Tư duy âm dương ngũ hành trong kinh tế: bài học từ phong thủy

Tư duy âm dương ngũ hành bát quái không chỉ để xem nhà, chọn hướng; theo Thầy Vũ Giới, đó là một nền tư duy đủ sâu để làm kinh tế, nghiên cứu, đào tạo nhân lực và tìm ra ngách đi riêng trong bất kỳ ngành nghề nào. Phong thuỷ là bộ môn đi từ Đạo ra Đời – và người học đến nơi đến chốn sẽ mang theo cách nhìn ấy vào mọi việc mình làm.

"Tư duy âm dương ngũ hành bát quái. Làm kinh tế, nghiên cứu khoa học là rất tốt…"

— Thầy Vũ Giới

Bài viết được biên soạn từ ba bài giảng của Thầy Vũ Giới: một bài về tầm nhìn của người học phong thuỷ, một bài về việc đào tạo nhân lực bằng lý Dịch, và một bài về cách tìm ngách trong thị trường. Ba bài chung một mạch: phong thuỷ, nếu học từ gốc, là một nền tư duy chứ không chỉ là một bộ kỹ thuật. Và nền tư duy ấy dùng được trong đời sống kinh tế, miễn là người học hiểu đúng giới hạn: tư duy là của phong thuỷ, còn chuyên môn của ngành nào thì vẫn phải học ngành đó.

Phong thuỷ đi từ Đạo ra Đời

Thầy Vũ Giới mở bài giảng bằng hai câu: "Phong thuỷ là bộ môn đi từ Đạo ra Đời. Phong thuỷ là bộ môn đi từ Tâm đến những biến hiện của cảnh trần."

Đi từ Đạo ra Đời nghĩa là bắt đầu từ cái gốc – âm dương, Hà Đồ, sự vận động của khí – rồi mới đi đến những ứng dụng cụ thể: căn nhà, cửa hàng, khu đô thị. Ngược lại, người chỉ học ứng dụng mà không có gốc thì giống như người cầm một bộ công cụ mà không biết cỗ máy vận hành thế nào.

Thầy viết tiếp: "Khi học phong thuỷ xong các bạn sẽ có tầm nhìn sâu sắc hơn trong cuộc sống, trong công việc. Chứ không phải đâm đầu vào đời như thiêu thân nữa." Hình ảnh con thiêu thân rất đắt: lao vào ánh sáng mà không biết ánh sáng ấy là gì, ở đâu, sẽ dẫn đến đâu. Người có tư duy âm dương thì trước khi lao vào việc gì, biết hỏi: đâu là động, đâu là tĩnh; đâu là thời, đâu là thế; mình đang ở đâu trong cục.

Thầy cũng nói rõ về chuyện tiền bạc: "Đúng là làm gì cũng kiếm tiền để sống. Nhưng học phong thuỷ đạt được kết quả cũng kiếm tiền, nhưng đó không phải là mục đích tối thượng của cái ngành cái nghề này. Kiếm tiền chỉ là kết quả của một quá trình học tập và nghiên cứu." Đây là điểm cốt lõi khi bàn đến phong thuỷ và kinh tế: tiền là quả, không phải là gốc. Ai lấy quả làm gốc thì sẽ đi tắt, mà đi tắt thì thường lạc.

Tư duy âm dương ứng dụng trong kinh tế như thế nào

Nhiều người nghe "phong thuỷ kinh doanh" thì nghĩ ngay đến việc đặt tượng Thần Tài, chọn màu biển hiệu, xem ngày khai trương. Những việc ấy có chỗ của nó, nhưng không phải là phần sâu nhất. Phần sâu nhất là cách nghĩ.

Thầy Vũ Giới viết: "Lý luận phong thủy rất sâu, đủ để tham gia các ngành nghề hiện đại. Tôi nói là tư duy, còn vào ngành nào thì học ngành đó. Nhưng tư duy cốt lõi về lý luận mới quan trọng trong nhận thức, định hướng và vận động thực tiễn."

Có thể hình dung tư duy âm dương trong kinh tế qua mấy cặp đối đãi quen thuộc:

Cặp âm dương	Trong phong thuỷ	Trong kinh doanh
Động – tĩnh	Thuỷ động, sơn tĩnh	Dòng tiền, dòng khách là động; nền tảng, uy tín, sản phẩm lõi là tĩnh
Tụ – tán	Khí đến phải có chỗ dừng, chỗ tụ	Có khách mà không giữ được khách thì tài cũng tán
Thể – dụng	Hình thể là thể, hình thế là dụng	Năng lực là thể, cách đưa năng lực ra thị trường là dụng
Trước – sau	Định cục trước, lấy số sau	Hiểu ngành trước, chọn mô hình sau

Một người kinh doanh chỉ chạy theo phần động – quảng cáo, khuyến mãi, mở rộng – mà không xây phần tĩnh, thì giống căn nhà có cửa lớn mà không có tường tựa: khí vào bao nhiêu ra bấy nhiêu. Ngược lại, chỉ lo phần tĩnh mà không mở phần động thì giống căn nhà kín bưng, sản phẩm tốt mà không ai biết. Cân bằng âm dương trong kinh doanh, nói cho cùng, là biết lúc nào cần động, lúc nào cần tĩnh.

Thầy còn nhấn mạnh tính bền vững: "Tư duy quy hoạch kiến trúc của phong thủy là bền vững. Quan niệm gió, nước và núi thôi là thấy tư duy bền vững của phong thủy rồi." Gió, nước, núi là những thứ có trước con người và còn sau con người. Một tư duy lấy chúng làm gốc thì tự nhiên sẽ nghĩ dài hạn, chứ không nghĩ theo kiểu được ăn cả ngã về không.

Đào tạo nhân lực trí tuệ cao bằng lý Dịch

Ở bài giảng thứ hai, Thầy nói thẳng một điều mình tự tin: "Tôi tự tin đào tạo ra được nguồn nhân lực trí tuệ cao bằng lý Dịch… Đã từng và đang làm." Thầy cũng nhận xét rằng nhiều chương trình đào tạo hiện nay còn thiếu tính thực chiến, khiến người trẻ ra trường không làm được đúng chuyên môn.

Theo lời Thầy, những năng lực mà một học viên được rèn trong quá trình học với Thầy gồm:

• Tư duy lý luận – biết lập luận từ gốc đến ngọn, biết hỏi "tại sao" trước khi hỏi "làm thế nào".
• Tay nghề – Thầy là người có nhiều nghề: nghề da, nghề mộc, nghề rang và pha chế cà phê… và Thầy coi trọng việc học trò phải làm được bằng tay, không chỉ nói bằng miệng.
• Tư duy và thao tác máy tính, internet – công cụ của thời đại, không thể đứng ngoài.
• Tư duy trừu tượng – trong thiết kế kiến trúc hay thiết kế vật phẩm, pháp khí.
• Tư duy tổng thể về thời cuộc – nhìn được bức tranh lớn, biết mình đứng ở đâu.

Danh sách này cho thấy lý Dịch, trong cách Thầy dạy, không phải một môn học tách rời đời sống. Nó là cái trục để xâu các năng lực khác lại với nhau. Người có trục thì học thêm nghề nào cũng nhanh, vì đã biết cách nhìn cấu trúc của sự vật. Người không có trục thì học nhiều nghề vẫn rời rạc.

Thầy cũng có một lời nhắn cho người trẻ: chạy xe công nghệ không xấu, nhưng nếu đó là tất cả những gì một người trẻ có sức, có trí làm mỗi ngày, rồi thời gian còn lại chỉ lướt mạng, chơi game, thì thật phí chất xám và phí hoài tuổi trẻ. "Hãy học tập và nghiên cứu không ngừng nghỉ mới vươn lên được." Một nền kinh tế muốn tự lực thì phải có người làm ra sản phẩm; một ngành nghề muốn vững thì phải có lý luận gốc làm trụ. Thầy ví: phong thuỷ không có nguyên lý gốc thì cũng chỉ như cái phao, gió thổi đâu trôi đó.

Tìm ngách thị trường: phải đi qua mọi con đường của ngành

Bài giảng thứ ba mở đầu bằng một câu nhiều người kinh doanh nên chép lại: "Để tìm được một ngách trong thị trường nào đó, thì y như rằng bạn phải là người đã đi qua mọi con đường của ngành đó vậy!"

Thầy giải thích: "Đừng ảo tưởng may mắn sẽ đến với bạn trên con đường lập nghiệp. Chỉ học tập và làm việc không ngừng nghỉ mới có được góc nhìn toàn cảnh và chi tiết của ngành nghề và toàn thị trường mà thôi."

Đây chính là tư duy định cục áp vào kinh doanh. Phong thuỷ sư muốn tìm huyệt thì phải đi hết long mạch, xem hết sa thuỷ; người kinh doanh muốn tìm ngách thì phải đi hết các con đường của ngành, thấy hết chỗ đông chỗ vắng. Ngách không phải là thứ ngồi một chỗ mà nghĩ ra. Ngách là chỗ trống chỉ hiện ra với người đã nhìn thấy toàn cục.

Thầy kết bằng một hình ảnh rất đời thường: "Hãy đi cho rành các con đường, khi kẹt xe bạn sẽ tìm được ngách ra thôi." Người lạ đường gặp kẹt xe thì chỉ biết đứng chờ. Người thuộc từng con hẻm thì biết rẽ chỗ nào để thoát. Thị trường cũng vậy: lúc khó khăn, người thuộc ngành sẽ thấy lối đi mà người khác không thấy. Và Thầy khẳng định: "Ngành nghề nào cũng có chỗ trống cho bạn. Bạn có sẵn sàng khám phá nó hay chưa."

Hãy làm điều khó nhất trước

Nguyên tắc làm việc của Thầy Vũ Giới được nói rất rõ: "Hãy làm điều khó nhất. Khi mình làm điều khó nhất thì điều dễ nhất là tầm thường rồi…" Với ngành phong thuỷ, Thầy chọn nguyên lý gốc – con đường khó nhất. Trong thiết kế pháp khí cũng vậy, Thầy đi từ cái khó nhất và gốc nhất.

Vì sao lại làm cái khó trước? Thầy giải thích: "Thay vì chúng ta làm từ dễ đến khó. Mà từ dễ đến khó là vô lượng việc…" Đi từ ngọn xuống gốc, mỗi cái ngọn là một việc riêng, giải mãi không hết. Đi từ gốc lên ngọn, giải được cái gốc thì các ngọn tự sáng. Đây là tinh thần "đại đạo chí giản": thấy được cái giản của đạo thì lại học và biết được mọi thứ.

Từ nguyên tắc ấy, Thầy đã xây dựng những hướng ứng dụng mới: phong thuỷ ứng dụng vào kinh doanh – một mảng mà theo Thầy xưa nay chưa có hệ luận cụ thể – và phong thuỷ quy hoạch, đưa lập cục vào quy hoạch trung cục, đều đã được hoàn thiện giáo trình để giảng dạy và thực hành. Cũng từ nguyên tắc ấy mà Thầy quay về nghiên cứu Ngũ Hoàng Thổ, kiến lập pháp thờ Thổ Địa, kiến giải Hà Đồ: phần lớn công trình nghiên cứu của Thầy đều "đào dưới đất", đi vào tầng sâu nhất của cuộc địa.

Thầy cũng cảnh báo cái bẫy "muốn nhanh thành chậm". Nhiều người học rất lâu mà không hiểu được gốc, vì đã vác lên vai quá nhiều thứ hỗn tạp, không chịu đặt xuống. Thầy ví như nhà có quá nhiều đồ, bảo bỏ bớt thì không ai chịu bỏ. Tổ đã để lại chánh pháp "đại đạo vốn chí giản", nhưng người đời lại thích điều huyền bí. Trong kinh doanh cũng thế: càng muốn nhanh, càng ôm nhiều mô hình, nhiều mánh, thì càng rối và càng chậm.

Vì sao học phong thuỷ phải trên 24 tháng

Thầy Vũ Giới chủ trương đào tạo phong thuỷ sư từ 24 tháng trở lên, và giải thích bằng nguyên lý lượng đổi chất: "Khi bạn đủ kiến thức (trí) thì bạn mới có thể thay đổi bên trong bạn được. Làm gì làm, đối với tâm tính con người cần lắm thời gian."

Tư duy âm dương không phải một mẹo học trong một tuần là có. Nó là một cách nhìn phải được thấm dần qua nhiều lần áp dụng, nhiều lần sai và sửa. Thầy khuyên người học hãy thường nhìn vào bên trong mình để thấy đã thay đổi được gì tích cực chưa – đó mới là thước đo thật của việc học, chứ không phải số chứng chỉ hay số bài đã đọc.

Tóm lại, tư duy âm dương ngũ hành là cái trục. Có trục rồi, vào ngành nào thì học ngành đó, nhưng sẽ học nhanh hơn, nhìn xa hơn và vững hơn. Hãy đi cho rành các con đường, hãy làm điều khó nhất trước, và hãy coi tiền là quả của một quá trình học tập nghiêm túc. Chúc các bạn sức khoẻ và an lạc trên đường lập nghiệp.

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Phong thuỷ là một đại ngành nghề
• Học phong thuỷ thời kinh tế thị trường tại Liên Hoa
• Khoá học phong thuỷ sư dài hạn
• Đại đạo chí giản, chỉ có lòng người là phức tạp

Câu hỏi thường gặp

Tư duy âm dương là gì?

Là cách nhìn mọi sự vật qua các cặp đối đãi như động – tĩnh, tụ – tán, thể – dụng, trước – sau, để thấy sự vận động và cân bằng của chúng.

Tư duy âm dương giúp gì cho kinh doanh?

Giúp cân bằng phần động (dòng khách, dòng tiền) với phần tĩnh (nền tảng, sản phẩm lõi), nhìn toàn cục ngành nghề và tìm ra ngách đi riêng.

Học phong thuỷ có thay được chuyên môn kinh tế không?

Không. Theo Thầy Vũ Giới, phong thuỷ cho ta tư duy; còn vào ngành nào thì vẫn phải học chuyên môn của ngành đó.

Vì sao Thầy Vũ Giới khuyên làm điều khó nhất trước?

Vì đi từ dễ đến khó là vô lượng việc, còn giải được cái gốc khó nhất thì các việc còn lại trở nên đơn giản – đúng tinh thần đại đạo chí giản.

Học phong thuỷ bao lâu thì có được tư duy này?

Thầy chủ trương đào tạo từ 24 tháng trở lên, vì tư duy và tâm tính cần thời gian để lượng đổi thành chất.