Độn Giáp Diễn Nghĩa
遁甲演義 卷三 (玉女反閉訣 · 十二日圖式 · 玉女咒 · 禹罡式 · 四縱五横法 · 三奇呪)
Tác giả: Trình Đạo Sinh 程道生 (tự Khả Sinh 可生, người Hải Ninh 海寧, cuối đời Minh)
Bản gốc: Khâm định Tứ Khố Toàn Thư, Tử bộ, Thuật số loại (欽定四庫全書 子部 術數類), hiệu thượng năm Càn Long 46 (1781).
Phần cuối quyển ba Độn Giáp Diễn Nghĩa (遁甲演義) là Ngọc Nữ phản bế quyết (玉女反閉訣): phép dùng khi cả tám phương đều bị bế tắc, không có cửa nào ra được. Bài trước đã nói ví dụ giờ Bính Thân "được kỳ không được cửa, được cửa không được kỳ", sách dặn khi ấy hãy theo phép Ngọc Nữ phản bế. Bài này chép trọn phép ấy: cách vạch cục trên đất, đặt và dời sáu thẻ trên mười hai chi, bảng thiên môn, địa hộ, ngọc nữ của mười hai ngày, cùng các bài chú, bước Vũ bộ, phép tứ tung ngũ hoành và chú tam kỳ.
Trả lời nhanh: Ngọc Nữ phản bế là phép "gấp thì theo thần" của Kỳ Môn. Người làm vạch một vòng trên đất (trong nhà sáu thước, ngoài sân sáu bước, ngoài cửa sáu trượng), đặt sáu thẻ lên sáu chi bắt đầu từ chi của ngày, rồi dời sáu thẻ theo một bài khẩu quyết; hai chi có thẻ kẹp một can thì can ấy thành cửa: cửa thành trước là Thiên Môn, thành sau là Địa Hộ. Ví dụ ngày Tý: Thiên Môn ở Bính, Địa Hộ ở Ất, Ngọc Nữ ở Canh. Việc lành thì ra Địa Hộ vào Thiên Môn, việc dữ thì ra Thiên Môn vào Địa Hộ, rồi theo phương Ngọc Nữ mà đi, không ngoảnh lại. Ngọc Nữ của mười hai ngày đi vòng theo thứ tự Canh, Tân, Càn, Nhâm, Quý, Cấn, Giáp, Ất, Tốn, Bính, Đinh, Khôn.
Thầy Vũ Giới giảng: "Phần này nặng màu đạo thuật, nhiều chú, nhiều nghi lễ. Liên Hoa chép đủ để giữ sách, dịch rõ nghĩa để người đọc hiểu người xưa nghĩ gì. Cái đáng học ở đây là lẽ: khi cục không có cửa thì không liều, mà tự tạo một trật tự nhỏ để đi cho đúng phương."

Khi nào dùng Ngọc Nữ phản bế – 玉女反閉之用
Đoạn mở đầu nói rõ phép này dùng lúc nào và cho việc gì.
玉女反閉訣
陰陽二遁有閉塞八方皆無門可出即依玉女反閉局而出此緩則從門急則從神之謂也凡入陣掩捕出入遠行見貴上官赴任即出天門入地戶乘玉女而行去人皆不見
Dịch: Ngọc Nữ phản bế quyết. Khi hai độn âm dương bị bế tắc, tám phương đều không có cửa ra, thì theo cục Ngọc Nữ phản bế mà ra; đó là nghĩa "thong thả thì theo cửa, gấp thì theo thần". Phàm vào trận đánh úp, ra vào đi xa, gặp quý nhân, nhậm quan đến nhiệm sở, thì ra Thiên Môn, vào Địa Hộ, cưỡi Ngọc Nữ mà đi, người đều không thấy.

Giảng: "Phản bế" nghĩa là đóng ngược lại: cục tự nhiên đã bế tắc thì người làm phép tự lập một cục nhỏ, đóng các phương xấu, mở một lối riêng theo Thiên Môn, Địa Hộ và Ngọc Nữ của ngày. Đây là cách người xưa giải quyết chỗ khó nhất của Kỳ Môn: có những giờ không có cung nào đủ kỳ đủ môn, mà việc lại không chờ được.
Vạch cục và lời khấn – 畫地佈局 · 啟請祝
用事之人右手持刀閉氣作法畫地佈局室內六尺為式在庭六步為式門外六丈為式在野二百四尋為止畫匝四圍並以六為數先定六數訖先左手持六籌各長一尺二寸右手執刀向旺方呼濁氣一口次吹旺氣黙飲訖叩齒十二通了禱祝心下事然後卻回身皆旺氣啟請祝曰維年月日時(某)敢昭告於天父地母六甲六丁玉女六戊藏形之神(某)好樂長生之術行不擇日出不問時今欲為(某)事䖍告天地神祇丁甲大神謹按天門拜請六丁玉女真君畫地局出天門入地戶閉金關乘玉輅玉女青龍白虎朱雀玄武勾陳螣蛇六合六甲神王神將乘我而行行到某所左右巡防隨行隨止隨臥隨起闢除盜賊鬼魅消亡君子見我喜樂非常小人見我歡躍惶惶男女見我供侍酒漿百惡鬼賊見我者亡今日禹步上應天罡玉女侍傍下闢不祥萬精厭伏所向無殃所理病瘥所供者達所擊者破所求者得所願者成帝王大臣二千石長吏見我者愛如赤子今日請召玉女真君護我進急急如九天玄女
道母元君律令
Dịch: Người làm việc tay phải cầm dao, nín thở làm phép, vạch đất bày cục: trong nhà lấy sáu thước làm khuôn, ngoài sân sáu bước, ngoài cửa sáu trượng, ngoài đồng hai trăm bốn tầm là hết; vạch vòng quanh bốn phía, đều lấy sáu làm số. Định xong số sáu, trước hết tay trái cầm sáu thẻ, mỗi thẻ dài một thước hai tấc, tay phải cầm dao, hướng về phương vượng thở ra một hơi khí đục, rồi hít khí vượng, lặng nuốt xong, gõ răng mười hai lần, khấn việc trong lòng, rồi quay mình đều theo khí vượng mà khấn rằng: năm tháng ngày giờ…, (tên) dám kính cáo cùng cha trời mẹ đất, sáu Giáp, sáu Đinh Ngọc Nữ, sáu Mậu thần giấu hình; (tên) ưa thuật trường sinh, đi không chọn ngày, ra không hỏi giờ, nay muốn làm việc…, kính cáo thiên địa thần kỳ, các đại thần Đinh Giáp; kính theo Thiên Môn lạy mời sáu Đinh Ngọc Nữ chân quân, vạch cục trên đất, ra Thiên Môn vào Địa Hộ, đóng cửa vàng, cưỡi xe ngọc; Ngọc Nữ, Thanh Long, Bạch Hổ, Chu Tước, Huyền Vũ, Câu Trần, Đằng Xà, Lục Hợp, thần vương thần tướng sáu Giáp cưỡi cùng ta mà đi; đi đến nơi…, tuần phòng hai bên, theo đi theo dừng, theo nằm theo dậy, trừ trộm cướp, ma quỷ tiêu tan; quân tử thấy ta vui mừng khác thường, tiểu nhân thấy ta mừng rỡ hoảng hốt, nam nữ thấy ta dâng rượu, trăm ác quỷ giặc thấy ta thì vong. Hôm nay bước Vũ bộ trên ứng Thiên Cương, Ngọc Nữ hầu bên, dưới trừ điều chẳng lành, muôn tinh đều phục, đi đâu không tai ương; chữa bệnh thì khỏi, dâng lên thì đạt, đánh thì phá, cầu thì được, mong thì thành; vua quan, đại thần, trưởng lại hai nghìn thạch thấy ta thì thương như con đỏ. Hôm nay mời Ngọc Nữ chân quân che chở ta tiến bước, gấp gấp như luật lệnh Cửu Thiên Huyền Nữ Đạo Mẫu Nguyên Quân.

Giảng: Số sáu chi phối cả phép: sáu thước, sáu bước, sáu trượng, sáu thẻ, vì sáu là số của sáu Giáp, sáu Đinh, sáu Mậu, cũng là số của Lục Hợp. Lời khấn liệt kê đủ các thần của Kỳ Môn và bát thần, rồi xin các thần theo mình mà đi. Thuật ngữ "Thiên Môn, Địa Hộ, Kim Quan, Ngọc Lộ" ở đây là các cửa của cục nhỏ người làm phép tự vạch ra.
Chú Khôi Cương và vào cục theo ngày – 魁罡呪 · 入局
呪曰吾左魁右魒右魁左魒上魁下魒下魁上魒吾藏身三五之中□䰢之內魓□之裏顛倒三五低昂步罡為我生形吾載日載月足履北斗三臺七星覆我五星照我二十八宿羅列衛我璇璣玉衡衛我身形衣鬥履鬥與鬥同儀今我步罡三五合成步璇躡衡趨祥紫微三五騰聲乘罡御鬥乘正天威萬世常存日月同曜邪道五害皆伏魁罡之下無動無作急
急如律令 呪畢左手執籌右手執刀自鬼門起左畫一圏佈四方八幹十二神位 甲日便從甲地入局乙日便從乙地入局丙日便從丙地入局丁日便從丁地入局庚日便從庚地入局辛日便從辛地入局壬日便從壬地入局癸日便從癸地入局一説戊日只從乾入局己日只從巽入局手持六籌禱祝四方
Dịch: Chú rằng: ta trái Khôi phải Cương, phải Khôi trái Cương, trên Khôi dưới Cương, dưới Khôi trên Cương; ta giấu thân trong ba năm, trong chỗ… (hai chữ hiếm), đảo ba năm, cúi ngẩng bước theo sao Cương làm ra hình cho ta; ta đội mặt trời mặt trăng, chân giẫm Bắc Đẩu, Tam Thai Thất Tinh che ta, năm sao soi ta, hai mươi tám tú bày quanh giữ ta, Tuyền Cơ Ngọc Hành giữ thân hình ta; mặc Đẩu giẫm Đẩu, cùng Đẩu một dáng; nay ta bước Cương, ba năm hợp thành, bước lên Tuyền giẫm lên Hành, đến điềm lành ở Tử Vi, ba năm vang tiếng, cưỡi Cương điều Đẩu, theo oai trời chính, muôn đời còn mãi, cùng sáng với mặt trời mặt trăng; tà đạo, năm hại đều nằm phục dưới Khôi Cương, không được động không được làm, gấp gấp như luật lệnh. Chú xong, tay trái cầm thẻ, tay phải cầm dao, từ Quỷ Môn (Đông Bắc) khởi, vạch một vòng sang trái, bày ngôi bốn phương, tám can, mười hai thần. Ngày Giáp thì từ đất Giáp vào cục, ngày Ất từ đất Ất vào cục, ngày Bính từ Bính, ngày Đinh từ Đinh, ngày Canh từ Canh, ngày Tân từ Tân, ngày Nhâm từ Nhâm, ngày Quý từ Quý; một thuyết nói ngày Mậu chỉ vào từ Càn, ngày Kỷ chỉ vào từ Tốn. Tay cầm sáu thẻ khấn bốn phương.

Giảng: Khôi (魁) và Cương (罡) là sao đầu và cán của Bắc Đẩu; bài chú là lời "khoác Bắc Đẩu lên thân". Phần thực hành rõ ràng nhất là chỗ vạch vòng: khởi từ Quỷ Môn (Cấn, Đông Bắc), vạch sang trái thành vòng, bày bốn phương, tám can (trừ Mậu Kỷ) và mười hai chi. Cửa vào cục theo can ngày: can nào thì vào từ phương can ấy; Mậu Kỷ không có phương riêng nên mượn Càn và Tốn.
Thỉnh bốn phương và đặt sáu thẻ – 請四方神 · 安籌
謹請東方功曹大沖天罡青帝甲乙大神降於局所侍衛我身
謹請南方太乙勝光小吉赤帝丙丁大神降於局所侍衛我身
謹請西方傳送從魁河魁白帝庚辛大神降於局所侍衛我身
謹請北方登明神後大吉黑帝壬癸大神降於局所侍衛我身
右謹四方神訖便從所求日辰上安置籌法
假令子日子上安第一籌醜上第二籌寅上第三籌卯上第四籌辰上第五籌已上第六籌
Dịch: Kính mời phương Đông Công Tào, Đại Xung, Thiên Cương, Thanh Đế Giáp Ất đại thần, xuống nơi cục, hầu giữ thân ta. Kính mời phương Nam Thái Ất, Thắng Quang, Tiểu Cát, Xích Đế Bính Đinh đại thần, xuống nơi cục, hầu giữ thân ta. Kính mời phương Tây Truyền Tống, Tòng Khôi, Hà Khôi, Bạch Đế Canh Tân đại thần, xuống nơi cục, hầu giữ thân ta. Kính mời phương Bắc Đăng Minh, Thần Hậu, Đại Cát, Hắc Đế Nhâm Quý đại thần, xuống nơi cục, hầu giữ thân ta. Mời bốn phương thần xong, liền từ chi của ngày cầu việc mà đặt thẻ. Ví dụ ngày Tý: trên Tý đặt thẻ thứ nhất, trên Sửu thẻ thứ hai, trên Dần thẻ thứ ba, trên Mão thẻ thứ tư, trên Thìn thẻ thứ năm, trên Tỵ thẻ thứ sáu.

Giảng: Các tên Công Tào, Đại Xung, Thiên Cương, Thái Ất, Thắng Quang, Tiểu Cát, Truyền Tống, Tòng Khôi, Hà Khôi, Đăng Minh, Thần Hậu, Đại Cát là mười hai nguyệt tướng của Lục Nhâm, ứng với mười hai chi (Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi, Tý, Sửu). Như vậy phép Ngọc Nữ phản bế mượn khung mười hai thần của Lục Nhâm, đúng như mục phân dã đã nói ba thức chung một lẽ. Sáu thẻ đặt liền nhau trên sáu chi, bắt đầu từ chi của ngày.
Bài quyết dời thẻ, thành Thiên Môn và Địa Hộ – 運籌術
術曰
鼠行失穴入狗市(便移子上第一籌安戌上)大呼東方青龍下
牛入兎園食甘草(便移醜上第二籌安卯上)大呼南方朱雀下
猛虎逡巡入巳位(便移寅上第三籌安已上)大呼西方勾陳下
兎入牛欄伏不起(便移卯上第四籌安醜上)大呼西方白虎下
龍入馬廏因留止(便移辰上第五籌安午上)大呼北方玄武下
蛇行宛轉來申裏(便移已上第六籌安申上)大呼東方六合下
若午日即從午上命上第一籌
馬入龍泉飲甘水 便移午上籌安辰上
羊羔易位入酉鄉 便移未上籌安酉上
猿猴踴躍向豬中 便移申上籌安亥上
雞飛撲落來羊位 便移酉上籌安未上
狗入鼠穴捕其子 便移戌上籌安子上
豬入虎穴自投死 便移亥上籌安寅上
喝籌訖但兩支夾一干先成者天門後成者為地戶如子日先取醜上一籌掩閉天門次取申上一籌橫閉地戶向庚上玉女方而去一百二十步外不可回顧如事三呼本日玉女並念玉女呪或再念三奇呪而去大吉若值何奇念何奇呪方如遇四仲地戶不成將初籌第一籌安沖辰命之成地戶之門亦依此法作用退身少許而行
Dịch: Thuật rằng: chuột đi lạc hang vào chợ chó (dời thẻ thứ nhất trên Tý đặt lên Tuất), hô to: Thanh Long phương Đông xuống! Trâu vào vườn thỏ ăn cỏ ngọt (dời thẻ thứ hai trên Sửu đặt lên Mão), hô to: Chu Tước phương Nam xuống! Hổ dữ ngập ngừng vào ngôi Tỵ (dời thẻ thứ ba trên Dần đặt lên Tỵ), hô to: Câu Trần phương Tây xuống! Thỏ vào chuồng trâu nằm không dậy (dời thẻ thứ tư trên Mão đặt lên Sửu), hô to: Bạch Hổ phương Tây xuống! Rồng vào tàu ngựa nhân đó ở lại (dời thẻ thứ năm trên Thìn đặt lên Ngọ), hô to: Huyền Vũ phương Bắc xuống! Rắn uốn lượn vào trong Thân (dời thẻ thứ sáu trên Tỵ đặt lên Thân), hô to: Lục Hợp phương Đông xuống! Nếu là ngày Ngọ thì từ Ngọ đặt thẻ thứ nhất: ngựa vào suối rồng uống nước ngọt (dời thẻ trên Ngọ đặt lên Thìn); dê con đổi chỗ vào làng Dậu (dời thẻ trên Mùi đặt lên Dậu); vượn khỉ nhảy nhót về phía lợn (dời thẻ trên Thân đặt lên Hợi); gà bay sà xuống ngôi dê (dời thẻ trên Dậu đặt lên Mùi); chó vào hang chuột bắt con (dời thẻ trên Tuất đặt lên Tý); lợn vào hang hổ tự nộp mạng (dời thẻ trên Hợi đặt lên Dần). Hô thẻ xong, chỉ cần hai chi kẹp một can: cái thành trước là Thiên Môn, cái thành sau là Địa Hộ. Như ngày Tý, trước lấy một thẻ trên Sửu đóng Thiên Môn, sau lấy một thẻ trên Thân đóng ngang Địa Hộ, hướng về phương Ngọc Nữ trên Canh mà đi; ra ngoài một trăm hai mươi bước, không được ngoảnh lại. Nếu việc cần thì gọi ba lần Ngọc Nữ của ngày và niệm chú Ngọc Nữ, hoặc niệm thêm chú tam kỳ mà đi thì đại cát; gặp kỳ nào thì niệm chú kỳ ấy. Nếu gặp ngày tứ trọng mà Địa Hộ không thành, thì lấy thẻ đầu tiên đặt lên chi xung (Thìn) để thành cửa Địa Hộ, cũng theo phép ấy mà làm, lùi thân một chút rồi đi.
Giảng: Sáu câu khẩu quyết là sáu con giáp "đi lạc" sang chỗ khác. Đọc theo vị trí trên mười hai chi, quy luật dời là: thẻ thứ nhất lùi hai cung, thẻ thứ hai tiến hai, thẻ thứ ba tiến ba, thẻ thứ tư lùi hai, thẻ thứ năm tiến hai, thẻ thứ sáu tiến ba. Ngày Tý và ngày Ngọ trong sách đều theo đúng quy luật này. Với ngày Tý, sau khi dời, các thẻ nằm ở Tuất, Mão, Tỵ, Sửu, Ngọ, Thân; Tỵ và Ngọ kẹp can Bính, nên Bính là Thiên Môn. Vì Tý là ngày tứ trọng, Địa Hộ không tự thành, phải đem thẻ đầu (ở Tuất) đặt sang Thìn, xung của Tuất; khi ấy Mão và Thìn kẹp Ất, Ất thành Địa Hộ. Đúng với bảng mười hai ngày ở mục sau: ngày Tý Thiên Môn Bính, Địa Hộ Ất.

Bảng mười hai ngày – 十二日圖式
Sách cho bảng tra sẵn cho cả mười hai chi ngày. Em chép thành bảng:
| Ngày | Thiên Môn | Địa Hộ | Ngọc Nữ | Thẻ đóng Thiên Môn | Thẻ đóng Địa Hộ |
|---|---|---|---|---|---|
| Tý 子 | Bính | Ất | Canh | Sửu | Thân |
| Sửu 丑 | Bính | Ất | Tân | Sửu | Thân |
| Dần 寅 | Bính | Canh | Càn | Sửu | Thìn |
| Mão 卯 | Canh | Đinh | Nhâm | Thìn | Hợi |
| Thìn 辰 | Canh | Đinh | Quý | Thìn | Hợi |
| Tỵ 巳 | Canh | Nhâm | Cấn | Thìn | Mùi |
| Ngọ 午 | Nhâm | Tân | Giáp | Mùi | Dần |
| Mùi 未 | Nhâm | Tân | Ất | Mùi | Dần |
| Thân 申 | Nhâm | Tân | Tốn | Mùi | Tuất |
| Dậu 酉 | Giáp | Quý | Bính | Tuất | Tỵ |
| Tuất 戌 | Giáp | Quý | Đinh | Tuất | Tỵ |
| Hợi 亥 | Giáp | Bính | Khôn | Tuất | Tỵ |
十二日圖式
子日 丙天門 乙地戶 庚玉女 醜上取籌閉天門 申上取籌閉地戶
丑日 丙天門 乙地戶 辛玉女 醜上取籌閉天門 申上取籌閉地戶
寅日 丙天門庚地戶 乾玉女 醜上取籌閉天門 辰上取籌閉地戶
卯日 庚天門 丁地戶 壬玉女 辰上取籌閉天門 亥上取籌閉地戶
辰日 庚天門 丁地戶 癸玉女 辰上取籌閉天門 亥上取籌閉地戶
巳日 庚天門 壬地戶 艮玉女 辰上取籌閉天門 未上取籌閉地戶
午日 壬天門辛地戶 甲玉女 未上取籌閉天門 寅上取籌閉地戶
未日 壬天門辛地戶 乙玉女 未上取籌閉天門 寅上取籌閉地戶
申日 壬天門辛地戶 巽玉女 未上取籌閉天門 戌上取籌閉地戶
酉日 甲天門 癸地戶 丙玉女 戌上取籌閉天門 已上取籌閉地戶
戌日 甲天門 癸地戶 丁玉女 戌上取籌閉天門 已上取籌閉地戶
亥日 甲天門 丙地戶 坤玉女 戌上取籌閉天門 已上取籌閉地戶
吉事出地入天門乘玉女而去勿返顧 凶事出天門入地戶乘玉女而去勿返顧
如子日庚玉女酉華蓋子青龍乙地戶丙天門六丁玉女天之貴神不比青龍明堂太陰等星依法用之神騐
Dịch phần cuối bảng: Việc lành thì ra Địa Hộ vào Thiên Môn, cưỡi Ngọc Nữ mà đi, đừng ngoảnh lại; việc dữ thì ra Thiên Môn vào Địa Hộ, cưỡi Ngọc Nữ mà đi, đừng ngoảnh lại. Như ngày Tý: Ngọc Nữ ở Canh, Hoa Cái ở Dậu, Thanh Long ở Tý, Địa Hộ ở Ất, Thiên Môn ở Bính. Sáu Đinh Ngọc Nữ là quý thần của trời, không ví được với các sao Thanh Long, Minh Đường, Thái Âm; theo phép mà dùng thì linh nghiệm như thần.

Giảng: Bảng có ba quy luật dễ nhớ. Thứ nhất, Ngọc Nữ đi một vòng mười hai bước đều nhau, mỗi ngày tiến một phương ba mươi độ: Canh, Tân, Càn, Nhâm, Quý, Cấn, Giáp, Ất, Tốn, Bính, Đinh, Khôn. Thứ hai, Thiên Môn đổi theo nhóm ba ngày: Tý Sửu Dần ở Bính, Mão Thìn Tỵ ở Canh, Ngọ Mùi Thân ở Nhâm, Dậu Tuất Hợi ở Giáp, tức bốn can dương ở bốn phương. Thứ ba, ngày cuối mỗi nhóm (Dần, Tỵ, Thân, Hợi, tức tứ mạnh) có thẻ đóng Địa Hộ khác hai ngày trước, và ở ba ngày Dần, Tỵ, Hợi thì chính Địa Hộ cũng đổi phương. Cột "thẻ đóng" cho biết hai thẻ còn thừa đặt ở đâu để đóng cửa sau khi đã đi qua.
Chú Ngọc Nữ và các chú ra vào cửa – 玉女咒 · 出入門呪
經曰緩則從門急則從神
玉女咒曰
仁高護我丁丑保我仁和度我丁酉保生仁恭保
魄丁巳養神太陰華蓋地戸天門吾行禹步玄女
真人黙然坐臥隱化藏形急急如律令
當行玉女反閉之法以全億萬軍人
起初布陣安籌呪
呪曰乾尊曜靈坤順內營二儀交泰要合利貞配成天地永寧肅清應感玄黃上衣下裳震離坎兌翊賛扶將乾坤艮巽虎伏龍翔今日行籌玉女侍傍有急相佐常輔扶匡追我者死捕我者亡牽牛織女化成河江急急如律令
凡欲遠行見貴上官赴任即出地戶左行入天門呪呪曰天門天門今日惟良玉女侍我左右遊傍行來出入不逢禍殃君子一見喜氣倍常所求如意萬事吉昌急急如律令
凡欲出陣掩捕時即出天門右行入地戶乗玉女去呪呪曰諾諾㘁㘁行無擇日隨鬥所指與神俱出天番地覆九道皆塞中心所欲令我自得有來追我使汝迷惑
以東為西以南為北急急如律令 呪訖閉金關即取餘剩二籌閉之如子先取醜上一籌閉天門次取申上一籌閉地戶餘倣此
乗玉女即三呼所在玉女呪如子日三呼庚上玉
女餘倣此
呪曰某上玉女某上玉女速來護我保我持我某到某方杳杳冥冥莫覩其形人莫聞其聲鬼莫視其精愛我者福惡我者殃百邪鬼賊當我者滅阻我者亡千萬人中見我者喜急急如律令
呪訖再作九跡禹步每移一步持呪一句
Dịch: Kinh nói: thong thả thì theo cửa, gấp thì theo thần. Chú Ngọc Nữ rằng: Nhân Cao che ta, Đinh Sửu giữ ta, Nhân Hoà đưa ta, Đinh Dậu giữ sinh, Nhân Cung giữ phách, Đinh Tỵ nuôi thần; Thái Âm, Hoa Cái, Địa Hộ, Thiên Môn; ta bước Vũ bộ, Huyền Nữ chân nhân, lặng lẽ ngồi nằm, ẩn hoá giấu hình, gấp gấp như luật lệnh. Phải làm phép Ngọc Nữ phản bế để giữ toàn muôn vạn quân. Chú lúc mới bày trận đặt thẻ: Càn tôn sáng thiêng, Khôn thuận doanh trong, hai nghi giao thái, hợp lẽ lợi trinh, phối thành trời đất mãi yên trong sạch; ứng cảm huyền hoàng, áo trên xiêm dưới; Chấn Ly Khảm Đoài giúp đỡ nâng đưa, Càn Khôn Cấn Tốn hổ phục rồng bay; hôm nay đi thẻ, Ngọc Nữ hầu bên, có gấp thì giúp, thường nâng đỡ; ai đuổi ta thì chết, ai bắt ta thì vong; Khiên Ngưu Chức Nữ hoá thành sông nước, gấp gấp như luật lệnh. Khi muốn đi xa, gặp quý nhân, nhậm quan thì ra Địa Hộ đi bên trái vào Thiên Môn, chú rằng: Thiên Môn, Thiên Môn, hôm nay tốt lành, Ngọc Nữ hầu ta, hai bên dạo theo; đi lại ra vào không gặp tai ương; quân tử vừa thấy vui gấp bội; cầu gì như ý, muôn việc tốt lành. Khi muốn ra trận đánh úp thì ra Thiên Môn đi bên phải vào Địa Hộ, cưỡi Ngọc Nữ mà đi, chú rằng: vâng vâng dạ dạ, đi không chọn ngày, theo chỗ Đẩu chỉ, cùng thần đều ra; trời lật đất úp, chín đường đều tắc; điều trong lòng muốn khiến ta tự được; ai đến đuổi ta khiến ngươi mê lầm, lấy Đông làm Tây, lấy Nam làm Bắc. Chú xong đóng cửa vàng, lấy hai thẻ thừa đóng lại: như ngày Tý trước lấy thẻ trên Sửu đóng Thiên Môn, sau lấy thẻ trên Thân đóng Địa Hộ; các ngày khác theo đó. Cưỡi Ngọc Nữ thì gọi ba lần Ngọc Nữ ở phương của ngày, như ngày Tý gọi ba lần Ngọc Nữ trên Canh, chú rằng: Ngọc Nữ trên…, Ngọc Nữ trên…, mau đến che ta, giữ ta, đỡ ta; (tên) đến phương…, mịt mờ thăm thẳm, không ai thấy hình; người không nghe tiếng, quỷ không thấy tinh; thương ta thì phúc, ghét ta thì vạ; trăm tà quỷ giặc cản ta thì diệt, ngăn ta thì vong; giữa nghìn vạn người, ai thấy ta cũng vui. Chú xong lại bước chín bước Vũ bộ, mỗi bước niệm một câu chú.

Giảng: Chú Ngọc Nữ gọi tên các ngày Đinh (Đinh Sửu, Đinh Dậu, Đinh Tỵ) vì Ngọc Nữ chính là sáu Đinh, tức Đinh kỳ, "linh nhất trong ba kỳ" như bài trước đã nói. Hai bài chú ra vào cửa cho thấy hướng đi khác nhau theo việc: việc lành (gặp quý nhân, nhậm quan) đi từ Địa Hộ sang trái vào Thiên Môn; việc binh (ra trận, đánh úp) đi từ Thiên Môn sang phải vào Địa Hộ. Đóng cửa bằng hai thẻ thừa sau khi đi qua là ý "phản bế": đi rồi thì khép lại, không để ai theo.
Vũ bộ, tứ tung ngũ hoành và chú tam kỳ – 禹罡 · 四縱五横 · 三奇呪
禹罡式
已上禹罡每以左足先步凡出行軍伍等事如事緩
先遁 奇吉門吉凶何如然後出步此罡舉呪如值乙奇就黙念乙奇呪出一百二十步之外不可回頭如事急望玉女方而去呼其名念其呪
躡罡口唸呪曰禹步相催登陽明白氣混沌灌我形天迴地轉步七星躡罡履鬥齊九靈我步我長生惡逆摧伏蛇妖驚我步我長生眾災消滅我獨存急急如律令
右禹罡呪訖
呪曰六甲九章天圓地方四時五行青赤白黃太乙為師日月為光禹步治道嗤尤避兵青龍夾轂白虎扶衡熒惑前引闢除不祥北斗誅罰除去兇殃五神導我周遊八方當我者死逆我者亡左社右稷寇賊伏匿見者有
喜留者有福萬神護我永除盜賊急急如律令 呪訖即叩齒七遍上應北斗天罡即次右手持刀畫地四縱五橫於地
四縱五橫法
呪曰律令律令四縱五橫萬鬼潛形吾去千里者回萬裏者歸呵吾者死惡吾者自受其殃急急如律令
又呪曰律令律令四縱五橫猛火烈兵遊行天下搜捉邪精一切妖魔外道並向吾天罡敕下滅急急如律令更步三臺星自上臺虛精為初步次中臺六淳下臺曲星一步一呪三臺生我來三臺養我來三臺護我來
Dịch: Phép Vũ Cương. Bước Vũ Cương ở trên, mỗi lần đều bước chân trái trước. Phàm ra quân đi đường, nếu việc thong thả thì trước xem kỳ, cửa cát hung thế nào, rồi mới bước; bước Cương này mà niệm chú; như gặp Ất kỳ thì lặng niệm chú Ất kỳ, ra ngoài một trăm hai mươi bước không được quay đầu; nếu việc gấp thì nhìn về phương Ngọc Nữ mà đi, gọi tên, niệm chú. Bước Cương miệng niệm chú rằng: Vũ bộ thúc nhau, lên Dương Minh, khí trắng hỗn độn rót vào hình ta; trời xoay đất chuyển bước bảy sao, giẫm Cương đạp Đẩu ngang chín linh; ta bước ta trường sinh, ác nghịch tan nát, yêu rắn kinh sợ; ta bước ta trường sinh, muôn tai tiêu diệt, mình ta còn. Chú Vũ Cương xong, lại chú: sáu Giáp chín chương, trời tròn đất vuông, bốn mùa năm hành, xanh đỏ trắng vàng; Thái Ất làm thầy, mặt trời mặt trăng làm ánh sáng; Vũ bộ dọn đường, Xi Vưu tránh binh; Thanh Long kèm xe, Bạch Hổ đỡ càng, Huỳnh Hoặc dẫn trước, trừ điều chẳng lành; Bắc Đẩu trừng phạt, trừ bỏ hung ương; năm thần dẫn ta đi khắp tám phương; ai cản ta thì chết, ai nghịch ta thì vong; trái Xã phải Tắc, giặc cướp nằm phục; người thấy có mừng, người ở có phúc; muôn thần che ta, mãi trừ trộm cướp. Chú xong gõ răng bảy lần, trên ứng Thiên Cương Bắc Đẩu, rồi tay phải cầm dao vạch trên đất bốn dọc năm ngang. Phép bốn dọc năm ngang: chú rằng, bốn dọc năm ngang, muôn quỷ ẩn hình; ta đi nghìn dặm thì về, vạn dặm thì quay lại; ai quát ta thì chết, ai ghét ta tự chịu vạ. Lại chú: bốn dọc năm ngang, lửa mạnh binh hùng đi khắp thiên hạ, lùng bắt tà tinh, hết thảy yêu ma ngoại đạo đều hướng về sắc lệnh Thiên Cương của ta mà diệt. Lại bước sao Tam Thai: từ Thượng Thai Hư Tinh bước đầu, rồi Trung Thai Lục Thuần, Hạ Thai Khúc Tinh, mỗi bước một câu chú: Tam Thai sinh ta lại, Tam Thai nuôi ta lại, Tam Thai che ta lại.

三奇呪
乙奇呪曰天地威神誅滅鬼賊六乙相扶天道賛徳吾令所行無攻不克急急如玄女律令
丙奇呪曰吾徳天助前後遮羅青龍白虎左右驅魔朱雀導前使吾會他天威助我六丙除痾急急如玄女律令
丁奇呪曰天帝弟子部領天兵賞善罰惡出幽入冥來護我者玉女六丁有犯我者自滅其形急急如玄女律令
又傳三奇呪併附録
乙奇呪曰白虎蹲踞青龍踴躍前遮後衛遵克存納仁徳洋洋太虛廖廓天乙追攝萬祥俱作急急如律令丙奇呪曰天罡揚威玄武後隨玉彩搖曳熒惑流輝神光照耀太白成瑞六丙來迎百福攸歸急急如律令丁奇呪曰玉女靈神太陰淵黙華蓋靜覆我形不忒我氣浩然悠然寰域六丁前導善福來格急急如律令訣曰以上運籌若不請神喝籌則神無騐矣此法實用兵之龜鑑乃為將之權衡以此破陣而前無完陣以此攻城而無堅城以致萬邦鹹懷宜王者之有錫命四方無虞見天下之莫予爭後有不務智謀第恐勇力妄受斧鉞之任偷處爪牙之職及其戎虜梗邀奸雄亂國在心無已成之籌臨事有不決之惑豈知總戎之道哉
Dịch chú tam kỳ: Chú Ất kỳ: thần uy trời đất, giết diệt quỷ giặc, sáu Ất cùng giúp, đạo trời ca ngợi đức; ta khiến chỗ đi không đánh mà không thắng. Chú Bính kỳ: đức ta trời giúp, trước sau che chắn, Thanh Long Bạch Hổ hai bên đuổi ma, Chu Tước dẫn trước, khiến ta gặp được người; oai trời giúp ta, sáu Bính trừ bệnh. Chú Đinh kỳ: đệ tử của Thiên Đế, cầm đầu thiên binh, thưởng thiện phạt ác, ra chốn u vào chốn minh; đến che ta là Ngọc Nữ sáu Đinh; ai phạm ta tự diệt hình mình. Lại truyền ba chú tam kỳ khác, chép phụ: Ất kỳ: Bạch Hổ ngồi chồm, Thanh Long nhảy vọt, trước che sau giữ, nhân đức mênh mang, thái hư rộng lớn, Thiên Ất thu nhiếp, muôn điềm lành cùng dậy. Bính kỳ: Thiên Cương dương oai, Huyền Vũ theo sau, ánh ngọc lay động, Huỳnh Hoặc toả sáng, thần quang chiếu rọi, Thái Bạch thành điềm, sáu Bính ra đón, trăm phúc đều về. Đinh kỳ: Ngọc Nữ thần thiêng, Thái Âm sâu lặng, Hoa Cái lặng che hình ta không sai, khí ta lồng lộng khắp cõi, sáu Đinh dẫn trước, phúc lành đến nơi. Quyết rằng: các phép vận thẻ trên, nếu không mời thần, hô thẻ thì thần không nghiệm. Phép này thật là gương rùa của việc dùng binh, cán cân của người làm tướng; lấy đó phá trận thì trước mặt không có trận nào nguyên, lấy đó đánh thành thì không có thành nào bền; đến mức muôn nước đều quy phục, xứng với mệnh vua ban, bốn phương không lo, thấy thiên hạ không ai tranh với mình. Về sau có kẻ không chăm trí mưu, chỉ e dùng sức mạnh mà nhận nhầm trọng trách búa rìu, ngồi trộm chức nanh vuốt; đến khi giặc chặn, gian hùng loạn nước, trong lòng không có kế sẵn, gặp việc thì do dự không quyết, sao biết được đạo cầm quân.

Giảng: Vũ bộ (禹步) là bước đi theo hình sao Bắc Đẩu, tương truyền do vua Vũ đặt ra, luôn bước chân trái trước. Tứ tung ngũ hoành (四縱五横) là vạch bốn đường dọc, năm đường ngang trên đất, một hình lưới cổ dùng để "khoá" đất. Sách nói rõ thứ tự: việc thong thả thì xem kỳ môn trước rồi mới bước; việc gấp mới theo Ngọc Nữ. Lời quyết cuối quyển ba là lời răn người làm tướng: phép thuật chỉ là phần phụ, người không có trí mưu, không có kế sẵn thì dù biết phép cũng không giữ được việc.
Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語
Phong Thuỷ Liên Hoa giữ phần Ngọc Nữ phản bế như một tư liệu về cách người xưa xử lý tình thế "không có cửa". Lẽ đáng học là ba điều. Một, có thứ bậc: kỳ môn trước, thần sau; thong thả theo cửa, gấp theo thần. Hai, có trật tự: dù trong tình thế gấp, người xưa vẫn vạch vòng, đặt thẻ, định phương, chứ không chạy bừa. Ba, có giới hạn: lời quyết cuối sách nói rõ phép chỉ có ích cho người có trí mưu.

Các bài chú và nghi lễ trong bài thuộc truyền thống đạo thuật đời Minh, Liên Hoa chép và dịch nghĩa để giữ trọn sách, không truyền và không khuyến khích thực hành nghi lễ. Bảng Thiên Môn, Địa Hộ, Ngọc Nữ là lý pháp, chia sẻ được; còn trong một việc thật, khi nào phải bỏ cục mà theo phương thần là thủ pháp, phải học trực tiếp.
Tóm lại – 總結
Ngọc Nữ phản bế dùng khi tám phương đều bế tắc. Người làm vạch vòng trên đất theo số sáu, khởi từ Quỷ Môn, vào cục theo can ngày, mời bốn phương thần, đặt sáu thẻ từ chi ngày rồi dời theo sáu câu quyết; hai chi kẹp một can thành cửa, thành trước là Thiên Môn, thành sau là Địa Hộ. Ngọc Nữ đi vòng Canh, Tân, Càn, Nhâm, Quý, Cấn, Giáp, Ất, Tốn, Bính, Đinh, Khôn theo mười hai chi ngày Tý đến Hợi. Việc lành ra Địa Hộ vào Thiên Môn, việc dữ ra Thiên Môn vào Địa Hộ, theo Ngọc Nữ đi một trăm hai mươi bước không ngoảnh lại. Kèm theo là chú Ngọc Nữ, Vũ bộ, tứ tung ngũ hoành, bước Tam Thai và chú tam kỳ.
Bài trước: Độn Giáp Diễn Nghĩa (16): Cửu tinh phân dã và phép bày cục Kỳ Môn.
Nguồn: Độn Giáp Diễn Nghĩa (遁甲演義), quyển ba, bản Khâm định Tứ Khố Toàn Thư, tờ 28b đến hết quyển: Ngọc Nữ phản bế quyết, Thập nhị nhật đồ thức, Ngọc Nữ chú, Khởi sơ bố trận an trù chú, Vũ Cương thức, Tứ tung ngũ hoành pháp, Tam kỳ chú; sách thuộc công cộng. Chữ dị thể đã đổi về chữ chính. Trong chú Khôi Cương có hai chữ hiếm không gõ được, bài ghi "□". Đoạn Vũ Cương thức trong bản gốc có hình bước chân, bản chép bỏ trống; sơ đồ trong bài vẽ lại theo lời sách. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具
- La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, xem các phương Canh, Tân, Càn… của Ngọc Nữ và Thiên Môn, Địa Hộ trên hai mươi bốn sơn.
- Lập Cục Pháp: lập cục để biết giờ nào bế tắc, giờ nào có cung đủ kỳ đủ môn.
- Kho Sách Quý: các bộ Kỳ Môn khác trên kệ Trạch Cát – Độn Pháp.
Bài liên quan – 相關文章
- Độn Giáp Diễn Nghĩa (9) 遁甲演義: thiên tam môn địa tứ hộ, địa tư môn, thái xung thiên mã, đình đình bạch gian, tam thắng ngũ bất kích
- Độn Giáp Diễn Nghĩa (16) 遁甲演義: cửu tinh phân dã, dương độn âm độn và phép bày cục
- Độn Giáp Diễn Nghĩa (15) 遁甲演義: tám thần theo Trực phù, Cửu Thiên Cửu Địa, tam kỳ vui giận, hai ví dụ lập cục
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習
Tra được Thiên Môn, Địa Hộ, Ngọc Nữ của ngày là phần Thư; biết lúc nào một cục thật sự bế tắc, lúc nào chỉ là chưa nhìn ra cửa, và nên chờ hay nên đi là phần Nhãn, phải học trực tiếp. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp – 常見問題
Ngọc Nữ phản bế là gì? – 玉女反閉
Là phép Kỳ Môn dùng khi cả tám phương đều bế tắc, không có cửa nào ra được: người làm tự lập một cục nhỏ trên đất, định Thiên Môn, Địa Hộ, Ngọc Nữ của ngày rồi đi theo đó. Đây là phép "gấp thì theo thần".
Ngày Tý thì Thiên Môn, Địa Hộ, Ngọc Nữ ở đâu? – 子日
Theo bảng mười hai ngày: Thiên Môn ở Bính, Địa Hộ ở Ất, Ngọc Nữ ở Canh; lấy thẻ trên Sửu đóng Thiên Môn, thẻ trên Thân đóng Địa Hộ.
Ngọc Nữ của mười hai ngày đi thế nào? – 玉女十二方
Từ ngày Tý đến ngày Hợi, Ngọc Nữ lần lượt ở Canh, Tân, Càn, Nhâm, Quý, Cấn, Giáp, Ất, Tốn, Bính, Đinh, Khôn, mỗi ngày dời một phương ba mươi độ theo chiều kim đồng hồ.
Việc lành và việc dữ đi cửa nào? – 吉事凶事
Việc lành (gặp quý nhân, nhậm quan, đi xa) ra Địa Hộ vào Thiên Môn; việc dữ, việc binh ra Thiên Môn vào Địa Hộ; cả hai đều theo phương Ngọc Nữ mà đi, không ngoảnh lại.
Phong Thuỷ Liên Hoa có dạy làm phép này không? – 傳授
Không. Liên Hoa chép và dịch nghĩa để giữ trọn sách và giảng lẽ "kỳ môn trước, thần sau"; phần chú và nghi lễ không truyền, không khuyến khích thực hành.








