Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát
琢玉斧巒頭歌括 (鑑水歌 · 第十一鑑流泉)
Tác giả: Từ Chi Mạc 徐之鏌 (tự Thí Khả 試可, người Chương Châu, Phúc Kiến, đời Minh) soạn · Trương Cửu Nghi 張九儀 (tên Phượng Tảo 鳳藻, người Nghiêm Lăng, Chiết Giang, đời Thanh) tăng thích · học trò Viên Sĩ Lân 袁士麟 tham đính
Bản gốc: Nghiêm Lăng Trương Cửu Nghi tăng thích Địa Lý Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 嚴陵張九儀增釋地理琢玉斧巒頭歌括, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng 小酉山房 khắc lại năm Đạo Quang thứ 8 (1828); lời tựa đề năm Khang Hy Tân Tỵ (1701).
Bài trước, Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát chép phép soi thứ mười về chất nước. Bài này chép phép soi thứ mười một về các loại suối: lễ tuyền, gia tuyền, hương tuyền, lãnh tương tuyền và hoàng tuyền; rồi sách bàn tứ đại hoàng tuyền của lý khí gia và kể chuyện một ngôi mộ họ Hoàng gặp nước "hoàng tuyền" mà lại được lợi.
Trả lời nhanh: Câu ca nói chỉ hương tuyền, gia tuyền đủ để chứng huyệt; lễ tuyền gặp được là khó nhất; ngoài ra các suối đều là thường. Gia tuyền ngọt, trong, bốn mùa không đầy không cạn, đất đại phú quý mới có; hương tuyền còn thoảng hương. Lãnh tương tuyền nhạt, đục, tanh, xuân hạ tràn, thu đông khô, là long khí yếu. Hoàng tuyền theo loan đầu là nước rút vào đất cát nổi, hố sâu không thấy nước, suối rỉ nhỏ giọt. Còn tứ đại hoàng tuyền của lý khí gia lấy chi mộ khố của mỗi cục; tác giả kể mộ họ Hoàng có nước Mùi đến đường mà vẫn được lợi, và chú rằng sợ suông thì vô ích.
Câu ca phép soi thứ mười một – 第十一鑑流泉
Câu ca nói: soi thứ mười một là soi suối chảy; phải biết lễ tuyền gặp được là khó nhất; chỉ có hương tuyền, gia tuyền đủ để chứng huyệt, ngoài ra các suối đều là thường.


Lễ tuyền, gia tuyền, hương tuyền – 醴泉 · 嘉泉 · 香泉
- Lễ tuyền: suối có vị ngọt như rượu lễ. Lễ vĩ nói: bậc vương giả xử phạt đúng tội, ban thưởng đúng công, hợp lễ, thì lễ tuyền xuất hiện. Hạt quan tử nói: đức thánh nhân trên thấu thái thanh, dưới thấu thái ninh, giữa thấu muôn linh, thì lễ tuyền xuất hiện, uống vào sống lâu. Đó là đức thánh vương cảm vật thần mà đến, không phải ngẫu nhiên.
- Gia tuyền, cũng gọi cam tuyền: vị ngọt, sắc trong. Lắng thì càng trong, khuấy cũng khó đục; xuân hạ không đầy, thu đông không cạn; trời nóng thì mát, trời lạnh thì ấm; bốn mùa trong suốt. Đất đại phú quý mới có ứng này, nên cũng gọi là chân ứng thuỷ. Nhà ở có suối này, dân uống thì giàu sang sống lâu, cả vùng nhiều phúc.
- Hương tuyền: sắc trong, vị ngọt mà thoảng hương, đẹp hơn gia tuyền. Ngô Cảnh Loan uống suối dưới núi Quan Khanh ở Vụ Nguyên, quê Chu phu tử, biết có hương mực hàn mặc, chủ ra danh thần lý học, được thờ cúng nghìn thu.



Lãnh tương tuyền và hoàng tuyền – 冷漿泉 · 黃泉
Lãnh tương tuyền vị nhạt, sắc đục, mùi tanh; xuân hạ tràn, thu đông khô; đó là long khí yếu, mạch đất thưa rò. Nhà ở và mộ gặp suối này thì không những vùng ấy không có phú quý, mà còn chủ ôn dịch, bệnh lâu, tiều tuỵ đến diệt tuyệt.
Hoàng tuyền theo sách có mấy loại. Nước rút vào trong đất gọi là thuỷ lạc hoàng tuyền: đất cát nổi, long khí hư hao, không những không kết âm phần, mà dân ở cũng nghèo khốn, là chỗ quỷ mị tụ họp. Lại có loại hố đất sâu, nước thấp, chỉ thấy hình hố mà không thấy sắc nước, cũng gọi thuỷ lạc hoàng tuyền. Lại có loại lậu tuyền, nước rỉ nhỏ giọt thấm rò.
Tứ đại hoàng tuyền của lý khí gia – 四大黃泉
Lý khí gia lại có tứ đại hoàng tuyền: Dần Thân Tị Hợi là tứ sinh, Tý Ngọ Mão Dậu là tứ vượng, Thìn Tuất Sửu Mùi là tứ mộ; nước mộ khố là hoàng tuyền; nước hoàng tuyền đến đường thì chủ chết trẻ, cô quả, hoạ ngang, tuyệt tự. Lý khí ấy người đời ai cũng dùng. Ngọc xích kinh nói: Canh Đinh, trên Khôn là hoàng tuyền (chú: Giáp sơn, Quý sơn kỵ nước Mùi đến); Ất Bính phải phòng nước Tốn (chú: Nhâm sơn, Tân sơn kỵ nước Thìn đến); hướng Giáp Quý lo thấy Cấn (chú: Canh sơn, Đinh sơn kỵ nước Sửu đến); đường Tân Nhâm sợ gặp Càn (chú: Bính sơn, Ất sơn kỵ nước Tuất đến). Tóm lại cục Hợi Mão Mùi lấy Mùi làm hoàng tuyền, cục Tị Dậu Sửu lấy Sửu, cục Dần Ngọ Tuất lấy Tuất, cục Thân Tý Thìn lấy Thìn.


Mộ họ Hoàng ở Hậu Kỳ Đầu – 後圻頭黃姓祖墳
Tác giả kể từng thấy mộ tổ họ Hoàng ở Hậu Kỳ Đầu, trong Hoành Lâm, Võ Tiến: long Hợi, táng Nhâm sơn Bính hướng; bên phải trong mương ruộng có một dòng nước Mùi đến đường. Đồ trong sách ghi trong huyệt chỉ thấy nước Mùi, nước Tốn, còn lại đều không thấy; tên đất là Đặng Trang, cách Hậu Kỳ Đầu về đông nam khoảng ba dặm. Tác giả nói nước Mùi này lợi nhất; người đời chê long Hợi thấy nước Mùi là hoàng tuyền sát, nhưng theo tác giả thì Mùi là tham lang thuỷ, nhà khó có con thì gặp năm Hợi, Mão, Mùi mới sinh. Người em nói đúng vậy: anh sinh tám gái, chỉ năm Kỷ Mùi sinh được một cháu trai. Tác giả nói chưa hết, còn phải đào được của chôn mà có tài bất ngờ. Người nhà và hàng xóm đều nói quả có ba lần được bạc chôn: lần đầu trong ngõ hẹp được một quan tài, lần hai dưới cây hoa được một vò, lần ba dưới cầu thang được một vò.
Sách kể tiếp rằng bạc tuy được mà không dám dùng; lần đầu bỏ một nghìn ra mua vải bông thì hiện hai bóng người lớn quấy phá, liền khấn rằng bông về nhà sẽ trả lại, rồi buôn lời một nghìn để trả. Tác giả hỏi: nước hoàng tuyền được lợi như thế, người đời sao lại sợ. Lời chú: chỉ vì không biết chỗ dùng, sợ suông thì ích gì.


Nguyên văn – 原文
第十一鑑:鑑流泉,須識醴泉遇最難;唯有香嘉堪証穴,外此諸泉總是閒。
【醴泉】醴泉者,泉味甘如酒醴也。禮緯云:王者刑殺當罪,賞錫當功,得禮之宜,則醴泉出。鶡冠子曰:聖人之德,上及太清,下及太寧,中及萬靈,則醴泉出,飲之令人壽。此聖王德感神物之來,非偶爾也。
【嘉泉】嘉泉者,其味甘,其色瑩也,亦曰甘泉。澄之愈清,混之難濁,春夏不盈,秋冬不涸,暑涼寒煖,四時瑩徹。大富貴地方有此應,亦名真應水。陽宅有此,居民飲之,富貴長壽,一方多慶。
【香泉】香泉,其色清,其味甘而且微香,比嘉泉更美者。吳景鸞飲婺源朱夫子官坑嶺下泉,知有翰墨香,主理學名臣,享祀千秋。
【冷漿泉】其味淡,其色混,其氣腥,春夏溢,秋冬枯,乃龍氣萎弱,地脈疏漏所致。陰陽二宅遇之,非但此方無有富貴,仍主瘟瘽長病,焦悴滅絕。
【黃泉】水入地中謂之水落黃泉,浮砂之地,龍氣虛耗,非唯不結陰地,居民亦貧困無聊,神靈鬼魅所都。又有一種地坑深,水低,止見坑形,不見水色,亦名水落黃泉。又有一種漏泉,點滴滲漏。又有理氣家四大黃泉,以寅申巳亥為四生,子午卯酉為四旺,辰戌丑未為四墓,墓庫水為黃泉,黃泉水到堂,主少亡孤寡,橫禍絕嗣。然此家理氣,世人無不用之。玉尺經云:庚丁坤上是黃泉(言甲山癸山忌未水來);乙丙須防巽水先(言壬山辛山忌辰水來);甲癸向中憂見艮(言庚山丁山忌丑水來);辛壬路上怕當乾(言丙山乙山忌戌水來)。總是亥卯未局則以未為黃泉,巳酉丑局則以丑為黃泉,寅午戌局則以戌為黃泉,申子辰局則以辰為黃泉也。
【圖】(土墩)穴中止見未水巽水,餘俱不見。土名鄧庄,在後圻頭東南上三里許。
而予曾見武進橫林內後圻頭黃姓祖墳,亥龍扦壬山丙向,右手田溝中有一路未水到堂。予言此未水最利,世人嫌其亥龍見未水為黃泉煞,而自予視則未為貪狼水,艱于得子者逢亥卯未年生。其弟曰:果然,吾兄生八女,唯己未生一姪男。予曰:非獨此也,更要掘藏得橫財。其家人鄰佑皆曰:果得三次藏銀,初次在夾街中得一棺木,二次花樹下得一缸,三次樓梯下得一缸。但銀雖得,却不敢用,初發一千買布花,即現二大人身作祟,時祝云:花一回家,即行補還。遂賺一千以償之。黃泉水得利如此,世人何為畏之也。(總是不得用之竅,徒畏何益。)
Ghi chú: trong đồ mộ họ Hoàng, chữ cạnh gò đất in nhỏ, đọc là 土墩; câu 穴中止見未水巽水 đọc theo nghĩa là trong huyệt chỉ thấy nước Mùi và nước Tốn.
Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa
Thầy Vũ Giới dặn người học: phép soi này có hai lớp. Lớp loan đầu là thật sự nếm, nhìn, ngửi nước suối: suối ngọt, trong, bốn mùa đều đặn là dấu long khí đầy; suối nhạt, đục, tanh, lúc tràn lúc cạn, nước rút mất vào cát là dấu khí yếu, mạch rò. Lớp lý khí là tứ đại hoàng tuyền theo cục. Chính tác giả dẫn mộ họ Hoàng để nói rằng đừng thấy chữ "hoàng tuyền" mà sợ, phải xét long, cục và cách dùng. Chuyện được bạc chôn là sách kể lại; người học ghi để hiểu cách nghĩ của sách, phải kiểm bằng nhiều đất thật.
Tóm lại
Phép soi thứ mười một xét suối: lễ tuyền khó gặp, gia tuyền và hương tuyền đủ để chứng huyệt; lãnh tương tuyền và hoàng tuyền theo loan đầu là dấu khí yếu, đất rò. Tứ đại hoàng tuyền của lý khí lấy chi mộ khố mỗi cục; sách dẫn mộ họ Hoàng để dặn đừng sợ suông. Bài sau chép tiếp thang tuyền, khoáng tuyền và các suối khác.
Bài sau: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát: Giám thuỷ ca (25) suối nóng, suối quặng, thác nước.
Bài trước: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát: Giám thuỷ ca (23) biện chất nước.
Nguồn: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (琢玉斧巒頭歌括), Từ Chi Mạc soạn, Trương Cửu Nghi tăng thích, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng khắc năm 1828: Giám thuỷ ca, phép soi thứ mười một về các loại suối (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具
- La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
- Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.
Bài liên quan – 相關文章
- Mục lục Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 琢玉斧巒頭歌括
- Kệ sách Tam Hợp trong Kho Sách Quý
- Địa Lý Ngũ Quyết 地理五訣
- La Kinh Thấu Giải 羅經透解
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習
Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp – 常見問題
Suối nào đủ để chứng huyệt? – 香泉 · 嘉泉
Câu ca nói chỉ hương tuyền và gia tuyền; lễ tuyền thì gặp được là khó nhất.
Gia tuyền có đặc điểm gì? – 嘉泉
Ngọt, trong, khuấy khó đục; xuân hạ không đầy, thu đông không cạn; nóng thì mát, lạnh thì ấm.
Thuỷ lạc hoàng tuyền là gì? – 水落黃泉
Nước rút vào đất cát nổi, hoặc hố sâu chỉ thấy hình hố không thấy nước; đều là long khí hư hao.
Tứ đại hoàng tuyền lấy theo gì? – 四大黃泉
Lấy chi mộ khố của mỗi cục: Hợi Mão Mùi lấy Mùi, Tị Dậu Sửu lấy Sửu, Dần Ngọ Tuất lấy Tuất, Thân Tý Thìn lấy Thìn.
Gặp nước hoàng tuyền có phải luôn xấu? – 黃泉得利
Sách dẫn mộ họ Hoàng long Hợi có nước Mùi đến đường mà vẫn được lợi, và chú rằng chỉ vì không biết chỗ dùng, sợ suông thì vô ích.









