💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Thần Tướng Toàn Biên (14): Lục phủ, tam tài, tam đình, ngũ hành hình tướng 六府・三停・五行形相

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Thần Tướng Toàn Biên (14): Lục phủ, tam tài, tam đình, ngũ hành hình tướng 六府・三停・五行形相

Thần Tướng Toàn Biên · Quyển 2
神相全編 卷二 (六府論 · 三才三停論 · 相三主 · 論三柱 · 身相三停 · 五行形相)
Tác giả: đề Trần Đoàn (陳摶, hiệu Hi Di) truyền · Viên Trung Triệt (袁忠徹, đời Minh) biên
Bản gốc: Cổ Kim Đồ Thư Tập Thành (古今圖書集成), Nghệ thuật điển, Tướng thuật bộ; đối chiếu bản khắc đời Minh 12 quyển.

Bài cuối của Quyển 2 Thần Tướng Toàn Biên gom sáu thiên ngắn: Lục phủ (六府論), Tam tài tam đình (三才三停論), Tướng tam chủ (相三主), Luận tam trụ (論三柱), Thân tướng tam đình (身相三停) và Ngũ hành hình tướng (五行形相). Nếu Quyển 1 đã dạy tam đình trên mặt, thì bài này mở rộng ra ba cái "ba": ba tài trời đất người, ba chủ đầu đời giữa đời cuối đời, ba trụ đầu mũi chân; rồi tam đình của cả thân; và khép lại bằng bài thơ năm dáng người theo ngũ hành. Bài trên Kho sách vugioi.com gồm nguyên văn chữ Hán (đã chấm câu lại), bản dịch, phần giảng và phần luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa.

Trả lời nhanh: Lục phủ là sáu chỗ xương đỡ hai bên mặt: hai phụ cốt (trên, từ góc trán tới thiên thương), hai quyền cốt (giữa, từ mệnh môn tới hổ nhĩ), hai di cốt (dưới, tới địa các); cần đầy đặn đỡ nhau, không rời rạc lộ xương. Tam tài: trán là trời (cần rộng tròn, chủ quý), mũi là người (cần cân, chủ thọ), cằm là đất (cần vuông rộng, chủ giàu). Tam chủ: trán chủ đầu đời, mũi chủ giữa đời, cằm chủ cuối đời. Tam trụ: đầu là trụ thọ, mũi là trụ lương, chân là trụ đống. Tam đình của thân: đầu, từ vai tới eo, từ eo tới chân; cần cân nhau. Ngũ hành hình: Mộc gầy, Kim vuông, Thuỷ béo, Thổ dày lưng như rùa, Hoả trên nhọn dưới rộng; sắc Mộc xanh, Hoả đỏ, Thổ vàng, Thuỷ đen, Kim trắng.

Thầy Vũ Giới giảng: "Người xưa thích chia ba: trời, người, đất; đầu, giữa, cuối. Chia ba để thấy cân hay lệch. Một ngôi nhà, một cuộc đất, một đời người đều đọc được bằng phép chia ba ấy."

Lục phủ: sáu chỗ xương đỡ mặt – 六府論

Nguyên văn – 原文

六府者,兩輔骨、兩顴骨、兩頤骨,欲其充實相輔,不欲支離孤露。靈臺祕訣云:上二府自輔角至天倉,中二府自命門至虎耳,下二府自肩骨至地閣。六府充直,無缺陷瘢痕者,主財旺。天倉峻起多財祿,地閣方停萬頃田。缺者不合。

Tranh chân dung Tống Chân Tông đội mũ cánh chuồn
Chân dung Tống Chân Tông (宋真宗): trán, gò má, hàm cân nhau, lục phủ đầy. Ảnh: Wikimedia Commons, phạm vi công cộng.

Dịch: Lục phủ là hai phụ cốt, hai quyền cốt (gò má), hai di cốt (xương hàm); cần đầy đặn, đỡ nhau, không nên rời rạc, lộ trơ. Linh Đài Bí Quyết nói: hai phủ trên từ phụ giác (góc trán) đến thiên thương; hai phủ giữa từ mệnh môn đến hổ nhĩ (trước tai); hai phủ dưới từ xương hàm (giáp cốt) đến địa các. Lục phủ đầy thẳng, không khuyết hãm, sẹo vết thì chủ tài vượng. "Thiên thương cao nổi thì nhiều tài lộc, địa các vuông đầy thì ruộng muôn khoảnh." Khuyết thì không hợp.

Cận cảnh mặt người đàn ông, gò má và hàm rõ
Lục phủ là sáu chỗ xương đỡ mặt: hai bên trán, hai gò má, hai bên hàm. Ảnh minh hoạ: Luke Braswell, Wikimedia Commons, CC0.

Giảng: Lục phủ là "khung hai bên" của gương mặt, như hai bức vách đỡ một mái nhà. Ngũ nhạc là năm đỉnh núi, còn lục phủ là sáu sườn núi nối các đỉnh lại. Đòi hỏi của sách là "đầy đặn, đỡ nhau" (充實相輔) và "không rời rạc, lộ trơ" (不欲支離孤露). Một gò má cao vút mà má hóp, hàm lép thì là "cô lộ"; ba tầng hai bên đều đầy thì gương mặt có "tay vịn", như ngôi nhà có tường bao vững.

Tam tài tam đình – 三才三停論

Nguyên văn – 原文

三才者:額為天,欲闊而圓,名曰有天者貴;鼻為人,欲旺而齊,名曰有人者壽;頦為地,欲方而闊,名曰有地者富。三停者,髮際至印堂為上府,是初主;自山根至準頭為中府,是中主;自人中至地閣為下府,是末主。自髮際至眉為上停,眉至準頭為中停,準頭至地閣為下停。訣曰:上停長,老吉昌;中停長,近君王;下停長,少吉祥。三停平等,富貴榮顯;三停不均,孤夭貧賤。

詩曰:面上三停仔細看,額高須得耳門寬。學堂三部奚堪足,空有文章恐不官。鼻梁隆起如懸膽,促者中年壽不長。地閣滿來田地盛,天庭平闊子孫昌。

Dịch: Tam tài là: trán là trời, cần rộng mà tròn, gọi là "có trời" thì quý; mũi là người, cần vượng mà cân, gọi là "có người" thì thọ; cằm là đất, cần vuông mà rộng, gọi là "có đất" thì giàu. Tam đình là: từ chân tóc đến ấn đường là thượng phủ, chủ đầu đời; từ sơn căn đến đầu mũi là trung phủ, chủ giữa đời; từ nhân trung đến địa các là hạ phủ, chủ cuối đời. (Cách chia khác:) từ chân tóc đến mày là thượng đình, từ mày đến đầu mũi là trung đình, từ đầu mũi đến địa các là hạ đình. Quyết rằng: thượng đình dài thì già tốt lành; trung đình dài thì gần vua; hạ đình dài thì ít điều lành. Ba đình bằng nhau thì giàu sang vinh hiển; ba đình không đều thì cô, yểu, nghèo hèn.

Thơ rằng: Ba đình trên mặt xem cho kỹ, trán cao cần có cửa tai rộng; ba bộ học đường nếu chẳng đủ, có văn chương e cũng không làm quan. Sống mũi nổi cao như túi mật treo; ngắn vội thì giữa đời thọ không dài. Địa các đầy đặn thì ruộng đất thịnh; thiên đình bằng rộng thì con cháu hưng.

Sơ đồ: Lục phủ và tam tài
Sơ đồ: Lục phủ và tam tài. Lục phủ đầy đặn đỡ nhau: như long hổ ôm huyệt.

Giảng: Phần tam tài nối thẳng ba đình với ba chữ quý, thọ, phú: có trời thì quý, có người thì thọ, có đất thì giàu. Câu quyết "thượng đình dài thì già tốt, trung đình dài thì gần vua, hạ đình dài thì ít lành" nghe như mâu thuẫn với chỗ khác (hạ đình đầy thì giàu); thật ra chữ "dài" ở đây là dài quá so với hai đình kia. Câu tiếp theo đã nói rõ: "ba đình bằng nhau thì giàu sang". Chuẩn mực vẫn là cân. Cách chia ba đình trên mặt đã giảng kỹ ở bài Tướng dung quý tiện, học đường, tam đình (Quyển 1, bài 7).

Tam chủ và tam trụ – 相三主 · 論三柱

Nguyên văn – 原文

額尖初主災,鼻歪中主逃;欲知晚景事,地閣喜方高。

頭為壽柱,鼻為梁柱,足為棟柱。

Dịch: Trán nhọn thì đầu đời gặp tai; mũi lệch thì giữa đời bôn tẩu; muốn biết chuyện cảnh già, địa các ưa vuông mà cao.

Đầu là trụ thọ, mũi là trụ lương (xà), chân là trụ đống (cột cái).

Người đàn ông mặc vest, thắt nơ, dáng đứng thẳng
Tam trụ là đầu, lưng, chân: dáng đứng thẳng, vai ngang là ba trụ vững. Ảnh minh hoạ: JD, Wikimedia Commons, CC0.

Giảng: Hai thiên chỉ có vài câu nhưng là hai bài khẩu quyết rất gọn. Bài "tam chủ" lặp lại ý trán, mũi, cằm ứng ba quãng đời. Bài "tam trụ" thì dùng hẳn ngôn ngữ nhà cửa: lương là xà ngang, đống là cột cái. Thân người được ví như một ngôi nhà ba trụ: đầu ở trên giữ thọ, mũi ở giữa như xà nhà, chân ở dưới như cột cái chống đỡ. Ba trụ vững thì nhà vững.

Tam đình của thân – 身相三停

Nguyên văn – 原文

身分三停,頭為上停。人矮小而頭大長者,有上梢無下梢;身長大而頭短小者,一生貧賤。自肩至腰為中停,要相稱,短而無壽,長則貧。腰軟而坐俱動者,無力而無壽。自腰至足為下停,要與上停齊,而不欲長,長則多病。若上中下三停,長大短小不齊者,此人無壽。一身三停相稱為美。

上停豐秀厚而長,此是平生大吉昌;若是下停長且薄,似此貧窮走四方。身上三停頭足腰,看他長短要均調;上長下短公侯相,長短無差福不饒。中停長者人多貴,背聳三山足寶珍;萬一腳長身又短,區區浪走一凡民。又云:上停短,下停長,終日區區促壽疆;上停長,下停短,衣食自然倉廩滿。三停俱短無虧陷,五嶽端嚴富貴全;上下兩停兼短促,一生終是受迍邅。

Sơ đồ: Tam đình của thân
Sơ đồ: Tam đình của thân. Một thân ba đình cân xứng là đẹp.

Dịch: Thân chia ba đình: đầu là thượng đình. Người thấp nhỏ mà đầu to dài thì có ngọn trên mà không có ngọn dưới; thân cao lớn mà đầu ngắn nhỏ thì một đời nghèo hèn. Từ vai tới eo là trung đình, cần cân xứng; ngắn quá thì không thọ, dài quá thì nghèo. Eo mềm, ngồi mà cả người lắc lư thì thiếu sức, không thọ. Từ eo tới chân là hạ đình, cần ngang với thượng đình mà không nên dài; dài thì nhiều bệnh. Nếu ba đình trên giữa dưới dài ngắn to nhỏ không đều thì người ấy không thọ. Một thân ba đình cân xứng là đẹp.

Thượng đình đầy, tú, dày mà dài, ấy là một đời đại cát; nếu hạ đình dài mà mỏng thì nghèo khó bôn ba bốn phương. Ba đình trên thân là đầu, eo, chân; xem dài ngắn cần đều hoà; trên dài dưới ngắn là tướng công hầu; dài ngắn chẳng sai (đều nhau) thì phúc không dư thiếu. Trung đình dài thì người nhiều quý; lưng nổi như ba ngọn núi thì đủ châu báu; nếu chân dài mà thân lại ngắn thì chỉ là người thường bôn ba. Lại nói: thượng đình ngắn, hạ đình dài, suốt ngày lận đận, thọ ngắn; thượng đình dài, hạ đình ngắn, áo cơm tự nhiên, kho đầy. Ba đình đều ngắn mà không khuyết hãm, ngũ nhạc đoan nghiêm thì giàu sang đủ; hai đình trên dưới cùng ngắn vội thì một đời gian truân.

Người đàn ông tóc dài ngồi mỉm cười trước cửa cuốn
Tam đình của thân: từ đầu đến vai, vai đến eo, eo đến chân cần cân nhau. Ảnh minh hoạ: Brooke Cagle, Wikimedia Commons, CC0.

Giảng: Phép tam đình của thân cho thấy tướng pháp không chỉ nhìn mặt. Nguyên tắc chung vẫn là cân, nhưng có một chi tiết thú vị: sách ưa "trên dài dưới ngắn" hơn "trên ngắn dưới dài". Lý do người xưa đưa ra là thân trên chứa đầu, tim, phổi, tức là phần "trời" và "người"; thân dưới là phần "đất", nặng về đi lại. Câu "eo mềm, ngồi mà cả người lắc lư thì thiếu sức" là một quan sát về sức khoẻ và tư thế, gần với câu "ngồi như núi" ở Quyển 5. Phần "ba đình đều ngắn mà không khuyết hãm, ngũ nhạc đoan nghiêm thì giàu sang đủ" là lời nhắc: người thấp nhỏ mà cân đối, đoan nghiêm vẫn là tướng tốt.

Ngũ hành hình tướng – 五行形相

Nguyên văn – 原文

詩曰:木瘦金方水主肥,土形敦厚背如龜,上尖下闊名為火,五樣人形仔細推。木色青兮火色紅,土黃水黑是真容,只有金形是帶白,五般顏色不相同。青主憂兮白主喪,黑主重病及官方,若還進職并添喜,看取新黃滿面光。

Sơ đồ: Năm hình người theo ngũ hành
Sơ đồ: Năm hình người theo ngũ hành. Bản sắc của hình không phải là điềm; chỉ sắc lạ nổi lên mới là điềm.

Dịch: Thơ rằng: Mộc gầy, Kim vuông, Thuỷ chủ béo; hình Thổ đôn hậu, lưng như rùa; trên nhọn dưới rộng gọi là Hoả: năm dáng người ấy suy xét cho kỹ. Mộc sắc xanh, Hoả sắc đỏ, Thổ vàng, Thuỷ đen là dáng thật; chỉ có hình Kim là mang sắc trắng: năm sắc không giống nhau. (Về khí sắc nổi lên trên mặt:) xanh chủ lo âu, trắng chủ tang, đen chủ bệnh nặng và chuyện quan; nếu được thăng chức và thêm việc vui thì xem sắc vàng mới tươi sáng khắp mặt.

Người đàn ông râu rậm, đội mũ len, nhìn nghiêng
Ngũ hành hình: mặt dài, xương lộ thuộc Mộc; mặt vuông, xương chắc thuộc Kim. Ảnh minh hoạ: Lesly B. Juarez, Wikimedia Commons, CC0.

Giảng: Bài thơ ngắn này là "đề cương" của cả phép ngũ hành hình người, sẽ giảng kỹ ở Quyển 3 (bài Ngũ hành tượng; hình, thần, khí và âm thanh). Hai lớp cần phân biệt: bản sắc của mỗi hình (Mộc xanh, Hoả đỏ, Thổ vàng, Thuỷ đen, Kim trắng) là cái sẵn có, không phải điềm; còn khí sắc nổi lên (xanh lo, trắng tang, đen bệnh, vàng tươi vui) là cái thay đổi theo lúc. Người hình Kim da trắng không có nghĩa là "chủ tang"; chỉ khi sắc trắng nhợt lạ thường nổi lên mới là điềm. Sắc vàng tươi sáng là sắc tốt chung cho mọi hình, như đã giảng ở bài mũi (Thổ được bản sắc).

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語

Phong Thuỷ Liên Hoa đọc nhóm thiên này với ba ý. Thứ nhất, lục phủ như tả hữu sa, tam trụ như cột kèo. Trong phong thuỷ, huyệt cần có tả hữu sa (long hổ) ôm hai bên, đầy đặn mà không lộ đá trơ; lục phủ đầy đặn đỡ nhau trên mặt chính là long hổ của gương mặt. Thiên tam trụ thì dùng thẳng ngôn ngữ nhà cửa: xà, cột cái. Xem nhà theo Phong Thuỷ Liên Hoa luôn xét kết cấu chịu lực, hai bên tả hữu cùng vận khí năm theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa mà Thầy Vũ Giới khôi phục.

Cụ ông Trung Á đội mũ đen, râu bạc, đứng trước tường gạch
Mặt vuông, thân chắc, sắc da vàng ấm: dáng người có nhiều chất Thổ. Ảnh minh hoạ: Jamshid Nurkulov, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Thứ hai, tam tài là trục trời, người, đất của mọi cuộc đất. Một cuộc đất có trời (thiên tâm, ánh sáng, khí trời), có người (người ở, sinh hoạt), có đất (long mạch, nền móng). Thiếu một trong ba thì cuộc đất không trọn. Câu "ba đình bằng nhau thì giàu sang" cũng là câu của người xem đất: đừng để phần nào lấn át phần nào.

Thứ ba, ngũ hành hình người là để hiểu, không phải để xếp loại. Mỗi người mang một hình, một sắc riêng; sách chỉ chê khi hình và sắc không hợp nhau, hoặc khí sắc lạ nổi lên. Biết mình thuộc hình gì để sống hợp với hình ấy, như biết nhà mình toạ hướng gì để bày cho hợp. Phần thủ pháp xem lục phủ, tam đình thân, ngũ hành hình trên người thật cần thầy hướng dẫn trực tiếp; lý pháp thì Phong Thuỷ Liên Hoa chia sẻ ở đây để người đọc hiểu nguyên lý gốc.

Người phụ nữ mỉm cười giữa cánh đồng
Mặt tròn, má đầy, nét cười mềm là dáng Thuỷ; hình nào hợp tính nấy đều là tướng tốt. Ảnh minh hoạ: Allef Vinicius, Wikimedia Commons, CC0.

Tóm lại – 總結: Lục phủ là sáu chỗ xương đỡ hai bên mặt (phụ cốt, quyền cốt, di cốt), cần đầy đặn đỡ nhau. Tam tài: trán trời chủ quý, mũi người chủ thọ, cằm đất chủ giàu; ba đình bằng nhau thì giàu sang. Tam chủ: trán đầu đời, mũi giữa đời, cằm cuối đời. Tam trụ: đầu, mũi, chân. Thân cũng có ba đình (đầu, vai tới eo, eo tới chân), cần cân. Ngũ hành hình: Mộc gầy xanh, Kim vuông trắng, Thuỷ béo đen, Thổ dày vàng, Hoả trên nhọn dưới rộng đỏ; sắc vàng tươi là điềm vui.

Bài trước: Quyển 2 (5) – Ngũ nhạc, tứ độc, ngũ tinh lục diệu 五嶽四瀆 · 五星六曜.

Bài sau: Quyển 3 (1) – Ngũ hành tượng; hình, thần, khí và âm thanh 五行象 · 形神氣聲.

Nguồn: Thần Tướng Toàn Biên (神相全編) phần hai, các thiên Lục phủ luận (六府論), Tam tài tam đình luận (三才三停論), Tướng tam chủ (相三主), Luận tam trụ (論三柱), Thân tướng tam đình (身相三停), Ngũ hành hình tướng (五行形相), trong Cổ Kim Đồ Thư Tập Thành (古今圖書集成), Bác vật vựng biên, Nghệ thuật điển, quyển 632, Tướng thuật bộ (thuộc công cộng); đối chiếu bản khắc đời Minh 12 quyển. Hiệu đính: bỏ các dấu ngoặc kép, ngoặc sách đặt lệch (「頭為上停。」, 《訣》, 《詩》); 天廷 đọc 天庭; 楝柱 đọc 棟柱; 下二府自肩骨 giữ nguyên chữ, dịch theo nghĩa xương hàm (頰骨); bỏ dòng chú hình 六府三才三停之圖; bài thơ Ngũ hành hình tướng bản gốc không có dấu đóng. Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Phép chia ba (trời, người, đất) và phép ngũ hành là hai cái thước chung của tướng pháp và phong thuỷ. Muốn dùng hai cái thước ấy trên người thật, nhà thật cho đúng thì phải học cùng thầy. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Lục phủ là gì? – 六府

Là sáu chỗ xương đỡ hai bên mặt: hai phụ cốt (từ góc trán tới thiên thương), hai quyền cốt (từ mệnh môn tới trước tai), hai di cốt (từ xương hàm tới địa các). Lục phủ cần đầy đặn, đỡ nhau.

Tam tài trên mặt là gì? – 三才

Trán là trời (rộng tròn thì quý), mũi là người (cân, vượng thì thọ), cằm là đất (vuông rộng thì giàu).

Tam trụ là gì? – 三柱

Đầu là trụ thọ, mũi là trụ lương (xà), chân là trụ đống (cột cái). Thân người được ví như ngôi nhà ba trụ.

Tam đình của thân chia thế nào? – 身三停

Đầu là thượng đình, từ vai tới eo là trung đình, từ eo tới chân là hạ đình. Ba đình cần cân xứng; sách ưa thân trên dài hơn thân dưới.

Năm hình người theo ngũ hành là gì? – 五行形

Mộc gầy (sắc xanh), Kim vuông (sắc trắng), Thuỷ béo (sắc đen), Thổ dày, lưng như rùa (sắc vàng), Hoả trên nhọn dưới rộng (sắc đỏ).

Từ khoá: lục phủ · tam tài · tam đình · ngũ hành hình tướng · 六府 · thần tướng toàn biên · nhân tướng học

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…