Thiên Luận Chư Gia Đắc Thất (bàn chỗ được, chỗ mất của các nhà) giống như một bản "điểm sách" của Thẩm Trúc Nhưng. Ông vốn học tam hợp, sau theo Huyền Không, đọc khắp các nhà. Qua hàng chục cuộc hỏi đáp, ông nói thẳng sách nào đáng đọc, sách nào nguỵ tạo, mỗi danh gia được ở đâu, lầm ở đâu, và kể sáu phái Huyền Không thời Thanh. Bài dịch các đoạn chính; phần điểm từng sách được tóm thành bảng.
Trả lời nhanh:
- Nên đọc: Thiên Ngọc Kinh, Táng Kinh (bản Ngô Trừng), Huyền Không Bí Chỉ, Thiên Cơ Phú, Linh Thành Tinh Nghĩa, Sơn Dương Chỉ Mê.
- Sách nguỵ tạo: Bình Sa Ngọc Xích Kinh, Nguyên Kinh.
- Về Tưởng Đại Hồng: vừa là "đại công thần" vừa là "đại tội nhân" của địa lý, vì không chịu giải khẩu quyết, để người sau bịa đặt trăm đường.
- Sáu phái Huyền Không: Điền Nam, Vô Thường, Tô Châu, Thượng Ngu, Tương Sở, Quảng Đông. Phái nào cũng có tệ vì giữ bí mật nên truyền sai.
- Điều kiện tiên quyết: "không tinh loan đầu thì đọc sách lý khí cũng vô dụng".
"Hình pháp bất chân – lý khí vô dụng." — Thầy Vũ Giới
Bài dịch nguyên văn của Thẩm Trúc Nhưng theo bản chấm câu và hiệu đính của Bạch Hạc Minh. Lời bàn của Bạch Hạc Minh do người viết tóm lại và ghi rõ.
Từ tam hợp đến Huyền Không – 由三合而玄空
Nguyên văn (lược): 然非精熟巒頭,讀理氣書,無所用也。
Dịch nghĩa. Xưa ta học tam hợp. Nhân ở núi Trung Đài chọn đất, khởi mối nghi lớn. Sau đọc Bình Sa Ngọc Xích Biện Nguỵ của Tưởng thị, mới biết tam hợp không có căn cứ, bèn bỏ mà học Huyền Không. Khổ nỗi người đời học Huyền Không đều chỉ biết một nửa, không có chỗ hỏi. Ta bèn đọc khắp các nhà, ngày đêm suy nghĩ, rõ được lý ấy mới tin phép ấy không sai. Nhưng nếu không tinh thông loan đầu thì đọc sách lý khí cũng vô dụng.
Điểm các sách lý khí – 評理氣諸書
Dịch nghĩa (lược).
- Bình Sa Ngọc Xích Kinh: Hỏi có hợp không. Đáp: sách này e không phải họ Lưu soạn, ắt do kẻ giang hồ kiếm ăn nguỵ tạo. Ta từng thấy Viên Trung Triệt, con của Viên Liễu Trang, soạn Cổ Kim Thức Giám, luận tướng người rất có kiến địa, khác hẳn "tướng pháp Liễu Trang" bán ngoài phố. Lại như Thanh Nang Tự của Tằng Công An có đến năm sáu bản chép khác nhau, đều bị người sau sửa đổi; sách này cũng vậy.
- Sách Huyền Không nào cốt yếu: Đáp: Huyền Không Bí Chỉ, Thiên Cơ Phú (cũng gọi Huyền Cơ Phú) đều đọc được. Thiên Cơ Phú do Ngô Cảnh Loan soạn; Huyền Không Bí Chỉ có người nói cũng của Ngô Cảnh Loan. Lý khí chương trong Linh Thành Tinh Nghĩa (Hà Lệnh Thông đời Nam Đường) cũng nhiều chỗ lấy được. Tóm lại, không phải người được truyền miệng thì khó vào cửa.
- Sách lý khí của Dương công: Thiên Ngọc Kinh là hay nhất. Chú của Tưởng thị lại sinh thêm trở ngại.
Về Tưởng Đại Hồng – 論蔣大鴻
Dịch nghĩa. Hỏi: học vấn của Tưởng thị thế nào?
Đáp: Tưởng là di lão cuối đời Minh, nổi về văn học, có thơ chép trong Thẩm Quy Ngu Biệt Tài Tập; thơ luật năm chữ, chữ nào cũng là châu ngọc. Chỉ tiếc vì "thiên cơ không thể tiết lộ", ông không giải khẩu quyết, lại không chỉ cho người một hai điều về phép Huyền Không, khiến người sau bịa thuyết trăm đường. Tuy là đại công thần của địa lý, ông cũng là đại tội nhân của địa lý.
Táng Kinh, Nguyên Kinh và các sách khác – 葬經、元經及他書
- Táng Kinh của Quách Phác: lấy bản Ngô Trừng đời Nguyên san định là tốt nhất. Sách này người sau nhiều nghi là nguỵ, nhưng trong đó rất có kiến địa, không thể không đọc.
- Nguyên Kinh: có ba bản; bản thông hành trong Ngũ Yếu Kỳ Thư cũng như hai bản kia, toàn lời tam hợp, văn chương nông cạn. Đem so với thơ năm chữ thuần phác trong Văn Tuyển thì biết ngay; ắt là kẻ giang hồ kiếm ăn nguỵ tạo.
- Địa Lý Toàn Thư Đại Dụng Hợp Biên: chia bốn quyển; ba quyển đầu là "địa lý toàn thể", quyển bốn là "địa lý đại dụng". Bàn lý rõ ràng, thiết thực, có thể dùng kèm Thiên Tâm Chính Vận của Hoa thị.
- Địa Lý Tri Bản Kim Toả Bí (Trịnh Cung, hiệu Mộng Giác): quyển trên nói Dịch lý, chữ nào cũng châu ngọc; quyển dưới nói lục pháp thì xuyên tạc phụ hội, lại trái lý khí. Ông từng đến Nam Khang tìm chỗ ở cũ của Trịnh mới được đọc phần bí chỉ đồ thuyết, thấy không có nghĩa gì sâu. Chuyện "gặp dị nhân truyền gối ngọc bí kíp" quanh Trịnh, ông cho là lời thầy thuật bịa để loè người.

Sáu phái Huyền Không – 玄空六派
Dịch nghĩa. Người học Huyền Không gần đây chia sáu phái lớn:
- Điền Nam, tông Phạm Nghi Tân.
- Vô Thường, tông Chương Trọng Sơn.
- Tô Châu, tông Chu Tiểu Hạc.
- Thượng Ngu, tông Từ Địch Huệ.
- Tương Sở, tông Doãn Hữu Bản.
- Quảng Đông, tông Thái Mân Sơn.
Người dung hội quán thông được cả sáu phái thật không có ai. Sách của các phái đều có tệ, vì giữ bí mật quá chặt nên lấy sai truyền sai. Phái Thượng Ngu học Huyền Không đông nhất, mắc bệnh trong Địa Lý Nguyên Văn, vì Đoan Mộc thị thông minh tuyệt người mà nhiều chỗ không hiểu nổi nên sửa cả nguyên văn.

Đoan Mộc, Trương Tâm Ngôn, Phạm Nghi Tân, Doãn Hữu Bản – 端木、張心言、范宜賓、尹有本
- Vì sao Thượng Ngu không theo Trương mà theo Đoan Mộc? Trương nói quẻ lý thì từng mũi kim đối nhau, người không thể gượng bàn suông. Đoan Mộc nói quẻ lý thì lời không trúng đích, người đọc sách có thể bàn cao nói rộng.
- Phạm Nghi Tân: Càn Khôn Pháp Khiếu của ông một lòng muốn phát điều người trước không chịu tiết lộ, về độ sáng rõ thấu triệt không ai bằng. Tiếc là chưa được quyết ai tinh, nên lầm ở "cách bốn vị khởi phụ mẫu", lại lấy "song song khởi" làm âm dương xuất mạch, từ đó bàn gì cũng lầm.
- Doãn Hữu Bản: về loan đầu có chút đường lối; soạn Tứ Bí Toàn Thư nhưng tự cho mình thông minh, không đủ làm khuôn. Phần bổ 48 cục cho Đô Thiên Bảo Chiếu Kinh càng không có kiến giải. Bộ Trưng Nghiệm Đồ Khảo nói huyệt lập hướng đều lầm.
- Trương Thụ Kỳ (Trương Thức Chi, thời Càn Long): soạn Cổ Thư Chính Nghĩa…; chú đều theo Tưởng, khen ai tinh mà không có đường lối; các chú Thanh Nang Chính Nghĩa, Thiên Ngọc Kinh Chính Nghĩa đều nói quẻ lý, mắc sâu cái lầm của Diệp Cửu Thăng.
- Vu Giai chuyên tông Tưởng, chê ai tinh là sai. Ông đáp: Tưởng thị đáng tông, chỉ là ai tinh mà bỏ đi thì không còn gì; Vu thị chưa được quyết nên mới chê vậy.
Hỏi: Đại Huyền Không với Tiểu Huyền Không có khác nhau không? Đáp: Không khác. Kinh Phật nói Đại thừa, Tiểu thừa, người ta đã lầm nhiều; nay nói "đại, tiểu Huyền Không" cũng là lầm.
Những người tinh Dịch mà không đắc quyết – 精易而未得訣者
Dịch nghĩa. Hồ Hú, Giang Thận Tu, Trương Huệ Ngôn, Kỷ Đại Khuê, Đoan Mộc Quốc Hồ đều tinh Dịch. Hai ông Hồ, Giang tuy không viết sách địa lý chuyên môn, nhưng những gì dẫn ra đều thô sơ, không đáng nói. Trương, Kỷ và Đoan Mộc đều có trứ thuật, mà sách không một câu đọc được. Vì đây là học phương kỹ: không có thầy thì không thể tham khảo; chưa được quyết của nó thì cả đời mò trong đống sách. Người càng thông minh, đọc sách Tưởng Đại Hồng càng mờ mịt; một khi lạc vào lối rẽ thì không còn cứu được.
Bạch Hạc Minh (người viết tóm): Bạch Hạc Minh nhận xét: bài này nêu rõ chỗ khác nhau giữa nhiều phái lý khí phong thuỷ, đồng thời phân tích giá trị tham khảo của không ít sách phong thuỷ.
Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語
Câu đáng ghi nhớ nhất của cả thiên là câu mở đầu: không tinh loan đầu thì đọc sách lý khí cũng vô dụng. Đó cũng là điều Thầy Vũ Giới dạy: hình pháp bất chân, lý khí vô dụng. Câu thứ hai là câu cuối: học phương kỹ mà không có thầy thì cả đời mò trong đống sách, càng thông minh càng dễ lạc.
Người học hôm nay có quá nhiều sách, nhiều phái, nhiều "bí kíp" trên mạng. Lời của Thẩm Trúc Nhưng nhắc ba điều. Phải chọn sách gốc. Phải có thầy chỉ đường. Và phải đi thực địa để kiểm, không nên ngồi gom thuyết.
Tóm lại – 總結
| Ý chính | Nội dung |
|---|---|
| Tiền đề | Không tinh loan đầu thì sách lý khí vô dụng |
| Nên đọc | Thiên Ngọc Kinh, Táng Kinh (bản Ngô Trừng), Huyền Không Bí Chỉ, Thiên Cơ Phú, Linh Thành Tinh Nghĩa |
| Nguỵ thư | Bình Sa Ngọc Xích Kinh, Nguyên Kinh |
| Tưởng Đại Hồng | Đại công thần và đại tội nhân của địa lý |
| Sáu phái | Điền Nam, Vô Thường, Tô Châu, Thượng Ngu, Tương Sở, Quảng Đông |
| Bài học | Học phương kỹ phải có thầy, có quyết, có thực địa |
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具
Bài liên quan – 相關文章
- Bài trước: Tam Nguyên Nguỵ Pháp, Đường Nhất Hạnh Nguỵ Pháp
- Luận Huyền Không Thiên Tâm
- Luận Tam Hợp, Song Sơn, Nạp Giáp
- Toàn bộ loạt bài Thẩm Thị Huyền Không – Bạch Hạc Minh
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習
Muốn học Huyền Không có thầy chỉ đường, đi từ loan đầu đến lý khí, có thực địa, các bạn có thể theo khoá học Huyền Không Phi Tinh vận 9.
Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp – 常見問題
Thẩm Trúc Nhưng khuyên đọc sách phong thuỷ nào? – 沈氏薦讀何書
Thiên Ngọc Kinh, Táng Kinh bản Ngô Trừng, Huyền Không Bí Chỉ, Thiên Cơ Phú, Linh Thành Tinh Nghĩa; về loan đầu thì khen Sơn Dương Chỉ Mê.
Bình Sa Ngọc Xích Kinh có phải sách thật? – 平砂玉尺經是否真書
Theo Thẩm Trúc Nhưng, e không phải của Lưu Bỉnh Trung mà do kẻ giang hồ nguỵ tạo.
Thời Thanh có những phái Huyền Không nào? – 清代玄空有何派
Sáu phái: Điền Nam (Phạm Nghi Tân), Vô Thường (Chương Trọng Sơn), Tô Châu (Chu Tiểu Hạc), Thượng Ngu (Từ Địch Huệ), Tương Sở (Doãn Hữu Bản), Quảng Đông (Thái Mân Sơn).
Có "Đại Huyền Không" và "Tiểu Huyền Không" không? – 有大玄空、小玄空否
Thẩm Trúc Nhưng nói không có khác biệt; chia đại tiểu là lầm.
Nguồn: Thẩm Thị Huyền Không Học (沈氏玄空學), Thẩm Trúc Nhưng (đời Thanh), thiên Luận Chư Gia Đắc Thất, bản chấm câu và hiệu đính của Bạch Hạc Minh. Bảng tóm do Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ.









