💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (20): Huyệt cách Liêu Vũ, chín biến Thái dương

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (20): Huyệt cách Liêu Vũ, chín biến Thái dương

Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát
琢玉斧巒頭歌括 (附廖公正變穴格 · 太陽九變)
Tác giả: Từ Chi Mạc 徐之鏌 (tự Thí Khả 試可, người Chương Châu, Phúc Kiến, đời Minh) soạn · Trương Cửu Nghi 張九儀 (tên Phượng Tảo 鳳藻, người Nghiêm Lăng, Chiết Giang, đời Thanh) tăng thích · học trò Viên Sĩ Lân 袁士麟 tham đính
Bản gốc: Nghiêm Lăng Trương Cửu Nghi tăng thích Địa Lý Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 嚴陵張九儀增釋地理琢玉斧巒頭歌括, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng 小酉山房 khắc lại năm Đạo Quang thứ 8 (1828); lời tựa đề năm Khang Hy Tân Tỵ (1701).

Sau bốn đoạn Điểm huyệt ca, Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát chép phụ một phần dài: huyệt cách chính biến của Liêu Vũ (附廖公正變穴格并詩歌). Mỗi sao có chín biến, mỗi biến một bài ca bốn câu kèm đồ chính cách, biến cách, thứ cách. Bài này giảng lời dẫn của sách và chín biến của sao Thái dương.

Trả lời nhanh: Sách nói người xưa bàn huyệt rất nhiều, như ba mươi sáu huyệt, ba trăm sáu mươi hình núi, bốn mươi chữ “một hạt thóc”, lý có chỗ ra vào, không thể theo hết; chỉ chín biến huyệt cách của Liêu Vũ luận theo tinh thể là tinh đáng không vết, nên chép lại. Chín biến Thái dương là: chính thể (như chuông úp), khai khẩu (tổ én), huyền nhũ (tám thể như hình người), cung cước (tiên nhân bắt chân), song tý (phượng giương cánh), đơn cổ (voi trắng đi núi), trắc não (hổ xuống núi), một cốt (trâu ra chuồng), bình diện (mâm vàng trên đất bằng).

Vì sao sách chọn chín biến của Liêu Vũ – 廖公九變

Lời dẫn của sách: từ xưa bàn huyệt nhiều nhất, như ba mươi sáu huyệt, ba trăm sáu mươi hình núi và loại bốn mươi chữ “một hạt thóc”; trong đó lý có chỗ ra vào, chưa thể theo hết. Chỉ huyệt cách chín biến của Liêu công luận theo tinh thể (hình sao của núi) là tinh đáng không vết, nên chép lại như sau.

Điều đáng để ý là cách sách sắp đồ: mỗi biến có nhóm chính cách (正格), phần nhiều có thêm biến cách (變格), có biến còn có thứ cách (次格). Tên đồ phần lớn là tên ngũ hành ghép với động từ: xuất Kim, chuyển Thuỷ, thuỳ Kim, sinh Thuỷ, xuyên Thổ, giáp Mộc; tức là cùng một sao Thái dương, khí ra theo hành nào thì gọi theo hành ấy. Người đọc nhìn đồ mà nhận thế, không học thuộc tên hình.

Chín biến của sao Thái dương theo Liêu Vũ
Bảng chín biến Thái dương và hình gọi trong lời ca của Liêu Vũ sách chép. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
Chuông đồng thời Xuân Thu
Bộ chuông đồng thời Xuân Thu: dáng chuông úp mà lời ca ví sao Thái dương chính thể; ảnh Gary Lee Todd. Ảnh: Gary Lee Todd, Ph.D., Wikimedia Commons, CC0.

Thứ nhất: chính thể – 正體

Lời ca: “Thái dương thứ nhất tên chính thể, nên đem chuông úp mà so; sao này rất mừng gần chỗ sáng trong, lớn nhỏ đều đứng giữ phép nước.” Đồ chính cách gồm xuất Kim, xuất Thuỷ, xuất Thổ, xuất Hoả, xuất Mộc; lại có song bãi táo, tả bãi táo, hữu bãi táo và song bãi đãng, tả bãi đãng, hữu bãi đãng (hai bên, bên trái, bên phải lay động).

Trang Thái dương chính thể
Trang đầu “Thái dương cửu biến” với lời ca chính thể và các đồ xuất Kim, xuất Thuỷ, xuất Thổ, xuất Hoả. Trang gốc bản khắc năm 1828.

Thứ hai: khai khẩu – 開口

Lời ca: “Thái dương thứ hai gọi khai khẩu, sinh khí có ở trong miệng; người đời gọi là hình tổ én, hạ huyệt rồi sinh công khanh.” Đồ chính cách: chuyển Kim, chuyển Thuỷ, chuyển Thổ, chuyển Hoả; biến cách: Hoả Kim, Mộc Kim, Hoả Mộc, Mộc Thuỷ; thứ cách: chuyển Mộc, Thổ Hoả, Mộc Thổ, Thuỷ Hoả.

Thứ ba: huyền nhũ – 懸乳

Lời ca: “Thái dương thứ ba là huyền nhũ, xem ra chia tám thể; người nói tám thể giống hình người, điểm huyệt phải phân minh.” Đồ chính cách: thuỳ Kim, sinh Thuỷ, xuyên Thổ, giáp Mộc; biến cách: song tinh, kỳ lân, tam thai, đới Hoả.

Trang huyền nhũ và cung cước
Trang đồ Thái dương huyền nhũ (thuỳ Kim, sinh Thuỷ, xuyên Thổ, giáp Mộc, song tinh, kỳ lân, tam thai, đới Hoả). Trang gốc bản khắc năm 1828.

Thứ tư: cung cước – 弓脚

Lời ca: “Thái dương thứ tư chân tiên cung, trái phải vốn giống nhau; hình như tiên nhân bắt chân, quan chức giữ việc triều đình.” Đồ chính cách: tả tiên cung, hữu tiên cung; biến cách: tả giao nha, hữu giao nha (răng cài bên trái, bên phải).

Núi đầu tròn bên sông Ly, Quế Lâm
Núi đá vôi đầu tròn bên sông Ly, Quế Lâm (Quảng Tây); ảnh swithland. Ảnh: swithland, Wikimedia Commons, CC BY 3.0.

Thứ năm: song tý – 雙臂

Lời ca: “Thái dương thứ năm gọi song tý, hai thể thật kỳ lạ; gọi hình phượng hoàng giương cánh là đúng, ngay có thể cứu người nghèo.” Đồ chính cách một hình; biến cách: hữu song, tả song.

Thứ sáu: đơn cổ – 單股

Lời ca: “Thái dương thứ sáu gọi đơn cổ, chớ hỏi không long hổ; gọi là hình voi trắng đi núi, quan chức sinh từ trong này.” Đồ chính cách: tả thuỳ Kim, hữu thuỳ Kim, tả chuyển Thuỷ, hữu chuyển Thuỷ; biến cách: hữu bàn long, tả bàn long, tả đơn đề, hữu đơn đề.

Câu “chớ hỏi không long hổ” nối thẳng với đoạn nhận thể ở bài trước: đơn đề là bên có bên không, phải phòng chạy thẳng; ở đây sách nói một cánh vẫn thành cách nếu đúng tinh thể.

Thứ bảy: trắc não – 側腦

Lời ca: “Thái dương thứ bảy tên trắc não, huyệt dưới vai là tốt nhất; hình thế thật như hổ xuống núi, phú quý ở trong đó.” Đồ chính cách: hữu tiên cung, tả tiên cung, tả nữu hội, hữu nữu hội.

Thứ tám: một cốt – 沒骨

Lời ca: “Thái dương thứ tám tên một cốt, núi vai mở miệng mà nằm; người đời gọi là trâu ra chuồng, tiếng giá đầy kinh châu.” Đồ chính cách: hữu dao quyền, tả dao quyền; biến cách: hữu điệp chỉ, tả điệp chỉ.

Thứ chín: bình diện – 平面

Lời ca: “Thái dương thứ chín là bình diện, chỉ hiện ở đất bằng; người nói hình trạng như mâm vàng, huyệt hướng về chỗ đột mà đặt.” Đồ: hữu trương đảm, tả trương đảm, song trương đảm, và đồ bình diện.

Trang bình diện Thái dương
Trang Thái dương bình diện và đầu phần chín biến Thái âm. Trang gốc bản khắc năm 1828.
Phác hình chín biến Thái dương
Phác hình đơn giản chín biến Thái dương, chấm đỏ là chỗ huyệt; đồ gốc xem trang sách. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
Lư Sơn cao của Thẩm Chu
Tranh “Lư Sơn cao” của Thẩm Chu đời Minh. Ảnh: Shen Zhou, Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Nguyên văn – 原文

附廖公正變穴格并詩歌:古來論穴最多,如三十六穴、三百六十山形及四十字一粒粟之類,其中理有出入,未可盡從。唯廖公九變穴格從星體所論,最為精當無疵,故述載如左。

太陽九變。第一太陽名正體,好把覆鐘比,此星最喜近清光,大小立朝綱。(正格圖:出金,出水,出土,出火,出木;雙擺燥,左擺燥,右擺燥;雙擺蕩,左擺蕩,右擺蕩。)

開口太陽。第二太陽號開口,生氣口中有,時人喝作燕窩形,下後出公卿。(正格圖:轉金,轉水,轉土,轉火;變格圖:火金,木金,火木,木水;次格圖:轉木,土火,木土,水火。)

懸乳太陽。第三太陽是懸乳,看來分八體,人言八體象人形,點穴要分明。(正格圖:垂金,生水,穿土,夾木;變格圖:雙星,麒麟,三台,帶火。)

弓脚太陽。第四太陽脚仙弓,左右本雷同,形似仙人蹺足形,官職任朝廷。(正格圖:左仙弓,右仙弓;變格圖:左交牙,右交牙。)

雙臂太陽。第五太陽號雙臂,二體真奇異,鳳皇展翅喝形真,端可救人貧。(正格圖一;變格圖:右雙,左雙。)

單股太陽。第六太陽號單股,莫問無龍虎,喝作行山白象形,官職此中生。(正格圖:左垂金,右垂金,左轉水,右轉水;變格圖:右蟠龍,左蟠龍,左單提,右單提。)

側腦太陽。第七太陽名側腦,肩下穴最好,形勢真如虎下山,富貴在其間。(正格圖:右仙弓,左仙弓,左紐會,右紐會。)

沒骨太陽。第八太陽名沒骨,肩山開口宿,時人喝作出欄牛,聲價滿皇州。(正格圖:右搖拳,左搖拳;變格圖:右疊指,左疊指。)

平面太陽。第九太陽是平面,只在平地現,人言形狀似金盤,穴向突中安。(圖:右張胆,左張胆,雙張胆;平面。)

(按:原本 p190–191 與 p188–189 重複。)

Chú: chữ đọc chưa chắc ghi (字疑); tên đồ trong sách ghi trong ngoặc. Trong sách gốc hai trang đồ huyền nhũ, cung cước bị đóng lặp một lần.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới dặn người học đọc chín biến này cùng với đoạn nhận thể ở bài trước. Bài trước nói chính thể làm trên, biến thể đứng sau; ở đây cũng vậy, chính thể như chuông úp xếp đầu, rồi đến mở miệng, buông nhũ, chân cung, hai tay, một cánh, lệch đầu, chìm xương, và cuối cùng là mặt bằng. Đi từ có đầu sao rõ đến không còn thấy đầu sao, nên càng về sau càng khó nhận. Tên hình như tổ én, voi trắng, trâu ra chuồng chỉ là cách gọi để nhớ; thứ phải xem là đồ chính cách, biến cách, tức khí ra theo hành nào và huyệt rơi ở chỗ nào của thân sao.

Đi qua cửa ải núi non của Đới Tiến
Tranh “Đi qua cửa ải núi non” của Đới Tiến đời Minh. Ảnh: Dai Jin, Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Tóm lại

Sách bỏ lối luận theo hình vật mà chép chín biến huyệt cách của Liêu Vũ vì luận theo tinh thể. Sao Thái dương có chín biến: chính thể, khai khẩu, huyền nhũ, cung cước, song tý, đơn cổ, trắc não, một cốt, bình diện; mỗi biến một bài ca và các đồ chính cách, biến cách, thứ cách. Bài sau giảng chín biến của sao Thái âm.

Bài sau: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (21): Chín biến sao Thái âm của Liêu Vũ.

Bài trước: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (19): Nhận thể huyệt, chính thể, biến thể và quái huyệt.

Nguồn: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (琢玉斧巒頭歌括), Từ Chi Mạc soạn, Trương Cửu Nghi tăng thích, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng khắc năm 1828: Huyệt cách Liêu Vũ, chín biến Thái dương (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

  • La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
  • Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Vì sao sách chép huyệt cách của Liêu Vũ? – 廖公九變

Vì các lối như ba mươi sáu huyệt, ba trăm sáu mươi hình núi có lý ra vào, còn chín biến Liêu công luận theo tinh thể nên sách cho là tinh đáng không vết.

Thái dương chính thể giống gì? – 正體

Lời ca ví như chuông úp, rất mừng gần chỗ sáng trong; đồ chính cách có xuất Kim, xuất Thuỷ, xuất Thổ, xuất Hoả, xuất Mộc.

Khai khẩu Thái dương gọi là hình gì? – 開口

Người đời gọi là hình tổ én; sinh khí ở trong miệng, lời ca nói hạ huyệt rồi sinh công khanh.

Chính cách, biến cách, thứ cách là gì? – 正格 · 變格 · 次格

Là ba nhóm đồ của mỗi biến: chính cách là dạng chuẩn, biến cách là dạng biến đổi, thứ cách là dạng bậc sau; tên đồ ghi khí ra theo hành nào.

Bình diện Thái dương đặt huyệt ở đâu? – 平面

Chỉ hiện ở đất bằng, hình như mâm vàng; lời ca nói huyệt hướng về chỗ đột mà đặt.

Từ khoá: trác ngọc phủ · 琢玉斧 · liêu vũ cửu biến · 廖公九變 · thái dương · chính thể · khai khẩu · huyền nhũ · cung cước · bình diện

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…