Đất điền loa – đất hình con ốc ruộng – là một cái tên rất quen trong sách tầm long điểm huyệt. Thân ốc tròn đầy, vỏ ốc cuộn vòng ôm lấy bên trong, huyệt nằm ở miệng ốc. Người xưa gọi tên đất theo hình con vật, đồ vật như vậy là cách hát hình (喝形): nhìn thế đất, "hô" lên một cái tên cho dễ nhớ, dễ truyền.
Nghe tên thì thú vị. Nhưng người học phong thủy rất dễ sa vào chỗ chỉ nhớ tên mà quên cái lý. Thấy đồi tròn tròn liền gọi là ốc, thấy hai nhánh núi liền gọi là rồng, rồi từ cái tên mà suy ra họa phúc. Thầy Vũ Giới vẫn nhắc: "Định cục là dựa vào hình, còn lý khí thì dựa vào số." Hát hình là một cách gọi cái hình. Cái lý bên trong vẫn là long – huyệt – sa – thủy.
Bài này lấy đất điền loa làm ví dụ để nói về hát hình: nó là gì, dùng thế nào cho đúng, và vì sao huyệt của con ốc lại nằm ở miệng.
Hát hình là gì? Gọi tên đất theo hình vật
Chữ Hát là hô lên, gọi lên. Chữ Hình là hình dạng. Hát hình là nhìn toàn bộ thế đất – núi chủ, hai bên long hổ, minh đường, án sơn – rồi so với một hình ảnh quen thuộc trong đời sống để đặt tên: rồng, hổ, phượng, rùa, cá, ốc, quạt, chuông, bút, ấn…
Vì sao người xưa làm vậy? Có ba lý do:
- Dễ nhớ, dễ truyền: thời chưa có bản đồ, ảnh vệ tinh, thầy dạy trò bằng lời. Nói "đất con ốc ruộng" thì trò hình dung ngay được cả một cục đất.
- Định vị huyệt: mỗi hình vật có một "chỗ sống" – mắt rồng, mũi hổ, miệng ốc, bụng rùa. Huyệt thường nằm ở chỗ ấy. Gọi đúng hình là gợi ý chỗ huyệt.
- Định tính khí: hình vật mang tính cách. Con vật hiền thì khí hiền, con vật dữ thì khí dữ. Hình nào khí đó.
Hiểu vậy là đủ! Hát hình là cái tên. Hình thế là cái thật. Tên đúng khi nó mô tả đúng cái thật; tên sai thì dẫn người ta đi lạc.
Đất điền loa trông như thế nào?
Con ốc ruộng (điền loa) có mấy đặc điểm: thân tròn, mập, vỏ cuộn xoáy nhiều vòng, miệng ốc mở ra một phía, trên miệng có nắp. Đất điền loa mang những nét tương ứng:
- Thân ốc: một gò, một quả đồi tròn đầy, đất dày, không gầy guộc, không lởm chởm đá. Đây là phần chứa khí.
- Vỏ ốc cuộn: hai bên có những dải đồi thấp vòng quanh, ôm lấy thân ốc như những vòng xoáy của vỏ. Đây chính là long hổ hộ vệ.
- Miệng ốc: phía trước thân ốc có một chỗ hơi lõm, mở ra minh đường. Huyệt nằm ở đây.
- Nước ruộng: ốc ruộng sống trong nước. Đất điền loa tốt phải có ruộng nước, ao, đầm phía trước – nước tụ chứ không chảy xiết.
Sách xưa nói đất điền loa "chủ vượng nhân đinh" – con cháu đông đúc. Cái lý của câu ấy là gì? Ốc ruộng sinh sôi rất nhanh. Đất tròn đầy, nước tụ, khí dày thì được xem là đất "sinh". Nhưng đó là cách người xưa ví von. Người học hôm nay nên hiểu đó là mô tả tính khí của đất – dày, hiền, tụ – chứ không phải lời hứa chắc chắn cho bất cứ ai táng vào.
Vì sao huyệt nằm ở miệng ốc?
Đây là chỗ đáng ngẫm nhất của đất điền loa. Thân ốc to, tròn, dễ thấy – nhiều người muốn đặt huyệt ngay trên đỉnh thân. Nhưng người xưa lại chỉ vào miệng ốc. Vì sao?
Thứ nhất, khí theo vòng xoáy đi vào. Vỏ ốc cuộn từ ngoài vào trong, từ trên xuống dưới, kết thúc ở miệng. Đó là đường đi của khí: từ núi chủ, qua các vòng hộ vệ, dồn về chỗ mở. Chỗ mở ấy là chỗ khí lộ ra để "thở", để giao với minh đường.
Thứ hai, đỉnh thân là chỗ khí tán. Đỉnh gò tròn thì gió bốn phía thổi vào, không có gì che. Theo khẩu quyết "tàng phong tụ thủy", huyệt phải kín gió. Miệng ốc nằm trong lòng các vòng vỏ, kín gió hơn hẳn.
Thứ ba, miệng ốc gần nước. Con ốc thò miệng ra là để ăn, để thở trong nước. Huyệt ở miệng ốc là huyệt hướng về minh đường có nước tụ. Sơn thủy giao nhau ở đó.
Thầy Vũ Giới giảng: "Không có Hình thì Khí không tụ." Hình ở đây là hình vòng xoáy dẫn khí về một chỗ. Theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa được Thầy Vũ Giới khôi phục, khí "chạy như nước – xoắn như gió". Vỏ ốc chính là hình xoắn của khí được đất ghi lại.
Còn chấm điểm huyệt cụ thể ở miệng ốc – nông hay sâu, lệch trái hay phải, nắp ốc ở đâu – là thủ pháp, phải học ở thực địa.
Hát hình đúng và hát hình sai
Hát hình là con dao hai lưỡi. Dùng đúng thì giúp nhìn nhanh, nhớ lâu. Dùng sai thì thành trò đoán hình đám mây. Có thể phân biệt bằng ba câu hỏi:
- Hình có đủ long – huyệt – sa – thủy không? Một cái gò tròn đứng trơ trọi giữa đồng, không có núi chủ, không có vòng hộ vệ, thì gọi là con ốc cũng chỉ là con ốc chết, không phải đất điền loa.
- Chỗ "sống" của hình có đúng là chỗ khí kết không? Gọi là ốc thì huyệt ở miệng. Nhưng nếu miệng ốc lại là chỗ trũng nước gom, gió lùa, thì cái tên đã sai.
- Có nhìn từ đúng điểm đứng không? Một thế đất nhìn từ phía này giống ốc, nhìn từ phía khác lại giống rùa, giống cá. Hát hình phải đứng ở huyệt mà nhìn ra, và đứng ở minh đường mà nhìn vào – không phải đứng ở một góc tuỳ ý.
Thầy Vũ Giới vẫn nói: "Xem phong thủy mà không nhìn ra HÌNH, thì la bàn cũng chỉ là cái đĩa." Câu ấy cũng áp dụng ngược lại: nhìn ra hình vật mà không nhìn ra hình thế thì tên gọi cũng chỉ là cái nhãn dán.
Một số hình vật hay gặp và chỗ huyệt
Để thấy cái lý chung, có thể so đất điền loa với vài hình vật khác thường gặp trong sách:
| Hình vật | Dáng đất | Chỗ huyệt thường gặp |
|---|---|---|
| Điền loa (ốc ruộng) | Gò tròn đầy, vòng đồi cuộn quanh, ruộng nước trước | Miệng ốc |
| Kim quy (rùa vàng) | Gò dẹt, bốn chân núi nhỏ, đầu thò ra | Lưng hoặc đầu rùa |
| Phi phượng (phượng bay) | Hai cánh núi dang rộng, đầu chầu ra trước | Đầu hoặc ngực phượng |
| Ngoạ ngưu (trâu nằm) | Thân dài, nằm ngang, đầu hơi ngẩng | Mũi hoặc bụng trâu |
| Hồ lô | Mạch thắt nhỏ rồi nở tròn | Bụng hồ lô |
Nhìn bảng sẽ thấy: chỗ huyệt luôn là chỗ khí dừng – chỗ "sống", chỗ ăn, chỗ thở, chỗ chứa của con vật. Không ai đặt huyệt ở đuôi, ở lưng gầy, ở chỗ gió lùa. Đại đạo chí giản: mọi cái tên rốt cuộc đều chỉ về một nguyên lý – khí đến, khí dừng, khí tụ.
Ba sai lầm khi học hát hình
Sai lầm thứ nhất: học tên trước, học lý sau
Nhiều người thuộc làu vài chục tên đất – rồng, phượng, rùa, ốc, quạt, ấn – nhưng không đọc được một cục đất thật. Ra thực địa, họ cố ép cái thấy được vào một cái tên có sẵn. Đó là học ngược. Phải học long, huyệt, sa, thủy trước; khi đã thấy được khí, cái tên sẽ tự hiện ra.
Sai lầm thứ hai: lấy tên đẹp để hứa hẹn
Gọi được tên đất đẹp rồi hứa với gia chủ "đất này con cháu đông đúc, đời đời phú quý". Đó là việc không nên làm. Phong thủy là y học cho đất đai, không phải tấm vé số. Đất tốt là điều kiện thuận, còn đức của người, việc làm của người mới quyết định phần lớn.
Sai lầm thứ ba: thấy hình xấu là sợ
Ngược lại, có người thấy thế đất giống con vật dữ, đồ vật xấu liền hoảng. Hình xấu đúng là mang khí xấu, nhưng phải xem nó ở đâu, xa hay gần, chĩa vào hay quay đi, có gì che chắn không. Không nên từ một cái tên mà kết luận cả cục đất.
Bài học cho nhà ở: hình nhà và chỗ "miệng" của nhà
Đất điền loa là chuyện âm trạch, nhưng nguyên lý "huyệt ở chỗ sống của hình" dùng được cho nhà ở. Mỗi căn nhà cũng có một hình, và có một chỗ khí ra vào chính – giống như miệng ốc.
- Cửa chính là miệng nhà: phải mở ra phía có minh đường – sân, khoảng lùi, đường rộng vừa phải – không mở vào chỗ chật hẹp, tối tăm, hay bị đâm thẳng.
- Thân nhà phải đầy đặn: nhà vuông vức, đoan chính thì khí tụ; nhà khuyết góc, méo mó, hình thù lạ thì khí khó tụ.
- Có "vỏ" hộ vệ: tường rào, cây xanh, nhà hàng xóm ôm vừa phải hai bên, không sát quá, không trống quá.
- Có "nước" phía trước: trong đô thị, nước là đường đi, là dòng người. Đường cong ôm nhà tốt hơn đường thẳng lao vào.
Với nhà phố, hãy bắt đầu bằng định tâm: tìm tâm thực của căn nhà, xem cửa chính đặt ở đâu so với tâm ấy. Công cụ Lập Cục Pháp giúp làm việc này. Rồi mới bàn đến hướng cửa, hướng bếp, hướng bàn thờ.
Đọc ảnh một thế đất "con ốc" trên mạng
Trên mạng hay có ảnh một ngôi mộ cổ, kèm lời giới thiệu: đây là đất điền loa, mộ đã mấy trăm năm, con cháu đông đúc. Ảnh như vậy có giá trị học hỏi: thấy được dáng gò tròn, vòng đồi ôm, ruộng nước phía trước. Nhưng người học nên dè dặt ở mấy điểm:
- Ảnh chụp từ một góc, chưa chắc là góc nhìn từ huyệt.
- Chuyện "con cháu đông đúc" là chuyện kể, không kiểm chứng được qua ảnh.
- Ngôi mộ trong ảnh có thể đã được tu sửa nhiều lần, hình đất có thể đã đổi.
Học từ ảnh là học cái dáng. Học cái khí phải ra thực địa. Đèn pin không tự soi sáng chính nó đâu các bạn – nhìn ảnh mà tưởng đã hiểu đất thì chính là lúc mình chưa thấy cái mình thiếu.
Tóm lại: đất điền loa là một tên gọi theo lối hát hình – gò tròn đầy, vòng đồi cuộn ôm, ruộng nước phía trước, huyệt ở miệng ốc. Hát hình giúp nhớ và định vị huyệt, nhưng gốc vẫn là Hình Pháp: long có đến, mạch có dừng, sa có ôm, thủy có tụ. Thấy được gốc thì tên gọi nào cũng hiểu được. Chỉ thấy tên thì đứng trước đất thật sẽ lúng túng.
— Vũ Kim —
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này
- La kinh Liên Hoa – đo hướng huyệt, hướng nhà sau khi đã định hình (miễn phí).
- Lập Cục Pháp – định tâm thực cho căn nhà (miễn phí).
- Thước Lỗ Ban Liên Hoa – cung 38,8 cm cho âm phần, mộ, bàn thờ.
Bài liên quan
- Thế tơ treo hồ lô trong phong thủy: mạch thắt nhỏ mà khí không đứt
- Kiềm huyệt là gì? Hai tay núi ôm, minh đường mở trong phong thủy
- Cách tìm huyệt trong phong thủy: vì sao khó và nên nhìn từ đâu
- Nhà hình thù lạ trong phong thủy: nhà hình máy bay xem thế nào?
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới
Hát hình, tầm long, điểm huyệt là nhãn pháp – phải đi thực địa cùng thầy mới luyện được. Xem chương trình khoá học phong thủy Liên Hoa. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp
Hát hình trong phong thủy là gì?
Hát hình là gọi tên thế đất theo hình con vật, đồ vật mà nó giống – rồng, phượng, rùa, ốc… – để dễ nhớ, dễ truyền và gợi ý chỗ huyệt.
Đất điền loa có đặc điểm gì?
Gò tròn đầy như thân ốc, những vòng đồi thấp cuộn ôm như vỏ ốc, ruộng nước phía trước, huyệt nằm ở chỗ lõm phía trước gọi là miệng ốc.
Vì sao huyệt không đặt ở đỉnh gò tròn?
Đỉnh gò thường bị gió bốn phía, khí tán. Miệng ốc nằm trong lòng các vòng hộ vệ, kín gió và gần nước tụ nên khí kết ở đó.
Đất có tên đẹp có chắc mang lại phúc không?
Không nên hiểu như vậy. Tên đất chỉ mô tả hình thế. Đất tốt là điều kiện thuận, còn đức và việc làm của con người mới là phần quyết định.
Nguyên lý hát hình có dùng cho nhà phố được không?
Được, ở mức nguyên lý: nhà phải đầy đặn, đoan chính, có hộ vệ hai bên và cửa chính mở ra phía có minh đường.
