💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (41): Đồ huyền nhũ, khai khẩu và ba bậc điểm huyệt

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (41): Đồ huyền nhũ, khai khẩu và ba bậc điểm huyệt

Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát
琢玉斧巒頭歌括 (懸乳 · 開口 · 三等)
Tác giả: Từ Chi Mạc 徐之鏌 (tự Thí Khả 試可, người Chương Châu, Phúc Kiến, đời Minh) soạn · Trương Cửu Nghi 張九儀 (tên Phượng Tảo 鳳藻, người Nghiêm Lăng, Chiết Giang, đời Thanh) tăng thích · học trò Viên Sĩ Lân 袁士麟 tham đính
Bản gốc: Nghiêm Lăng Trương Cửu Nghi tăng thích Địa Lý Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát 嚴陵張九儀增釋地理琢玉斧巒頭歌括, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng 小酉山房 khắc lại năm Đạo Quang thứ 8 (1828); lời tựa đề năm Khang Hy Tân Tỵ (1701).

Đây là bài khép quyển Điểm huyệt ca trong Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát. Sách vẽ bốn đồ huyệt huyền nhũ (vú treo) và khai khẩu (miệng mở) với cầu, diêm, râu tôm, sừng trâu, cánh ve; giảng chữ khởi và chỉ; rồi chép lời Viên Ngọc Thư về ba bậc điểm huyệt.

Trả lời nhanh: Táng là tìm chỗ khởi, cưỡi chỗ dừng. Nói đại khái thì long đến là khởi, nhập thủ là dừng; nói một huyệt thì đỉnh là khởi (gọi là cầu), môi là dừng (chỗ nước nhỏ giọt, gọi là diêm). Râu tôm mờ mịt, núi cao đất bằng đều có; cá vàng hai nhánh chỉ núi cao có; mắt cua một giọt chỉ đất bằng có. Viên Ngọc Thư chia ba bậc điểm huyệt: táng mạch phát nhanh và vững nhất, táng khí là cao thủ, táng ảnh cao hơn nhưng phát rất chậm.

Bốn đồ huyền nhũ và khai khẩu – 懸乳 · 開口

Sách vẽ bốn đồ: huyền nhũ cầu diêm râu tôm, khai khẩu cầu diêm râu tôm, khai khẩu sừng trâu, huyền nhũ cánh ve. Trong đồ, cầu ở trên đỉnh, huyệt ở giữa, râu tôm là đường chấm chia hai bên; đồ khai khẩu có sừng trâu ôm dưới và cá vàng ở trước huyệt; đồ huyền nhũ có cánh ve che hai bên.

Đồ cầu, diêm, râu tôm của huyệt huyền nhũ và khai khẩu
Trang sách vẽ hai đồ: huyền nhũ có cầu, diêm, râu tôm; khai khẩu có cầu, diêm, râu tôm, kèm lời chọn mộ họ Tào và mộ họ Vương làm chuẩn. Trang gốc bản khắc năm 1828.
Đồ sừng trâu và cánh ve
Trang sách vẽ đồ khai khẩu có sừng trâu, cá vàng và đồ huyền nhũ có cánh ve, kèm lời giảng khởi và chỉ. Trang gốc bản khắc năm 1828.

Khởi và chỉ – 起 · 止

Sách nói: táng là tìm cái khởi, cưỡi cái dừng. Nói đại khái thì long đến là khởi, nhập thủ là dừng; nói một huyệt thì đỉnh là khởi, môi là dừng. Vì vậy tiên hiền đặt tên: chỗ đỉnh khởi gọi là cầu, chỗ nước nhỏ giọt gọi là diêm.

Khởi và chỉ: cầu, diêm, râu tôm, cá vàng, mắt cua
Đỉnh khởi là cầu, chỗ nước nhỏ giọt là diêm; râu tôm mờ mịt nơi nào cũng có, cá vàng hai nhánh ở núi cao, mắt cua một giọt ở đất bằng. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
  • Râu tôm: gọi là mờ mịt, không kể núi cao hay đất bằng đều có.
  • Cá vàng: gọi là hai nhánh. Tiên Bà Tập nói chỉ núi cao có là đúng; Câu Nguyên Luận cho là chỉ huyệt nhũ là sai (lời chua: huyệt nhũ tức ý núi cao).
  • Mắt cua: gọi là một giọt. Tiên Bà Tập nói chỉ đất bằng có là đúng; Câu Nguyên Luận cho là chỉ huyệt khai khẩu là sai (lời chua: khai khẩu thì đất đã bằng).
Hình vẽ con tôm
Hình vẽ một loài tôm biển sâu của Alfred William Alcock. Đôi râu dài toả ra hai bên là hình ảnh sách mượn để gọi nước râu tôm chia hai bên huyệt. Ảnh: Alfred William Alcock, Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Các thuyết gần đây, có thuyết nói cá vàng, mắt cua mà bỏ râu tôm, thế là mất nghĩa “khởi”; có thuyết nói mắt cua mà bỏ cá vàng, thế là mất chỗ “dừng” của núi cao. Vì vậy sách vẽ hai đồ phân biệt, để lấy đó làm lệ cho những chỗ khác.

Ba bậc điểm huyệt của Viên Ngọc Thư – 點穴三等

Viên Ngọc Thư nói: huyệt quan hệ rất lớn. Long khí phía sau chỉ có huyệt nhận, sa thuỷ phía trước chỉ có huyệt thu. Huyệt nếu không thật thì long khí thoát mà trong huyệt lạnh; huyệt nếu không chính thì sa thuỷ tạp mà hoạ sinh. Trong long, huyệt, sa, thuỷ, huyệt thật là chỗ then chốt.

Ba bậc điểm huyệt
Táng mạch, táng khí, táng ảnh theo Viên Ngọc Thư, kèm bốn câu của Thiết Đạn Tử làm chuẩn. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
  • Táng mạch là bậc giữa.
  • Táng khí là bậc trên; Thiết Đạn Tử lấy táng khí làm cao thủ.
  • Táng ảnh là bậc trên nữa.

Viên Ngọc Thư xét khắp cổ tích thì thấy: rốt cuộc táng mạch phát phúc nhanh nhất, vững nhất; táng ảnh tuy cao mà phát rất chậm; táng khí mà được khí vượng thì cũng nhanh. Những tên sừng trâu sa, cánh ve sa, râu tôm thuỷ, cá vàng thuỷ, mắt cua thuỷ đều là để tìm phép lấy huyệt, mà tóm lại không ngoài tám chữ: táng cưỡi sinh khí, mạch nhận long đến.

Trang ba bậc điểm huyệt
Trang sách chép lời Viên Ngọc Thư về ba bậc táng mạch, táng khí, táng ảnh. Trang gốc bản khắc năm 1828.
Ruộng bậc thang Long Tích
Ruộng bậc thang Long Tích, Quảng Tây; ảnh Immanuel Giel. Đường nước nhỏ men theo sống đất mà chảy xuống. Ảnh: Immanuel Giel, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Phép xê dịch huyệt và bốn câu của Thiết Đạn Tử

Tuyết Tâm Phú nói ba cát khởi ở phương nào thì lấy bước tiến trước lùi sau; Liêu Kim Tinh nói tránh hung theo cát là kỳ nhất, trên huyệt tìm chỗ lợi. Sách nói đó đều là các tiên sư dùng phép ai tinh, lên trước lùi sau, đẩy trái sát phải; trường huyệt đã định thì nửa bước cũng không dời được, thật là thủ đoạn đổi mệnh trời, đoạt công thần.

Thầy của Viên Ngọc Thư nói: phép điểm huyệt này dùng cho điền long đất bằng thì được, sách Diệp Thăng Cửu khắc in cũng thấy được một phần, nhưng người không được chỗ mấu chốt thì không dùng được; còn sơn long thì sợ phạm bệnh thoát khí. Phép điểm huyệt thì lấy bốn câu của Thiết Đạn Tử làm chuẩn mới không sai:

  • Lập huyệt không dời một thước một tấc;
  • nhận khí có chỗ khác nhau (sách gọi là “nhĩ tư”);
  • phân kim có chỗ khéo xoay chuyển;
  • đường khí không sai một sợi tóc.
Vương Giám phỏng Phạm Khoan
Một tờ trong tập phỏng các danh gia của Vương Giám đời Thanh, vẽ theo lối Phạm Khoan. Ảnh: Wang Jian, Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Cưỡi khí trong huyệt, tiêu sa trên đỉnh huyệt, phép đều gồm trong bốn câu ấy; còn phép xem che thai, kẹp thai, cưỡi thai thì sơn long hay bình dương đều phải dùng. Đến đây quyển Điểm huyệt ca hết.

Nguyên văn – 原文

懸乳毬簷蝦鬚圖。開口毬簷蝦鬚圖。開口牛角圖。懸乳蟬翼圖。
葬者原其起,乘其止。論大槩,則來龍為起,入首為止;論一穴,則頂為起,唇為止。故先賢命名,起頂處曰毬,水滴處曰簷。語蝦鬚,則曰微茫,不論高山平地皆有之;語金魚,則曰兩股,仙婆集謂唯高山有之者是,鈎元論指乳穴而言者非(乳穴即高山意);語蟹眼,則曰一滴,仙婆集謂唯平地有之者是,鈎元論指開口穴言者非(開口則地平已)。近時諸說,或語金魚蟹眼而遺蝦鬚,是失原起之義已;或語蟹眼而遺金魚,則又失高山之止矣。爰是兩圖太陽區別之,以例其餘云。
袁玉書云:穴之關係大矣。後之龍氣唯穴是承,前之砂水唯穴是收;穴苟不真,則龍氣脫而壙冷矣;穴苟不正,則砂水雜而禍生矣。是龍穴砂水,中穴誠為扼要也。而點穴有三等:中等葬脈,上等葬氣,再上葬影。鉄彈子取葬氣為高手,而葬影更高。予歷觀古蹟,畢竟葬脈者發福最快最穩;葬影雖高,發甚遲遲;苟葬氣得氣旺者亦速。所云牛角砂、蟬翼砂、蝦鬚水、金魚水、蟹眼水種種名件,皆所以求取穴之法,而總不外葬乘生氣、脈認來龍八個字。雪心賦言三吉起于何方,則取前進後退之步量;廖金精言避凶趨吉最為奇,穴上討便宜;此皆仙師用挨星法,上前退後,推左挨右,穴場一定,便移動半步不得,此誠改天命、奪神工手段。吾師云:此點穴法用之平地田龍則可,葉升九所刻書內亦窺見一斑,但人不得竅便不能用;若山龍,龍恐犯脫氣病。其點穴法,則以鉄彈子「立穴無尺寸之移,受氣有耳胥之異,分金有轉移之巧,氣線無毫髮之差」,以此四句為準,則方能無誤。蓋穴中乘氣,穴頂消砂,其法盡包括四句之中;至看蓋胎、夾胎、乘胎法,山龍平陽皆要用之。
點穴終

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới dặn người học: chữ khởi và chỉ là chìa khoá đọc mọi đồ huyệt. Đứng ở huyệt, nhìn lên phải thấy chỗ khởi (cầu), nhìn xuống phải thấy chỗ dừng (diêm), hai bên có nước râu tôm chia, trước có nước hợp. Núi cao thì tìm cá vàng hai nhánh, đất bằng thì tìm mắt cua một giọt; lẫn hai thứ là đọc sai địa hình. Còn ba bậc táng, người mới học cứ vững ở táng mạch trước, đúng như lời Viên Ngọc Thư: phát nhanh và vững nhất.

Sơn thôn của Lý Tại
Tranh “Sơn thôn” của Lý Tại đời Minh. Ảnh: Li Zai (李在), Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Tóm lại

Sách vẽ bốn đồ huyền nhũ, khai khẩu với cầu, diêm, râu tôm, sừng trâu, cánh ve. Táng là tìm khởi, cưỡi chỉ: đỉnh là cầu, môi là diêm; râu tôm nơi nào cũng có, cá vàng ở núi cao, mắt cua ở đất bằng. Viên Ngọc Thư chia ba bậc táng mạch, táng khí, táng ảnh, lấy bốn câu của Thiết Đạn Tử làm chuẩn. Quyển Điểm huyệt ca kết thúc ở đây; bài sau mở sang quyển Bát sa ca.

Bài sau: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (42): Bát sa ca, sa là dụng thần, quý tiện do người bát.

Bài trước: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (40): Thừa kim, tương thuỷ qua đất họ Thịnh và mộ họ Vương.

Nguồn: Trác Ngọc Phủ Loan Đầu Ca Quát (琢玉斧巒頭歌括), Từ Chi Mạc soạn, Trương Cửu Nghi tăng thích, bản Tiểu Dậu Sơn Phòng khắc năm 1828: Điểm huyệt ca, đồ huyền nhũ khai khẩu và ba bậc điểm huyệt (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

  • La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
  • Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Huyền nhũ và khai khẩu là gì? – 懸乳 · 開口

Hai dạng huyệt sách vẽ đồ: huyền nhũ như vú treo, có cánh ve che hai bên; khai khẩu như miệng mở, có sừng trâu ôm dưới và cá vàng trước huyệt.

Cầu và diêm nằm ở đâu? – 毬 · 簷

Cầu là chỗ đỉnh khởi lên trên huyệt; diêm là chỗ nước nhỏ giọt dưới huyệt, tức môi.

Cá vàng và mắt cua khác nhau thế nào? – 金魚 · 蟹眼

Cá vàng là nước hai nhánh, chỉ núi cao có; mắt cua là một giọt, chỉ đất bằng có. Râu tôm thì núi cao đất bằng đều có.

Ba bậc điểm huyệt là gì? – 三等

Táng mạch (bậc giữa), táng khí (bậc trên), táng ảnh (bậc trên nữa). Viên Ngọc Thư thấy táng mạch phát nhanh và vững nhất, táng ảnh phát rất chậm.

Bốn câu của Thiết Đạn Tử nói gì? – 鉄彈子

Lập huyệt không dời một tấc, nhận khí có chỗ khác nhau, phân kim có chỗ khéo xoay chuyển, đường khí không sai một sợi tóc.

Từ khoá: trác ngọc phủ · 琢玉斧 · huyền nhũ · khai khẩu · 懸乳 · 開口 · cầu diêm · râu tôm · táng mạch táng khí táng ảnh · thiết đạn tử

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…