Đặt tên con theo phong thuỷ là chọn một cái tên vừa đẹp nghĩa, dễ gọi, hợp gia phong, vừa hài hoà về âm dương và ngũ hành với lá số của đứa trẻ. Nhiều cha mẹ mở phần mềm, gõ thử hàng trăm cái tên rồi chọn cái có điểm cao nhất, nhưng điểm số chỉ là lớp cuối cùng trong một quy trình có thứ tự.
Trả lời nhanh: Đặt tên con nên đi theo thứ tự: ý nghĩa và gia phong trước, âm điệu cân bằng thanh bằng – trắc, rồi mới bổ khuyết ngũ hành theo lá số tứ trụ (không chỉ theo mệnh nạp âm năm sinh), cuối cùng tham khảo ngũ cách số nét. Tránh trùng tên ông bà, tránh tên quá lớn. Tên hỗ trợ đứa trẻ, không quyết định số phận.
"Đi từ gốc sẽ thấu triệt cái ngọn, còn trên ngọn thì muôn đời không thể thấy gốc."
Câu của Thầy Vũ Giới (Phong Thuỷ Liên Hoa) nói về cách học phong thuỷ, nhưng áp vào việc đặt tên con cũng rất trúng. Gốc của một cái tên là ý nghĩa, gia phong và âm dương; ngọn là số nét, điểm số. Bắt đầu từ ngọn thì càng chọn càng rối. Bài này đưa ra một quy trình đặt tên từng bước và những sai lầm cha mẹ hay gặp, dùng kèm ứng dụng Tính Danh Học.
Đặt tên con theo phong thuỷ gồm những bước nào?
Đặt tên con theo phong thuỷ gồm sáu bước, đi từ phần quan trọng nhất đến phần tham khảo. Mỗi bước loại bớt những cái tên không phù hợp, để đến cuối chỉ còn vài lựa chọn tốt.
- Xác định ý nghĩa mong muốn: cha mẹ muốn gửi gắm điều gì, như hiền hậu, sáng suốt, kiên định, an hoà.
- Kiểm tra gia phong và kiêng tên: tránh trùng tên ông bà, cô chú, tổ tiên gần; xem họ tộc có quy ước chữ lót theo đời không.
- Thử âm điệu: đọc to cả họ tên, xét thanh bằng – trắc, tránh nói lái ra nghĩa xấu.
- Lập lá số tứ trụ: từ giờ, ngày, tháng, năm sinh để biết hành nào vượng, hành nào thiếu.
- Chọn chữ bổ khuyết: trong các tên còn lại, ưu tiên chữ mang hành mà lá số cần.
- Tham khảo ngũ cách: tính số nét để xem tam tài có hài hoà không; dùng để chọn giữa hai, ba tên đã đạt các bước trên.
Thứ tự này phản ánh quan điểm "nhất gốc nhì ngọn". Một cái tên đẹp số mà nghĩa nhạt, đọc lên khó nghe, thì đứa trẻ phải mang nó cả đời. Một cái tên đẹp nghĩa, dễ gọi, hợp gia phong, dù số nét bình thường, vẫn là cái tên tốt.
Vì sao ý nghĩa và gia phong phải đứng trước?
Ý nghĩa và gia phong phải đứng trước vì đây là phần người mang tên sống cùng hằng ngày và là sợi dây nối đứa trẻ với dòng họ. Ngũ hành hay số nét chỉ có tác dụng khi cái tên đã đứng vững trên nền văn hoá đó.
Theo Thầy Vũ Giới, đạo thờ gia tiên là gốc đạo của người Việt. Một cái tên trùng với tên ông bà, cụ kỵ là điều người Việt kiêng, không chỉ vì phép lịch sự mà vì đó là cách giữ thứ bậc trong dòng gia tiên. Nhiều dòng họ còn có quy ước chữ lót theo từng đời, như một cách đánh dấu thế hệ. Giữ được những quy ước ấy là giữ được cái gốc.
Một vài câu hỏi cha mẹ nên tự trả lời trước khi đặt tên:
- Tên này có trùng hoặc gần âm với tên người lớn trong họ hai bên không?
- Ông bà hai bên có quy ước gì về chữ lót, chữ đệm không?
- Ý nghĩa của tên có phù hợp với nếp nhà, với mong muốn chung của gia đình không?
- Khi đứa trẻ lớn lên, tên này có phù hợp ở mọi môi trường, từ trường học đến công việc không?
- Tên này viết ra có dễ hiểu không, hay mỗi lần giới thiệu đều phải giải thích lại nghĩa và cách viết?
- Hai bên nội ngoại đã cùng đồng ý chưa, để cái tên mang theo sự đồng thuận của cả hai dòng họ?
Cân bằng âm điệu trong tên như thế nào?
Cân bằng âm điệu là phối thanh bằng (không dấu, dấu huyền) và thanh trắc (sắc, hỏi, ngã, nặng) trong họ tên sao cho khi đọc có lên có xuống, không trôi tuột cũng không gắt. Đây là phần âm dương dễ thấy nhất của một cái tên.
Thầy Vũ Giới luôn nhấn mạnh âm dương là gốc, ngũ hành là phụ: "Luận âm dương mới là quyết định, chứ không phải luận của ngũ hành." Với tên gọi, âm dương thể hiện qua nhịp điệu khi gọi tên:
| Kiểu phối thanh | Ví dụ cấu trúc | Cảm nhận khi gọi |
|---|---|---|
| Toàn thanh bằng | bằng – bằng – bằng | Êm nhưng dễ nhạt, thiếu điểm nhấn |
| Toàn thanh trắc | trắc – trắc – trắc | Mạnh nhưng gắt, khó gọi liền |
| Xen kẽ | bằng – trắc – bằng hoặc trắc – bằng – trắc | Có nhịp, dễ nhớ, dễ gọi |
Ngoài thanh điệu, cha mẹ nên thử gọi tên trong các tình huống thật: gọi to ở ngoài sân, gọi kèm họ, viết không dấu khi làm giấy tờ quốc tế. Một cái tên khi bỏ dấu ra nghĩa khó nghe trong ngôn ngữ khác cũng nên cân nhắc.
Bổ khuyết ngũ hành cho tên nên dựa vào đâu?
Bổ khuyết ngũ hành cho tên nên dựa vào lá số tứ trụ đầy đủ (giờ, ngày, tháng, năm sinh), không chỉ dựa vào mệnh nạp âm của năm sinh. Mệnh nạp âm năm sinh chỉ là một lớp; lá số mới cho biết hành nào thật sự vượng hay thiếu.
Nhiều cha mẹ hay làm theo lối đơn giản: con mệnh Kim thì đặt tên có chữ thuộc Thổ (Thổ sinh Kim), con mệnh Thuỷ thì đặt tên có chữ thuộc Kim. Cách này không sai hoàn toàn, nhưng chưa đủ, vì:
- Mệnh nạp âm năm sinh giống nhau cho tất cả trẻ sinh cùng năm, trong khi lá số mỗi đứa trẻ khác nhau theo ngày giờ.
- Có lá số hành của năm sinh đã quá vượng; bổ thêm cho nó lại làm lệch hơn.
- Hành cần bổ (dụng thần) phải tính từ tổng thể lá số, mà điều đó cần người có chuyên môn hoặc phần mềm lập lá số.
Thầy Vũ Giới khi bàn về mệnh hành có giảng: "Luận đúng ngũ hành phối mệnh cần quay lại thì Âm Dương sinh ra mệnh đó." Nghĩa là phải nhìn mệnh từ gốc âm dương và quá trình hình thành, không chỉ nhìn cái nhãn "Kim", "Thuỷ" ở ngọn.
Cách làm thực tế: dùng App Bát Tự lập lá số, xác định hành cần bổ, rồi mới chọn chữ mang hành đó trong danh sách tên đã qua bước ý nghĩa và âm điệu.
Những sai lầm thường gặp khi đặt tên con
Sai lầm thường gặp nhất khi đặt tên con là bắt đầu từ điểm số phần mềm, bỏ qua ý nghĩa và gia phong. Dưới đây là các tình huống thường gặp mà cha mẹ nên tránh.
- Chạy theo điểm số: chọn tên "100 điểm" dù nghĩa lạ, khó gọi. Điểm số chỉ là quy ước của một phép tính.
- Chỉ dựa vào mệnh nạp âm năm sinh: bỏ qua lá số đầy đủ, nên bổ sai hành.
- Tên quá lớn: dùng chữ mang ý quyền lực, đế vương. Tên vượt quá phận dễ thành gánh nặng, cũng dễ bị trêu chọc.
- Trùng tên người lớn trong họ: quên tra tên ông bà, cụ kỵ hai bên.
- Tên dễ nói lái: không thử đọc lái, đọc bỏ dấu, nên tên bị biến thành câu đùa.
- Đổi tên khi con đã lớn: đổi để "đổi vận", gây xáo trộn giấy tờ và tâm lý mà không chắc có ích.
- Hỏi quá nhiều nơi: mỗi nơi một ý, càng hỏi càng không quyết được. Thầy Vũ Giới vẫn khuyên không nên đi xem bói quá nhiều.
Đặt tên cho con trai và con gái có khác nhau không?
Đặt tên cho con trai và con gái khác nhau chủ yếu ở âm dương của ý nghĩa và âm thanh, không khác ở quy trình. Con trai thuộc dương, tên thường thiên về chữ mang ý vững vàng, rộng mở; con gái thuộc âm, tên thường thiên về chữ mang ý hiền hoà, thanh nhã. Đây là quy ước văn hoá lâu đời, phù hợp với lý "dương chủ – âm tòng" mà Thầy Vũ Giới vẫn giảng khi bàn về bộ âm dương trong gia đình.
Tuy vậy, không nên cực đoan. Một cái tên con trai quá cứng, toàn chữ chiến đấu, thì thiếu phần nhu; một cái tên con gái quá yếu, toàn chữ mong manh, thì thiếu phần cương. Âm dương luôn cần có nhau. Tên tốt là tên có chỗ cương chỗ nhu, hợp với giới tính nhưng không đóng khung đứa trẻ.
Với tên đệm, nhiều gia đình vẫn dùng "Văn" cho con trai, "Thị" cho con gái theo nếp cũ; nhiều gia đình khác chọn tên đệm mang nghĩa riêng. Cả hai đều được, miễn là thống nhất trong nhà và hợp với quy ước của dòng họ nếu có.
Tên có làm thay đổi số phận của con không?
Tên không làm thay đổi số phận của con; tên là phần hậu thiên có thể hỗ trợ, tạo ấn tượng và nhắc nhở, còn bản mệnh là phần tiên thiên. Theo Thầy Vũ Giới, "Mệnh ta là trời sinh. Nghĩa là: ta được Trời lập cục mà thành."
Điều cha mẹ thật sự làm được cho con lớn hơn nhiều so với cái tên:
- Một ngôi nhà có sự sống: phòng ngủ đặt đúng chỗ, không bị hình sát, có ánh sáng và khí lưu thông. Thầy Vũ Giới nói: "Thuật phong thuỷ là tạo ra một căn nhà có sự sống."
- Một nếp nhà ổn định: vợ chồng phân vai rõ ràng, một động một tĩnh, giữ bộ âm dương của gia đình.
- Sự giáo dưỡng: học tập, rèn tính, giữ đạo hiếu với tổ tiên.
Cái tên đẹp giống như chiếc áo vừa vặn. Áo đẹp giúp người mặc tự tin hơn, nhưng sức khoẻ và tính cách mới làm nên con người. Giới hạn của bài viết: đây là hướng dẫn chung; khi cần lập lá số chính xác, nhất là trẻ sinh sát ranh giới giờ hoặc ranh giới tiết khí, nên hỏi người có chuyên môn.
Tóm lại: đặt tên con đi từ gốc đến ngọn: nghĩa, gia phong, âm điệu, ngũ hành, rồi mới đến số nét. Tên đẹp nhất là cái tên cả nhà gọi lên thấy thương. Hiểu vậy là đủ!
Phong Thuỷ Liên Hoa biên soạn.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- Tính Danh Học: tính ngũ cách, tam tài cho các tên dự kiến.
- App Bát Tự: lập lá số tứ trụ để biết hành cần bổ khuyết.
- Vẽ Mặt Bằng Liên Hoa: phác bố trí phòng ngủ cho con.
Bài liên quan
- Mệnh ta là trời sinh
- App Bát Tự: lập lá số tứ trụ và phối mệnh
- Thờ cúng gia tiên đúng tinh thần hiếu kính
- Bản mệnh được mùa sanh tốt
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới
Muốn tự lập lá số, hiểu ngũ hành vượng suy để chọn tên cho con, nên học từ âm dương và can chi.
Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp
Có nên đặt tên con trước khi sinh?
Có thể chọn sẵn vài tên đạt yêu cầu về nghĩa và âm điệu. Phần bổ khuyết ngũ hành nên chốt sau khi biết giờ sinh chính xác, vì lá số phụ thuộc vào giờ sinh.
Con mệnh Kim thì tên phải có chữ thuộc Thổ?
Không bắt buộc. Mệnh nạp âm năm sinh chỉ là một lớp; nên lập lá số đầy đủ để biết hành nào cần bổ, vì có trường hợp hành của năm sinh đã quá vượng.
Tên ở nhà có ảnh hưởng như tên khai sinh không?
Tên ở nhà được gọi nhiều nên cũng nên chọn tên dễ thương, không mang nghĩa xấu. Tuy vậy, các phép tính danh thường chỉ tính cho tên khai sinh chính thức.
Hai con trong nhà có nên đặt tên theo một bộ?
Nên, nếu gia đình thích. Đặt theo một bộ chữ hoặc một chủ đề giúp anh chị em gắn kết, nhưng mỗi tên vẫn cần xét riêng theo lá số của từng con.
Có cần xem ngày đặt tên hay làm lễ đặt tên không?
Không bắt buộc. Nhiều gia đình có thói quen thắp hương báo cáo gia tiên khi đặt tên con; đó là nếp đẹp nên giữ. Việc chọn ngày cho lễ này nếu muốn có thể dùng Trạch Cát.
