Cổng, sân vườn, hồ nước biệt thự theo phong thủy Hình Pháp

Cổng, sân vườn và hồ nước biệt thự theo phong thuỷ là phần cảnh quan tiểu cục, tức vùng đất bao quanh ngôi nhà trong khuôn viên. Nhiều biệt thự đầu tư rất kỹ cho khối nhà nhưng để sân vườn cho đơn vị cảnh quan làm theo mẫu, đến khi ở mới thấy cổng lệch, hồ bơi chĩa góc, cây lớn che cửa. Bài này giải thích cách Phong Thuỷ Liên Hoa nhìn phần sân vườn biệt thự, từ cổng vào đến sân sau.

"Thuật phong thuỷ là tạo ra một căn nhà có sự sống." — Thầy Vũ Giới

Cảnh quan tiểu cục của biệt thự là gì và vì sao quan trọng?

Cảnh quan tiểu cục của biệt thự là toàn bộ phần sân vườn, lối đi, tiểu cảnh, hồ nước cận kề công trình trong phạm vi khuôn viên. Phần này quan trọng vì nó là vùng đệm giữa môi trường bên ngoài và ngôi nhà: khí từ đường, từ khu dân cư phải đi qua sân vườn rồi mới vào nhà.

Trong Hình Pháp Liên Hoa, Thầy Vũ Giới chia việc thiết kế phong thuỷ một công trình thành bốn mục: hình tướng công trình (hình dáng, kiến trúc bên ngoài), hình thể nội cục (bố cục bên trong), cảnh quan tiểu cục hay tiểu loan đầu (sân vườn, lối đi, tiểu cảnh), và cảnh quan môi trường hay trung – đại cục loan đầu (địa hình, đường sá, công trình lân cận). Nhà phố gần như không có mục thứ ba. Biệt thự thì có, và đây là lợi thế lớn nhất của biệt thự.

Loan đầu là thuật ngữ chỉ hình thế núi, nước, đất xung quanh huyệt. Tiểu loan đầu là loan đầu thu nhỏ trong khuôn viên: cây lớn đóng vai núi, hồ nước đóng vai thuỷ, lối đi dẫn khí như mạch. Biệt thự có khuôn viên là có quyền tự tạo một tiểu loan đầu cho mình.

Thầy Vũ Giới (Phong Thuỷ Liên Hoa) nhấn mạnh: cuộc đất chỉ thực sự đáng sống khi có sinh cơ, và để có sinh cơ cần ba yếu tố thiết yếu là nước, đất (gồm cả núi) và cây xanh. Sinh cơ là khí của sự sống, dòng khí cuối cùng và tốt nhất mà một cục địa sinh ra cho người ở. Sân vườn biệt thự là nơi ba yếu tố này được sắp đặt trực tiếp.

Cổng biệt thự nên đặt ở đâu và làm thế nào?

Cổng biệt thự nên đặt ở vị trí đón khí tốt nhất từ đường vào, tỉ lệ cân với khối nhà, và không nằm thẳng một trục với cửa chính khiến khí đi một mạch từ đường vào trong nhà. Cổng là khí khẩu đầu tiên của toàn khuôn viên.

Khí khẩu là điểm khí đi vào một cục. Với nhà phố, khí khẩu thường là cửa chính. Với biệt thự, khí đi qua hai lớp: cổng ngoài rồi mới tới cửa chính. Thầy Vũ Giới đặt việc khảo sát khí khẩu là bước thứ hai trong phong thuỷ công trình, ngay sau quan sát hình thế: khí vào từ đâu, mạnh hay yếu, thanh hay tạp.

• Vị trí cổng: xét theo hướng đường, chiều xe chạy, phía khí đến; không đặt cổng đối thẳng đường đâm hay góc nhọn công trình bên kia đường.
• Tỉ lệ cổng: cổng quá to so với nhà thì "miệng lớn bụng nhỏ"; cổng quá nhỏ so với nhà thì khí vào không đủ. Cân với chiều cao và bề ngang khối nhà.
• Trục cổng – cửa chính: nên có độ lệch nhẹ hoặc có vật đệm (bồn cây, tiểu cảnh, bậc thềm) để khí vòng lại trước khi vào nhà.
• Lối từ cổng vào: lối đi uốn nhẹ, có điểm dừng, tốt hơn đường thẳng tắp như ống.

Tình huống thường gặp: khu đất biệt thự hình chữ nhật, kiến trúc sư đặt cổng chính giữa, cửa chính chính giữa, lối đi lát đá thẳng một đường. Nhìn đẹp và đối xứng trên mặt bằng, nhưng khí từ đường lao thẳng vào phòng khách. Chỉ cần một bồn cây hoặc một tiểu cảnh nước giữa sân, chia lối đi thành hai nhánh vòng, là khí đã chậm lại và tụ trước nhà.

Sân trước của biệt thự cần đạt điều gì?

Sân trước của biệt thự cần rộng thoáng, phẳng, sạch, thấp hơn nền nhà, và không có vật cao chắn ngay trước cửa chính. Sân trước đóng vai minh đường, nơi khí dừng lại và tụ trước khi vào nhà.

Minh đường là khoảng đất trống phía trước huyệt hoặc phía trước ngôi nhà, nơi khí tụ lại. Minh đường rộng mà có viền bao thì khí tụ; minh đường hẹp, chật thì khí bị bó; minh đường trống hoác không viền thì khí tán. Sân trước biệt thự là minh đường gần nhất của ngôi nhà.

Về cao độ, theo bài giảng của Thầy Vũ Giới về nguyên lý gốc, nóc và nền nhà là cặp phu thê chính phối: nóc là dương chủ, nền là âm chủ. Nền nhà phải cao hơn sân, cao hơn lề đường và cao hơn đường dẫn khí vào nhà. Nếu nền nhà thấp hơn sân hay thấp hơn đường, nền mất thế âm chủ, nóc nhà phối khí với chỗ cao hơn bên ngoài, gây loạn khí cả cục.

Yếu tố sân trước	Nên	Nên tránh
Diện tích	Cân với khối nhà, có khoảng trống phẳng	Lấp kín bằng nhà để xe, kho, tiểu cảnh dày đặc
Cao độ	Sân thấp hơn nền nhà, dốc thoát nước ra ngoài	Sân cao hơn nền, nước đổ vào nhà
Vật cao	Cây, cột đèn đặt hai bên	Cây lớn, cột, trụ ngay giữa trước cửa chính
Viền sân	Hàng rào, bồn cây thấp bao quanh	Sân không viền, mở toang ra đường

Hồ nước và hồ bơi biệt thự nên đặt ở đâu?

Hồ nước và hồ bơi biệt thự nên đặt ở phía trước hoặc bên hông nhà, dáng mềm ôm về phía nhà, nước luôn sạch và lưu thông; không nên đặt hồ lớn ngay sau lưng nhà, không để góc nhọn của hồ chĩa vào cửa, không để nước tù đọng. Nước là nguồn sinh cơ quan trọng nhất của khuôn viên.

Thầy Vũ Giới viết: dòng sông chính là nguồn sinh cơ tất yếu cho con người, có thể ví con người như một loài "cây biết đi", khí lực kết nối với lòng đất qua đôi bàn chân và dòng nước là mạch dẫn nuôi dưỡng sự sống. Trong khuôn viên biệt thự, hồ nước là "dòng sông thu nhỏ". Thầy cũng nhấn mạnh: một dòng sông, dù là nhân tạo, chỉ mang lại sinh cơ khi nó được thiết kế đúng tiêu chuẩn vận khí.

1. Vị trí: phía trước hoặc bên hông, nhìn thấy được từ phòng khách. Hồ lớn sau lưng nhà làm phía tựa thành trũng nước.
2. Hình dáng: cong mềm, ôm về phía nhà như vòng tay. Hồ chữ nhật vẫn dùng được nếu góc không chĩa thẳng vào cửa.
3. Mực nước và cao độ: mặt nước thấp hơn nền nhà rõ ràng.
4. Lưu thông: có bơm tuần hoàn, lọc, có tiếng nước nhẹ; nước tù là âm trọc.
5. Tỉ lệ: hồ quá lớn so với nhà thì thuỷ lấn sơn, khí nhà bị át.

Hồ bơi là trường hợp riêng: nước nhiều, sâu, thường hình học cứng. Hồ bơi nên tách khỏi cửa chính bằng sân hoặc cây, mép hồ bo tròn ở những góc nhìn về nhà. Đây là phần thường phải phối hợp giữa kiến trúc sư và phong thuỷ sư ngay từ bản vẽ.

Cây xanh và sân sau biệt thự nên bố trí thế nào?

Cây xanh nên bố trí theo tầng: cây lớn ở phía sau và hai bên làm thế tựa, cây bụi và thảm cỏ ở phía trước để minh đường thoáng; sân sau nên có khoảng lùi, khô ráo, không bỏ hoang. Cây che cửa, cây sát tường nhà, sân sau ẩm thấp là các lỗi hay gặp.

Theo Hình Pháp, ngôi nhà cần có tựa phía sau và có hai tay ôm hai bên, như huyệt có Huyền Vũ phía sau, Thanh Long và Bạch Hổ hai bên. Trong khuôn viên biệt thự, hàng cây lớn phía sau và hai bên có thể làm vai trò này khi địa hình tự nhiên không có.

• Cây lớn: trồng cách nhà đủ xa để rễ không phá móng, tán không đè mái.
• Trước cửa chính: không trồng cây lớn giữa trục cửa; dùng cây thấp, hoa, cỏ.
• Cây chết, cây khô: thay sớm; cây héo trong sân là sinh cơ suy.
• Sân sau: lát khô, thoát nước tốt, có lối đi; không biến thành bãi chứa đồ.

Thầy Vũ Giới có một lời dặn thực tế khi xây nhà: phía sau nhà nên chừa khoảng trống từ 50 cm đến 1 m. Theo Thầy, khoảng trống này là "đường lui", có thể cứu gia chủ khi gặp tai ương. Biệt thự có đất rộng thì càng nên giữ khoảng lùi phía sau, không xây sát ranh.

Thầy cũng khuyên gia chủ đứng tại khu đất khi trời mưa để quan sát dòng nước chảy. Nước chảy về đâu, đọng ở đâu, thoát ra phía nào cho biết rất nhiều về cách khí vận hành trong khuôn viên trước khi đặt hồ và trồng cây.

Các bước làm cảnh quan biệt thự theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Làm cảnh quan biệt thự theo Phong Thuỷ Liên Hoa đi theo bốn bước: đọc hình thế và dòng nước của khu đất, định khí khẩu và vị trí cổng, bố trí minh đường cùng hồ nước, rồi mới trồng cây và làm tiểu cảnh. Thứ tự này theo nguyên tắc từ ngoài vào trong, từ tổng thể đến chi tiết.

1. Đọc hình thế: địa hình, đường vào, công trình lân cận, hướng nước mưa chảy.
2. Định khí khẩu: chọn vị trí cổng, lối xe, lối đi bộ.
3. Bố trí minh đường và thuỷ: sân trước, cao độ sân – nền, vị trí và dáng hồ.
4. Tạo thế tựa: cây lớn phía sau và hai bên, tường rào.
5. Hoàn thiện: tiểu cảnh, đèn sân vườn, vật liệu lát.

Phần cảnh quan nên được bàn cùng lúc với thiết kế khối nhà, vì cổng, cao độ nền và hồ nước gắn chặt với mặt bằng. Gia chủ có thể dựng mặt bằng khuôn viên bằng công cụ Vẽ Mặt Bằng rồi gửi kèm ảnh khu đất khi trao đổi. Tư vấn qua Zalo, hẹn trước để Thầy xem hồ sơ. Gia chủ ở phía Bắc cần trao đổi về thiết kế kiến trúc có thể liên hệ Hà Nội 0917 798 886 (KTS Vũ Minh).

Giới hạn cần biết: bài viết nêu nguyên tắc chung. Vị trí cổng, hồ và cây cụ thể phụ thuộc vào hình thế từng khu đất và định cục ngôi nhà, cần khảo sát tại chỗ.

Tóm lại

Tóm lại, cảnh quan biệt thự theo phong thuỷ là tạo một tiểu loan đầu trong khuôn viên: cổng đúng khí khẩu, sân trước làm minh đường, nền nhà cao hơn sân, hồ nước ôm và sạch, cây lớn làm thế tựa, sân sau có đường lui. Nước, đất, cây xanh đủ thì khuôn viên có sinh cơ. Hiểu vậy là đủ!

Biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới – Phong Thuỷ Liên Hoa.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Thiết kế biệt thự phong thuỷ: đọc đất, lập cục, bố trí Hình Pháp
• Minh đường trong phong thuỷ Hình Pháp
• Tứ thuỷ pháp tràng sinh
• Trồng sinh cơ

Câu hỏi thường gặp

Cổng biệt thự có nên thẳng hàng với cửa chính không?

Không nên thẳng một mạch. Nên có độ lệch nhẹ hoặc vật đệm như bồn cây, tiểu cảnh giữa sân để khí vòng lại và tụ trước nhà thay vì lao thẳng vào phòng khách.

Hồ bơi đặt sau nhà có được không?

Không nên đặt hồ lớn ngay sau lưng nhà vì phía sau cần thế tựa khô, vững. Nếu bắt buộc, hồ nên lệch sang bên, cách nhà một khoảng và có cây lớn làm tựa phía sau.

Sân trước biệt thự cao hơn nền nhà thì sao?

Nên sửa. Theo Thầy Vũ Giới, nền nhà phải cao hơn sân và đường; sân cao hơn nền làm nền mất thế âm chủ, nước mưa cũng dễ đổ vào nhà.

Trồng cây lớn trước cửa chính biệt thự có sao không?

Không nên trồng cây lớn ngay giữa trục cửa chính vì che khí khẩu. Cây lớn nên đặt hai bên hoặc phía sau; phía trước dùng cây thấp, cỏ, hoa.