💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Núi chầu định huyệt, năm hình huyệt – Nghi Long Kinh phong thủy

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Núi chầu định huyệt, năm hình huyệt – Nghi Long Kinh phong thủy

Núi chầu định huyệt và năm hình huyệt trong Nghi Long Kinh (疑龍經) là phần sau thiên hạ: nghìn dặm long chỉ một huyệt, lấy núi chầu, "tướng" đối diện mà định; rồi lời dặn riêng cho huyệt nhũ, kiềm, bàn tay, oa, giáo nhọn. Bài 33 dịch trọn phần này.

Trả lời nhanh: Nghi Long Kinh nói nghìn dặm long đến chỉ một huyệt, chính là hơn, bên là kém. Long từ trái đến thì huyệt ở phải, từ phải đến thì huyệt ở trái. Trái phải thấp thì huyệt thấp, cao thì huyệt cao. Huyệt nhũ sợ khuyết gió, huyệt kiềm ghét nước trên đỉnh, huyệt oa không được lệch, huyệt giáo cần bọc ngoài.

Thầy Vũ Giới giảng: "Nhất hình nhì khí." Định huyệt bằng núi chầu, bằng trái phải cao thấp là định bằng hình.

Một long có mấy huyệt? – 千里只一穴

Nghi Long Kinh nói nghìn dặm long đến chỉ một huyệt, chính là hơn, bên là kém; huyệt trên cành dù có hình cũng không bằng cán long tinh tuý. Núi chầu là chỉ dấu rõ nhất cho cao thấp.

Nguyên văn – 原文

看他形象宛在中,最是朝山識正龍。高低只取朝山定,莫言三穴有仙蹤。千里來龍只一穴,正者為優旁者劣。枝上有穴雖有形,不若幹龍為至精。

Dịch nghĩa – 譯義

Xem hình tượng rõ ràng ở giữa; núi chầu là thứ nhận chính long rõ nhất. Cao thấp chỉ lấy núi chầu mà định, chớ nói ba huyệt có dấu tiên. Long nghìn dặm đến chỉ có một huyệt; chính là hơn, bên là kém. Trên cành có huyệt tuy có hình, không bằng cán long là tinh tuý nhất.

Giảng giải – 講解

Câu "chớ nói ba huyệt có dấu tiên" bác bỏ lối nói đất nào cũng có nhiều huyệt quý. Có chính có phụ, có hơn có kém.

Sơ đồ long trái huyệt phải theo Nghi Long Kinh
Long trái huyệt phải – 左來右穴 – Vẽ lại theo Nghi Long Kinh – Phong Thuỷ Liên Hoa
Tranh sơn thuỷ cổ minh hoạ: long trái huyệt phải
Sheng Mou - Mountain Landscape with Scholar in a Pavilion and Two Figures Approaching - Walters 3559 – tranh công cộng, Wikimedia Commons

Long đến bên này thì huyệt ở bên nào? – 左來右穴

Long từ trái đến thì huyệt ở phải, vì quay về mới nhập thủ; long từ phải đến thì huyệt ở trái, vì giấu hình như cối xoay. Trái phải thấp thì huyệt ở thấp, cao thì ở gò cao.

Nguyên văn – 原文

龍從左來穴居右,只為回來方入首。龍從右來穴居左,只為藏形如轉磨。高山萬仞或低藏,看他左右及外陽。左右低時在低處,左右高時在高岡。朝山最是龍正穴,不必求他金尺量。

Dịch nghĩa – 譯義

Long từ trái đến thì huyệt ở phải, chỉ vì quay về mới nhập thủ. Long từ phải đến thì huyệt ở trái, chỉ vì giấu hình như cối xoay. Núi cao vạn nhận hoặc giấu ở thấp, hãy xem trái phải và ngoại dương. Trái phải thấp thì huyệt ở chỗ thấp, trái phải cao thì huyệt ở gò cao. Núi chầu là chỉ rõ nhất chính huyệt, không cần cầu thước vàng đo.

Giảng giải – 講解

Đây là quy tắc "hồi đầu nhập thủ": long phải quay lại mới vào huyệt. Trong nhà ở, lối vào thường đặt ngược chiều dòng đến để "quay về" thay vì đón thẳng.

Sơ đồ tướng đối diện theo Nghi Long Kinh
Tướng đối diện – 對將 – Vẽ lại theo Nghi Long Kinh – Phong Thuỷ Liên Hoa
Tranh sơn thuỷ cổ minh hoạ: tướng đối diện
'Landscape with Buddhist Temples' by unidentified painter, early 16th century, Honolulu Museum of Art – tranh công cộng, Wikimedia Commons

Tướng đối diện là gì? – 對將

Chính huyệt đối chầu ắt có tướng, có tướng thì làm hướng đối; huyệt ở nam thì lên bắc tìm, ở bắc thì lên nam trông. Đứng đúng huyệt thì chầu đón đối mặt ngay ngắn, dời một bước đã thấy xiêu.

Nguyên văn – 原文

正穴當朝必有將,有將便宜為對向。穴在南時北上尋,穴在北時南上望。朝迎矗矗兩邊遮,向內有如雞見蛇。對面正來不傾仄,才方移步便欹斜。只將對將尋真穴,將若真時穴最佳。

Dịch nghĩa – 譯義

Chính huyệt đối chầu ắt có tướng; có tướng thì nên làm hướng đối. Huyệt ở nam thì lên bắc mà tìm, huyệt ở bắc thì lên nam mà trông. Chầu đón sừng sững hai bên che, hướng vào trong như gà thấy rắn. Đối mặt đến chính, không nghiêng lệch; vừa dời bước đã thấy xiêu. Chỉ lấy tướng đối mà tìm huyệt thật; tướng nếu thật thì huyệt tốt nhất.

Giảng giải – 講解

"Dời một bước đã thấy xiêu" là kinh nghiệm điểm huyệt rất tinh: chỉ một vị trí đứng cho thấy mọi thứ cân đối. Phép này đúng cả khi chọn chỗ đặt cửa chính, bàn thờ trong nhà.

Sơ đồ năm hình huyệt theo Nghi Long Kinh
Năm hình huyệt – 五穴 – Vẽ lại theo Nghi Long Kinh – Phong Thuỷ Liên Hoa
Tranh sơn thuỷ cổ minh hoạ: năm hình huyệt
明-文嘉-為項元汴畫山水圖-軸-Landscape Dedicated to Xiang Yuanbian MET DT9400 – tranh công cộng, Wikimedia Commons

Năm hình huyệt cần lưu ý gì? – 五穴之忌

Huyệt nhũ sợ khuyết gió, phải hạ thấp tránh gió; huyệt kiềm ghét nước trên đỉnh, đầu thoa không tròn thì sinh tai; huyệt bàn tay ở giữa lòng; huyệt oa phải cong như ổ, không lệch; huyệt giáo nhọn cần núi ngoài bọc chắc.

Nguyên văn – 原文

乳頭之穴怕風缺,風若入來人絕滅。必須低下避風吹,莫道低時鱉裙絕。鉗穴如鈕掛壁隈,惟嫌頂上有水來。釵頭不圓多破碎,水傾穴內必生災。仰掌要在掌心裏,左右挨排恐非是。窩形須要曲如窠,左右不容少偏陂。偏陂不可名窠穴,倒仄傾摧禍奈何!尖槍之穴要外裹,外裹不牢反生禍。外山抱裹穴如槍,左右抱來尖不妨。山來雄勇勢難竭,便是尖形也作穴。只要前山曲抱轉,針著正形官不絕。穴法至多難具陳,識得龍真穴始真。

Dịch nghĩa – 譯義

Huyệt nhũ đầu sợ khuyết gió, gió nếu lọt vào thì người tuyệt diệt. Phải hạ thấp để tránh gió thổi, chớ nói thấp thì diềm ba ba đứt. Huyệt kiềm như núm treo góc vách, chỉ ghét trên đỉnh có nước đến. Đầu thoa không tròn nhiều vỡ vụn, nước đổ vào huyệt ắt sinh tai. Bàn tay ngửa phải ở giữa lòng bàn tay, sát hai bên e là không phải. Hình oa phải cong như ổ, trái phải không cho lệch dốc chút nào. Lệch dốc không thể gọi là huyệt ổ; nghiêng đổ sụt lở thì hoạ biết sao! Huyệt giáo nhọn cần bọc ngoài, bọc ngoài không chắc lại sinh hoạ. Núi ngoài ôm bọc, huyệt như giáo; trái phải ôm đến thì nhọn không sao. Núi đến hùng dũng thế khó cạn, dù hình nhọn cũng làm huyệt. Chỉ cần núi trước cong ôm quay về, châm đúng chính hình thì quan không dứt. Phép huyệt rất nhiều khó kể hết; biết long thật thì huyệt mới thật.

Giảng giải – 講解

HuyệtCầnKỵ
NhũHạ thấp tránh gióKhuyết gió
KiềmNhư núm treo góc váchNước trên đỉnh, đầu thoa vỡ
Bàn tayGiữa lòngSát hai bên
OaCong như ổLệch dốc
Giáo nhọnBọc ngoài chắc, núi trước ômBọc lỏng

Kinh kết: phép huyệt rất nhiều, biết long thật thì huyệt mới thật.

Một long một huyệt: ý nghĩa thực tế – 一龍一穴

Kinh nói nghìn dặm long đến chỉ một huyệt chính. Điều này nhắc người học tránh lối "đất nào cũng có huyệt quý" hay "một khu có nhiều huyệt như nhau". Có chính có phụ, có hơn có kém. Trong một khu dân cư cũng vậy: có vị trí đắc địa nhất và các vị trí kém dần.

Quy tắc "long trái huyệt phải, long phải huyệt trái" xuất phát từ việc long phải quay lại mới nhập thủ. Dòng đến từ một phía thì chỗ dừng thường ở phía đối, sau khúc quay. Đây là quan sát rất hữu ích khi xem con đường dẫn vào khu đất.

Năm hình huyệt và nhà ở hôm nay – 五穴今讀

Năm hình huyệt (nhũ, kiềm, bàn tay, oa, giáo) có thể đọc tương ứng với các dạng lô đất, dạng không gian:

  1. Nhũ: khu đất gò nhô ra, cần tránh gió, nên hạ thấp, có che.
  2. Kiềm: khu đất có hai cánh ôm như cái kìm, kỵ nước từ phía sau đổ xuống.
  3. Bàn tay: khu đất bằng, lõm nhẹ, đặt nhà ở giữa lòng, không sát mép.
  4. Oa: khu đất lòng chảo, phải cân, không lệch dốc một phía.
  5. Giáo: khu đất nhọn dài như mũi giáo, cần bọc ngoài chắc mới dùng được.

Phép "tướng đối" rất tinh: đứng đúng chỗ thì mọi thứ phía trước cân đối, dời một bước đã xiêu. Trong nhà, có thể dùng cảm nhận này khi chọn chỗ đặt cửa chính, bàn thờ, ghế chủ: đứng ở chỗ nào nhìn ra thấy cân nhất, yên nhất.

Theo Thầy Vũ Giới, "Nhất hình nhì khí": hình đúng rồi mới bàn khí. Kinh cũng kết đoạn này bằng câu "biết long thật thì huyệt mới thật". Phần chọn chính xác vị trí, cao độ cho từng căn nhà là thủ pháp, cần khảo sát.

Gia chủ thường hỏi gì về đoạn kinh này – 宅主常問

Đất nhô cao có phải lúc nào cũng tốt? – 高處

Không. Huyệt nhũ ở chỗ nhô sợ khuyết gió; kinh dặn phải hạ thấp tránh gió. Đất nhô cao mà trống trải là đón gió tán khí.

Đất mũi nhọn có dùng được không? – 尖地

Kinh nói huyệt giáo nhọn dùng được nếu núi ngoài bọc chắc, trái phải ôm đến, núi trước cong ôm. Không có bọc thì nhọn thành sát.

Vì sao huyệt oa không được lệch? – 窩穴偏

Vì lệch dốc thì khí trượt về một phía, không tụ ở lòng. Kinh nói nghiêng đổ sụt lở thì hoạ biết sao.

Đường dẫn vào từ bên trái thì nên đặt nhà ở đâu? – 左來右穴

Theo nguyên lý long trái huyệt phải, chỗ dừng thường ở phía đối sau khúc quay. Nhưng nhà ở còn phụ thuộc lô đất, hướng nắng, quy hoạch; cần khảo sát tại chỗ.

Liên hệ với Hám Long Kinh và bài giảng Liên Hoa – 與撼龍經及蓮花講義相參

Năm hình huyệt ở đây (nhũ, kiềm, bàn tay, oa, giáo) là phiên bản "điều cần – điều kỵ" của bảng Cửu tinh tác huyệt trong Hám Long Kinh. Hám Long Kinh cho biết sao nào kết hình nào; Nghi Long Kinh cho biết mỗi hình cần gì để không hỏng.

Phép "tướng đối" cũng gặp trong Hám Long Kinh dưới dạng "án đối, chầu ứng". Nghi Long Kinh làm rõ: chỉ một vị trí đứng cho thấy chầu ngay ngắn; dời một bước đã xiêu. Đây là kinh nghiệm thực địa, khó học qua sách, phải đứng tại chỗ mới cảm được.

Quy tắc "trái phải thấp thì huyệt thấp, cao thì huyệt cao" giúp định cao độ huyệt. Với nhà ở nhiều tầng hay nhà trên đất dốc, nguyên tắc này gợi ý: không gian chính nên ở cao độ tương xứng với các khối che hai bên, không quá cao để lộ gió, không quá thấp để bị đè.

Phần điểm huyệt chi tiết hơn (cái, niêm, ỷ, chàng…) được trình bày ở Táng Pháp Đảo Trượng, phần tiếp theo trong Kho sách.

Bài tập quan sát cho người học – 學者觀察練習

Tập phép tướng đối và năm hình huyệt:

  1. Đứng trước cửa nhà, dời từng bước sang trái phải; tìm vị trí nhìn ra thấy cân đối nhất.
  2. Tìm một lô đất dạng mũi nhọn; xem có gì bọc ngoài không.
  3. Tìm một lô đất lòng chảo; xem đáy chảo có lệch về một phía không.
  4. Quan sát hướng con đường dẫn vào khu đất; thử xác định chỗ "quay về nhập thủ".
  5. Ghi lại cao độ nhà mình so với hai nhà bên cạnh và nhà đối diện.

Các bài tập này giúp người học tập con mắt hình thế trước khi học thủ pháp. Kết quả quan sát nên ghi chép, chụp ảnh, rồi đối chiếu khi học trực tiếp cùng thầy.

Ghi nhớ nhanh cho người học – 要訣速記

  • Một long chỉ một huyệt chính; chính hơn bên.
  • Long trái huyệt phải, long phải huyệt trái, vì phải quay về mới nhập thủ.
  • Trái phải thấp thì huyệt thấp, cao thì huyệt cao.
  • Đứng đúng huyệt thì chầu ngay; dời bước đã xiêu.
  • Mỗi hình huyệt có điều cần và điều kỵ.
  • Biết long thật thì huyệt mới thật.

Đọc tiếp: bài Lòng hoa sen và án sơn, phần kết thiên hạ, nói về độ chính xác của điểm huyệt và ảnh hưởng của minh đường, án sơn đến tính khí con người.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語

Lập cục cụ thể theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa được Thầy Vũ Giới khôi phục.

Tóm lại – 總結: Một long một huyệt chính; định bằng núi chầu và tướng đối; mỗi hình huyệt có điều cần và điều kỵ riêng.

Bài trước: Theo sao định huyệt. Bài sau: Lòng hoa sen và án sơn.

Nguồn: Nghi Long Kinh (疑龍經), đề Dương Quân Tùng, bản Tứ Khố Toàn Thư (Wikisource, thuộc công cộng); một số chữ in sai trong bản điện tử đã được hiệu đính theo nghĩa. Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Nhận long, nhận sao ngoài thực địa phải học trực tiếp. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Long nghìn dặm có mấy huyệt? – 一穴

Theo Nghi Long Kinh, chỉ một huyệt chính; huyệt bên là kém.

Huyệt nhũ sợ gì? – 乳穴

Sợ khuyết gió; phải hạ thấp để tránh gió thổi.

Huyệt kiềm kỵ gì? – 鉗穴

Kỵ nước từ trên đỉnh đổ vào và đầu thoa vỡ vụn.

Vì sao huyệt giáo nhọn vẫn dùng được? – 尖槍穴

Vì nếu núi ngoài bọc chắc, trái phải ôm đến và núi trước cong ôm thì nhọn không hại.

Từ khoá: nghi long kinh · nhũ huyệt · kiềm huyệt · oa huyệt · triều sơn · phong thủy điểm huyệt

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…