💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Thần Tướng Toàn Biên (9): Ngũ quan, tai là quan thái thính

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Thần Tướng Toàn Biên (9): Ngũ quan, tai là quan thái thính

Thần Tướng Toàn Biên · Quyển 2
神相全編 卷二 (達摩五官總論 · 五官說 · 一曰耳為採聽官)
Tác giả: đề Trần Đoàn (陳摶, hiệu Hi Di) truyền · Viên Trung Triệt (袁忠徹, đời Minh) biên
Bản gốc: Cổ Kim Đồ Thư Tập Thành (古今圖書集成), Nghệ thuật điển, Tướng thuật bộ; đối chiếu bản khắc đời Minh 12 quyển.

Bài đầu tiên của Quyển 2 Thần Tướng Toàn Biên trên Kho sách vugioi.com mở sang phần ngũ quan (五官), năm "chức quan" trên gương mặt: tai, mày, mắt, mũi, miệng. Bài gồm ba thiên liền nhau: Đạt Ma ngũ quan tổng luận (達摩五官總論), Ngũ quan thuyết (五官說) và thiên đầu của phần giảng chi tiết, Tai là quan thái thính (一曰耳為採聽官). Nếu mười hai cung ở bài trước là "bản đồ việc đời" trên mặt, thì ngũ quan là năm bộ phận làm việc của thân người: nghe, giữ thọ, nhìn, phân biện, ăn nói. Bài gồm nguyên văn chữ Hán (đã chấm câu lại), bản dịch, phần giảng và phần luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa.

Trả lời nhanh: Ngũ quan trong tướng pháp là: (1) tai là quan thái thính (採聽官, quan nghe ngóng); (2) mày là quan bảo thọ (保壽官, quan giữ tuổi thọ); (3) mắt là quan giám sát (監察官); (4) mũi là quan thẩm biện (審辨官, quan xét đoán); (5) miệng là quan xuất nạp (出納官, quan đưa vào nói ra). Sách nói "một quan thành thì mười năm hiển quý", năm quan đều thành thì quý đến già. Tai "thành" khi sắc tươi, cao hơn mày, vành (luân) và trong vành (quách) rõ ràng, áp sát đầu, dày, lỗ tai rộng. Tai trắng hơn mặt chủ danh tiếng; dái tai (thuỳ châu) tròn đầy, hồng nhuận chủ tài lộc; lông mọc trong lỗ tai chủ sống lâu. Tai còn ứng vận hạn tuổi 1 đến 14: tai trái bảy năm, tai phải tám năm.

Thầy Vũ Giới giảng: "Ngôi nhà có cửa nghe gió, có cửa sổ nhìn ra, có cửa chính để người ra vào. Mặt người cũng có năm cửa như vậy. Tai là cửa nghe; người biết nghe thì tai tự 'thành'. Xem ngũ quan là xem năm cửa ấy đóng mở có đúng chỗ, đúng lúc hay không."

Ngũ quan là gì? – 五官總論

Nguyên văn – 原文

達摩五官總論:「眉緊鼻端平,耳須聳又明,海口仰弓形,晚運必通亨。」

緊者,眉不散疏也。端者,正也。平者,直也。聳者,提起也。明者,稜角分明也。大而有收拾為海角。朝上而不露齒曰弓。晚運專指口言。

五官說:五官者,一曰耳,為採聽官;二曰眉,為保壽官;三曰眼,為監察官;四曰鼻,為審辨官;五曰口,為出納官。《大統賦》云:「一官成十年之貴顯,一府就十載之富豐。」但於五官之中,倘得一官成者,可享十年之貴也。如得五官俱成,其貴老終。

Gương mặt một cụ ông Trung Á nhìn chính diện, thấy rõ tai, mày, mắt, mũi, miệng
Gương mặt nhìn chính diện thấy đủ năm quan: tai hai bên, mày, mắt, mũi ở giữa và miệng dưới cùng – ngũ quan tổng luận. Ảnh minh hoạ: Steve Evans, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.

Dịch – Đạt Ma ngũ quan tổng luận: "Mày gọn, mũi ngay thẳng, tai phải cao mà rõ, miệng rộng ngửa như cánh cung, thì vận cuối đời ắt hanh thông." Lời chú: gọn là mày không tản, không thưa; ngay là chính, thẳng là sống mũi không cong; cao là tai nhấc lên; rõ là gờ cạnh của tai phân minh. Miệng lớn mà khép gọn gọi là "hải khẩu" (miệng biển); khoé miệng hướng lên mà không lộ răng gọi là "cung". Chữ "vận cuối đời" là nói riêng về miệng.

Dịch – Ngũ quan thuyết: Ngũ quan là: một, tai, là quan thái thính (nghe ngóng); hai, mày, là quan bảo thọ (giữ tuổi thọ); ba, mắt, là quan giám sát; bốn, mũi, là quan thẩm biện (xét đoán); năm, miệng, là quan xuất nạp (đưa vào, nói ra). Đại Thống Phú nói: "Một quan thành thì mười năm hiển quý; một phủ nên thì mười năm giàu có." Trong năm quan, nếu được một quan thành thì hưởng mười năm quý; nếu năm quan đều thành thì quý đến già.

Sơ đồ ngũ quan trên gương mặt: tai, mày, mắt, mũi, miệng
Sơ đồ năm quan: tai là quan thái thính, mày là quan bảo thọ, mắt là quan giám sát, mũi là quan thẩm biện, miệng là quan xuất nạp, kèm điều kiện để mỗi quan được gọi là "thành".

Giảng: Tên gọi "ngũ quan" lấy hình ảnh triều đình: mỗi bộ phận trên mặt là một viên quan giữ một chức. Tai giữ việc nghe, mày giữ việc che chở cho mắt và tượng trưng tuổi thọ, mắt giữ việc soi xét, mũi giữ việc phân biện (thở, ngửi, cũng là trục giữa của mặt), miệng giữ việc ăn uống và lời nói. Chữ "thành" (成) rất quan trọng: một quan "thành" nghĩa là bộ phận ấy đủ các điều kiện tốt mà sách liệt kê, không phải chỉ to hay đẹp. Câu "một quan thành thì mười năm hiển quý" cho thấy người xưa không đòi một gương mặt hoàn hảo; chỉ cần một quan thật thành đã có một quãng đời tốt. Bốn câu thơ Đạt Ma cũng vậy: mày gọn, mũi ngay, tai cao rõ, miệng rộng mà khép, là bốn điều dễ nhận ra bằng mắt thường, và cả bốn đều hướng về "vận cuối đời", tức cái hậu vận do cả một đời sống mà thành.

Năm quan "thành" như thế nào? – 五官成

Nguyên văn – 原文

採聽官:耳須要色鮮,高聳過於眉,輪廓完成,貼肉敦厚,風門寬大者,謂之採聽官成。

保壽官:眉須要寬廣清長,雙分入鬢,或如懸犀新月之樣,首尾豐盈,高居額中,乃為保壽官成。

監察官:眼須要含藏不露,黑白分明,瞳子端定,光彩射人,或細長極寸,乃為監察官成。

審辨官:鼻須要梁柱端直,印堂平闊,山根連印,年壽高隆,準圓庫起,形如懸膽,齊如截筒,色鮮黃明,乃為審辨官成。

出納官:口須要方大,脣紅端厚,角弓開大合小,乃為出納官成。

Chân dung cụ ông tóc bạc, mày rậm, mắt sáng
Mày, mắt, mũi, miệng trên một gương mặt thật: sách xét từng quan có "thành" hay không qua hình dáng, khí sắc và thần thái – năm quan thành. Ảnh minh hoạ: Steve Evans, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.

Dịch:

  • Quan thái thính (tai): tai cần sắc tươi, cao vượt hơn mày, vành ngoài (luân) và vành trong (quách) trọn vẹn, áp sát vào đầu, dày dặn, "phong môn" (lỗ tai) rộng lớn, thì gọi là quan thái thính thành.
  • Quan bảo thọ (mày): mày cần rộng, thanh, dài, hai bên chia ra chạy vào tóc mai, hoặc như dáng sừng tê treo, như trăng non, đầu đuôi đều đầy, nằm cao trên trán, thì là quan bảo thọ thành.
  • Quan giám sát (mắt): mắt cần ẩn tàng không lộ, đen trắng phân minh, con ngươi ngay ngắn vững vàng, ánh sáng chiếu người, hoặc dài nhỏ đến một tấc, thì là quan giám sát thành.
  • Quan thẩm biện (mũi): mũi cần sống mũi ngay thẳng, ấn đường bằng rộng, sơn căn nối liền ấn đường, niên thượng thọ thượng cao nổi, đầu mũi tròn, hai bên "khố" nổi lên, hình như túi mật treo, bằng như ống tre cắt ngang, sắc tươi vàng sáng, thì là quan thẩm biện thành.
  • Quan xuất nạp (miệng): miệng cần vuông rộng, môi đỏ, ngay, dày, khoé như cánh cung, mở thì lớn mà khép thì nhỏ, thì là quan xuất nạp thành.

Giảng: Năm đoạn ngắn này là "bảng tiêu chuẩn" cho cả Quyển 2. Các bài sau sẽ giảng từng quan kỹ hơn, nhưng ở đây đã thấy một điểm chung: sách luôn đòi hỏi ba thứ, hình (cao, dày, ngay, đầy), sắc (tươi, hồng, vàng sáng) và thần (mắt có ánh, tai có gờ rõ). Ví dụ tai, điều kiện đầu tiên lại là "sắc tươi", trước cả "cao hơn mày". Mắt thì điều đầu là "ẩn tàng không lộ", tức thần khí giữ ở trong. Như vậy, xem ngũ quan không chỉ đo kích thước mà phải xem khí sắc và thần thái, đúng như các bài Luận khí sắc và Đường Cử xem thần khí ở Quyển 1 đã nói.

Tranh cổ Đạt Ma tổ sư, nét mực thuỷ mặc
Tranh Đạt Ma (Daruma) của Taikan Monju, Nhật Bản, đầu thế kỷ 19; tương truyền bài Ngũ quan tổng luận là của Đạt Ma tướng pháp. Ảnh: LACMA, Wikimedia Commons, phạm vi công cộng.

Tai là quan thái thính – 一曰耳為採聽官

Nguyên văn – 原文

成敗傾欹。

傾,缺也。欹,低也。傾欹主破散成敗也。《萬金相》云:「左耳缺先損父,右耳缺先損母,左右廢缺,雙親並損,主妨剋離祖。」亦不欲低於眉也。《詩》曰:「偏堂降地,破祖無疑,兄弟稀少,自身不利。」偏堂,耳名也。又曰:「降地,耳低於眉。」

聰明高聳。

高聳過於眉也。郭林宗曰:「耳為君,眉為臣,君宜上而臣宜下。高起過眉者,主貴聰明文學,才俊富貴也。」《萬金相》云:「耳高眉一寸,永不受貧困。」又曰:「耳如攜起,名播人耳。」宋齊丘曰:「耳齊日角,曰大貴。」許負曰:「耳能齊日角,曾服不死藥。」又主平生病少壽長,才智過人。

皮粗,青黑飄蓬。

郭林宗曰:「左耳為金星,右耳為木星,色鮮者,貴而安穩。若皮粗及青色黑而乾者,主一生奔馳南北,散走他鄉,終無定基也。」宋齊丘曰:「皮粗青黑走異鄉。」《廣鑑集》云:「耳輪青黑,腎藏喪不久也。」飄蓬,謂如蓬草也。中原郊野多生,根類竹根,其枝葉如楊柳,盤旋團欒而生,圓如燈毬。秋天枯死之時,風吹出土,若東風起,吹輥往西;忽然換西風,復吹還東而去。若耳皮粗青黑者,為人似蓬草,朝暮走他鄉,無定止也。

色如瑩玉,年少作三公。

《廣鑑集》云:「耳若貴賤,不取大小,先要色鮮,瑩白為上。」昔歐陽文忠公耳白如面,名聲天下。《大統賦》曰:「白或過面,主聲譽之飛揚;瑩白貫輪,主信行之敦厚。」

Cận cảnh tai người: vành tai, gờ trong, lỗ tai và dái tai
Cận cảnh tai: sách xem tai trước hết ở sắc tươi sáng, rồi mới đến lớn nhỏ – tai là quan thái thính. Ảnh minh hoạ: BIT0865, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Dịch – "Thành bại vì tai khuyết, tai thấp": Khuynh là khuyết, khi là thấp. Tai khuyết, tai thấp chủ phá tán, lúc thành lúc bại. Vạn Kim Tướng nói: "Tai trái khuyết thì tổn cha trước, tai phải khuyết thì tổn mẹ trước, hai tai đều khuyết thì tổn cả cha mẹ, chủ khắc, lìa tổ." Tai cũng không nên thấp hơn mày. Thơ rằng: "Thiên đường giáng địa, phá tổ không nghi, anh em ít ỏi, bản thân bất lợi." Thiên đường là tên của tai; "giáng địa" là tai thấp hơn mày.

Dịch – "Thông minh vì tai cao": Cao là vượt hơn mày. Quách Lâm Tông nói: "Tai là vua, mày là tôi; vua nên ở trên, tôi nên ở dưới. Tai cao hơn mày chủ quý, thông minh, giỏi văn học, tài tuấn, giàu sang." Vạn Kim Tướng nói: "Tai cao hơn mày một tấc, mãi không chịu nghèo khốn." Lại nói: "Tai như được nhấc lên, tên tuổi vang đến tai người." Tống Tề Khâu nói: "Tai ngang với nhật giác thì đại quý." Hứa Phụ nói: "Tai ngang được nhật giác, như từng uống thuốc trường sinh", lại chủ cả đời ít bệnh, sống lâu, tài trí hơn người.

Dịch – "Da thô, xanh đen thì như cỏ bồng": Quách Lâm Tông nói: "Tai trái là Kim tinh, tai phải là Mộc tinh; sắc tươi thì quý và yên ổn. Nếu da thô và sắc xanh đen mà khô thì cả đời bôn ba nam bắc, tản mát nơi đất khách, rốt cuộc không có chỗ đứng vững." Quảng Giám Tập nói: "Vành tai xanh đen là tạng thận suy." Cỏ bồng mọc nhiều ở đồng nội Trung Nguyên, cành lá như dương liễu, mọc xoay tròn thành khối như quả cầu đèn; mùa thu khô chết, gió thổi bật khỏi đất, gió đông thì lăn sang tây, đổi gió tây lại lăn về đông. Người da tai thô, xanh đen cũng như cỏ bồng, sớm tối đi nơi khác, không chỗ dừng.

Dịch – "Sắc như ngọc sáng, trẻ đã làm Tam công": Quảng Giám Tập nói: "Tai quý hay tiện không lấy lớn nhỏ làm đầu, trước hết cần sắc tươi, trắng sáng là trên hết." Xưa Âu Dương Văn Trung công (Âu Dương Tu) tai trắng hơn mặt, danh tiếng khắp thiên hạ. Đại Thống Phú nói: "Tai trắng hơn mặt chủ tiếng tăm bay xa; trắng sáng suốt vành chủ giữ chữ tín, tính hậu."

Sơ đồ cấu tạo tai: luân, quách, phong môn, mệnh môn, thuỳ châu
Cấu tạo tai trong tướng pháp: luân (vành ngoài) là thành, quách (gờ trong) là luỹ, lỗ tai là phong môn, mệnh môn, dái tai là thuỳ châu; thành bọc luỹ là tốt.

Giảng: Bốn câu đầu về tai đi theo bốn tiêu chí: vị trí (cao hay thấp so với mày), hình (có khuyết hay không), chất da (mịn hay thô) và sắc (trắng sáng hay xanh đen). Câu "tai là vua, mày là tôi" của Quách Lâm Tông cho thấy người xưa xem tai trong quan hệ với các bộ vị khác, không xem riêng. Điều đáng chú ý nhất là câu của Quảng Giám Tập: "không lấy lớn nhỏ làm đầu, trước hết cần sắc tươi". Nhiều người nghĩ tai to là tốt, nhưng sách đặt khí sắc lên trước kích thước. Câu nói tai xanh đen là "thận suy" cũng cho thấy tướng tai gắn với y lý: Đông y xem thận khai khiếu ra tai, nên tai khô sạm thường là dấu hiệu khí thận kém. Đây là chỗ nên hiểu như lời nhắc giữ gìn sức khoẻ, không nên dùng để chẩn bệnh thay thầy thuốc.

Dái tai, lỗ tai, vành tai và lông tai – 垂珠 · 命門 · 輪廓 · 耳毫

Nguyên văn – 原文

貼肉垂珠,紅潤自然,主財祿亨通。

貼肉者,隱伏也。紅潤者,垂珠鮮澤也。主平生財祿綿綿,百謀百成,千求千遂,天生自然富貴。《大統賦》云:「壽越眉兮貴噀血,聰重明兮富貼肉。」許負云:「耳貼肉,富貴足。」《大清神鑑》云:「對面不見耳,問是誰家子。」似此貼肉,隱伏而垂珠紅潤者,主平生旺相而長富貴。

若尖小直如箭羽,安得不孤窮。

尖小者謂之猴耳。如箭羽者,其耳形直豎,似矢之翎。《五總龜》云:「反耳無輪最不堪,直如箭羽少資糧。」又曰:「雙耳尖小多妨剋。」

命門難入指,壽原慳短,忘淺愚蒙。

命門者,耳孔也。若窄小難入小指尖者,主愚頑短壽。《洞中經》云:「耳孔容針,家無一金。」

無輪兼反薄,家破囊空。

《太清神鑑》云:「輪為城,內為廓。城兜廓吉,廓兜城凶。」《金鏡經》云:「耳無輪廓多破散。」《五總龜》云:「能可城兜廓,不可廓兜城。」

厚大垂肩極貴,年過八十方終。

《廣鑑集》云:「耳大四寸,高聳垂肩者,主大貴壽長。」蜀劉先主耳毫垂肩,目顧其耳;宋太祖口方耳大。

只因是毫生竅內,頭白老龍鐘。

毫者,孔內生毫也。龍鐘,竹名,其曲頭垂向地。若人生耳毫,主長壽,似龍鐘之竹,緩曲頭低,極老之相也。郭林宗曰:「借問何人年過百,耳內生毫頭半白,項下雙絛成一縷,此是人間壽星魄。」

Tai người nhìn nghiêng, thấy vành tai và dái tai
Vành tai (luân) bao lấy gờ trong (quách) và dái tai (thuỳ châu) đầy đặn: chỗ sách nói "thành bọc luỹ thì tốt" – luân quách tai. Ảnh minh hoạ: TONY LU, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Dịch – "Áp sát đầu, dái tai tròn, hồng nhuận tự nhiên, chủ tài lộc hanh thông": Áp sát là tai nằm ẩn, ôm vào đầu; hồng nhuận là dái tai (thuỳ châu, "hạt châu rủ") tươi bóng. Chủ cả đời tài lộc liên miên, trăm mưu trăm thành, nghìn cầu nghìn được, giàu sang tự nhiên. Đại Thống Phú nói: "Thọ thì tai vượt mày, quý thì tai đỏ như phun son; thông minh thì tai sáng rõ, giàu thì tai áp sát." Hứa Phụ nói: "Tai áp sát đầu, giàu sang đủ đầy." Thái Thanh Thần Giám nói: "Nhìn thẳng mặt không thấy tai, hỏi xem con nhà ai" (ý khen người ấy dòng dõi tốt).

Dịch – "Nếu nhọn nhỏ, thẳng như lông đuôi tên, sao khỏi cô độc nghèo": Tai nhọn nhỏ gọi là "tai khỉ". Tai như lông tên là tai dựng thẳng như lông đuôi mũi tên. Ngũ Tổng Quy nói: "Tai lật không có vành là kém nhất; thẳng như lông tên thì ít của." Lại nói: "Hai tai nhọn nhỏ thì hay hình khắc."

Dịch – "Lỗ tai không lọt đầu ngón tay": Mệnh môn là lỗ tai. Lỗ tai hẹp nhỏ, không lọt đầu ngón út, chủ kém lanh lợi, thọ ngắn. Động Trung Kinh nói: "Lỗ tai chỉ lọt cây kim, nhà không một đồng vàng."

Dịch – "Không vành lại lật, mỏng, thì nhà tan túi rỗng": Thái Thanh Thần Giám nói: "Vành ngoài (luân) là thành, phía trong (quách) là luỹ. Thành bọc luỹ là tốt, luỹ lấn ra thành là xấu." Kim Kính Kinh nói: "Tai không có luân quách thì hay phá tán."

Dịch – "Dày lớn chấm vai là cực quý, quá tám mươi mới hết": Quảng Giám Tập nói: "Tai dài bốn tấc, cao vút, rủ tới vai, chủ đại quý, sống lâu." Lưu Tiên chủ nước Thục (Lưu Bị) tai rủ tới vai, mắt liếc thấy được tai mình; Tống Thái Tổ miệng vuông tai lớn.

Dịch – "Chỉ vì lông mọc trong lỗ tai, đầu bạc như cây trúc long chung": Hào là lông mọc trong lỗ tai. Long chung là tên một loài trúc, đầu cong rủ xuống đất. Người có lông tai chủ sống lâu, như trúc long chung đầu cong thấp xuống, là tướng rất già. Quách Lâm Tông nói: "Hỏi ai sống quá trăm năm? Trong tai có lông, đầu bạc nửa, dưới cổ hai nếp gộp thành một, ấy là hồn phách sao Thọ ở đời."

Cụ ông râu tóc bạc trắng, gương mặt hiền hậu
Người cao tuổi râu tóc bạc: sách cổ coi lông mọc trong tai và tai dày lớn là dấu hiệu sống lâu – tai và tuổi thọ. Ảnh minh hoạ: Steve Evans, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.

Giảng: Phần này là chỗ đắt giá nhất của thiên tai. Có ba hình ảnh dễ nhớ. Một là thuỳ châu: dái tai như hạt châu rủ xuống, tròn, đầy, hồng là tướng tài lộc. Hai là thành và luỹ: vành ngoài (luân) như tường thành, gờ trong (quách) như luỹ; thành bao được luỹ thì vững, luỹ lấn ra ngoài thành thì như nhà có tường trong lấn tường ngoài, trật tự đảo lộn. Ba là trúc long chung: người già sống thọ thường có lông mọc trong tai, như ngọn trúc già cong đầu. Người học phong thuỷ nên để ý hình ảnh "thành bọc luỹ": đó chính là nguyên lý "hộ vệ" trong xem thế đất, long hổ hai bên phải ôm lấy huyệt, không được phản bối. Còn hình ảnh Lưu Bị tai dài chạm vai là điển tích quen thuộc, giống cách tượng Phật được tạc tai dài, biểu thị phúc thọ.

Tai và vận hạn tuổi nhỏ – 論曰運限

Nguyên văn – 原文

論曰:運限者,上古之壽,一百二十歲為終,今之七十者稀。《萬金相法》三主七十五歲為約:左耳七年,右耳八年,男左女右,又天部十年,共二十五年為初主。黑子生在輪上者,主聰明;有大痣耳內者,壽長;垂珠上者,主有財;耳前命門者,主火厄,作事有始無終。耳顯三珠者,左定嗣,右定妻。一曰白珠,耳尖上;二曰紅珠,右耳中生一珠一子,二珠五子。其珠如粟米大圓者應,如綠豆大圓者少應。氣色瑩白紅潤者,貴而吉;黃者病;青者腎衰;黑燥者腎喪。忽輪上紅色如炎火者,七日口舌破財;或暴焦色慘青色,其壽不永也。

Tai và tóc mai một người đàn ông nhìn nghiêng
Tai nhìn nghiêng sát tóc mai: phần tai áp sát đầu, vị trí tai so với mày và khí sắc vành tai là những điều sách xem kỹ – tai nhìn nghiêng. Ảnh minh hoạ: TONY LU, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Dịch: Luận rằng: nói về vận hạn, đời thượng cổ người thọ đến một trăm hai mươi tuổi, nay bảy mươi đã hiếm. Vạn Kim Tướng Pháp lấy "tam chủ" bảy mươi lăm năm làm mốc: tai trái bảy năm, tai phải tám năm (nam xem tai trái trước, nữ xem tai phải trước), thêm phần trán mười năm, cộng hai mươi lăm năm là "sơ chủ" (vận đầu đời). Nốt ruồi trên vành tai chủ thông minh; nốt ruồi lớn trong tai chủ thọ; nốt ruồi trên dái tai chủ có của; nốt ruồi ở mệnh môn trước tai chủ phòng hoả hoạn, làm việc có đầu không đuôi. Trên tai hiện "ba hạt châu": bên trái định con cái, bên phải định vợ. Một là "bạch châu" ở đỉnh tai; hai là "hồng châu", tai phải sinh một hạt thì một con, hai hạt thì năm con. Hạt to tròn bằng hạt kê thì ứng, to bằng hạt đậu xanh thì ít ứng. Khí sắc tai trắng sáng, hồng nhuận là quý và lành; vàng là bệnh; xanh là thận suy; đen khô là thận kiệt. Bỗng nhiên trên vành tai đỏ như lửa thì trong bảy ngày có khẩu thiệt, hao của; nếu sắc khô sém, xanh thảm thì thọ không lâu.

Sơ đồ vận tuổi 1–14 trên hai tai và bảng khí sắc tai
Tai trái ứng tuổi 1–7, tai phải tuổi 8–14; khí sắc tai trắng sáng hồng nhuận là lành, vàng là bệnh, xanh là thận suy, đen khô là nặng nhất.

Giảng: Đoạn "Luận" này nối tai vào hệ lưu niên đã giảng ở bài Mười ba bộ vị: tai trái ứng tuổi 1 đến 7, tai phải tuổi 8 đến 14, rồi lên trán từ 15 tuổi. Vì vậy người xưa xem tai để biết tuổi thơ một người đã qua ra sao, cha mẹ nuôi dưỡng thế nào. Đó cũng là lý do câu "tai trái khuyết tổn cha, tai phải khuyết tổn mẹ" ở đầu thiên: tai là phần của tuổi nhỏ, tuổi còn sống nhờ cha mẹ. Phần "ba hạt châu" và nốt ruồi là lối xem chi tiết đặc thù của tướng thuật thời Minh; chúng tôi dịch đủ để bạn đọc biết sách nói gì, nhưng không nên dùng để đoán con cái hay vợ chồng cho người thật.

Chân dung cổ Lưu Bị trong tranh Lịch đại đế vương đồ
Chân dung Lưu Bị (Thục Tiên Chủ) trong tranh Lịch đại đế vương đồ, tương truyền của Diêm Lập Bản đời Đường; sách dẫn ông là người tai lớn rủ vai. Ảnh: Wikimedia Commons, phạm vi công cộng.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語

Phong Thuỷ Liên Hoa đọc thiên Ngũ quan và Tai với ba ý. Thứ nhất, ngũ quan là năm cửa của ngôi nhà thân người. Tai là cửa nghe, mắt là cửa sổ, mũi là cửa thông khí, miệng là cửa chính ra vào, mày là mái hiên che cửa sổ. Một ngôi nhà tốt không cần cửa nào cũng lớn, chỉ cần mỗi cửa đúng chỗ, đúng cỡ, kín đáo khi đóng và thông thoáng khi mở; đúng như sách nói miệng "mở lớn mà khép nhỏ", mắt "ẩn tàng không lộ". Trong Phong Thuỷ Liên Hoa, khi xem nhà, cửa nào hút khí, cửa nào thoát khí luôn được xét cùng với vận khí năm ấy theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa mà Thầy Vũ Giới khôi phục.

Thứ hai, "thành bọc luỹ" là nguyên lý hộ vệ. Vành ngoài tai phải ôm lấy gờ trong, như long hổ hai bên phải ôm huyệt, như tường rào ôm sân nhà. Thế đất mà sa thuỷ phản bối, nhà mà tường trong lấn ra tường ngoài, đều là "luỹ lấn thành". Đọc tướng tai, người học phong thuỷ thấy lại một nguyên lý quen thuộc trên một hình nhỏ.

Thứ ba, tướng do tâm sinh. Câu "tai là vua, mày là tôi" và tên gọi "quan thái thính" nhắc rằng tai là để nghe. Người biết lắng nghe, nghe lời thầy, nghe lời phải, thì "quan thái thính" mới thật sự "thành". Sách cũng nói tai trắng sáng chủ "giữ chữ tín, tính hậu": cái được khen ở đây là đức hạnh, không chỉ là hình dáng. Vì vậy đọc tướng tai không phải để chê người tai nhỏ hay tai thấp, mà để biết giữ gìn khí thận, sống điều độ và rèn tính biết nghe. Phần thủ pháp nhìn tai, nhìn khí sắc trên người thật cần thầy hướng dẫn trực tiếp; lý pháp thì Phong Thuỷ Liên Hoa chia sẻ ở đây để người đọc hiểu nguyên lý gốc.

Cụ ông đội mũ, cười hiền, gương mặt sáng sủa
Gương mặt tươi sáng, khí sắc hồng nhuận: tướng pháp xem tai cùng thần khí cả mặt, không tách riêng một bộ vị – khí sắc tai. Ảnh minh hoạ: Steve Evans, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.

Tóm lại – 總結: Ngũ quan gồm tai (thái thính), mày (bảo thọ), mắt (giám sát), mũi (thẩm biện), miệng (xuất nạp); một quan thành thì mười năm quý. Tai thành khi sắc tươi, cao hơn mày, luân quách rõ, áp sát, dày, lỗ rộng. Tai trắng hơn mặt chủ danh tiếng, dái tai tròn hồng chủ tài lộc, lông trong tai chủ thọ; tai khuyết, thấp, mỏng, lật, da thô xanh đen là các điểm kém. Tai ứng vận tuổi 1 đến 14.

Bài trước: Quyển 1 (6) – Mười hai cung trên mặt 十二宮訣.

Bài sau: Quyển 3 (1) – Ngũ hành tượng; hình, thần, khí và âm thanh 五行象 · 論形 · 論神 · 論氣 · 論聲.

Nguồn: Thần Tướng Toàn Biên (神相全編) phần hai, các thiên Đạt Ma ngũ quan tổng luận (達摩五官總論), Ngũ quan thuyết (五官說) và Nhất viết nhĩ vi thái thính quan (一曰耳為採聽官), trong Cổ Kim Đồ Thư Tập Thành (古今圖書集成), Bác vật vựng biên, Nghệ thuật điển, quyển 632, Tướng thuật bộ (thuộc công cộng); đối chiếu bản khắc đời Minh 12 quyển. Hiệu đính: bỏ các dấu ngoặc sách đặt lệch (《官成》, 《口》, 《晚運》, 《慳短忘》, 《毫生竅內》); 「反耳無。」「輪最不堪…」 nối thành 反耳無輪最不堪; 「命門難入指壽原」 chấm lại thành 命門難入指,壽原慳短,忘淺愚蒙; 二綵紅珠 đọc 二曰紅珠; lược câu lặp 主孤貧 và đoạn tả cỏ bồng chỗ vài chữ thừa. Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Ngũ quan là năm cửa của gương mặt, cũng như năm cửa của ngôi nhà. Đọc sách giúp thuộc tiêu chuẩn; còn nhìn ra quan nào "thành" trên người thật, rồi phối với cửa nhà, thì phải học cùng thầy. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Ngũ quan trong tướng pháp gồm những gì? – 五官

Tai là quan thái thính, mày là quan bảo thọ, mắt là quan giám sát, mũi là quan thẩm biện, miệng là quan xuất nạp. Sách nói một quan "thành" thì hưởng mười năm quý, năm quan đều thành thì quý đến già.

Tai thế nào là tai tốt theo Thần Tướng Toàn Biên? – 採聽官成

Sắc tươi, cao hơn mày, vành ngoài và gờ trong rõ ràng, áp sát đầu, dày dặn, lỗ tai rộng. Sách nhấn mạnh sắc tươi, trắng sáng quan trọng hơn kích thước to hay nhỏ.

Dái tai to có phải giàu không? – 垂珠

Sách nói dái tai (thuỳ châu) tròn đầy, hồng nhuận, tai áp sát đầu thì tài lộc hanh thông. Nhưng phải xem cùng sắc tai và các quan khác; một bộ phận không quyết định cả đời người.

Lông mọc trong tai có ý nghĩa gì? – 耳毫

Theo sách, lông mọc trong lỗ tai (nhĩ hào) là tướng sống lâu, như cây trúc long chung đầu cong rủ xuống, thường thấy ở người cao tuổi.

Tai ứng với tuổi nào trong lưu niên? – 耳運

Tai trái ứng tuổi 1 đến 7, tai phải tuổi 8 đến 14 (nam xem trái trước, nữ xem phải trước), tức phần vận tuổi nhỏ còn nhờ cha mẹ. Từ 15 tuổi vận lên trán.

Từ khoá: ngũ quan · tướng tai · quan thái thính · thần tướng toàn biên · luân quách · thuỳ châu · tướng pháp phong thủy

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…