Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát
琢玉斧巒頭歌括 (鑑水歌 · 水城詳義)
Tác giả: Từ Chi Mạc 徐之鏌 (tự Thí Khả 試可, người Chương Châu, Phúc Kiến, đời Minh) soạn · Trương Cửu Nghi 張九儀 (tên Phượng Tảo 鳳藻, người Nghiêm Lăng, Chiết Giang, đời Thanh) tăng thích · học trò Viên Sĩ Lân 袁士麟 tham đính
Bản gốc: Nghiêm Lăng Trương Cửu Nghi tăng thích Địa Lý Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 嚴陵張九儀增釋地理琢玉斧巒頭歌括, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng 小酉山房 khắc lại năm Đạo Quang thứ 8 (1828); lời tựa đề năm Khang Hy Tân Tỵ (1701).
Bài trước, Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát chép phép soi nước thứ bảy về thuỷ thành theo ngũ tinh. Bài này chép bài thơ thổ tinh bối thành và đoạn thuỷ thành tường nghĩa (水城詳義): xét kỹ cát hung của thuỷ thành, rồi kê các cách nước hung không cứu được.
Trả lời nhanh: Sách nói nước cong ôm chưa chắc trọn cát: kim thành vừa qua huyệt đã quay đi, thuỷ thành sắp tới đường lại gấp và có tiếng thì không gọi là trọn cát. Nước thẳng xung, xiên, nhọn chưa chắc trọn hung: có gò nhỏ hay án thấp che, nước gần huyệt tụ sâu, sau huyệt lại quấn thân thì vẫn cát. Còn khoả đầu, cát cước, phản khiêu, lậu tai, kiếp bối, xuyên tý, lưu nê, phân lưu thì hung, không cứu được.
Bài thơ thổ tinh bối thành – 土星背城
Bài thơ nói: năm sao thuỷ thành mà quay lưng thì đều hung, cùng một loại với phản áo và quyển liêm; dù long, huyệt, sa đều đẹp thì rốt cuộc con cháu vẫn nghèo đến tận xương. Đây là lời khép phần bối thành của bài trước.

Cát chưa trọn, hung chưa hẳn – 水城詳義
Thuỷ thành vốn lấy kim thành, thuỷ thành uốn cong ôm làm cát; mộc, hoả, thổ thành thẳng xung, xiên gãy, ngang bằng, nhọn hắt là hung. Nhưng trong đó phải phân biệt. Kim thành cong ôm thân mà vừa qua huyệt đã hắt quay đi; thuỷ thành uốn khúc chầu vào mà sắp tới đường lại gấp và có tiếng: đều không gọi là trọn cát. Nước thẳng xung chầu vào, hay xiên đến, ngang bằng, nhọn hắt, nếu trước huyệt có án thấp nhỏ che không thấy, thế đi lại quanh co vòng quấn, thì cũng chưa thể vội cho là trọn hung. Vì vậy người luận nước phải xét kỹ, không được sơ ý.
Sách vẽ ba đồ nước thẳng mà vẫn cát:
- Nước xung thẳng tới gần huyệt, có gò đống nhỏ chắn lại, trong huyệt không thấy nước đến, sau đó nước quấn thân có tình: cát.
- Nước ở xa tuy thẳng tới, đến gần huyệt lại đọng tụ sâu: cũng cát.
- Thuỷ thành nhọn mà vô tình, có án chắn, trong huyệt không thấy chỗ nhọn chém, chỉ thấy ngoại dương chầu đẹp, sau huyệt quấn thân: cát.


Minh kha và phản cung – 鳴珂 · 反弓
Minh kha là nước chảy vào hang ruộng hay lỗ đá, nhỏ giọt có tiếng như ngọc kha kêu. Tuyết tâm phú nói tiếng đùng đục vang mà trong là cát; Trương Tử Vi nói có tiếng như trống đánh. Cách này chủ quý, nhưng rốt cuộc có tiếng không bằng không tiếng mới là diệu. Nước phản cung, nghịch khiêu thì xem như không cát.

Khoả đầu, cát cước và nước bị đánh đứt – 裹頭 · 割脚
- Khoả đầu thuỷ: huyệt không có long hổ, thuỷ thành sát chân mà rửa cắt, chủ ôn dịch, nghèo tuyệt.
- Cát cước: trước huyệt không có dư khí, hố nước cắt ngang chân mà qua, chủ nghèo tuyệt. Nếu huyệt tụ ở trên cao thì lại mừng, vì khí ủng ở trên.
- Nước ra cục bị nước ngoài đánh đứt, nước gấp: chủ hình sát, quan tụng; trái hại con trưởng, phải hại con út, trước hại con giữa, vì cửa nhà không đóng.

Ba thế nước quay đi và nước xiên đến – 反撇
- Vừa quấn ôm qua huyệt liền hắt quay đi. Tuyết tâm phú nói: nước nếu vào lòng mà ôm ngược thì một lần phát liền suy.
- Uốn khúc chầu từ xa, sắp gần trước huyệt lại hắt đi vô tình, hoặc gấp mà có tiếng: không cát.
- Ngang bằng không cong ôm, vừa qua huyệt liền hắt quay đi. Tuyết tâm phú nói: nước quấn qua huyệt mà phản khiêu thì không đáng một đồng.
- Nước xiên đến vô tình, chầu huyệt rồi sau lại quấn ôm: đời đầu không lợi.

Lậu tai, kiếp bối, xuyên tý, lưu nê, phân lưu – 漏腮 · 劫背 · 穿臂 · 流泥
- Lậu tai (rò má): hai bên huyệt mở ra mạch suối, nước trong lạnh chảy mãi, một bên cũng vậy. Chủ gia nghiệp suy bại, cướp bóc giết chóc, trai gái mắc bệnh trĩ lậu.
- Kiếp bối (cướp lưng): sau huyệt không có lạc sơn, nước xung cướp từ sau lưng tới. Huyệt hoành kết rất kỵ. Nhưng hình bán nguyệt ở Lan Khê có hố nhỏ nước chảy sau lưng huyệt mà lại cát.
- Xuyên tý (xuyên tay): hố trũng, đường lõm đều chủ không cát. Xuyên bên trái gọi là xuyên long tý, hại con trưởng; xuyên bên phải gọi là xuyên hổ nhãn, hại con út. Chủ dâm loạn, thắt cổ, cô quả. Danh sách đầu đoạn ghi là xuyên bối, nhưng đề mục cách này là xuyên tý.
- Lưu nê (bùn trôi): nước trước huyệt dốc chảy, sa lại theo nước bay đi. Núi nước chạy tuôn thì mất giếng, lìa quê.
- Bát tự phân lưu: Tuyết tâm phú nói con cháu ngỗ nghịch vì trước mặt nước chảy hình chữ bát, tức chia ra chảy về trước. Nếu quay về sau ôm huyệt thì cát; huyệt kỵ long (cưỡi long) và huyệt đất bằng đều xem như vậy.



Nguyên văn – 原文
【土星背城】【土星背城】詩曰:五星水城背皆凶,乃與反拗捲簾同;縱饒龍穴砂齊美,終主兒孫徹骨窮。
水城詳義
凡水城固以金城水城屈曲彎抱者為吉,木城火城土城直沖斜折、橫平尖撇者為凶。然其間吉凶亦須有辨。如金城彎曲抱身,或纔過穴即撇擺反去;水城屈曲朝入,或將到堂又峻急有聲,此皆不得謂之全吉。其直沖朝入與斜來橫平尖撇者,或穴前有低小案山遮蔽不見,而去勢又復盤旋環遶,則亦未可遽為全凶。故論水者又當詳辨之,不可忽也。若夫裹頭割脚、反挑漏腮、劫背穿背、流泥分流等格,皆凶不可救,斷然不可用者。諸格詳列于左。
此水直沖至近穴,有小墩阜搪抵,穴中不見其來,去後遶身有情,吉。
此水遠雖直來,及到近穴,却瀦聚深蓄,亦吉。
此水城尖而無情,有案搪抵,穴間不見尖砍,唯見外洋朝秀,穴後遶身,吉。
鳴珂者,水入田窟,或入石竅,滴瀝有聲如鳴珂也。雪心賦云:鼕鼕洞洞,響而亮者為吉。張子微云:別有鼓鼕鼕闐如擂鼓,是也。此主貴,究竟有聲不若無聲之為妙。
反弓逆挑,似為不吉。
穴無龍虎,而水城挨脚洗割,名裹頭水,主瘟疫貧絕。
穴前無餘氣,水坑割脚橫過,主貧絕。若上聚穴,則又喜之,氣擁于上也。
此水出局被外水打斷,水急,主刑殺官訟,左長右小前仲不吉,門戶不關故也。
纔遶抱過穴即反撇去。雪心賦云:水若入懷而反抱,一發便衰,是已。
屈曲遠朝,將近穴前却撇去無情,或峻急有聲,不吉。
橫平不彎抱,纔過穴即反撇去。雪心賦云:水纏過穴而反跳,一文不值,是也。
此水斜來無情,朝穴後却遶抱,初代不利。
漏腮水,穴之兩旁開發泉竇,清冷長流也,只一旁亦是。主家業敗退,劫掠殺戮,男女痔漏之應。
劫背者,穴後無樂,水沖劫背後而來也。橫結穴切忌。然蘭谿半月形小坑水流穴背,吉。
穿臂者,坑坎路陷,皆主不吉。穿左為穿龍臂,長禍;穿右為穿虎眼,幼禍。主淫亂縊死孤寡。
流泥者,穴前水傾流,砂又隨水飛去也。山水奔流,失井離鄉。
【凶】雪心賦:兒孫忤逆,面前八字水流,言分開流向前也。若向後抱穴則吉,騎龍平地皆如此看。
Ghi chú: danh sách đầu đoạn ghi 劫背穿背, nhưng đề mục cách sau đó là 穿臂; bài theo đề mục.
Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa
Thầy Vũ Giới dặn người học: đoạn này dạy đừng đọc thuỷ thành theo hình vẽ cứng. Cùng là nước cong, có thứ vừa qua huyệt đã quay đi; cùng là nước thẳng, có thứ bị gò nhỏ, án thấp che, đến gần lại tụ sâu. Chỗ quyết định là đứng trong huyệt thấy nước thế nào, nước có ở lại hay không. Còn những cách như cát cước, lậu tai, kiếp bối thì là nước làm tổn chính chỗ khí dừng, nên sách nói không cứu được. Lời ứng hại con trưởng, con út là sách chép lại; người học ghi để hiểu cách nghĩ, phải kiểm bằng nhiều đất thật.
Tóm lại
Thuỷ thành tường nghĩa dạy: cong chưa hẳn trọn cát, thẳng chưa hẳn trọn hung, phải xét chỗ nước có lưu luyến huyệt không. Khoả đầu, cát cước, phản khiêu, lậu tai, kiếp bối, xuyên tý, lưu nê, phân lưu là hung. Bài sau chép mộ hình bán nguyệt họ Triệu ở Lan Khê.
Bài sau: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát: Giám thuỷ ca (21) đất bán nguyệt họ Triệu.
Bài trước: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát: Giám thuỷ ca (19) thuỷ thành ngũ tinh.
Nguồn: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (琢玉斧巒頭歌括), Từ Chi Mạc soạn, Trương Cửu Nghi tăng thích, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng khắc năm 1828: Giám thuỷ ca, thuỷ thành tường nghĩa (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具
- La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
- Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.
Bài liên quan – 相關文章
- Mục lục Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 琢玉斧巒頭歌括
- Kệ sách Tam Hợp trong Kho Sách Quý
- Địa Lý Ngũ Quyết 地理五訣
- La Kinh Thấu Giải 羅經透解
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習
Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp – 常見問題
Nước cong ôm có phải luôn cát? – 水城詳義
Không. Kim thành vừa qua huyệt đã quay đi, hay thuỷ thành sắp tới đường lại gấp có tiếng, đều không gọi là trọn cát.
Nước thẳng xung khi nào vẫn cát? – 直沖
Khi có gò nhỏ hay án thấp chắn, trong huyệt không thấy nước đến, hoặc gần huyệt nước tụ sâu, và sau huyệt nước quấn thân có tình.
Minh kha là gì? – 鳴珂
Nước chảy vào hang ruộng, lỗ đá, nhỏ giọt có tiếng; chủ quý, nhưng sách nói có tiếng không bằng không tiếng.
Cát cước có khi nào không xấu? – 割脚
Có. Nếu huyệt tụ ở trên cao thì lại mừng, vì khí ủng ở trên.
Xuyên tý bên trái và bên phải ứng khác nhau thế nào? – 穿臂
Bên trái là xuyên long tý, hại con trưởng; bên phải là xuyên hổ nhãn, hại con út.









