Ngọc Tủy Chân Kinh
玉髓真經 (卷第二十四 · 方向論髓)
Tác giả: Trương Động Huyền (張洞玄, tự Tử Vi 子微, quốc sư niên hiệu Khai Bảo, đầu đời Tống) soạn · Lưu Doãn Trung (劉允中) chú · Thái Nguyên Định (蔡元定, tự Quý Thông) phát huy
Bản gốc: bản khắc đời Minh, có tựa năm Gia Tĩnh Canh Tuất (1550), 23 tập.
Phương hướng luận tủy dịch và giảng quyển hai mươi bốn của Ngọc Tủy Chân Kinh: lập hướng cho huyệt. Tử Vi gạt bỏ các thuyết ngũ hành rối rắm đương thời, chỉ giữ một khung gọn: hai mươi bốn hướng chia mười hai âm, mười hai dương; ngũ hành lấy theo thập can và địa chi; rồi xét sinh khắc giữa toạ và hướng, cộng với hình sao của núi. Sau đó hướng được điều chỉnh theo thế nước (gấp, chậm, phẳng), theo mặt ruộng và theo núi đứng trước mặt. Phần cuối bác bỏ "song hướng", tức đặt hướng kiêm giữa hai cung, vì làm âm dương lẫn lộn.
Trả lời nhanh: Phương hướng luận tủy dạy lập hướng theo thứ tự: (1) bốn phương: nam trên, đông thứ, tây thứ nữa, bắc kém vì sợ gió lạnh, nhưng có núi cao che chắn thì hướng bắc cũng không hại; (2) tám hướng lớn làm cương, hai mươi bốn hướng làm chi tiết, chia mười hai dương (Càn, Nhâm, Quý, Tý, Dần, Giáp, Ất, Thìn, Ngọ, Khôn, Thân, Tuất) và mười hai âm (Cấn, Mão, Tốn, Tỵ, Bính, Đinh, Mùi, Canh, Dậu, Tân, Hợi, Sửu); (3) ngũ hành lấy theo thập can làm cương, địa chi làm vĩ; xét sinh khắc giữa toạ và hướng, cùng hình sao của núi; (4) theo nước: nước gấp thì hướng lên, nước chậm thì hướng xuống, nước phẳng thì lấy giữa; theo ruộng thì lấy chỗ phẳng; núi đứng trước mặt thì phải thu, không được bỏ. Không dùng song hướng (kiêm hai cung) vì âm dương lẫn lộn. Phát huy nhắc: cốt lõi địa lý vẫn là xem núi và nước, hướng chỉ là phần tinh chỉnh.
Thầy Vũ Giới giảng: "Hướng là chỗ huyệt mở mắt nhìn ra. Long đúng, huyệt đúng mà mắt nhìn lệch thì khí vào không trọn. Nhưng đừng đảo ngược: không có hướng nào cứu được một huyệt sai long."

Hai mươi bốn hướng chia âm dương – 二十四向分陰陽
Nguyên văn – 原文
風水論向其說長,二十四向分陰陽,陰陽之說差可行,仍與衆說不相防。譬如人身分刻漏,鼻息出入皆有常……定如符契可斷量。(註)人身鼻息遇陽時則從左出,陰時則從右出;以此觀之,向分陰陽乃如時之陰陽,確然定說,與衆說駁雜者不同。凡作穴先定向,審處決擇要精詳:南方爲上東方次,西又次之北非良,只怕風寒多淒涼。……四方既定細去詳,又以八向明大綱。……二十四向別精細,各分十二配陰陽。(註)十二向爲陰:艮卯巽巳丙丁未庚酉辛亥丑是也;十二向爲陽:乾壬癸子寅甲乙辰午坤申戌是也。
Dịch: Phong thuỷ bàn về hướng, thuyết rất dài; hai mươi bốn hướng chia âm dương. Thuyết âm dương tạm dùng được, vẫn không trái với các thuyết khác. Ví như thân người chia theo khắc lậu, hơi thở ra vào đều có thường …… định chắc như phù khế, có thể đoán được. (Chú) Hơi thở người gặp giờ dương thì ra bên trái, giờ âm thì ra bên phải; xem thế thì hướng chia âm dương cũng như giờ chia âm dương, là thuyết chắc chắn, khác với các thuyết tạp nhạp. Phàm làm huyệt, trước định hướng, xét kỹ mà chọn cho tinh tường: phương nam là trên, phương đông thứ, phương tây lại thứ nữa, phương bắc không tốt, chỉ sợ gió lạnh nhiều thê lương. …… Bốn phương định rồi thì xét kỹ hơn, lấy tám hướng làm rõ đại cương. …… Hai mươi bốn hướng phân tinh tế, mỗi bên mười hai, phối âm dương. (Chú) Mười hai hướng âm: Cấn, Mão, Tốn, Tỵ, Bính, Đinh, Mùi, Canh, Dậu, Tân, Hợi, Sửu; mười hai hướng dương: Càn, Nhâm, Quý, Tý, Dần, Giáp, Ất, Thìn, Ngọ, Khôn, Thân, Tuất.
Giảng: Tử Vi dựng phép hướng theo ba tầng từ thô tới tinh: bốn phương, tám hướng lớn, hai mươi bốn hướng. Lời xếp hạng "nam trên, bắc kém" phải đọc kèm lý do: sợ gió lạnh. Phần phát huy nói rõ đây không phải trọng đông nam, khinh tây bắc; nhiều đất quý hướng bắc, và nếu long thật huyệt đúng, núi vòng nước hội, gió tàng khí tụ thì hướng bắc cũng không đáng sợ. Cách chia âm dương ở đây là của riêng Ngọc Tủy; người học cần ghi nhận đúng bảng này, không lẫn với các phép chia âm dương của phái khác.

Ngũ hành theo thập can, sinh khắc và hình sao – 五行先以十干論
Nguyên văn – 原文
陰陽既定分吉凶,又以五行相紀綱,五行即是五星說,又以山形論其詳。五行先以十干論,諸家附說成荒唐。(註)十干五行,如甲乙屬木,丙丁屬火,戊己屬土,庚辛屬金,壬癸屬水,即其五行也。諸家五行之說皆謬……今先以十干之五行定其綱,又以十二支之五行緯之,則五行無妄說矣。……更將生剋論賓主……(註)假如丙山作壬向,即爲水火相射,而水剋火不可用。若山形是木星出穴,雖是水生木,然木畏多水,亦不可用;若金星出穴則勝於木星……若更山形相生,尤爲盡善。此方向之精微,全在活法斟酌之。
Dịch: Âm dương định rồi thì phân cát hung, lại lấy ngũ hành làm giềng mối; ngũ hành tức là thuyết ngũ tinh, lại lấy hình núi mà bàn kỹ. Ngũ hành trước hết luận theo thập can; các nhà gán thêm thuyết thì thành hoang đường. (Chú) Ngũ hành thập can như Giáp Ất thuộc mộc, Bính Đinh thuộc hoả, Mậu Kỷ thuộc thổ, Canh Tân thuộc kim, Nhâm Quý thuộc thuỷ, đó là ngũ hành. Thuyết ngũ hành của các nhà đều sai …… nay trước lấy ngũ hành thập can định cương, lại lấy ngũ hành mười hai chi làm vĩ, thì ngũ hành không còn thuyết bậy. …… Lại lấy sinh khắc mà luận chủ khách …… (Chú) Như núi Bính làm hướng Nhâm, tức là thuỷ hoả bắn nhau, thuỷ khắc hoả, không dùng được. Nếu hình núi là mộc tinh ra huyệt, tuy thuỷ sinh mộc nhưng mộc sợ nhiều nước, cũng không dùng được; nếu kim tinh ra huyệt thì hơn mộc tinh …… nếu hình núi lại tương sinh thì càng trọn tốt. Chỗ tinh vi của phương hướng hoàn toàn ở hoạt pháp mà cân nhắc.
Giảng: Điểm then chốt là Tử Vi dùng ngũ hành chính (thập can, địa chi), gạt các hệ "ngũ hành biến" mà ông cho là hoang đường. Sinh khắc được xét ở hai tầng: giữa toạ và hướng (Bính toạ hoả, Nhâm hướng thuỷ là xung khắc), và giữa hướng với hình sao của núi ra huyệt. Phần phát huy nói thêm: hình sao cũng không cố định, vì một ngọn núi nhìn thẳng là hoả, nhìn nghiêng có khi là mộc; nên lý sinh khắc có thật, nhưng không được câu nệ.

Điều chỉnh hướng theo nước, ruộng và núi trước mặt – 更看水勢爲低昂
Nguyên văn – 原文
五行却自有收旺,更看水勢爲低昂,或宜向上或向下,或向中間宜平洋。(註)水急則其向宜趨上,水慢則其向宜趨下,水平緩則宜取中,此又參之以水向也。或是田原看田面,田平正處是中央。(註)若前面田地陡瀉或田塍散亂,則擇田平處是中央之穴也。或是前山端立面,不容舍去誠相當。(註)若欲作某向而朝山不對,如曜星當面,捨之而不爲收拾,反生凶禍,又當斟酌其位以收拾……參以數者定向位,萬不失一法甚良。
Dịch: Ngũ hành tự có chỗ thu chỗ vượng, lại xem thế nước mà nâng hạ: có khi nên hướng lên, có khi nên hướng xuống, có khi nên hướng ở giữa cho phẳng. (Chú) Nước gấp thì hướng nên nghiêng lên phía trên, nước chậm thì hướng nên nghiêng xuống, nước phẳng hoà thì nên lấy giữa; đó là tham thêm hướng nước. Hoặc ở đồng ruộng thì xem mặt ruộng, chỗ ruộng phẳng ngay là giữa. (Chú) Nếu ruộng trước mặt dốc đổ, hoặc bờ ruộng tán loạn, thì chọn chỗ ruộng phẳng làm huyệt giữa. Hoặc núi phía trước đứng ngay mặt, không thể bỏ, thật là xứng đáng. (Chú) Nếu muốn làm hướng nào mà triều sơn không đối, như có diệu tinh trước mặt mà bỏ không thu thì lại sinh hung hoạ; phải cân nhắc vị trí mà thu lấy …… Tham mấy điều ấy mà định hướng, muôn phần không sai một, phép rất hay.
Giảng: Đây là phần phát huy khen là "chính luận, xưa nay không đổi được". Hướng không chỉ là con số trên la bàn mà còn là cách huyệt đón nước: nước chảy gấp thì quay hướng ngược lên đón nước tới, để khí không trôi; nước chậm thì có thể thuận xuống; nước phẳng lặng thì lấy giữa. Ở đồng bằng, mặt ruộng phẳng là chỗ khí dừng. Và núi đứng trước mặt, đặc biệt là mũi diệu, phải được thu vào hướng, như đã bàn ở Hình sát luận tủy: thu được thì là diệu, bỏ đi thì thành sát.

Không dùng song hướng – 莫作雙向
Nguyên văn – 原文
世言雙向說更異,當取正向方爲貴,十二支神是正向,兩傍皆是偏隅位。(註)……壬是亥子之間兩隅地,癸是子丑之間兩隅地;世言子丑之間方是正子者非也……假如針是天然理,分明正指子午地,如何不穿子癸間,如何不止午丁地,但觀此理是天然,可見兩辰非正理。(註)以子午針明之,最明白也。假如雙向指兩向,蓋皆朽敗無全理,蓋緣兩向有陰陽,陰與陽雜即非矣。(註)假如子癸向午丁,子癸午乃是陽而丁是陰,即爲凶矣……勸君莫作雙向說,誤盡生人并後世,更令亡魂不得安,自是可憐當避忌。
Dịch: Đời nói thuyết song hướng lại càng lạ; nên lấy chính hướng mới quý. Mười hai chi thần là chính hướng, hai bên đều là vị trí lệch góc. (Chú) …… Nhâm là góc giữa Hợi và Tý, Quý là góc giữa Tý và Sửu; đời nói giữa Tý và Sửu mới là chính Tý là sai …… Ví như kim chỉ nam là lẽ tự nhiên, rõ ràng chỉ đúng đất Tý Ngọ, sao không xuyên vào giữa Tý Quý, sao không dừng ở đất Ngọ Đinh? Chỉ xem lẽ ấy là tự nhiên thì thấy giữa hai thần không phải lẽ chính. (Chú) Lấy kim Tý Ngọ mà soi là rõ nhất. Nếu song hướng chỉ vào hai hướng thì đều mục nát, không có lẽ toàn; vì hai hướng có âm có dương, âm dương lẫn lộn thì sai. (Chú) Như toạ Tý Quý hướng Ngọ Đinh: Tý, Quý, Ngọ là dương mà Đinh là âm, tức là hung …… Khuyên anh chớ làm thuyết song hướng, làm hại người sống và đời sau, lại khiến vong hồn không yên; thật đáng thương, nên tránh.
Giảng: "Song hướng" ở đây là đặt hướng kiêm giữa hai cung, ví như kiêm Tý Quý. Lý của Tử Vi rất gọn: một hướng phải thuần một khí âm hoặc dương; kiêm hai cung khác loại thì khí tạp. Phần phát huy nói thêm một nhận xét thực tế: song hướng thường do thầy chiều lòng chủ nhà. Chủ sợ hướng Thìn, Tuất thì thầy nói "kiêm Ất Thìn, kiêm Tân Tuất" cho chủ yên tâm. Song hướng không phải lúc nào cũng gây hoạ; nhưng dùng đơn hướng thì chỉ cần xét sinh khắc, còn dùng song hướng lại phải xét thêm có tạp hay không. Vậy chi bằng giữ đơn hướng.

Lời phát huy: hướng phục vụ núi và nước – 地理之要只是察山與水
Người phát huy tóm lại: các thuyết phân hướng xưa nay rất nhiều; Tử Vi phá các chỗ khác nhau của các nhà, chỉ lấy âm dương định hai mươi bốn hướng, cốt không để âm dương tạp, chủ một không hai. Ông bênh vực hướng bắc và bốn hướng Thìn, Tuất, Sửu, Mùi, vốn bị người đời sợ mà đất quý lại dùng nhiều: Tử Vi chỉ lo long huyệt không thật thì vong linh chịu gió lạnh, con cháu lạnh lẽo suy thoái; còn long thật huyệt đúng thì hướng nào cũng không đáng sợ.
Ông cũng nói rõ thái độ với các thuyết ngũ hành khác: tiền hiền phần nhiều đã bác bỏ; còn lý sinh khắc do người chú giải nêu thì có thật, nhưng không nên câu nệ. Riêng phép định hướng theo thế nước, theo núi trước mặt và việc thu diệu tinh thì là chính luận, người giỏi dùng đất đều theo. Câu kết đáng nhớ nhất: người xưa xem âm dương, xem dòng suối, không câu nệ phương hướng như người sau; cốt yếu của địa lý chỉ là xem núi và nước mà thôi.
Bảng tổng hợp: các tầng lập hướng – 定向
| Tầng | Nội dung | Lưu ý |
|---|---|---|
| Bốn phương | nam trên, đông thứ, tây thứ nữa, bắc kém | vì gió lạnh; có che chắn thì hướng bắc không hại |
| Tám hướng lớn | Càn, Khôn, Cấn, Tốn, Khảm, Ly, Chấn, Đoài | làm đại cương |
| 24 hướng | dương: Càn Nhâm Quý Tý Dần Giáp Ất Thìn Ngọ Khôn Thân Tuất; âm: Cấn Mão Tốn Tỵ Bính Đinh Mùi Canh Dậu Tân Hợi Sửu | bảng âm dương riêng của Ngọc Tủy |
| Ngũ hành | thập can làm cương, địa chi làm vĩ | bỏ các thuyết ngũ hành gán thêm |
| Sinh khắc | toạ với hướng; hướng với hình sao | có lý nhưng không câu nệ |
| Thế nước | gấp: hướng lên; chậm: hướng xuống; phẳng: lấy giữa | chính luận, không đổi |
| Ruộng, núi trước | lấy chỗ ruộng phẳng; thu núi đứng trước, thu diệu | bỏ diệu không thu thì thành sát |
| Đơn hay song | dùng đơn hướng, không kiêm hai cung khác âm dương | song hướng làm khí tạp |

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花論
Phong Thuỷ Liên Hoa giữ đúng thứ tự mà quyển này dạy: hướng là bước cuối, sau long, huyệt, sa, thuỷ. Khi Thầy Vũ Giới hướng dẫn học trò lập hướng, việc đầu tiên vẫn là đứng ở huyệt xem nước tới gấp hay chậm, núi trước mặt có cần thu không; sau đó mới dùng la kinh để đọc số độ và tránh kiêm hai cung khác khí. Bảng âm dương hai mươi bốn hướng của Ngọc Tủy được ghi nhận như một hệ riêng của Tam Hợp; người học nên đối chiếu, không trộn lẫn với các hệ khác.
Phần thời vận, tức hướng ấy hợp với năm tháng nào, được Phong Thuỷ Liên Hoa xét bằng vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa mà Thầy Vũ Giới khôi phục, đặt sau khi hình thế và hướng đã định.
Tóm lại – 總結: Lập hướng từ thô tới tinh: bốn phương, tám hướng, hai mươi bốn hướng chia mười hai âm mười hai dương. Ngũ hành lấy theo thập can và địa chi; xét sinh khắc toạ hướng và hình sao, có lý nhưng không câu nệ. Hướng điều chỉnh theo nước (gấp lên, chậm xuống, phẳng giữa), theo mặt ruộng và núi trước mặt. Dùng đơn hướng, tránh song hướng. Cốt yếu vẫn là xem núi và nước.
Bài trước: Hình sát luận tủy: thẳng là hình, ngang là sát. Bài sau: Ao phong luận tủy: gió lõm, gió xuyên.
Nguồn: Ngọc Tủy Chân Kinh (玉髓真經), Trương Động Huyền (tự Tử Vi) soạn, Lưu Doãn Trung chú, Thái Nguyên Định phát huy, bản khắc đời Minh có tựa năm Gia Tĩnh Canh Tuất (1550), quyển hai mươi bốn, Phương hướng luận tủy: kinh văn, chú giải và phần phát huy. Hiệu đính: vài chữ mờ được lược bằng dấu "……". Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.
Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具
- La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo hướng huyệt, toạ hướng sau khi định huyệt.
- Lập Cục Pháp: lập cục âm trạch, dương trạch theo nguyên lý Liên Hoa.
- Vẽ Mặt Bằng Liên Hoa: phân cung mặt bằng sau khi đã định tâm.
Bài liên quan – 相關文章
- Hình sát luận tủy: thẳng là hình, ngang là sát
- Diệu tinh luận tủy: mũi nhọn diệu hay sát
- Chu Tước luận tủy: án sơn và dương minh
- Huyệt tủy xích độ: nông sâu, thước tấc huyệt
Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習
Đọc thế nước để nâng hạ hướng, thu núi trước mặt, đọc la kinh mà tránh kiêm cung tạp khí: những việc ấy cần thực hành tại hiện trường. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).
Câu hỏi thường gặp – 常見問題
Phương hướng luận tủy là gì? – 方向論髓
Là quyển hai mươi bốn Ngọc Tủy Chân Kinh, dạy lập hướng huyệt: hai mươi bốn hướng chia âm dương, ngũ hành theo thập can, điều chỉnh theo nước và núi trước mặt, tránh song hướng.
Hướng bắc có xấu không? – 北向
Kinh xếp bắc sau cùng vì sợ gió lạnh; nhưng phần phát huy nói rõ long thật huyệt đúng, có núi che, gió tàng khí tụ thì hướng bắc không hại, đất quý hướng bắc rất nhiều.
Hai mươi bốn hướng chia âm dương thế nào? – 二十四向
Dương: Càn, Nhâm, Quý, Tý, Dần, Giáp, Ất, Thìn, Ngọ, Khôn, Thân, Tuất. Âm: Cấn, Mão, Tốn, Tỵ, Bính, Đinh, Mùi, Canh, Dậu, Tân, Hợi, Sửu.
Hướng thay đổi theo nước ra sao? – 水勢
Nước gấp thì hướng nghiêng lên đón nước, nước chậm thì hướng nghiêng xuống, nước phẳng thì lấy giữa.
Vì sao không dùng song hướng? – 雙向
Kiêm hai cung khác âm dương làm khí tạp; dùng đơn hướng thì chỉ cần xét sinh khắc, đơn giản và chắc hơn.








