Thập tự thiên tâm phong thủy: thấy triều sơn chưa chắc có huyệt

Thập tự thiên tâm là khái niệm then chốt mà người xem đất hay bỏ qua nhất. Có một tấm ảnh rất đáng suy ngẫm: giữa một bãi đất mới phát quang, người ta đã đào sẵn một vòng hào tròn, ở giữa đắp một ụ đất nhỏ; phía xa là một ngọn núi nhọn nổi bật giữa trời xanh, thẳng hàng với ụ đất. Dòng chữ trên ảnh viết một câu thành ngữ dân gian, đại ý "thấy có sữa là gọi mẹ". Lời bình đi kèm: nhiều người xem đất cứ thấy một ngọn triều sơn đẹp là cho rằng đã tìm được long huyệt – trong khi điều phải có là thập tự thiên tâm, chính minh đường.

Bài này giải thích vì sao thấy triều sơn chưa phải là có huyệt, thập tự thiên tâm là gì, và chính minh đường nghĩa là gì trong Hình Pháp Liên Hoa.

"Thấy sữa là gọi mẹ": lỗi nhìn một điểm

Câu thành ngữ nói về đứa trẻ thấy ai có sữa là bám theo gọi mẹ, không phân biệt đâu là mẹ thật. Áp vào xem đất, đó là thói quen thấy một ngọn núi đẹp, một hình tượng quý ở phía trước là lập tức "nhận" làm triều sơn của mình, rồi lấy đó làm căn cứ đặt huyệt.

Lỗi này rất phổ biến vì triều sơn đẹp thì dễ thấy, dễ say. Một ngọn núi nhọn thanh tú, một ngọn núi tròn đầy, đứng một mình giữa trời – ai nhìn cũng thấy quý. Nhưng triều sơn là khách, huyệt là chủ. Khách quý đến đâu mà nhà không có chủ thì khách cũng không biết chầu ai.

Thầy Vũ Giới giảng: "Xem phong thuỷ mà không nhìn ra HÌNH, thì la bàn cũng chỉ là cái đĩa." Nhìn một ngọn núi mà không nhìn cả cục cũng là chưa nhìn ra hình.

Thập tự thiên tâm là gì?

"Thập tự" là hình chữ thập – hai đường cắt nhau. "Thiên tâm" là tâm của trời, cũng là tâm của cục. Thập tự thiên tâm là phép định tâm bằng bốn phía núi:

• Phía sau có núi làm chỗ dựa – lạc sơn, phụ mẫu sơn.
• Phía trước có núi làm án, làm triều.
• Bên trái có núi, có gò – Thanh Long.
• Bên phải có núi, có gò – Bạch Hổ.

Nối núi trước với núi sau thành một đường, nối núi trái với núi phải thành một đường. Hai đường cắt nhau tại một điểm – đó là thiên tâm. Huyệt chân thường nằm ở gần điểm cắt ấy. Đây là lý do gọi là "thập tự": bốn phía cùng chỉ về một chỗ.

Thái cực – Lập cực điểm – Thiên tâm thập đạo: định đúng tâm rồi mới lập sơn hướng. Liên Hoa coi đây là thứ tự không đảo được.

Thầy Vũ Giới giảng: "Không có Hình thì Khí không tụ. Không có Cục tốt thì hướng tốt cũng chẳng để làm gì."

Chỉ có triều sơn thì thiếu gì?

Khi chỉ dựa vào một ngọn triều sơn để đặt huyệt, ta mới có một nửa của một đường – đường trước sau. Thiếu:

1. Núi sau làm chỗ dựa. Không có phụ mẫu sơn thì không biết mạch có đến chỗ này không. Có khi phía sau là khoảng trống, gió lùa.
2. Núi trái, núi phải. Không có long hổ thì không có đường ngang, không xác định được điểm cắt. Khí bị gió hai bên thổi tán.
3. Minh đường. Giữa huyệt và triều sơn phải có khoảng đất để khí lắng. Không xét minh đường thì không biết khí dừng ở đâu.

Kết quả là huyệt đặt ra có thể thẳng hàng với một ngọn núi đẹp, nhưng nằm ở chỗ khí đang đi qua, hoặc chỗ gió lộng. Đẹp trên ảnh, nhưng không có khí.

Chính minh đường là gì?

Minh đường là khoảng đất trước huyệt, nơi khí lắng xuống trước khi vào huyệt. Cổ nhân chia minh đường làm nhiều tầng: nội minh đường (gần huyệt, nhỏ), trung minh đường, ngoại minh đường (xa, rộng).

"Chính minh đường" nghĩa là minh đường nằm ngay chính diện huyệt, cân đối, không lệch về một bên, không nghiêng, không bị cắt. Một chính minh đường tốt có mấy dấu hiệu:

• Bằng phẳng hoặc hơi lõm, không dốc ra ngoài.
• Rộng vừa phải – không chật đến mức bí, không rộng đến mức trống trải.
• Có nước giới hạn ở phía ngoài – suối, ruộng trũng, ao hồ.
• Được long hổ hai bên ôm lại, không bị gió lùa ngang.

Khi có chính minh đường, huyệt có chỗ "thở". Khí từ triều sơn chầu về, qua minh đường lắng xuống, rồi mới vào huyệt. Không có minh đường thì triều sơn có đẹp đến mấy, khí cũng không biết dừng ở đâu.

Âm dương của bốn phía

Nhất âm nhất dương chi vị đạo. Bốn phía của thập tự không chỉ là bốn ngọn núi mà còn là bốn cặp âm dương.

Trước – sau là cặp chủ – khách. Núi sau là chủ, tĩnh, giữ, thuộc âm theo nghĩa thu nhận. Núi trước là khách, chầu về, mở ra, thuộc dương theo nghĩa đón tiếp. Trái – phải là cặp long – hổ. Thanh Long bên trái thuộc dương, nên cao hơn, dài hơn một chút. Bạch Hổ bên phải thuộc âm, nên thấp hơn, thuần hơn. Cổ nhân nói "thà để rồng cao ngàn trượng, không để hổ ngẩng đầu" – hổ cao quá long thì cục mất cân.

Khi bốn phía cân âm dương, điểm cắt của thập tự sẽ rơi vào nơi khí êm nhất. Khi bốn phía lệch – hổ cao lấn long, khách lớn hơn chủ – điểm cắt cũng lệch theo, và người xem phải hiệu chỉnh.

Theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa được Thầy Vũ Giới khôi phục, khí "chạy như nước – xoắn như gió". Bốn phía núi là bốn bức thành giữ cho dòng khí ấy xoắn lại ở giữa thay vì trôi đi. Thiếu một phía là hở một bức thành.

Những lỗi khác khi định huyệt

Chỉ nhìn núi sau

Ngược với lỗi nhìn triều sơn, có người chỉ nhìn núi sau lưng: thấy có chỗ dựa vững là đặt huyệt, bất kể phía trước có gì. Có dựa mà không có đón thì khí tụ nhưng tù, không sinh.

Chỉ nhìn la kinh

Có người lên đất là đặt la kinh, đo hướng đẹp theo tuổi rồi chọn chỗ. Định cục là dựa vào hình, còn lý khí thì dựa vào số. Chưa có tâm mà đã đo hướng thì hướng không có gốc.

Chỉ nghe người khác

Nghe người trước nói "chỗ này tốt" rồi theo. Đất thay đổi, đường mới mở, cây bị chặt – hình hôm nay khác hình năm xưa.

Đào hào, đắp ụ: sửa hình hay ép hình?

Trong tấm ảnh, người ta đã đào một vòng hào tròn và đắp một ụ đất ở giữa – có lẽ để tạo "huyệt" nhân tạo, thẳng hàng với ngọn núi xa. Đây là một dạng can thiệp vào đất.

Liên Hoa không phản đối việc sửa đất: "Kiếp mạch thủ khí" là tạo huyệt trường nhân tạo, "lập cục là luyện bùn thành vàng". Nhưng sửa đất phải theo nguyên lý:

• Phải định được thiên tâm trước, không chỉ dựa vào một ngọn triều.
• Phải có mạch đến, dù là mạch nhỏ, mạch ẩn.
• Phải có minh đường và nước giới hạn.
• Đào đắp vừa phải, không phá vỡ hình gốc của đất.

Đào hào, đắp ụ mà chỉ để "thẳng hàng với núi đẹp" là ép hình, không phải sửa hình. Hình ép thì khí không theo.

Cách tập nhìn thập tự thiên tâm

Người học có thể tập theo lý pháp sau:

1. Đứng giữa khu đất, xoay một vòng. Ghi nhận bốn phía: sau có gì, trước có gì, trái có gì, phải có gì.
2. Tìm điểm cao nhất mỗi phía. Đỉnh núi, đỉnh gò, mái nhà cao – mỗi phía chọn một điểm rõ nhất.
3. Kẻ hai đường. Trước – sau, trái – phải. Trên bản đồ hoặc trong đầu.
4. Tìm điểm cắt. Đi về phía điểm cắt, xem đất ở đó có bằng, có chắc, có minh đường không.
5. Kiểm tra lại cảm giác. Đứng ở điểm cắt, gió có dịu không, tầm nhìn có vừa không, lưng có được che không.

Đây là lý pháp. Thực tế bốn phía hiếm khi cân hoàn hảo; đọc độ lệch và hiệu chỉnh là thủ pháp, phải học trực tiếp.

Gia chủ nên hỏi gì khi được chỉ một "huyệt đẹp"?

Khi một người xem đất chỉ cho gia chủ một vị trí và nói "chỗ này thẳng với ngọn núi đẹp kia, rất tốt", gia chủ có quyền hỏi thêm vài câu đơn giản:

• Phía sau chỗ này có núi, có gò làm chỗ dựa không?
• Hai bên có nhánh đất, nhánh núi ôm lại không?
• Phía trước, giữa chỗ này và ngọn núi kia, có khoảng đất bằng và có nước không?
• Nếu đào đắp thì đào đắp bao nhiêu, có phá hình gốc không?

Người xem đất có hiểu biết sẽ trả lời rõ ràng từng câu. Câu trả lời mơ hồ, chỉ xoay quanh ngọn núi đẹp, là dấu hiệu cần thận trọng.

Thập tự thiên tâm cho nhà ở

Nhà phố cũng áp được nguyên lý này. Bốn phía của căn nhà là: nhà phía sau, nhà phía trước (bên kia đường), nhà bên trái, nhà bên phải. Nối các khối ấy, điểm cắt cho biết tâm khí của lô đất. Từ đó mới đặt cửa, đặt phòng chính, đặt bàn thờ.

Trong căn nhà, thập tự thiên tâm còn dùng để định tâm nhà – nối giữa tường trước với tường sau, giữa tường trái với tường phải. Nhà vuông vắn thì tâm rõ; nhà khuyết góc, chữ L thì phải hiệu chỉnh.

Tầm long là tìm mỏ vàng có sẵn, lập cục là luyện bùn thành vàng. Định đúng tâm là bước đầu tiên của việc luyện ấy.

Định tâm không phải là việc làm một lần cho xong. Mỗi khi khu đất thay đổi – có nhà mới mọc lên, có đường mới mở, có cây lớn bị chặt – thì bốn phía cũng thay đổi, và cái tâm có thể dịch chuyển. Người giữ đất, giữ nhà nên để ý những thay đổi ấy.

Tóm lại

Thấy triều sơn đẹp chưa phải đã có huyệt – như thấy sữa chưa phải đã là mẹ. Phải có thập tự thiên tâm: bốn phía núi trước, sau, trái, phải cùng chỉ về một điểm; và phải có chính minh đường: khoảng đất cân đối trước huyệt cho khí lắng. Sửa đất được, nhưng phải sửa theo nguyên lý, không ép hình để thẳng hàng với một ngọn núi đẹp.

Đại đạo chí giản. Hiểu vậy là đủ!

— Vũ Kim —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

• Lập Cục Pháp: định tâm, xem cục đất trước khi bàn đến hướng.
• La kinh Liên Hoa: đo sơn hướng sau khi đã định đúng cục.
• Vẽ Mặt Bằng Liên Hoa 2D: vẽ nhà, đường, công trình xung quanh để thấy hình sát và chỗ khí tụ.

Bài liên quan

• Án sơn, triều sơn và núi Cự Môn
• Định tâm thế đất
• Đất có kết hay không? Long chân, long giả
• Cách tìm huyệt: vì sao khó

Câu hỏi thường gặp

Thập tự thiên tâm là gì?

Là phép định tâm bằng bốn phía núi: nối núi trước với núi sau, núi trái với núi phải; hai đường cắt nhau tại thiên tâm, gần đó là chỗ huyệt chân.

Thấy triều sơn đẹp có phải đã có huyệt?

Chưa. Triều sơn là khách, huyệt là chủ. Phải có thêm núi sau làm dựa, long hổ hai bên và chính minh đường thì mới có chỗ kết.

Chính minh đường là gì?

Là khoảng đất ngay chính diện huyệt, cân đối, bằng hoặc hơi lõm, rộng vừa phải, có nước giới hạn và được long hổ ôm lại.

Có thể đào đắp để tạo huyệt nhân tạo không?

Có thể theo tinh thần Kiếp mạch thủ khí, nhưng phải định thiên tâm, có mạch, có minh đường; không ép hình chỉ để thẳng hàng với một ngọn núi đẹp.

Gia chủ nên hỏi gì khi được chỉ một huyệt "thẳng với núi đẹp"?

Hỏi phía sau có chỗ dựa không, hai bên có long hổ ôm không, phía trước có minh đường và nước không, và nếu đào đắp thì có phá hình gốc không.