Tẩm liệm bằng bọc nilon: điều trái đạo theo phong thủy âm trạch

Tẩm liệm bằng bọc ni-lông dày và hoá chất đang trở thành thói quen phổ biến trong nhiều đám tang, nhưng theo Thầy Vũ Giới, đây là việc trái Đạo cần được nhìn lại. Bài viết trình bày vì sao cách làm ấy cản trở sự quy hoàn của xác thân, vai trò của cốt tinh, và một quy trình mai táng thuận Đạo mà gia đình có thể tự chuẩn bị.

"Khâm liệm phải thuận thiên – thuận thổ – thuận khí. Dùng vật liệu trái nguyên lý thì hồn không an, cốt không tịnh."

— Thầy Vũ Giới

Việc hỷ người ta chuẩn bị rất kỹ, xem ngày, xem tuổi, bàn bạc cả năm trời. Việc tang thì thường đến bất ngờ, gia đình rối bời, và mọi khâu từ tắm rửa, khâm liệm đến nhập quan đều giao trọn cho dịch vụ tang lễ. Trong lúc vội vàng ấy, ít ai hỏi: chiếc bọc ni-lông kia, lớp keo kia, những tấm vải lót bóng loáng kia có nên dùng hay không?

Câu hỏi ấy không nhỏ. Người sống là chủ thể quyết định việc an táng. Nếu người sống làm theo thói quen mà không hiểu Đạo, tức không thuận theo Tự Nhiên, thì chính hành động ấy gây khó khăn cho sự siêu thoát của người đã khuất. Đây là phần lý khí căn bản mà người học phong thuỷ âm trạch, thầy cúng, hay bất kỳ ai lo việc hậu sự cho người thân đều nên nắm rõ.

Bài này tổng hợp hai bài giảng của Thầy Vũ Giới về tang lễ, mở đầu cho loạt bài "Trả xác thân về với Đạo sau khi chết". Nội dung dừng ở phần lý pháp và phần chuẩn bị của gia đình; việc tính, chọn và đào huyệt thuộc kiến thức Phong Thuỷ Âm Trạch chuyên sâu, không bàn trong bài này.

Trả xác thân về với Đạo: nền tảng của tẩm liệm thuận Đạo

Muốn hiểu vì sao bọc ni-lông là trái Đạo, trước hết phải hiểu "Đạo" ở đây là gì. Thầy Vũ Giới định nghĩa rất giản dị: khi con người qua đời, thân xác không còn ý nghĩa với cõi đời nữa, và nó phải trở về với Đại Tự Nhiên. Đại Tự Nhiên ấy, gọi tắt là Đạo.

Thân xác được vay mượn từ đất, nước, lửa, gió trong suốt một đời người. Khi hơi thở dừng lại, việc của người sống là trả lại những thứ đã vay ấy một cách trọn vẹn và tự nhiên nhất. Vì vậy, mục tiêu của tẩm liệm và mai táng không phải là giữ xác cho thật lâu, cũng không phải là làm cho thật đẹp, mà là:

• Để xác thân phân rã một cách tự nhiên, không bị ngăn cách khỏi đất.
• Để phần cốt được bảo vệ trọn vẹn sau khi xác thịt đã phân rã.
• Để linh hồn được siêu thoát nhẹ nhàng, không bị níu kéo bởi một thân xác tù đọng.

Điều kiện lý tưởng, theo lời Thầy, là xác thân được "nằm và tiếp xúc trọn vẹn trong đất". Mọi chọn lựa từ vật liệu khâm liệm, áo quan, keo trám cho đến cách xây huyệt đều nên được soi lại dưới câu hỏi này: nó giúp xác thân tiếp đất, hay ngăn xác thân tiếp đất?

Nhìn theo âm dương, người sống là dương trạch, người khuất là âm phần. Dương trạch cần khí lưu thông, có ra có vào. Âm phần cũng vậy: cần khí đất thấm vào, cần nước được thoát đi, cần sự phân giải diễn ra đúng nhịp. Một âm phần bị bít kín không khác gì một ngôi nhà không có cửa – khí không vào được, khí xấu không ra được, lâu ngày thành tù.

Vì sao bọc ni-lông và hoá chất là trái Đạo

Thầy Vũ Giới giảng: "Việc dùng bọc ni-lông là sai nguyên lý. Ni-lông thuộc vật liệu âm trệ – bế khí – không phân huỷ, làm cho quá trình quy hoàn của cốt gặp trở ngại."

Câu này có ba chữ cần tách ra để hiểu cho kỹ.

Âm trệ

Trệ là đọng, là ngưng, không chuyển. Vật liệu âm trệ là thứ không tham gia vào vòng sinh – hoá của tự nhiên. Đặt vào đất, nó nằm đó, không hoà vào đất, không cho đất hoà vào nó. Trong khi toàn bộ ý nghĩa của mai táng là sự hoà nhập trở lại.

Bế khí

Bế là đóng kín. Khí đất không thấm vào được, hơi ẩm không thoát ra được. Bọc ni-lông ngăn cách xác thân với môi trường đất và với các vật liệu tự nhiên cần thiết cho quá trình phân rã. Một thân xác bị "đóng gói" như vậy, dù đã chôn xuống đất, vẫn chưa thật sự được trả về cho đất.

Không phân huỷ

Đây là điểm dễ thấy nhất nhưng hậu quả lại sâu nhất. Ni-lông, keo hoá chất, vải tổng hợp tồn tại rất lâu trong lòng đất. Xác thịt phân rã bên trong, nhưng lớp bọc bên ngoài vẫn còn nguyên, biến cả huyệt mộ thành một túi kín.

Hậu quả trực tiếp mà Thầy chỉ ra là chuyện của Thuỷ Đại. Khi xác thân phân rã, phần nước – gọi là Thuỷ Đại – phải được thoát đi, thấm vào đất. Nếu bị bọc kín, Thuỷ Đại ứ đọng lâu ngày bên trong. Sự tù đọng ấy làm cốt bị hư mục và đen, gọi là cốt đen. Nhiều gia đình đến khi bốc mộ, cải táng mới thấy hài cốt đen, hư hoại hoặc phá cốt, mà không biết nguyên nhân bắt đầu từ chính chiếc bọc ngày khâm liệm.

Cũng cần nói rõ: từ xưa đến nay, nghi thức khâm liệm truyền thống luôn dùng vải trắng, vải liệm hoặc các vật liệu tự nhiên. Đây là quy chuẩn mang tính âm dương – ngũ hành, không phải tục lệ ngẫu nhiên. Bọc ni-lông là thói quen mới, sinh ra từ sự tiện lợi, chứ không có gốc trong lễ nghi.

Cốt tinh: nơi hồn khí thu về sau khi chết

Vì sao phải lo cho phần cốt đến như vậy? Thầy Vũ Giới phân biệt rõ hai phần của thân xác người đã khuất:

Phần	Chứa gì	Cần làm gì
Thể xác (xác thịt)	Các chủng tử thô của hồn phách	Để phân rã tự nhiên, trả về cho đất
Cốt tinh (xương cốt)	Đầy đủ chủng tử của hồn, phần hồn phách chưa xuất hết	Bảo vệ trọn vẹn sau khi xác thịt phân rã

Lời Thầy: "Khi một người mất đi, hồn khí thu vào cốt tinh. Cốt tinh theo thời gian phân giải để trả lại nguyên khí, từ đó linh hồn mới được dẫn về một mối mà đi đầu thai."

Như vậy có hai quá trình nối tiếp nhau. Trước hết, xác thịt phân rã để giải phóng phần thô. Sau đó, cốt tinh theo thời gian phân giải để trả lại nguyên khí. Nếu quá trình thứ nhất bị nghẽn vì Thuỷ Đại ứ đọng, thì quá trình thứ hai cũng bị ảnh hưởng: cốt bị đen, bị nghẽn khí.

"Nếu cốt bị đen, bị nghẽn khí, thì đó là cốt hư hoại, biểu hiện hồn lực người quá cố bị ảnh hưởng, không thông – không sáng – không dễ siêu thăng."

Đây là lý do Thầy gọi việc bảo vệ trọn vẹn phần cốt là điều thuận Đạo. Không phải giữ cốt để thờ hay để cầu xin điều gì, mà để hồn người chết được siêu thoát nhẹ nhàng. Hiểu đến đây thì thấy chuyện chọn vật liệu khâm liệm không phải chuyện hình thức, mà là phần trách nhiệm cuối cùng của con cháu với người thân.

Quy trình mai táng thuận Đạo từng bước

Phần dưới đây là đúc kết lý tưởng của Thầy Vũ Giới cho việc tẩm liệm và chôn cất người quá cố. Gia đình có thể dùng làm khung để trao đổi với bên lo hậu sự, và điều chỉnh theo tôn giáo, phong tục của mình.

Bước 1. Lễ tuyên bố lìa trần

Sau khi người chết đã hoàn toàn, giữ nguyên thân xác chỉnh tề để thực hiện các nghi lễ tôn giáo. Người Thầy hoặc chủ lễ hô khấn tên tuổi, tuyên bố lìa trần nhập vào Đại Đạo, và ký gửi với Đấng Thần Linh, Giáo Chủ của đạo mà người mất theo. Thầy nhấn mạnh hành động này rất quan trọng về mặt tâm linh: nó đánh dấu sự chuyển tiếp, để linh hồn biết mình đã rời cõi trần và được dẫn dắt.

Bước 2. Tắm rửa và trang phục

• Tắm rửa: dùng rượu trắng để làm sạch thi thể.
• Trang phục: mặc lại bộ đồ tươm tất mà người mất hay mặc khi còn sống.

Bước 3. Bao bọc xác (liệm)

Đây là bước quyết định, cũng là chỗ thay thế bọc ni-lông. Vật liệu phải tự nhiên, xốp, có khả năng hút nước cao để xử lý Thuỷ Đại, giữ cho thân xác tương đối khô ráo. Thầy đề xuất: chiếu, nệm lục bình, nệm cỏ rơm, các loại vật liệu bện bằng cọng lác, rơm rạ, sợi thảo mộc tự nhiên. Vải trắng, vải liệm truyền thống cũng thuộc nhóm này.

Bước 4. Áo quan và vật liệu bao phủ

Có hai lựa chọn đều thuận Đạo:

• Loại cao cấp: gỗ quý, gỗ thơm, có độ bền và giá trị cao.
• Loại thuận tự nhiên: gỗ tạp, gỗ thường, có khả năng phân huỷ nhanh – mục sau khoảng một năm – để xác thân sớm tiếp đất.

Bên trong quan tài nên bao phủ bằng vật liệu thảo mộc tự nhiên. Tránh tuyệt đối vải ni-lông hay vật liệu hoá chất không phân giải, dù chúng nhìn đẹp. Keo trám áo quan cũng vậy: dùng keo hoặc nhựa từ cây tự nhiên, không dùng keo hoá chất không phân huỷ.

Bước 5. Nhập quan và sắp đặt

1. Đặt thi thể đã quấn chiếu hoặc nệm cỏ vào quan.
2. Đặt đầu cao hơn phần thân dưới.
3. Rải lá trà để bao phủ thi thể.
4. Đóng quan theo đúng nghi thức.

Bước 6. Huyệt phần và tiếp đất

Tiêu chuẩn đất mà Thầy đưa ra:

Nên chọn	Nên tránh
Đất ngũ sắc, đất trồng được hoa màu	Đất úng thuỷ, đất sét
Đất khô ráo, độ ẩm vừa phải	Đất khô khốc hoặc bùn lầy
Đất không sạt lở, giữ được bờ	Đất không có cây cỏ mọc được

Về Kim Tĩnh (hầm mộ), quy tắc rất rõ: đất xấu như cát, bùn, không giữ được bờ thì phải xây Kim Tĩnh và tô xi măng chắc chắn để bảo vệ. Còn đất tốt, giữ được bờ thì không cần xây gạch đá cho Kim Tĩnh, mà cho phép hạ quan tiếp đất trực tiếp để thuận theo sự phân rã tự nhiên.

Những sai lầm thường gặp và cách gia đình nên làm

Từ các nguyên lý trên, có thể chỉ ra mấy chỗ mà nhiều gia đình hay vấp:

• Nghĩ rằng bọc kín là giữ gìn. Thực ra bọc kín là giam giữ. Cái cần giữ là cốt, mà muốn giữ cốt thì phải để xác thịt phân rã thông suốt.
• Chọn vật liệu theo vẻ ngoài. Vải lót bóng, hoa nhựa, keo bóng nhìn sang trọng trong lễ viếng, nhưng nằm dưới đất thì thành vật cản. Thầy nói rõ: "dù chúng nhìn đẹp nhưng lại trái Đạo".
• Xây Kim Tĩnh kín ở mọi loại đất. Đất tốt mà vẫn đổ bê tông bịt kín là tự cắt đường tiếp đất. Chỉ đất xấu mới cần xây để bảo vệ.
• Bỏ qua lễ tuyên bố lìa trần. Lo phần xác mà quên phần hồn là thiếu một nửa.
• Giao trọn cho dịch vụ mà không hỏi. Người sống là chủ thể quyết định. Gia đình hoàn toàn có thể đề nghị bên tổ chức tang lễ thay bọc ni-lông bằng chiếu, vải liệm, nệm cỏ.

Một điều cần thực tế: có những trường hợp quy định y tế hoặc quy định địa phương bắt buộc cách xử lý thi thể riêng. Khi đó gia đình tuân theo quy định, và vẫn có thể giữ phần thuận Đạo ở những khâu còn lại như lễ tuyên bố lìa trần, vật liệu bao phủ trong quan, cách chọn đất. Thuận Đạo không có nghĩa là cố chấp; thuận Đạo là làm hết phần mình hiểu được trong điều kiện cho phép.

Và cũng phải nói cho trọn: nguyên lý ở đây không nhằm gieo nỗi sợ cho những gia đình đã lỡ dùng bọc ni-lông. Việc đã qua thì để người có chuyên môn xem xét khi đến kỳ cải táng. Điều quan trọng là từ nay về sau, người hiểu thì làm đúng, và truyền lại cho con cháu cái hiểu ấy.

Tóm lại: tẩm liệm là trả xác thân về với Đạo. Đã là trả thì phải trả cho trọn – để đất được nhận, để cốt được giữ, để hồn được đi.

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Phong thuỷ âm trạch và dương trạch giống và khác nhau ở đâu
• Tầm long ứng dụng âm trạch: tìm đất mộ
• Trình tự tu tập chuẩn bị trước sinh tử
• Chuyên mục Tướng Số – Địa Tướng & Âm Trạch

Câu hỏi thường gặp

Tẩm liệm bằng bọc ni-lông có nên không?

Theo Thầy Vũ Giới là không nên. Ni-lông âm trệ, bế khí, không phân huỷ, làm Thuỷ Đại ứ đọng, khiến cốt dễ bị đen và hư hoại, cản trở sự siêu thoát.

Thay bọc ni-lông bằng vật liệu gì?

Vải trắng, vải liệm truyền thống, chiếu, nệm lục bình, nệm cỏ rơm, vật liệu bện từ cọng lác, rơm rạ, sợi thảo mộc – loại xốp, hút nước tốt.

Cốt tinh là gì?

Là phần xương cốt, nơi chứa đầy đủ chủng tử của hồn. Bảo vệ trọn vẹn cốt tinh sau khi xác thịt phân rã là điều thuận Đạo.

Có cần xây Kim Tĩnh cho mọi ngôi mộ không?

Không. Đất xấu như cát, bùn, không giữ bờ mới cần xây và tô chắc. Đất tốt thì có thể hạ quan tiếp đất trực tiếp.

Nếu quy định bắt buộc dùng cách xử lý khác thì sao?

Gia đình tuân theo quy định, và giữ phần thuận Đạo ở các khâu còn lại: lễ tuyên bố lìa trần, vật liệu trong quan, cách chọn đất.