“Nhà ngã ba có sao không?”, “Nhà gần vòng xuyến có tốt không?”, “Đường cong trước nhà là lưỡi liềm hay ngọc đới?” Đây là những câu hỏi Liên Hoa nhận được nhiều nhất từ người đang mua nhà hoặc thuê mặt bằng. Chúng đều xoay quanh một điều: vị trí của ngôi nhà so với hình dạng của con đường.
Trong Hình Pháp, đường là thủy giả, nước giả. Mọi quy tắc đọc sông suối đều áp dụng được cho đường: nước ôm thì tụ, nước phản thì tan, nước đâm thì xung, nước xoáy thì loạn. Bài này đi qua từng thế đường phổ biến trong đô thị Việt Nam, nói rõ vị trí nào hợp ở, vị trí nào hợp kinh doanh và xử lý bằng gì.
Nếu bạn chưa đọc bài khái niệm, hãy xem trước trục khí đô thị là gì để nắm cách phân biệt trục chính, trục phụ và điểm tụ.
Ba yếu tố quyết định mức độ ảnh hưởng của thế đường
Cùng một thế ngã ba, có nhà gần như không bị ảnh hưởng, có nhà chịu xung rất nặng. Liên Hoa xét ba yếu tố trước khi kết luận:
- Cấp đường và tốc độ: hẻm 3 m xe máy chạy chậm khác hoàn toàn đại lộ sáu làn. Khí xung tỷ lệ với tốc độ và lưu lượng.
- Khoảng lùi và vật đệm: nhà lùi 5 m có sân, cây và tường rào chịu ảnh hưởng nhẹ hơn nhiều nhà sát vỉa hè.
- Công năng: vị trí khí động mạnh có thể xấu với nhà ở nhưng tốt với cửa hàng cần tầm nhìn và dòng người.
Vì vậy không có câu trả lời chung “nhà ngã ba là xấu”. Phải đọc cả ba yếu tố cùng lúc.
Đường thẳng và đường cong
Đường thẳng dài
Khí đi nhanh và đều. Nhà hai bên đường thẳng nhận khí ngang nhau, không nhà nào được ưu ái. Điểm đáng chú ý là đoạn cuối đường thẳng: nếu đường kết thúc bằng một ngã ba chữ T, nhà ở đầu chữ T chịu toàn bộ khí dồn tới.
Đường cong ôm (ngọc đới)
Nhà ở phía trong khúc cong, nơi đường vòng quanh như cánh tay ôm. Khí chậm lại và tụ, xe có xu hướng chạy xa nhà, tầm nhìn từ hai phía đều thấy nhà. Đây là thế đường tốt cho cả nhà ở và kinh doanh.
Đường cong phản (lưỡi liềm)
Nhà ở phía ngoài khúc cong, đường cong lưng về phía nhà. Xe có xu hướng văng ra sát nhà, đèn xe ban đêm quét ngang mặt tiền, khí bị hắt ra ngoài. Thế này nên tránh cho nhà ở; nếu đã ở, xử lý bằng khoảng lùi, tường rào đặc phần dưới, hàng cây dày và cửa chính lệch về đầu khúc cong nơi xe chạy chậm hơn.
Ngã ba, ngã tư và đường đâm
| Vị trí | Đặc điểm khí | Nhà ở | Kinh doanh |
|---|---|---|---|
| Đầu chữ T, đường đâm thẳng vào cửa | Khí xung trực diện, đèn xe chiếu vào | Xấu, cần xử lý mạnh hoặc tránh | Tầm nhìn tốt, hợp nếu có khoảng lùi và cửa lệch trục |
| Hai bên đầu chữ T | Khí xung xiên, nhẹ hơn | Chấp nhận được nếu đường đâm nhỏ | Tốt |
| Góc ngã tư | Khí từ hai phía, ồn, bụi | Trung bình, cần tường và cây | Rất tốt về tầm nhìn |
| Trong hẻm cụt, cuối hẻm | Khí dồn về cuối rồi dừng | Yên nếu hẻm rộng; bí nếu hẻm hẹp dài | Kém, ít người qua |
Với nhà đầu chữ T, cách xử lý của Liên Hoa theo thứ tự: lùi công trình hoặc tạo sân trước; xây tường rào đặc phần dưới để chắn đèn xe; trồng hàng cây hoặc bồn cây cao ngay trục đâm; đưa cửa chính lệch khỏi trục đường đâm; các phòng ngủ bố trí phía sau. Không dùng gương bát quái hay đá trấn; chúng không làm xe chậm lại hay đèn xe tắt đi.
Vòng xuyến và quảng trường
Vòng xuyến là nơi nhiều trục gặp nhau và khí xoay vòng. Về Hình Pháp, vòng xuyến có đảo cây xanh hoặc tượng đài ở giữa là một minh đường của cả khu, nơi khí đổi hướng và chậm lại. Vị trí quanh vòng xuyến có đặc tính khác nhau:
- Nhà nhìn ra vòng xuyến, nằm giữa hai nhánh đường: mặt tiền đón khí từ vòng xoay, tầm nhìn rộng. Hợp công trình công cộng, văn phòng, kinh doanh lớn.
- Nhà đúng đầu một nhánh đường đi ra khỏi vòng xuyến: xe tăng tốc ngay trước nhà, khí đi ra; kém hơn.
- Nhà nhỏ sát mép vòng xuyến lớn nhiều làn: ồn và bụi liên tục, không hợp ở.
- Vòng xuyến nhỏ trong khu dân cư: xe chậm, có cây, giống một quảng trường nhỏ; nhà quanh đó thường có khí tốt.
Cầu vượt, đường trên cao và hầm chui
Đường trên cao chạy ngang mặt tiền ở tầm tầng hai, tầng ba là một trong những thế đường khó nhất: nó vừa áp xuống (mất tầm nhìn, mất ánh sáng) vừa ồn liên tục. Nhà ở chân dốc lên cầu chịu khí xung của xe tăng tốc; nhà cạnh miệng hầm chui chịu tiếng ồn dội và khói. Những vị trí này thường chỉ hợp với kho, xưởng, gara hoặc cửa hàng không cần khách đứng lâu.
Đường dốc, đường ven sông và đường song song
Đường dốc
Nhà ở chân dốc nhận toàn bộ dòng xe và nước mưa đổ xuống, giống như nhà nằm dưới chân thác. Xe xuống dốc thường không giảm tốc, nước mưa dồn về trước cửa. Nhà ở đỉnh dốc thì ngược lại: khí tản ra hai phía, tầm nhìn tốt nhưng thiếu chỗ tụ. Vị trí tốt nhất trên một con dốc là khoảng giữa, nơi mặt đường có chiếu nghỉ hoặc đoạn bằng, nhà có sân phẳng phía trước.
Đường ven sông, ven kênh
Đây là trường hợp hai mạch song song: mạch nước thật và mạch đường. Nếu đường nằm giữa nhà và sông, khí từ sông phải đi qua dòng xe mới tới nhà, nên chất lượng phụ thuộc rất nhiều vào tốc độ của con đường đó. Đường ven sông nhỏ, xe chậm, có cây thì nhà ven sông được hưởng minh đường thủy rộng; đường ven sông là trục giao thông nhanh thì lợi thế của mặt nước gần như mất hết. Chi tiết hơn sẽ có trong chuyên mục Cảnh quan thủy mạch.
Hai đường song song kẹp nhà
Lô đất thông hai mặt đường song song (trước và sau) có khí xuyên qua nếu cửa trước và cửa sau thẳng nhau. Nên chọn một mặt làm mặt chính đón khí, mặt kia làm mặt phụ với cửa nhỏ, lệch trục, có sân hoặc cây đệm.
Ví dụ đọc một đoạn phố
Giả sử một đoạn phố dài 300 m nối từ một đại lộ vào một hồ nhỏ. Đầu phố, sát đại lộ, là đoạn khí xung: xe rẽ vào còn nhanh, ồn và bụi. Giữa phố, xe đã chậm lại, hai bên có cây, đây là thân trục với khí đều. Cuối phố, nơi đường vòng quanh hồ, là điểm tụ: khí chậm, có mặt nước, có tầm nhìn. Theo Hình Pháp, nhà ở tốt nhất nằm ở đoạn cuối phố phía trong vòng cung quanh hồ; cửa hàng cần dòng người thì hợp đoạn giữa phố; đoạn đầu phố sát đại lộ hợp với dịch vụ cần xe dừng nhanh như gara, cửa hàng tiện lợi. Một con phố nhưng ba đoạn có ba cách dùng khác nhau, và giá đất thường cũng đã phản ánh điều này dù người bán không gọi tên nó là phong thuỷ.
Quy trình đánh giá một lô đất theo thế đường
- Xác định thế đường trước lô: thẳng, cong ôm, cong phản, ngã ba, ngã tư, vòng xuyến, cầu vượt.
- Xác định cấp đường và tốc độ xe thực tế bằng cách đứng xem 10 phút vào giờ cao điểm.
- Đo khoảng lùi từ mép đường tới mặt nhà và vật đệm hiện có.
- Đo hướng đường và hướng nhà bằng la kinh web Liên Hoa.
- Vẽ lô đất cùng đoạn đường trong Vẽ mặt bằng Liên Hoa, thử vị trí cửa chính, tường rào và cây.
- Quyết định công năng: ở, kinh doanh, hay kết hợp (tầng trệt kinh doanh, phía sau và tầng trên ở).
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- La kinh web – đo hướng đường đâm và hướng cửa.
- Vẽ mặt bằng 2D–3D – thử dời cửa lệch trục, tường rào, hàng cây.
- Lập cục pháp – phân tích lý khí sau khi đã xử lý hình thế.
Bài liên quan
- Trục khí đô thị là gì
- Nhà phố trong hẻm cụt
- Tư vấn chọn đất trước khi mua · Chuyên mục Trục khí đô thị
Câu hỏi thường gặp
Nhà ngã ba đường đâm có nên mua không?
Tuỳ cấp đường đâm, khoảng lùi và mục đích. Hẻm nhỏ đâm vào nhà có sân thì nhẹ; đại lộ đâm vào nhà sát vỉa hè thì nặng, chỉ hợp kinh doanh có khoảng lùi.
Đường cong trước nhà là tốt hay xấu?
Nhà phía trong khúc cong (đường ôm) là tốt; nhà phía ngoài khúc cong (đường phản) là xấu vì xe văng ra sát nhà và khí bị hắt ra.
Nhà gần vòng xuyến có tốt không?
Nhà nhìn ra vòng xuyến có đảo cây, giữa hai nhánh đường là vị trí tốt cho công trình lớn; nhà nhỏ sát vòng xuyến nhiều làn thì ồn, không hợp ở.
Xử lý đường đâm bằng gì?
Khoảng lùi, tường rào đặc phần dưới, hàng cây hoặc bồn cây cao ở trục đâm, cửa chính lệch trục và phòng ngủ ở phía sau.
Nhà cạnh đường trên cao có ở được không?
Khó, vì vừa bị áp vừa ồn; nếu đã có, dùng tầng dưới cho kho, kinh doanh, phòng ngủ quay về phía sau và dùng kính cách âm.
