Sửa nhà theo phong thủy: thử phương án trên mặt bằng trước khi đập

Sửa nhà theo phong thuỷ nên bắt đầu trên mặt bằng, không bắt đầu bằng búa đục. Vẽ lại hiện trạng, thử hai ba phương án trên bản vẽ, đối chiếu Hình Pháp, rồi mới quyết định đập chỗ nào, giữ chỗ nào. Bài này hướng dẫn trình tự đó cho nhà cũ cần cải tạo, những hạng mục hay sửa nhất, và các sai lầm khiến sửa xong còn tệ hơn trước.

Nhiều gia chủ nghe một lời khuyên rồi đập ngay một bức tường, dời ngay cái bếp. Sửa xong mới thấy cầu thang bí, phòng thờ lệch, cửa vào đâm thẳng nhà vệ sinh. Tiền mất, nhà lại phải sửa lần nữa.

"Phong thủy không chỉ là cầm bàn la kinh đi đo, mà là nghệ thuật quan sát và thấu hiểu sự vận động của dòng khí từ môi trường vào tận tâm nhà."

— Thầy Vũ Giới

Vì sao nên thử phương án sửa nhà trên mặt bằng trước?

Nên thử phương án trên mặt bằng trước vì sửa trên bản vẽ gần như không tốn kém, còn sửa trên công trình thì mỗi lần thay đổi là một lần đập phá, tốn tiền, tốn thời gian và có thể ảnh hưởng kết cấu. Mặt bằng cho thấy toàn bộ ngôi nhà cùng lúc, nên một thay đổi ở chỗ này kéo theo hệ quả ở chỗ khác sẽ hiện ra ngay.

Thầy Vũ Giới (Phong Thuỷ Liên Hoa) xuất thân thợ mộc, kỹ sư xây dựng, làm nội thất, và tự lập trình phần mềm vẽ mặt bằng 2D để gia chủ và người thực hành phong thuỷ đều dùng được dù không có kiến thức thiết kế. Theo giới thiệu của Thầy, phần mềm cho phép phóng tác từ bản vẽ tay thành bản vẽ mặt bằng rồi chỉnh sửa, và phân cung ngay sau khi vẽ xong. Đó chính là công cụ để thử phương án.

Phương án sửa nhà là một bản vẽ thể hiện ngôi nhà sau khi cải tạo: tường nào bỏ, tường nào thêm, cửa nào dời, bếp và bàn thờ đặt lại ở đâu. Một phương án tốt phải giải quyết lỗi phong thuỷ mà không tạo ra lỗi mới.

Sửa nhà theo phong thuỷ nên xét theo thứ tự nào?

Sửa nhà theo phong thuỷ nên xét theo thứ tự từ ngoài vào trong, từ tổng thể đến chi tiết. Thầy Vũ Giới gọi đây là nguyên tắc bất di bất dịch của phong thuỷ công trình, gồm bốn bước:

1. Quan sát hình thế (loan đầu): sơn thuỷ, đường xá, toà nhà lân cận, vật thể tác động. Theo Thầy, hình thế xấu thì lý khí khó lòng bù đắp.
2. Khảo sát khí khẩu: khí vào nhà từ đâu, mạnh hay yếu, thanh sạch hay tạp loạn, điểm tiếp nhận khí của công trình nằm ở vị trí nào.
3. Ấn định bố cục (nội cục): sắp xếp các bộ phận trọng yếu theo nguyên tắc "Môn – Táo – Chủ", tức cửa chính, bếp, phòng ngủ, rồi đến các khu vực chức năng khác.
4. Lập sa bàn (lý khí): bước cuối cùng mới dùng la kinh đo phương vị, phân cung, điểm hướng.

Khi áp vào việc sửa nhà, thứ tự này có nghĩa là: đừng bắt đầu bằng câu hỏi "hướng bếp nào hợp tuổi". Hãy bắt đầu bằng câu hỏi "ngôi nhà đang nhận khí từ đâu, và các bộ phận chính có nằm đúng vị không".

Nên vẽ những gì trước khi thử phương án?

Trước khi thử phương án, cần một mặt bằng hiện trạng đầy đủ: kích thước các phòng, vị trí cửa đi và cửa sổ, cầu thang, bếp, nhà vệ sinh, bàn thờ, cột, dầm lớn nếu biết. Ghi hướng nhà đo bằng la kinh và đánh dấu các yếu tố bên ngoài sát nhà như đường, hẻm, cột điện, góc nhà đối diện. Nhà đã cơi nới thì vẽ theo thực tế, không theo bản vẽ xin phép cũ.

Những hạng mục nào hay phải sửa nhất?

Những hạng mục hay phải sửa nhất khi cải tạo nhà theo phong thuỷ là cửa chính, bếp, cầu thang, phòng thờ và nhà vệ sinh. Đây đều là những bộ phận quyết định cách khí vào, chuyển hoá và tụ trong nhà.

Hạng mục	Lỗi hay gặp	Hướng xử lý trên mặt bằng
Cửa chính	Bị đường, cột, góc nhọn đâm; cửa lệch, méo	Xét lại sân, cổng, tường rào, bình phong trước khi nghĩ đến dời cửa
Bếp	Tọa bếp không vững, bếp đối cửa, sát nhà vệ sinh	Giữ bếp trong nhà chính, thường ở phần sau; sửa chỗ tựa của bếp
Cầu thang	Đâm thẳng cửa chính, chiếm tâm nhà, tối bí	Xét đổi chiều lên, thêm chiếu nghỉ, mở giếng trời hợp lý
Phòng thờ	Dưới hoặc cạnh nhà vệ sinh, lưng thờ trống	Dời lên vị trí có tường tựa vững, không chồng lên nhà vệ sinh
Nhà vệ sinh	Nằm giữa nhà, nằm trên bếp hoặc bàn thờ tầng dưới	Chồng các tầng lên để kiểm tra, ưu tiên dời ra phần rìa

Thầy Vũ Giới nhấn mạnh một quy tắc chung: nơi ăn, nơi ngủ, nơi tiếp khách, nơi đặt bếp, nơi thờ tự phải được phân vị rõ ràng, riêng tư, không chồng chéo lên nhau. Theo Thầy, đây là quy tắc chung nhất nhưng cũng quan trọng nhất. Phương án sửa nhà nào làm các không gian này chồng chéo hơn thì nên loại.

Có nên dời bếp, xoay cửa cho "hợp hướng" không?

Không nên dời bếp ra khỏi nhà chính hay bóp méo cửa chỉ để khớp một hướng đẹp trên lý thuyết. Đây là hai sai lầm Phong Thuỷ Liên Hoa thường gặp nhất khi xem lại những ngôi nhà đã được "sửa theo phong thuỷ".

Vì sao không nên dời bếp ra ngoài?

Theo bài giảng của Thầy Vũ Giới về Hình Pháp Liên Hoa, bếp là nội hoả, chủ hoả của ngôi nhà, có nhiệm vụ hoả luyện tinh khí: dùng hoả lực chuyển hoá thuỷ khí nạp vào từ hướng thành khí nuôi dưỡng cả nhà. Nhiều gia chủ theo lời tư vấn đã dời bếp ra khỏi cục, đặt tách hẳn khỏi nhà chính, hoặc để bếp trơ trọi ở một vị trí cô lập chỉ để khớp "hướng đẹp" hay "sao tốt". Thầy coi đây là tư duy sai lệch về bản chất: bếp cần được đặt trong nhà và thường nằm ở phần cuối nhà để thu nạp và chuyển hoá khí.

"Nhất vị, nhì hướng."

— Khẩu quyết Thầy Vũ Giới thường nhắc

Nhất vị nhì hướng nghĩa là vị trí an định mới là yếu tố định khí, còn hướng chỉ là thứ yếu. Thầy giải thêm: vị ở đây là tọa, là chỗ "ngồi" của bếp, nơi tiếp năng lượng của đại cục vào tiểu cục. Tọa xấu thì hướng phế. Khi sửa bếp trên mặt bằng, hãy xem chỗ tựa của bếp trước khi xem bếp quay về đâu.

Vì sao không nên nắn cửa?

Thầy Vũ Giới cho rằng cải cửa, xoay hướng có dùng được nhưng không phải chìa khoá vạn năng, và chỉ là phương pháp "dẫn khí". Nếu không bồi đắp gốc, tức sơn thuỷ xung quanh, thì khí không có chỗ tụ. Thầy ví cửa là cái miệng của ngôi nhà: bóp méo miệng thì nói một đằng làm một nẻo. Thay vì bẻ cửa, Thầy khuyên cải tạo cảnh quan xung quanh, trồng cây, bồi đắp địa mạch.

Lập và so sánh phương án sửa nhà thế nào?

Nên lập ít nhất hai đến ba phương án trên mặt bằng, mỗi phương án giải quyết cùng một nhóm lỗi theo cách khác nhau, rồi so sánh theo cùng một bộ tiêu chí. Cách làm này giúp gia chủ thấy được cái được và cái mất của từng phương án.

1. Liệt kê lỗi hiện trạng: ghi rõ lỗi nào là hình thế bên ngoài, lỗi nào là khí khẩu, lỗi nào là bố cục bên trong.
2. Phương án sửa nhẹ: chỉ thay đổi nội thất, vách ngăn nhẹ, chiều mở cửa, vị trí đồ đạc.
3. Phương án sửa vừa: dời một hai hạng mục như bếp trong phạm vi nhà, phòng thờ, đổi chiều cầu thang.
4. Phương án sửa lớn: thay đổi kết cấu, mở giếng trời, xây lại một phần.
5. So sánh: mỗi phương án giải quyết được lỗi nào, sinh thêm vấn đề gì, ảnh hưởng kết cấu ra sao, sinh hoạt có thuận không.
6. Đối chiếu Hình Pháp và lý khí: phân cung trên phương án được chọn, kiểm tra lại các bộ phận Môn – Táo – Chủ.

Phương án sửa nhẹ mà giải quyết được lỗi chính thì nên ưu tiên. Không phải cứ đập nhiều là phong thuỷ tốt hơn.

Khi nào bản vẽ không đủ để quyết định?

Bản vẽ không đủ để quyết định khi lỗi nằm ở những thứ mặt bằng 2D không thể hiện: chiều cao, dầm đè, vật liệu, chất lượng sàn, và hình thế xa ngoài phạm vi bản vẽ. Khi đó cần khảo sát tại chỗ.

Phong Thuỷ Liên Hoa có tổng hợp một ca thực địa: sau ba năm quay lại một công trình, người thầy thấy thần khí gia chủ suy giảm, kiểm tra thì phát hiện sàn lầu chỉ "đổ giả", không đặc chắc. Một mặt bằng vẽ rất đẹp cũng không thể cho thấy lỗi này. Theo Thầy Vũ Giới, phong thuỷ là tạo ra một căn nhà có sự sống; mà sự sống của căn nhà nằm cả trong vật liệu và chất lượng xây dựng, không chỉ trong đường nét bản vẽ.

Ngoài ra, mọi phương án đụng đến tường chịu lực, cột, dầm, sàn cần có kỹ sư kết cấu hoặc kiến trúc sư kiểm tra. Phong thuỷ không đứng trên an toàn công trình.

Những sai lầm thường gặp khi sửa nhà theo phong thuỷ

Sai lầm thường gặp nhất là sửa một điểm theo một lời khuyên đơn lẻ mà không nhìn toàn bộ mặt bằng. Dưới đây là các lỗi hay gặp:

• Sửa theo tuổi trước, theo hình sau: chạy theo hướng hợp tuổi mà làm hỏng vị trí bếp, cửa.
• Dời bếp ra sân, ra nhà phụ để có "hướng đẹp".
• Nắn cửa chéo, xoay cửa lệch khiến mặt tiền méo.
• Dùng vật phẩm thay cho sửa hình: treo gương, đặt tượng mà không xử lý lỗi hình thể.
• Không chồng các tầng lên nhau khi kiểm tra, để nhà vệ sinh mới nằm ngay trên bàn thờ tầng dưới.
• Đập tường trước khi hỏi kết cấu.

Thầy Vũ Giới phản đối lối dùng phong thuỷ tuỳ tiện kiểu đường đâm thì đặt cục đá, phản cung thì treo gương. Theo Thầy, y có y lý để kê toa, phong thuỷ có lý khí để kê toa. Mỗi ngôi nhà cần phương án riêng.

Giới hạn cần nói rõ: bài này nêu trình tự và nguyên lý thử phương án trên mặt bằng. Quyết định sửa cụ thể cho một ngôi nhà cần người hiểu nghề xem trực tiếp, và phần kết cấu cần chuyên gia xây dựng.

Tóm lại

Tóm lại, sửa nhà theo phong thuỷ là sửa trên giấy trước, sửa trên tường sau. Vẽ đúng hiện trạng. Xét ngoài trước, trong sau. Lập vài phương án, chọn phương án sửa ít mà trúng lỗi chính. Giữ bếp trong nhà, giữ cửa đoan chính. Công cụ chỉ là bàn làm việc; như Thầy Vũ Giới dặn khi ra mắt phần mềm: "công nghệ không thể thay thế luận đoán của thầy phong thuỷ!"

— Vũ Giới —

Biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới – Phong Thuỷ Liên Hoa.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Cách trấn trạch theo Hình Pháp: 5 bước sửa bố cục
• Cái bếp trong phong thuỷ
• Thẩm định hiện trạng phong thuỷ nhà đang ở
• Phối hợp kiến trúc sư và phong thuỷ sư

Câu hỏi thường gặp

Nhà cũ có cần sửa phong thuỷ toàn bộ không?

Không cần. Phần đông nhà cũ chỉ có vài lỗi chính ở cửa, bếp, cầu thang hoặc phòng thờ. Sửa trúng những lỗi đó bằng phương án nhẹ nhất có thể thường hiệu quả hơn đập phá toàn bộ.

Tự vẽ mặt bằng rồi tự sửa có được không?

Gia chủ hoàn toàn có thể tự vẽ mặt bằng hiện trạng và thử phương án. Nhưng trước khi đập phá, nên nhờ người hiểu phong thuỷ đối chiếu Hình Pháp và nhờ kỹ sư kiểm tra kết cấu.

Bếp đang ở ngoài sân có nên dời vào nhà không?

Theo Phong Thuỷ Liên Hoa, bếp nên nằm trong nhà chính, thường ở phần sau, để thu nạp và chuyển hoá khí. Nếu bếp đang tách ra ngoài, nên xét phương án đưa bếp về trong nhà, có tọa vững, không đối cửa, không sát nhà vệ sinh.

Sửa xong bao lâu thì biết hiệu quả?

Không ai nên hứa một mốc cố định. Phong thuỷ là y học cho đất đai: sửa đúng lỗi thì nhà dần ổn định, sinh hoạt thuận hơn. Gia chủ nên theo dõi và giữ nhà sạch, bếp đỏ lửa đều đặn, hương khói duy trì.