la kinh lên mặt bằng, lập tinh bàn Huyền Không.
- Vẽ Mặt Bằng Liên Hoa 2D – 3D: vẽ mặt bằng để thực hành chia cung.
- Sản phẩm Liên Hoa: la kinh và dụng cụ phong thủy đang có.
Câu hỏi thường gặp về la kinh Tam Hợp và Tam Nguyên
La kinh Tam Hợp khác Tam Nguyên ở điểm nào?
La kinh Tam Hợp có ba vòng 24 sơn (địa bàn, nhân bàn, thiên bàn) và các vòng Trường Sinh; la kinh Tam Nguyên có một vòng 24 sơn kèm vòng 64 quẻ phục vụ Huyền Không.
Nhân bàn và thiên bàn lệch bao nhiêu độ?
Mỗi vòng lệch nửa sơn, tức 7,5 độ so với địa bàn: nhân bàn lệch ngược chiều kim đồng hồ, thiên bàn lệch theo chiều kim đồng hồ.
Học Huyền Không nên dùng la kinh nào?
Nên dùng la kinh Tam Nguyên, vì có vòng 64 quẻ và các vòng phục vụ Huyền Không.
Người mới nên mua la kinh loại nào?
Nên bắt đầu với la kinh ít tầng, chữ rõ, chú trọng vòng 24 sơn, hoặc dùng la kinh web để luyện đo trước khi chọn la kinh chuyên sâu.
La kinh Tổng hợp có tốt hơn không?
La kinh Tổng hợp tiện cho người học nhiều phương pháp nhưng nhiều tầng, chữ nhỏ, dễ rối với người mới.
