Thần Tướng Toàn Biên · Quyển 4
神相全編 卷四 (人中論 · 相人中篇 · 相耳 · 許負相耳篇 · 十六耳)
Tác giả: đề Trần Đoàn (陳摶, hiệu Hi Di) truyền · Viên Trung Triệt (袁忠徹, đời Minh) biên
Bản gốc: Cổ Kim Đồ Thư Tập Thành (古今圖書集成), Nghệ thuật điển, Tướng thuật bộ; đối chiếu bản khắc đời Minh 12 quyển.
Bài thứ hai của Quyển 4 Thần Tướng Toàn Biên gồm hai bộ phận: nhân trung (rãnh giữa mũi và môi trên) và tai. Phần nhân trung có thiên Nhân trung luận và Tướng nhân trung thiên; phần tai có thiên Tướng nhĩ, khẩu quyết, Hứa Phụ tướng nhĩ thiên và mười sáu dáng tai: thổ nhĩ, kỳ tử nhĩ, hổ nhĩ, tiễn vũ nhĩ, kim nhĩ, mộc nhĩ, thuỷ nhĩ, hoả nhĩ, trư nhĩ, đê phản nhĩ, thuỳ kiên nhĩ, thiếp não nhĩ, khai hoa nhĩ, phiến phong nhĩ, thử nhĩ, lư nhĩ. Bài trên Kho sách vugioi.com gồm nguyên văn chữ Hán (đã chấm câu lại), bản dịch, phần giảng và phần luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa.
Trả lời nhanh: Theo Thần Tướng Toàn Biên, nhân trung là tượng con mương dẫn nước của thân: mương thông thì nước chảy, nông hẹp thì nước ứ. Nhân trung là cung của thọ mệnh và con cái; nên dài, sâu, ngay, trên hẹp dưới rộng, "sáng như ống tre chẻ". Tai thông lên não, thông xuống tim ngực, là chỗ hậu của thận: thận khí vượng thì tai trong mà thính. Tai tốt thì dày mà chắc, cao mà dài, vành quách phân minh, có dái tai (thuỳ châu) chầu về miệng, cao hơn mày, trắng hơn mặt. Sách có câu nổi tiếng: "người sang có mắt sang mà không có tai sang; người hèn có khi có tai sang mà không có mắt sang", nên xem sắc trước, xem hình sau.
Thầy Vũ Giới giảng: "Nhân trung là con mương, tai là cái ao chứa. Người xem đất biết: nước phải có đường thông thì mới sống, phải có chỗ tụ thì mới giàu. Mương sâu thẳng, ao đầy kín, đó là cái lý của nhân trung và tai."
Nhân trung luận: con mương dẫn nước của thân – 人中論
Nguyên văn – 原文
人中者,一身溝洫之象也。如溝洫疏通,則水流而不壅;如淺狹不深,則水壅而不流。夫人中之長短,可定壽命之長短;人中之廣狹,可斷男女之多少。故人中所以為壽命男女之宮也。是以欲長而不欲縮,中深而外闊,直而不斜,闊而下垂者,皆善相也。其或細而狹者,衣食逼迫;滿而平者,迍邅災滯。上狹下廣者多子孫;上廣下狹者少兒息;上下俱狹而中心闊者,子息疾苦而難成;上下直而深者,子息滿堂;上下平而淺者,子息不生。深而長者長壽,淺而短者壽促。人中屈曲者,無信之人;人中端直者,忠義之士。正而垂者富壽。明如破竹者,二千石祿。上有黑子者多子,下有黑子者多女。

Dịch: Nhân trung là tượng con mương dẫn nước (溝洫) của một thân. Mương thông suốt thì nước chảy mà không ứ; nông hẹp không sâu thì nước ứ mà không chảy. Nhân trung dài hay ngắn định được thọ mệnh dài hay ngắn; rộng hay hẹp đoán được con cái nhiều hay ít. Vì thế nhân trung là cung của thọ mệnh và con cái.
Cho nên nên dài, không nên co; giữa sâu mà ngoài rộng, thẳng không xiên, rộng dần xuống dưới: đều là tướng tốt. Nếu nhỏ mà hẹp thì cơm áo bức bách; đầy mà bằng (không có rãnh) thì gian truân trì trệ. Trên hẹp dưới rộng thì nhiều con cháu; trên rộng dưới hẹp thì ít con; trên dưới đều hẹp mà giữa rộng thì con cái vất vả khó nuôi; trên dưới thẳng mà sâu thì con cháu đầy nhà; trên dưới bằng mà nông thì khó có con. Sâu mà dài thì thọ; nông mà ngắn thì thọ ngắn. Nhân trung cong queo là người thiếu tín; nhân trung đoan chính là kẻ sĩ trung nghĩa. Ngay mà rủ xuống thì giàu thọ. Sáng như ống tre chẻ thì có lộc hai nghìn thạch (bậc quan lớn). Trên có nốt ruồi đen thì nhiều con trai, dưới có nốt ruồi đen thì nhiều con gái.
Giảng: Hình ảnh "con mương" (溝洫) là ngôn ngữ của người làm thuỷ lợi, cũng là ngôn ngữ của người xem đất. Mương tốt thì sâu, thẳng, thông, có bờ rõ; mương xấu thì nông, hẹp, cong, bằng mất bờ. Nhân trung "như ống tre chẻ" là nhân trung có hai bờ rõ và lòng sâu, đúng hình con mương tốt. Lối đoán số con trai con gái theo nốt ruồi hay độ rộng là lối đoán xưa, chép để biết, không nên áp vào ai.

Tướng nhân trung thiên – 相人中篇
Nguyên văn – 原文
人中平長,至老吉昌。兼有年壽,更益兒郎。人中短促,子孫不足。人中高厚,壽年不久。詩曰:人中平淺短何堪,無信無兒見者嫌,若見直深長一寸,定知兒女轉加添。三陽赤色主相爭,黃色得財無盜賊。
Dịch: Nhân trung bằng (đều) mà dài thì đến già tốt lành, lại có thọ, thêm con trai. Nhân trung ngắn gấp thì con cháu không đủ. Nhân trung cao dày (nổi gồ, không có rãnh) thì thọ không lâu. Thơ rằng: nhân trung bằng nông mà ngắn thì sao chịu nổi, thiếu tín, ít con, người thấy cũng ngại; nếu thấy thẳng, sâu, dài một tấc, ắt biết con cái càng thêm. Vùng tam dương (dưới mắt) sắc đỏ thì chủ tranh chấp; sắc vàng thì được của, không trộm cướp.

Giảng: Ba chữ then chốt là dài, sâu, thẳng. "Dài một tấc" là lối nói cường điệu để chỉ nhân trung dài rõ. Nhân trung "cao dày" là nhân trung bị đầy, mất rãnh, như con mương bị bồi lấp. Cũng như mương nước, nhân trung không chỉ xét hình mà xét cả sắc: sắc vàng tươi là tốt, sắc đỏ, sắc tối là khí bất hoà.
Tướng nhĩ: tai là chỗ hậu của thận – 相耳
Nguyên văn – 原文
耳者,貫腦而通心胸,為心之司,腎之候也。故腎氣旺則清而聰,腎氣虛則昏而濁。厚而堅,聳而長,皆壽相也。輪廓分明,聰悟;垂珠朝口者,主財壽。貼肉者富。耳內生毛者壽。耳有黑子,生貴子,主聰明。耳門闊,主智遠。紅主官,白主名望,赤黑貧賤。光明潤澤,聲名遠播。塵粗焦黑,貧薄愚魯。長而聳者祿位,厚而圓者衣食。大抵貴人有貴眼無貴耳,賤人或有貴耳而無貴眼。善相者先相其色,後相其形可也。
訣曰:耳如提起,名播人耳。兩耳垂肩,貴不可言。耳白如面,名滿天下。棋子之耳,成家立計。輪廓桃紅,性最玲瓏。耳有垂珠,衣食自足。耳門廣闊,聰明豁達。耳有城廓,壽命不促。
Dịch: Tai thông lên não, thông xuống tim ngực, là quan chức của tim, là chỗ hậu (biểu hiện) của thận. Cho nên thận khí vượng thì tai trong mà thính; thận khí hư thì tai mờ mà đục. Dày mà chắc, cao mà dài đều là tướng thọ. Vành quách phân minh thì thông minh; dái tai (thuỳ châu) chầu về miệng thì chủ của và thọ. Tai sát đầu thì giàu. Trong tai mọc lông thì thọ. Tai có nốt ruồi đen thì sinh con quý, chủ thông minh. Lỗ tai rộng thì trí xa. Tai sắc hồng chủ làm quan, sắc trắng chủ danh vọng, sắc đỏ đen thì nghèo hèn. Sáng nhuận thì tiếng tăm vang xa; bụi, thô, đen cháy thì nghèo mỏng. Dài mà cao thì có lộc vị; dày mà tròn thì có cơm áo.
Đại để người sang có mắt sang mà không có tai sang; người hèn có khi có tai sang mà không có mắt sang. Người giỏi xem tướng thì xem sắc trước, xem hình sau là được.
Khẩu quyết: Tai như được nhấc lên thì tiếng tăm vào tai người. Hai tai rủ tới vai thì sang không nói hết. Tai trắng như mặt thì danh đầy thiên hạ. Tai như quân cờ (tròn) thì lập được nhà cửa. Vành quách sắc hồng đào thì tính rất lanh lợi. Tai có dái tai thì cơm áo tự đủ. Lỗ tai rộng thì thông minh rộng rãi. Tai có thành quách thì thọ mệnh không ngắn.

Giảng: "Tai là chỗ hậu của thận" (腎之候) là chữ của y học cổ: thận khai khiếu ra tai. Vì thế sách xem tai trước hết ở sắc và độ dày chắc: dày, chắc, sáng nhuận là thận khí đầy. Câu "mắt sang hơn tai sang" là lời nhắc thứ bậc: tai cho biết nền (thọ, phúc, gốc rễ), mắt cho biết thần. Tai đẹp mà mắt không thần thì không thành cách sang. Lời dặn "xem sắc trước, xem hình sau" dùng được cho mọi bộ vị.
Hứa Phụ tướng nhĩ thiên – 許負相耳篇
Nguyên văn – 原文
耳高於目,合受他祿(作為人師也)。高如眉一寸,永不踐貧困。耳高輪廓,亦主安樂。耳門垂厚,富貴長久。耳有毫毛,長壽富貴,兼沒災殃。耳門寬大,聰明財足。耳白於面,名滿赤縣。輪廓分明有墜珠,一生仁義最相宜。木星得地招文學,自有聲名達帝都。耳生貼肉廓輪成,紅光盡屬富而榮。毛長出耳壽千春。前看不見富貴榮。詩曰:下有垂珠肉色光,更來朝口富榮昌。
Dịch: Tai cao hơn mắt thì được hưởng lộc của người (lời chú: làm thầy người). Cao bằng mày một tấc thì mãi không lâm cảnh nghèo khó. Tai cao có vành quách cũng chủ an vui. Cửa tai rủ dày thì giàu sang lâu dài. Tai có lông dài thì thọ, giàu sang, lại không tai ương. Cửa tai rộng thì thông minh, của đủ. Tai trắng hơn mặt thì danh đầy xứ. Vành quách phân minh có dái tai thì một đời nhân nghĩa là hợp nhất. Mộc tinh (tai) được đất thì chiêu văn học, tự có tiếng tăm đến kinh đô. Tai sát đầu, vành quách thành, ánh hồng thì đều thuộc giàu và vinh. Lông dài mọc ra khỏi tai thì thọ nghìn xuân. Nhìn trước mặt không thấy tai thì giàu sang vinh hiển. Thơ rằng: dưới có dái tai, sắc thịt sáng, lại chầu về miệng thì giàu sang thịnh vượng.
Giảng: Thiên Hứa Phụ nhấn mạnh ba điều: cao (tai cao hơn mắt, ngang mày), có vành quách và có dái tai chầu miệng. Lời chú "tai cao hơn mắt là làm thầy người" là một chi tiết đẹp: người xưa thấy người có tai cao thì cho là hợp nghề dạy học. Lông tai dài, như lông mày dài, lại là dấu thọ của người lớn tuổi khoẻ mạnh.


Mười sáu dáng tai – 十六耳
Nguyên văn – 原文
土耳:堅厚大且肥,潤紅姿色正堪宜。綿長富貴六親足,鶴髮童顏輔佐時。棋子耳:耳圓輪廓喜相扶,白手興家貴可圖。祖業平常自創立,中年富貴若陶朱。虎耳:耳小輪廓又缺破,對面不見始為奇。此耳此人多好險,亦能有貴有威儀。金耳:高眉一寸天輪小,耳白過面並垂珠,富貴聞名於朝野。水耳:耳厚圓高過目,又兼貼腦有垂珠,硬堅紅潤如卓立,宜是人間大丈夫。垂肩耳:耳厚廓豐珠橐肩,過眉潤澤色明鮮。貼腦耳:兩耳貼腦輪廓堅,壓眉壓眼是高賢。六親昆玉皆豪貴,百世流芳樂自然。
箭羽耳:上節高眉寸有餘,下生箭羽沒垂珠,父手祖財雖萬貫,尤能破散走東西。木耳:輪飛廓反六親薄,尤恐資財不足家。火耳:高眉輪尖廓且反,縱有垂珠不足誇。豬耳:無廓有輪耳雖厚。低反耳:耳低廓反又輪開,年幼刑孤且損財。開花耳:耳輪開花兼又薄,巨萬貲財尤破盡。扇風耳:兩耳向前且兜風,少年享福中年敗。鼠耳:鼠耳高飛根反尖,縱然過目不為亨。驢耳:有輪有廓耳雖厚,又嫌軟弱反垂珠。
Dịch các dáng sách khen: Thổ nhĩ: chắc, dày, to mà đầy, sắc hồng nhuận; giàu sang dài lâu, lục thân đầy đủ, tóc hạc mặt trẻ thơ, làm phụ tá. Kỳ tử nhĩ (tai quân cờ): tai tròn, vành quách đỡ nhau; tay trắng dựng nhà, sang có thể mong; tổ nghiệp bình thường mà tự gây dựng, trung niên giàu như Đào Chu. Hổ nhĩ: tai nhỏ, vành quách có chỗ khuyết, nhìn thẳng không thấy mới là lạ; người tai này ưa mạo hiểm, nhưng cũng có thể sang, có uy nghi. Kim nhĩ: cao hơn mày một tấc, vành trên nhỏ, tai trắng hơn mặt, có dái tai; giàu sang nổi tiếng trong triều ngoài nội. Thuỷ nhĩ: tai dày tròn, cao quá mắt, lại sát đầu, có dái tai, cứng chắc hồng nhuận như dựng đứng: ấy là bậc đại trượng phu. Thuỳ kiên nhĩ (tai rủ tới vai): tai dày, quách đầy, dái tai như túi rủ, cao quá mày, nhuận, sắc sáng tươi. Thiếp não nhĩ (tai sát đầu): hai tai sát đầu, vành quách chắc; là bậc cao hiền; lục thân anh em đều hào quý, trăm đời lưu tiếng thơm.
Dịch các dáng sách chê: Tiễn vũ nhĩ (tai lông tên): phần trên cao hơn mày, phần dưới như lông đuôi tên, không có dái tai; của cha ông dù vạn quan cũng hay tán. Mộc nhĩ: vành bay quách lật, lục thân mỏng, e của không đủ. Hoả nhĩ: cao hơn mày, vành nhọn, quách lật; dù có dái tai cũng không đáng khen. Trư nhĩ: có vành không có quách, tai tuy dày. Đê phản nhĩ (tai thấp lật): tai thấp, quách lật, vành mở; tuổi nhỏ vất vả, hao của. Khai hoa nhĩ: vành tai nở như hoa lại mỏng; của dù lớn cũng tán. Phiến phong nhĩ (tai quạt gió): hai tai hướng về trước như đón gió; tuổi trẻ hưởng phúc, trung niên sa sút. Thử nhĩ (tai chuột): tai cao bay lên, gốc lật, nhọn. Lư nhĩ (tai lừa): có vành có quách, tuy dày mà mềm yếu, dái tai lật.

Giảng: Mười sáu dáng tai xoay quanh bốn tiêu chuẩn: dày chắc, có vành quách, có dái tai, sát đầu. Các dáng sách khen (thổ, kỳ tử, kim, thuỷ, thuỳ kiên, thiếp não) đều đủ bốn điều; các dáng sách chê thì thiếu một hai điều: thiếu dái tai (tiễn vũ), quách lật (mộc, hoả, đê phản), vành nở mỏng (khai hoa), chìa về trước (phiến phong), mềm yếu (lư nhĩ). Năm dáng kim, mộc, thuỷ, hoả, thổ là cách xếp tai theo ngũ hành; mỗi hành có hình riêng, cần xem cùng hình mặt. Dáng tai là dáng bẩm sinh, nên Phong Thuỷ Liên Hoa đọc bảng này để hiểu nguyên lý, không dùng để phán một người cụ thể.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語
Phong Thuỷ Liên Hoa đọc thiên nhân trung và tai với ba ý. Thứ nhất, nhân trung là con mương, tai là cái ao chứa. Người xem đất biết nước phải có đường thông thì mới sống, phải có chỗ tụ thì mới giàu. Nhân trung sâu, thẳng, thông như con mương tốt; tai dày, có vành quách, có dái tai chầu về như cái ao có bờ giữ nước. Mương lấp thì khí ứ; ao không bờ thì của tán.
Thứ hai, tai có thành quách cũng như cuộc đất có thành quách. Khẩu quyết nói "tai có thành quách thì thọ mệnh không ngắn". Thành là vành trong, quách là vành ngoài; đó cũng là chữ người xem đất dùng cho vòng núi bao. Xem nhà theo Phong Thuỷ Liên Hoa luôn xét tổng thể, cùng vận khí năm theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa mà Thầy Vũ Giới khôi phục, không phán theo một chi tiết.

Thứ ba, xem sắc trước, xem hình sau. Dáng tai và nhân trung là bẩm sinh; sắc thì đổi theo sức khoẻ, theo cách sống. Tai sáng nhuận là thận khí đầy, nhân trung sắc vàng tươi là khí hoà: những thứ ấy ai cũng nuôi được. Phần thủ pháp đối chiếu trên người thật cần thầy hướng dẫn trực tiếp; lý pháp thì Phong Thuỷ Liên Hoa chia sẻ ở đây để người đọc hiểu nguyên lý gốc.

Tóm lại – 總結: Nhân trung là con mương của thân, cung của thọ mệnh và con cái: nên dài, sâu, thẳng, trên hẹp dưới rộng, "sáng như ống tre chẻ". Tai thông não và tim ngực, là chỗ hậu của thận: nên dày chắc, cao hơn mắt, vành quách phân minh, có dái tai chầu miệng, sát đầu, trắng hơn mặt. Mắt sang quý hơn tai sang. Xem sắc trước, xem hình sau.
Bài trước: Quyển 4 (1) – Ấn đường, sơn căn, mũi và hai mươi bốn dáng mũi 印堂 · 山根 · 二十四鼻.
Bài sau: Thần Tướng Toàn Biên (23): Miệng, mười sáu dáng miệng; môi, răng, lưỡi 十六口・脣齒舌.
Nguồn: Thần Tướng Toàn Biên (神相全編) phần bốn, các thiên Nhân trung luận (人中論), Tướng nhân trung thiên (相人中篇), Tướng nhĩ (相耳), Hứa Phụ tướng nhĩ thiên (許負相耳篇) và mười sáu dáng tai từ Thổ nhĩ (土耳) đến Lư nhĩ (驢耳), trong Cổ Kim Đồ Thư Tập Thành (古今圖書集成), Bác vật vựng biên, Nghệ thuật điển, quyển 634, Tướng thuật bộ (thuộc công cộng); đối chiếu bản khắc đời Minh 12 quyển. Hiệu đính: bỏ các dấu ngoặc kép, ngoặc sách đặt lệch (「…」, 《訣》, 《土耳》, 《水》, 《詩》…); 耳生,貫腦 chấm lại thành 耳者,貫腦; 足耳內生毛 đọc 耳內生毛; 愚鹵 đọc 愚魯; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc tròn; lược khỏi nguyên văn và bản dịch các câu phán về phụ nữ, về ngoại tình, các câu phán về tử vong, tù ngục và các câu phán quá nặng trong khẩu quyết và ở các dáng Tiễn vũ, Hoả, Trư, Đê phản, Phiến phong, Thử, Lư nhĩ. Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具
- Mục Lục Thần Tướng Toàn Biên: toàn bộ 14 quyển, theo dõi các bài đã đăng.
- La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, xem đường nước, chỗ tụ thuỷ quanh nhà.
- Lập Cục Pháp: lập cục dương trạch theo nguyên lý Liên Hoa.
Bài liên quan – 相關文章
- Thần Tướng Toàn Biên (21): Ấn đường, sơn căn, mũi và hai mươi bốn dáng mũi
- Thần Tướng Toàn Biên (9): Ngũ quan tổng luận; tai là quan thái thính
- Thần Tướng Toàn Biên (6): Mười hai cung trên mặt
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習
Mương phải thông, ao phải có bờ: tướng pháp và phong thuỷ cùng một lý về nước và khí. Muốn học bài bản, xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp – 常見問題
Nhân trung thế nào là tốt? – 人中
Dài, sâu, thẳng, giữa sâu ngoài rộng, trên hẹp dưới rộng, hai bờ rõ "như ống tre chẻ". Sách gọi nhân trung là con mương dẫn nước của thân, là cung của thọ mệnh và con cái.
Vì sao tai liên quan đến thận? – 腎之候
Sách nói tai "thông lên não, thông xuống tim ngực, là chỗ hậu của thận": thận khí vượng thì tai trong mà thính, hư thì mờ đục. Đây là cách hiểu của y học cổ, thận khai khiếu ra tai.
Tai thế nào là tai tốt? – 好耳
Dày mà chắc, cao hơn mắt, vành quách phân minh, có dái tai chầu về miệng, sát đầu, trắng hơn mặt, sắc sáng nhuận. Tai có lông dài là dấu thọ.
"Người sang có mắt sang mà không có tai sang" nghĩa là gì? – 貴眼貴耳
Là lời nhắc thứ bậc: tai cho biết nền (thọ, phúc, gốc rễ), mắt cho biết thần. Tai đẹp mà mắt không thần thì không thành cách sang; nên xem sắc trước, xem hình sau.
Mười sáu dáng tai gồm những dáng nào? – 十六耳
Thổ, kỳ tử, hổ, tiễn vũ, kim, mộc, thuỷ, hoả, trư, đê phản, thuỳ kiên, thiếp não, khai hoa, phiến phong, thử và lư nhĩ. Sách khen thổ, kỳ tử, kim, thuỷ, thuỳ kiên, thiếp não nhĩ.








