Nhà phố liền kề là loại nhà phổ biến nhất trong các khu đô thị mới: một dãy mười, hai mươi căn cùng một mẫu, chung tường hai bên, chỉ có mặt trước và mặt sau thoáng, mặt bằng do chủ đầu tư thiết kế sẵn. Gia chủ mua nhà xây thô hoặc hoàn thiện mặt ngoài, rồi tự lo nội thất. Chính vì mọi căn giống nhau nên nhiều người nghĩ phong thuỷ cũng giống nhau, chỉ cần xem hướng. Thực tế không phải vậy.
Theo học thuật Phong Thuỷ Liên Hoa, Hình Pháp là gốc: vị trí căn trong dãy, cái gì nằm trước mặt và sau lưng căn đó, ánh sáng và gió đi vào nhà bằng đường nào, cầu thang và bếp đặt ở đâu, tất cả quyết định khí của ngôi nhà. Hai căn cùng mẫu nhưng một căn giữa dãy nhìn ra vườn hoa và một căn đầu dãy đối diện ngã ba là hai ngôi nhà hoàn toàn khác nhau về phong thuỷ.
Bài này đưa ra sáu nguyên tắc dành riêng cho nhà liền kề, khác với nhà ống tự xây trong phố cũ ở chỗ gia chủ không được thay đổi mặt ngoài, nhưng lại được quyền chọn căn và sắp xếp lại bên trong.
Nguyên tắc 1: Chọn căn trong dãy quan trọng hơn chọn hướng
Vì cả dãy cùng một hướng, yếu tố làm các căn khác nhau là vị trí. Căn giữa dãy được hai bên che chắn, khí ổn định, mát hơn và ít ồn hơn. Căn đầu dãy có thêm một mặt thoáng, sáng hơn nhưng chịu nắng tây hoặc gió lùa, và thường đối diện đường ngang, ngã ba hoặc bãi xe chung. Căn cuối dãy sát tường rào khu, trạm điện hoặc khu kỹ thuật cần xem rất kỹ.

Khi đi chọn căn, hãy đứng ở vị trí cửa chính của từng căn và nhìn thẳng ra trước: nếu thấy đường đâm tới, góc nhà đối diện chĩa sang, cột điện hoặc cây lớn chắn giữa, hãy chuyển sang căn bên cạnh. Nếu thấy vườn hoa, hồ cảnh quan, khoảng sân chung hoặc dãy nhà đối diện song song cách đường đủ rộng, đó là căn có minh đường tốt. Phía sau nên là dãy nhà khác hoặc công trình cao tương đương, không nên là bãi đất trống lâu dài hay mương thoát nước lộ thiên.
Trong khu có nhiều dãy, dãy nằm phía trong, cách trục đường chính một lớp nhà thường yên hơn dãy mặt đường lớn. Dãy mặt đường lớn hợp để kinh doanh, nhưng để ở thì cần lớp lọc khí kỹ hơn.
Nguyên tắc 2: Hai mặt thoáng phải thông được với nhau
Nhà liền kề chỉ có mặt trước và mặt sau. Khí vào từ mặt trước phải có đường đi xuyên nhà ra mặt sau, nếu không nhà sẽ bí dù mặt tiền rộng. Lỗi hay gặp là gia chủ bịt kín sân sau để làm kho hoặc phòng giúp việc, hoặc lợp mái tôn kín khoảng trống sau nhà. Khi đó cả ngôi nhà chỉ còn một mặt thoáng, giống như chiếc túi.
Nguyên tắc của Liên Hoa: giữ khoảng lùi sau dù chỉ một mét rưỡi, mở cửa sổ hoặc cửa ra sân sau ở mọi tầng, và không đặt cửa sau thẳng trục với cửa trước. Cửa trước và cửa sau thẳng hàng làm khí chạy xuyên không tụ; lệch nhau và có cầu thang hoặc bếp ở giữa làm khí dừng lại từng chặng.
Nguyên tắc 3: Lõi khí giữa nhà ngay cả khi chủ đầu tư không làm
Mặt bằng mẫu của nhiều dự án tối ưu diện tích bán nên thường không có giếng trời; căn sâu mười sáu đến hai mươi mét mà chỉ có ánh sáng hai đầu. Nếu mua nhà xây thô, gia chủ có thể đề nghị chủ đầu tư chừa ô thông tầng nhỏ tại vị trí cầu thang, hoặc tự mở khi hoàn thiện nếu kết cấu cho phép (cần kỹ sư kiểm tra dầm sàn trước).

Nếu không thể mở thông tầng, cách thay thế là dùng cầu thang làm lõi: thang hở bậc, lan can thoáng, ô kính lấy sáng trên mái tum đổ xuống lòng thang, vách ngăn các phòng với thang dùng kính mờ phần trên. Lòng thang khi đó đóng vai trò ống khí đứng cho cả nhà.
Nguyên tắc 4: Cầu thang – thứ duy nhất có thể đổi trong mặt bằng mẫu
Ở nhà liền kề xây thô, vị trí thang đã cố định theo kết cấu, nhưng hướng đi lên và hình dáng vế đầu tiên vẫn có thể chỉnh. Nếu chân thang đang quay thẳng ra cửa chính, hãy đề nghị đổi chiều vế đầu hoặc thêm ba bậc rẽ góc để chân thang quay vào trong. Đây là can thiệp nhỏ nhưng đổi hẳn cách khí phân ở tầng trệt.
Số bậc mỗi tầng nên rơi vào cung Sinh (chia bốn dư một); chiều rộng vế từ chín mươi cm; lan can, tay vịn đo theo thước Lỗ Ban 42,9 dương trạch. Không đặt nhà vệ sinh dưới gầm thang nếu còn chỗ khác; nếu buộc phải, làm cửa kín và quạt hút riêng.
Nguyên tắc 5: Bếp ở nửa sau, không đối cửa sau
Mặt bằng mẫu thường đặt bếp ở cuối nhà sát sân sau, điều này đúng về vị trí. Nhưng khi hoàn thiện, gia chủ hay đặt bếp nấu ngay cạnh cửa ra sân sau hoặc dưới cửa sổ mở, gió lùa làm lửa không ổn định và mùi tạt ngược vào nhà. Theo Hình Pháp, lưng bếp tựa tường đặc (tường chung với nhà bên là lựa chọn tốt), miệng bếp không đối thẳng cửa sau hay bồn rửa, máy hút thoát ra sân sau.

Bếp cũng không nên nhìn thẳng từ cửa chính; nếu mặt bằng thông suốt phòng khách – bếp, hãy dùng đảo bếp, tủ thấp hoặc vách gỗ hở làm lớp ngăn mềm. Nhà vệ sinh tầng trên không nằm trên bếp; với mặt bằng mẫu điều này thường đã được xếp cùng trục kỹ thuật, nhưng hãy kiểm tra lại bằng cách xếp chồng mặt bằng các tầng.
Nguyên tắc 6: Mặt tiền cố định, nhưng cửa và sân vẫn trong tay gia chủ
Khu đô thị thường quy định giữ nguyên mặt ngoài, nhưng cửa chính, cổng rào thấp và cách lát sân trước vẫn do gia chủ quyết định trong giới hạn cho phép. Ba việc nên làm: chọn cửa chính mở vào trong, kích thước lọt sáng theo thước Lỗ Ban 52,2; lát sân trước liền khối, để một mảng cây thấp lệch bên, không lợp mái kín toàn sân; làm sảnh đệm nhỏ sau cửa chính bằng tủ giày và vách trang trí để khí dừng lại.
Ban công tầng trên nên có cây và được dùng thực sự, không biến thành kho. Một ban công sống là một ô khí sống cho mặt tiền.
Bảng so sánh nhà liền kề và nhà ống tự xây
| Tiêu chí | Nhà phố liền kề khu đô thị | Nhà ống tự xây phố cũ |
|---|---|---|
| Hướng nhà | Cố định theo dãy, không chọn được | Cố định theo lô |
| Vị trí trong dãy | Chọn được, yếu tố quyết định | Không chọn |
| Mặt tiền | Giữ nguyên theo quy định khu | Tự thiết kế |
| Giếng trời | Thường không có, phải xin hoặc tự mở | Thiết kế ngay từ đầu |
| Cầu thang | Vị trí cố định, chỉnh được vế đầu | Tự do |
| Sân sau | Có khoảng lùi, dễ bị bịt | Thường không có |
| Hàng xóm | Chung tường, cùng cao độ | Cao thấp khác nhau |
Thứ tự làm khi nhận nhà liền kề xây thô
- Chọn căn theo nguyên tắc 1 trước khi ký hợp đồng; đây là quyết định không sửa được sau này.
- Xin mặt bằng kết cấu các tầng, vẽ lại trên công cụ vẽ mặt bằng Liên Hoa và xếp chồng để thấy trục kỹ thuật.
- Quyết định có mở ô thông tầng hay dùng lòng thang làm lõi khí.
- Chỉnh vế thang đầu tiên nếu chân thang đâm cửa chính.
- Bố trí bếp, phòng ngủ, phòng thờ theo nguyên tắc 5 và checklist kích thước.
- Cuối cùng mới chọn cửa, sân trước, cây và đồ trang trí.
Về tuổi mệnh, Liên Hoa xem đó là yếu tố cân nhắc sau cùng; với nhà liền kề không chọn được hướng, hãy điều chỉnh bằng hướng giường, hướng bàn làm việc và vị trí phòng cho người trụ cột. Mượn tuổi khi hoàn thiện chủ yếu có giá trị tâm lý. Gương bát quái, bùa trấn không thay đổi được khí của căn đầu dãy đối diện ngã ba; cây xanh, rào thấp và sảnh đệm mới làm được.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- Vẽ mặt bằng 2D–3D – vẽ lại mặt bằng mẫu và thử phương án nội thất.
- Lập cục pháp – so sánh thế của các căn trong cùng dãy.
- Thước Lỗ Ban Liên Hoa – đo cửa chính 52,2 và nội thất 42,9.
- Dự toán xây nhà – ước chi phí hoàn thiện nội thất nhà xây thô.
Bài liên quan
- Phong thuỷ nhà phố, nhà ống tự xây
- Giếng trời nhà phố: mở ở đâu, rộng bao nhiêu
- Phong thuỷ cầu thang – xem thêm chuyên mục Nhà Phố Liền Kề và Ứng Dụng
Câu hỏi thường gặp
Cả dãy cùng hướng, có phải phong thuỷ các căn như nhau?
Không. Vị trí trong dãy, cái nằm trước mặt và sau lưng mỗi căn khác nhau, nên khí khác nhau. Đó là lý do Hình Pháp xem vị trí căn quan trọng hơn hướng.
Mua nhà liền kề đã hoàn thiện, còn chỉnh được gì?
Sảnh đệm sau cửa chính, cách dùng sân trước và sân sau, vị trí giường, bếp nấu, bàn thờ, và các vách ngăn nhẹ. Thang và giếng trời thì khó hơn, cần kỹ sư kết cấu.
Căn đầu dãy có nên mua không?
Nên nếu mặt bên nhìn ra khoảng thoáng yên tĩnh và không đối diện ngã ba; không nên nếu đối diện đường đâm, bãi xe hay trạm điện. Căn đầu dãy hợp kinh doanh hơn để ở.
Có cần mượn tuổi khi hoàn thiện nhà liền kề?
Theo Liên Hoa, mượn tuổi chủ yếu có giá trị tâm lý. Hãy dành công sức cho việc chọn căn và sắp xếp bên trong đúng Hình Pháp.







