Trong âm trạch, việc chọn đất được xem là phần quan trọng nhất, quan trọng hơn cả kích thước hay kiểu dáng ngôi mộ. Một ngôi mộ xây đẹp nhưng nằm trên đất trũng, ngập nước, sạt lở thì vừa khó giữ gìn, vừa khiến con cháu lo lắng. Ngược lại, một cuộc đất cao ráo, có thế tựa, phía trước thoáng đãng thì dù ngôi mộ giản dị vẫn tạo cảm giác yên ổn, trang nghiêm. Bài này tổng hợp 7 tiêu chí chọn đất làm mộ theo hình thế, những điểm cần tránh và quy trình đi xem đất để gia đình có cơ sở trao đổi với người tư vấn. Nguyên lý âm trạch nói chung có ở bài phong thủy mộ phần.
Trong bài này: vì sao chọn đất là quan trọng nhất · 7 tiêu chí theo hình thế · những điểm cần tránh · quy trình đi xem đất · những giới hạn thực tế · câu hỏi thường gặp.
Vì sao chọn đất là phần quan trọng nhất?
Hình thế của cuộc đất là thứ gần như không thể thay đổi sau khi đã an táng. Hướng mộ có thể điều chỉnh vài độ, kích thước có thể sửa khi tu bổ, nhưng thế núi, dòng nước, chất đất và mạch nước ngầm thì đã định sẵn. Vì thế, trong các sách về địa lý phong thủy, phần "tầm long, điểm huyệt", tức tìm thế đất và vị trí đặt mộ, luôn được coi là cốt lõi. Với gia đình bình thường, việc tìm một cuộc đất lý tưởng không phải lúc nào cũng làm được, nhưng nắm các tiêu chí cơ bản giúp loại bỏ những vị trí rõ ràng bất lợi.
7 tiêu chí chọn đất làm mộ theo hình thế
1. Có thế tựa phía sau
Phía sau vị trí đặt mộ nên có gò, đồi hoặc địa hình cao hơn, liền mạch và vững chắc, được ví như chỗ dựa. Thế tựa giúp che gió phía sau, tạo cảm giác ổn định và an toàn. Vị trí mà phía sau trống trải, dốc xuống hoặc là vực sâu thường được cân nhắc rất kỹ.
2. Hai bên có che chắn
Hai bên trái phải nên có địa hình hoặc cây cối bao bọc, trong sách cổ gọi là Thanh Long, Bạch Hổ. Hai bên che chắn giúp vị trí đặt mộ không bị gió thổi lộng, khí được giữ lại. Nếu một bên trống hoàn toàn, nhiều người làm nghề sẽ cân nhắc trồng thêm cây hoặc chọn vị trí khác.
3. Phía trước có minh đường
Minh đường là khoảng đất bằng phẳng, thoáng đãng phía trước vị trí đặt mộ. Minh đường rộng vừa phải, sáng sủa, không bị chắn sát được xem là tốt. Phía trước bị núi, đồi hoặc công trình chắn ngay sát, hoặc dốc tuột xuống, đều là điểm cần cân nhắc.
4. Có án sơn, triều sơn phía xa
Xa hơn minh đường, nếu có đồi núi thấp hài hoà như cái bàn phía trước (án sơn) hoặc dãy núi xa hướng về (triều sơn), cuộc đất được coi là có thế "có chủ có khách", cân đối. Án sơn không nên quá cao hay quá gần, gây cảm giác bị đè.
5. Nước tụ hoặc nước uốn quanh
Trong địa lý phong thủy, nước được xem là yếu tố giữ khí. Dòng suối, sông, hồ ở phía trước, uốn lượn ôm lấy cuộc đất hoặc tụ lại thành mặt nước tĩnh được coi là thuận. Nước chảy xiết, đâm thẳng vào vị trí đặt mộ, hoặc chảy thẳng đi không quay đầu là điểm cần cân nhắc. Đồng thời, phải chắc chắn vị trí đặt mộ không nằm trong vùng ngập lụt khi nước lên.
6. Đất cao ráo, chất đất tốt
Đất nơi đặt mộ nên khô ráo, chắc, không sụt lún, không có mạch nước ngầm nông. Nhiều người làm nghề khi xem đất sẽ đào thử để quan sát màu và độ kết dính của đất; đất mịn, chặt, khô thường được ưa chuộng hơn đất cát rời, đất bùn hay đất lẫn nhiều sỏi đá vụn. Đất đọng nước không chỉ bất lợi về phong thủy mà còn khiến mộ nhanh xuống cấp.
7. Khí hậu, ánh sáng và sự yên tĩnh
Vị trí đặt mộ nên có ánh sáng, gió nhẹ, không âm u ẩm thấp quanh năm, không bị gió lùa mạnh. Một cuộc đất yên tĩnh, ít bị tác động bởi đường lớn, nhà máy, khu dân cư đông đúc sẽ giữ được sự trang nghiêm lâu dài.
Những điểm cần tránh khi chọn đất làm mộ
- Đất trũng, ngập nước khi mưa lớn hoặc khi nước sông, suối lên.
- Đất có nguy cơ sạt lở, sườn dốc đứng, đất đá rời.
- Vị trí bị đường lớn, kênh mương đâm thẳng vào.
- Đất từng là bãi rác, khu xử lý chất thải hoặc đất san lấp chưa ổn định.
- Vị trí sát đường điện cao thế, trạm biến áp, công trình công nghiệp.
- Đất nằm trong quy hoạch giải toả, mở đường hoặc tranh chấp pháp lý.
Quy trình đi xem đất gợi ý
- Tìm hiểu trước: xem bản đồ, ảnh vệ tinh, thông tin quy hoạch và pháp lý của khu đất.
- Đến xem từ xa: đứng ở chỗ cao nhìn toàn cảnh để thấy thế núi, dòng nước, đường đi.
- Đi quanh cuộc đất: quan sát thế tựa, hai bên, phía trước, hướng gió, hướng nước.
- Đo hướng: dùng la kinh đo hướng ở vị trí dự kiến đặt mộ và ghi lại số độ. Cách đo có ở bài cách đọc la kinh phong thủy.
- Kiểm tra đất: quan sát mặt đất sau mưa, hỏi người địa phương về ngập lụt, sạt lở.
- Ghi chép, chụp ảnh: lập hồ sơ cho từng vị trí để so sánh.
- Bàn bạc với gia đình, dòng họ: thống nhất trước khi quyết định.
Quy trình khảo sát chi tiết hơn được trình bày ở bài địa tướng âm trạch: quy trình khảo sát cuộc đất.
Những giới hạn thực tế
Ngày nay, phần lớn gia đình an táng trong nghĩa trang tập trung, nơi quyền chọn vị trí bị giới hạn bởi quy hoạch và quy định của địa phương. Trong trường hợp đó, các tiêu chí trên vẫn có thể áp dụng ở quy mô nhỏ hơn: chọn lô cao ráo, không đọng nước, phía trước thoáng, không nằm sát lối đi chính hay khu đốt vàng mã, hướng mộ phù hợp với thế đất trong nghĩa trang. Với khu mộ gia tộc trên đất riêng, cần tuân thủ quy định về sử dụng đất và mai táng; tham khảo thêm bài quy hoạch khu mộ gia tộc.
Sau khi chọn được đất, kích thước và cách xây mộ được trình bày ở bài kích thước mộ đơn và bài xây mộ phong thủy.
Ghi lại hồ sơ cuộc đất
Mỗi vị trí đã đi xem nên được lập một trang hồ sơ ngắn: địa điểm, ngày xem, ảnh chụp bốn phía, số độ đo bằng la kinh, nhận xét về thế tựa, hai bên, minh đường, nước, chất đất và các yếu tố bất lợi xung quanh. Khi đã có hồ sơ của hai, ba vị trí, gia đình sẽ dễ so sánh và bàn bạc hơn nhiều so với chỉ dựa vào trí nhớ sau những chuyến đi. Hồ sơ này cũng là tài liệu quý cho con cháu sau này khi tu bổ hay quy tụ mộ phần.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- La kinh trực tuyến Liên Hoa: tập đo và đọc hướng ngay trên web.
- App Lập Cục Pháp: đặt la kinh Liên Hoa lên sơ đồ khu đất để xác định hướng.
- App Vẽ Mặt Bằng Liên Hoa 2D – 3D: phác thảo sơ đồ cuộc đất và vị trí đặt mộ.
- Vật phẩm Liên Hoa: la kinh tiếng Việt, thước Lỗ Ban dùng khi xem đất và xây mộ.
Câu hỏi thường gặp về chọn đất làm mộ
Tiêu chí nào quan trọng nhất khi chọn đất làm mộ?
Đất cao ráo, không ngập, không sạt lở là điều kiện tối thiểu. Sau đó mới đến thế tựa, hai bên che chắn, minh đường và nước.
An táng trong nghĩa trang có cần xem đất không?
Vẫn nên xem ở mức chọn lô: cao ráo, thoáng phía trước, không đọng nước, hướng phù hợp với thế đất của nghĩa trang.
Có thể tự xem đất làm mộ không?
Gia đình có thể tự loại bỏ những vị trí rõ ràng bất lợi. Với việc chọn huyệt và hướng cụ thể, nên mời người có kinh nghiệm khảo sát tại chỗ.
Đất có mạch nước ngầm thì sao?
Đất có mạch nước ngầm nông thường được tránh vì dễ ẩm, đọng nước trong mộ. Nên kiểm tra kỹ trước khi quyết định.
Cần xem đất âm trạch cho một trường hợp cụ thể, có thể liên hệ Phong Thuỷ Liên Hoa.
