💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (37): Tinh vựng, oa tượng, đột tượng và phép gãy nước

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (37): Tinh vựng, oa tượng, đột tượng và phép gãy nước

Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát
琢玉斧巒頭歌括 (窟象 · 突象 · 折水法)
Tác giả: Từ Chi Mạc 徐之鏌 (tự Thí Khả 試可, người Chương Châu, Phúc Kiến, đời Minh) soạn · Trương Cửu Nghi 張九儀 (tên Phượng Tảo 鳳藻, người Nghiêm Lăng, Chiết Giang, đời Thanh) tăng thích · học trò Viên Sĩ Lân 袁士麟 tham đính
Bản gốc: Nghiêm Lăng Trương Cửu Nghi tăng thích Địa Lý Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 嚴陵張九儀增釋地理琢玉斧巒頭歌括, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng 小酉山房 khắc lại năm Đạo Quang thứ 8 (1828); lời tựa đề năm Khang Hy Tân Tỵ (1701).

Bài trước, Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát chép phần đầu Tứ tượng tinh vựng ca: bốn tượng và phép mở huyệt cho mạch tượng, tức tượng. Bài này là phần còn lại: oa tượng với phép kê quan và dẫn nước gãy khúc trong huyệt, đột tượng, và bốn đồ tinh vựng cùng lời phân biệt mạch với tức.

Trả lời nhanh: Oa tượng có bốn quyết: oa hẹp thì đặt chính giữa (chính), oa rộng thì tìm đột kết trong oa mà đặt (cầu), oa sâu có nước thì kê đá, gỗ thông hay gạch mà đặt quan lên (giá), oa nông thì lót gạch dẫn nước gãy khúc ra ngoài cho huyệt khô (chiết). Đột tượng có bốn phép: đột đơn tròn sạch thì sát về phía sinh khí lóe (ai), đột đôi hai đầu tròn sạch thì gộp đặt giữa (tịnh), đột ngay thì đặt xiên mà sát (tà), đột lệch thì theo thế chạy mà cắm (sáp). Oa và đột dễ thấy; mạch với tức giống nhau, đồ chua mạch “hơi lõm”, tức “hơi nổi” để phân biệt.

Oa tượng: chính, cầu, giá, chiết – 窟象開井

Lời ca: oa tượng mở huyệt có bốn quyết, chính, cầu cùng giá, chiết; oa hẹp dùng chính, rộng dùng cầu, sâu thì giá, nông thì chiết.

Phép mở huyệt cho oa tượng và đột tượng
Oa tượng dùng chính, cầu, giá, chiết; đột tượng dùng ai, tịnh, tà, sáp, tóm theo lời chua trong sách. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
  • Chính: oa hẹp nhỏ kẹp chặt, chỉ vừa hai quan, thì đặt chính giữa mà táng, không nghi.
  • Cầu: oa rộng thì giữa phải có đột, hoặc ngay hoặc lệch, phải tìm đúng đột dung kết mà đặt; như đất con ốc ngửa trời của họ Lưu do Bạch tiên sư đặt, táng vào thịt ốc lệch về bên phải.
  • Giá: oa hẹp nhỏ mà trũng sâu thì đáy có nước, phải dùng đá, gỗ thông hay gạch kê lên, đặt quan ở trên.
  • Chiết: oa nông, lại không hẹp kẹp, mà chân khí tụ ở giữa, thì đáy huyệt lót gạch dẫn nước; cục dương đặt theo dương, cục âm đặt theo âm, dẫn nước gãy khúc chảy ra ngoài cho trong huyệt khô ráo. Mỗi lần gãy một dòng nước thì đặt la kinh trong huyệt mà cách, muôn lần không sai một.
Trang oa tượng mở huyệt
Trang sách chép bốn phép mở huyệt của oa tượng và cách lót gạch dẫn nước trong huyệt. Trang gốc bản khắc năm 1828.

Phép gãy nước trong huyệt – 折水法

Sách vẽ hai đồ “tịnh dương thức” và “tịnh âm thức”: rãnh dẫn nước trong đáy huyệt đi gãy khúc nhiều lần rồi mới ra ngoài. Sách nói phép gãy nước và phép kê quan trong huyệt này, người Giang Đông đều không biết.

Trang tịnh dương thức, tịnh âm thức
Trang sách vẽ hai đồ dẫn nước gãy khúc trong huyệt (tịnh dương thức, tịnh âm thức) và chép phép mở huyệt của đột tượng. Trang gốc bản khắc năm 1828.
Ruộng bậc thang Nguyên Dương, Vân Nam
Ruộng bậc thang Nguyên Dương, Vân Nam; ảnh David Stanley. Nước dẫn gãy khúc qua từng bậc. Ảnh: David Stanley from Nanaimo, Canada, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.

Đột tượng: ai, tịnh, tà, sáp – 突象開井

Lời ca: đột tượng mở huyệt có bốn phép, ai, tịnh cùng tà, sáp; đột đơn dùng ai, đôi thì tịnh giữa; ngay thì xiên, lệch thì cắm.

  • Ai (sát): hình đột tròn sạch, một bọt kim đơn, xem sinh khí lóe về trái thì sát trái, lóe về phải thì sát phải.
  • Tịnh (gộp): hình đột như đôi, như cái kén, như gối ngọc, như hai chó giao xuân, hai đầu tròn sạch, thì gộp lại mà đặt.
  • Tà (xiên): bọt đột nếu ngay như đột đơn thì đặt xiên mà sát vào.
  • Sáp (cắm): hình đột nếu lệch, chạy về trái hay phải, thì theo thế chạy mà cắm vào.
Đồi Sô-cô-la ở Bohol, Philippines
Những gò đất tròn đầu ở Bohol, Philippines; ảnh P199. Hình gò tròn nổi lên như bọt, gần với tượng đột sách nói. Ảnh: P199, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0.
Sơn thuỷ phỏng Cung Hiền
Tờ tranh sơn thuỷ đời Thanh vẽ theo lối Cung Hiền. Ảnh: Gong Xian, Wikimedia Commons, CC0.

Bốn đồ tinh vựng – 四象圖

Sách vẽ bốn đồ: thiếu âm hơi lõm là mạch (Dương gọi thiếu dương), thiếu dương hơi nổi là tức (Dương gọi thiếu âm), lão âm lõm rõ là oa (Dương gọi lão dương), lão dương nổi rõ là đột (Dương gọi lão âm).

Bốn tượng nhìn theo mặt cắt
Mặt cắt phác của mạch, tức, oa, đột kèm tên Liêu và tên Dương công. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.

Sách nói: oa lõm rõ và đột nổi rõ thì rõ ràng dễ thấy; chỉ mạch và tức của thiếu dương, thiếu âm là giống nhau khó phân, nên đồ chua mạch là “hơi lõm”, tức là “hơi nổi”; lấy “hơi nổi” chua tức thì tức với mạch mới phân biệt được.

Đồ oa và đột
Trang đồ oa lõm rõ (Dương gọi lão dương) và đột nổi rõ (Dương gọi lão âm), kèm lời phân biệt mạch với tức. Trang gốc bản khắc năm 1828.

Nguyên văn – 原文

窟象開井有四訣,正求與架折;窟狹用正闊用求,深架淺折收(窟形狹小緊夾,止容兩棺,則正扦葬之無疑;若窟形寬闊,中須有突,或正或偏,必求其融結之突扦之,如白仙師扦劉氏仰天螺螄口中葬肉偏在右穴是也;窟形狹小而窪深,則底下有水,須用石,或松,或磚,架起放棺其上;窟若平淺,又不狹小緊夾,而真氣却蓄聚中間,則壙底用磚布水,陽局陽扦,陰局陰扦,曲折放水出去,使壙中乾燥,每折一水,將羅經放在壙中,焰字格之,萬無一差)。

圖:淨陽式、淨陰式。此折水法及壙中架起放棺法,江東人皆不識。

突象開井有四法,挨併與斜插;突單用挨雙併中,正斜偏插同(突形員淨,單一金泡,視其生氣閃左則挨左,閃右則挨右;若突形似雙,如繭形,如玉枕形,如兩犬交春形,兩頭員淨,則合而併扦之;突泡若正如單突,則斜而挨之;突形若偏,趨左趨右,則就趨勢插之)。

圖:少陰微陷脈圖(楊為少陽)、少陽微起息圖(楊為少陰)、老陰顯陷窟圖(楊為老陽)、老陽顯起突圖(楊為老陰)。顯陷之窟與顯起之突,明白易見;惟少陽少陰之脈息,相似難分,而圖註脈曰微陷,註息曰微起,以微起註息,則息與脈方有辨也。

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới dặn người học: phần oa tượng cho thấy sách không chỉ dạy tìm huyệt mà dạy cả làm huyệt. Oa sâu có nước thì kê, oa nông thì dẫn nước gãy khúc cho khô; đó là việc tay nghề lúc mở huyệt, sai thì huyệt đúng cũng thành ướt. Còn đột thì nhớ một chữ “sát”: sinh khí lóe bên nào thì sát bên ấy, đột đôi thì gộp, đột lệch thì theo thế.

Trùng dương sơn thuỷ của Thạch Đào
Chi tiết tranh “Trùng dương sơn thuỷ” của Thạch Đào đời Thanh. Ảnh: Shitao, Wikimedia Commons, CC0.

Tóm lại

Oa tượng mở huyệt bằng chính, cầu, giá, chiết; có phép kê quan và dẫn nước gãy khúc trong huyệt. Đột tượng mở huyệt bằng ai, tịnh, tà, sáp. Bốn đồ tinh vựng chua mạch hơi lõm, tức hơi nổi để phân biệt hai tượng dễ lẫn. Bài sau là Huyệt phú của Thái Mục Đường.

Bài sau: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (38): Huyệt phú của Thái Mục Đường và bốn chân.

Bài trước: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (36): Tứ tượng tinh vựng, mạch tượng và tức tượng.

Nguồn: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (琢玉斧巒頭歌括), Từ Chi Mạc soạn, Trương Cửu Nghi tăng thích, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng khắc năm 1828: Điểm huyệt ca, oa tượng và đột tượng (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

  • La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
  • Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Oa tượng mở huyệt có mấy phép? – 窟象

Bốn phép: chính (oa hẹp), cầu (oa rộng tìm đột), giá (oa sâu có nước), chiết (oa nông dẫn nước).

Phép giá là gì? – 架

Oa hẹp mà sâu, đáy có nước thì kê đá, gỗ thông hay gạch rồi đặt quan lên trên.

Phép gãy nước trong huyệt làm thế nào? – 折水

Lót gạch đáy huyệt, dẫn nước gãy khúc chảy ra ngoài cho khô; mỗi lần gãy nước đặt la kinh mà cách.

Đột tượng mở huyệt có mấy phép? – 突象

Bốn phép: ai (sát về phía sinh khí), tịnh (gộp đột đôi), tà (đặt xiên), sáp (theo thế chạy mà cắm).

Phân biệt mạch và tức thế nào? – 脈息

Đồ chua mạch là hơi lõm, tức là hơi nổi; oa và đột thì lõm, nổi rõ, dễ thấy.

Từ khoá: trác ngọc phủ · 琢玉斧 · tinh vựng · 星暈 · oa tượng · đột tượng · 窟象 · 突象 · chiết thuỷ · 折水法

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…