💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Nhân Tử Tu Tri: huyệt pháp tổng luận và oa huyệt

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Nhân Tử Tu Tri: huyệt pháp tổng luận và oa huyệt

Nhân Tử Tu Tri
人子須知 (穴法總論 · 論窩形穴)
Tác giả: Từ Thiện Kế 徐善繼 và Từ Thiện Thuật 徐善述 (anh em sinh đôi, người Đức Hưng, Giang Tây, đời Minh) soạn
Bản gốc: Trùng san Nhân Tử Tu Tri Tư Hiếu Địa Lý Tâm Học Thống Tông 重刊人子須知資孝地理心學統宗, 39 quyển, đời Minh; tự tựa năm Gia Tĩnh Giáp Tý (1564), bản trùng khắc ở Dĩnh Trung năm Vạn Lịch Quý Mùi (1583).

Bài trước khép quyển mười một về ngũ tinh. Bài này mở phần huyệt pháp của Nhân Tử Tu Tri, bắt đầu từ huyệt pháp tổng luận, rồi sang quyển bàn hình huyệt với mục đầu tiên là oa huyệt.

Trả lời nhanh: Long huyệt là trời tạo đất đặt, tự nhiên sinh thành; hễ có gượng ép là không phải tạo hoá. Long ví như vua, huyệt như bề tôi, sa thuỷ như dân; long không thật thì huyệt và sa thuỷ đều trái, nên tìm đất phải xét long trước. Nhưng có long mà không có huyệt cũng không táng. Định huyệt như châm cứu, có một chỗ nhất định, sai một ly là đổi cát thành hung. Hình huyệt muôn vẻ mà không ngoài âm dương: lõm và lồi là lưỡng nghi, oa, kiềm, nhũ, đột là tứ tượng. Oa huyệt có bốn cách thâm, thiển, khoát, hiệp; hai tay ôm đều là chính cách, không đều là biến cách; tay giao là tàng khẩu oa, không giao là trương khẩu oa.

Long huyệt là tự nhiên sinh thành – 穴法總論

Thuyết long huyệt của địa lý là trời tạo đất đặt, cái diệu sinh thành tự nhiên, vốn không có chút gượng ép nào; hễ có gượng ép thì không phải tạo hoá thật. Bốc thị nói đã có long sinh thành thì tất có huyệt sinh thành. Long huyệt đã sinh thành thì sa thuỷ cũng không gì không tự nhiên.

Long ví như vua, huyệt ví như bề tôi, sa thuỷ ví như dân trong thiên hạ. Vua sáng tôi hiền thì muôn nước không ai không hướng theo, như rồng theo mây, hổ theo gió, mỗi loài ứng theo loài. Nếu long không thật thì huyệt và sa thuỷ đều trái, dù có tình giả cũng là gượng ép; người thấy thật không bị lừa. Vì vậy phép xem đất phải xét long trước. Kinh nói sợ ông ngờ huyệt khó chọn, hãy xem lại thân long phía sau: núi trên long là gốc rễ, hình huyệt phía trước là hoa nở; gốc rễ nếu thật thì huyệt không giả. Lại nói long thật thì huyệt thật, long không thật thì ít có huyệt thật.

Trang huyệt pháp tổng luận
Trang sách: mở đầu mục huyệt pháp tổng luận. Trang gốc bản khắc đời Minh.
Huyệt pháp tổng luận
Long như vua, huyệt như bề tôi, sa thuỷ như dân; âm dương sinh bốn hình huyệt oa, kiềm, nhũ, đột. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.

Có long không huyệt cũng không táng – 有龍無穴不葬

Phân huyệt cốt ở xét long, nhưng có long mà không có huyệt thì cũng không táng. Vì vậy Dương công ba điều không táng thì điều đầu là có long không huyệt không táng; Liêu Bá Thiều bốn điều không hạ cũng điều đầu là không có huyệt không hạ; Thái Mục Đường tiên sinh cũng nói một điều không thể hạ là trời, tức có long mà không có huyệt. Thái Tây Sơn nói long giả lừa người rất nhiều, dáng bày tinh thần làm sáng mắt người không khác chân long, chỉ là đến đầu không kết quả. Tử Vi cũng nói long giả cũng có xuyên tâm khai trướng, có sao đẹp, có chân tay, nhưng không có đưa đón, hoặc kéo dài vài chục dặm đến chỗ tận cùng mà không có huyệt để hạ. Vì vậy long với huyệt không thể thiếu một.

Huyệt cưỡi sinh khí, rót vào xương người chết, tạo hoá hoàn toàn ở đây. Nếu huyệt không có chuẩn nhất định, có thể tuỳ người lên xuống trái phải, thì phép xét sinh khí trong đất đều mù mịt không căn cứ. Huyệt pháp của nhà địa lý tự có một chỗ nhất định không đổi, sai một ly là trái, đổi cát thành hung. Sơn lăng nghị trạng của Chu tử nói phép định huyệt như châm cứu, tự có một huyệt nhất định, không thể sai một mảy may; tác giả gọi đó là lời bàn đúng.

Mộ cổ kiểu Trung Hoa
Một ngôi mộ cổ kiểu Trung Hoa, ảnh minh hoạ cho mục huyệt pháp. Ảnh: Miuki, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0.
Thước Hoa thu sắc đồ của Triệu Mạnh Phủ
Tranh Thước Hoa thu sắc đồ của Triệu Mạnh Phủ đời Nguyên. Ảnh: Triệu Mạnh Phủ (趙孟頫), Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Âm dương sinh bốn hình huyệt – 窩鉗乳突

Lời dẫn quyển bàn hình huyệt nói: hình thể huyệt biến hoá muôn vẻ, nhưng thật ra không ngoài hai chữ âm dương: âm đến dương nhận, dương đến âm nhận mà thôi; thành hình thì là lõm và lồi. Trong âm có dương, trong dương có âm, nên có thái dương, thiếu dương, thái âm, thiếu âm; thành hình thì là oa, kiềm, nhũ, đột. Mỗi hình được sinh khí thì mới thật, nên một lời mà gồm hết là táng cưỡi sinh khí. Sinh khí là thái cực, lõm lồi là lưỡng nghi, oa kiềm nhũ đột là tứ tượng; đó là chính truyền xưa nay, định luận của huyệt pháp.

Tác giả bỏ thuyết lấy hình trăm vật đặt tên huyệt để người học khỏi rối mắt, chỉ lấy bốn cách oa, kiềm, nhũ, đột của Dương Quân Tùng mà bàn hình, như vậy giữ gọn mà bao được rộng.

Oa huyệt – 論窩形之穴

Đất phẳng và núi cao đều có oa huyệt, mà núi cao nhiều hơn. Ngoài phần tinh thể bàn riêng, oa có bốn cách: thâm oa, thiển oa, khoát oa, hiệp oa. Đều lấy hai tay trái phải ôm đều làm chính cách, không đều làm biến cách. Mỗi cách lại có hai thể: một là hai tay giao nhau, gọi là tàng khẩu oa; một là hai tay không giao, gọi là trương khẩu oa. Bốn cách lại có cúi ngửa khác nhau: thân cúi thì trong oa phải có nhũ nhỏ, huyệt đặt theo mạch nhũ; mặt ngửa thì trong oa phải có đột nhỏ, huyệt đặt ở đỉnh đột giữa lòng oa, như vậy là tốt nhất.

Liêu thị nói phàm huyệt mở miệng, linh quang tụ ở giữa, dư khí chia ra ngoài, thư hùng nhìn nhau, huyết mạch thông nhau, nên gọi là huyệt cát. Chỉ cần mép oa rõ ràng, hai tay cong ôm, trong oa tròn sạch, khí trong oa hoà nhuận; kỵ nhất là trũng thành rãnh, ghét nhất là lệch hõm. Sách vẽ năm thể chính cách của oa theo năm sao và hai mươi biến cách hai tay không đều, rồi kèm nhiều đồ tổ địa oa huyệt có tên để làm chứng.

Đồ oa huyệt tàng khẩu, trương khẩu
Trang sách: đồ oa huyệt tàng khẩu và trương khẩu, đầu mục luận oa hình chi huyệt. Trang gốc bản khắc đời Minh.
Oa huyệt bốn cách
Thâm oa, thiển oa, khoát oa, hiệp oa; chính cách, biến cách và điều kỵ của oa huyệt. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
Đồ oa huyệt chính cách, biến cách
Trang sách: năm thể chính cách và hai mươi biến cách của oa huyệt theo năm sao. Trang gốc bản khắc đời Minh.
Thập Tam Lăng nhà Minh
Khu Thập Tam Lăng nhà Minh ở Bắc Kinh: lăng mộ đặt trong vòng núi. Ảnh: Jorge Láscar from Australia, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.
Tranh của Mã Lân
Tranh của Mã Lân đời Tống. Ảnh: Mã Lân (馬麟), Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Nguyên văn – 原文

穴法總論
夫地理龍穴之說乃天造地設生成自然之妙初無一毫勉強纔有勉強便非真造化卜氏云既有生成之龍必有生成之穴故凡龍穴既皆生成則沙水莫不自然……蓋龍譬之君也穴譬之臣也沙水譬之天下民也君明臣良則萬邦莫不向化四夷莫不賓服如雲龍風虎各以其類應耳苟龍不真則穴與沙水皆背戾縱有假情終是勉強有真見者不為其所惑是故相地之法先須察龍經曰恐君疑穴難取裁好向後龍身上別龍上生峰是根核前頭形穴是花開根核若真穴不假蓋從種類生出來又云龍若真兮穴便真龍不真兮少真穴皆謂有真龍方有真穴龍如不真縱有天然可愛之穴亦為花假虛偽而生氣不鍾矣然辯穴固在審龍而有龍無穴法亦不葬故楊公三不葬首言有龍無穴不葬廖伯韶四不下亦首言無穴不下蔡牧堂先生亦謂一不可下者天也有龍而無穴者也……
……穴乘生氣注死骨造化全在於此苟穴無定準可以從人作為可以上下左右則察識地中生氣之法皆渺茫無據豈不大謬矣乎故不識穴法之妙者皆是不得傳授自作聰明偏執臆見其誤可勝言哉地理家穴法自有一定不易纔差纔失毫釐便有乖戾變吉為凶朱子山陵議狀所謂定穴之法譬如針灸自有一定之穴而不可有毫釐之差誠確論也……
此一卷專論穴形夫穴之形體變態萬狀不一而足實則不過陰陽兩字曰陰來陽受陽來陰受而已其為形則凹凸是也陰中有陽陽中有陰故有太陽少陽有太陰少陰其為形則窩鉗乳突是也各得生氣其形始真故一言以蔽之曰葬乘生氣蓋生氣者太極也凹凸者兩儀也窩鉗乳突者四象也太極兩儀四象實古今之正傳穴法之定論也……
……天成象在地成形亦只指五星之形言之非言山與百物類也今故屏去百物形像之說不使眩惑心目惟以楊筠松穴形四格窩鉗乳突以論形則庶幾守約盡博而易簡之理得矣葬乘生氣之真機又豈有餘蘊哉
論窩形之穴
平地高山皆有之而高山為多除星體另論外而窩之為形凡四格曰深窩曰淺窩曰狹窩曰闊窩皆以左右兩掬均勻為正格左右不同為變格而各有二體一是左右交會名曰藏口窩一是左右不交會名曰張口窩四格之形又各有俯仰不同身俯則須窩中微有乳穴就乳脈放扦面仰則須窩中微有突穴就窩心突頂安扦此為最吉廖氏云凡開口之穴靈光合聚於中餘氣分行於外雌雄相顧血脈交通所以謂之吉穴是也惟要弦稜伶俐兩掬彎環此中圓淨窩內衝融切忌落槽最嫌偏陷……

Ghi chú: Nguyên văn trích mục huyệt pháp tổng luận, lời dẫn quyển bàn hình huyệt và phần mở đầu mục oa huyệt; đồ năm thể, hai mươi biến cách và các đồ tổ địa oa huyệt chỉ dịch ý.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới dặn người học: thứ tự là long trước, huyệt sau. Long chưa thật thì đừng vội tìm huyệt; long thật rồi thì phải tìm cho đúng một chỗ, như thầy thuốc châm đúng huyệt. Oa huyệt dễ nhận nhưng cũng dễ lầm: lòng oa phải tròn sạch, mép rõ, hai tay ôm; nếu oa trũng thành rãnh nước chảy, hay lệch hõm một bên, thì không phải oa kết.

Tóm lại

Huyệt pháp mở bằng tổng luận: long huyệt tự nhiên sinh thành, long thật mới có huyệt thật, có long không huyệt cũng không táng, định huyệt như châm cứu. Hình huyệt quy về âm dương thành bốn hình oa, kiềm, nhũ, đột. Oa huyệt có bốn cách, chính và biến, tàng khẩu và trương khẩu. Bài sau chép kiềm huyệt và nhũ huyệt.

Bài sau: Nhân Tử Tu Tri: kiềm huyệt và nhũ huyệt.

Bài trước: Nhân Tử Tu Tri: ngũ tinh thể tính, liên châu và quy viên.

Nguồn: Nhân Tử Tu Tri Tư Hiếu Địa Lý Tâm Học Thống Tông (人子須知資孝地理心學統宗), Từ Thiện Kế, Từ Thiện Thuật soạn, bản trùng san đời Minh: huyệt pháp tổng luận và luận oa hình chi huyệt (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

  • La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
  • Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Long, huyệt, sa thuỷ quan hệ thế nào? – 君臣民

Long như vua, huyệt như bề tôi, sa thuỷ như dân; long không thật thì huyệt và sa thuỷ đều trái.

Có long thật mà không có huyệt thì sao? – 有龍無穴

Cũng không táng; Dương công, Liêu Bá Thiều, Thái Mục Đường đều xếp điều này lên đầu.

Vì sao định huyệt phải chính xác? – 定穴

Chu tử nói định huyệt như châm cứu, có một chỗ nhất định, không thể sai một mảy may.

Bốn hình huyệt là gì? – 窩鉗乳突

Oa, kiềm, nhũ, đột, là tứ tượng sinh từ lõm và lồi, tức âm dương.

Oa huyệt có mấy cách? – 窩形四格

Bốn cách thâm, thiển, khoát, hiệp; mỗi cách có tàng khẩu và trương khẩu.

Từ khoá: ["Nhân Tử Tu Tri" · "huyệt pháp" · "oa huyệt" · "oa kiềm nhũ đột" · "định huyệt"]

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…