💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Nhân Tử Tu Tri: Tử Vi viên trên trời và in xuống đất

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Nhân Tử Tu Tri: Tử Vi viên trên trời và in xuống đất

Nhân Tử Tu Tri
人子須知 (紫微垣 · 步天歌)
Tác giả: Từ Thiện Kế 徐善繼 và Từ Thiện Thuật 徐善述 (anh em sinh đôi, người Đức Hưng, Giang Tây, đời Minh) soạn
Bản gốc: Trùng san Nhân Tử Tu Tri Tư Hiếu Địa Lý Tâm Học Thống Tông 重刊人子須知資孝地理心學統宗, 39 quyển, đời Minh; tự tựa năm Gia Tĩnh Giáp Tý (1564), bản trùng khắc ở Dĩnh Trung năm Vạn Lịch Quý Mùi (1583).

Bài trước chép mục đế đô phải hợp ba tinh viên. Bài này chép trọn phần Tử Vi viên trong quyển ba của Nhân Tử Tu Tri: đồ sao trời Tử Vi viên, lời Thiên văn chí về vị trí các sao, bài Bộ thiên ca đoạn Tử Vi, đồ Tử Vi viên in xuống đất, và lời Dương công, Liêu thị về cục Tử Vi trên mặt đất.

Trả lời nhanh: Tử Vi viên là viên ở giữa trời phương bắc, chỗ ở của Thiên hoàng, Thái Ất. Năm sao Bắc Cực ngay phương Hợi là ngôi tôn nhất của Thiên đế; ba ánh sáng xoay vần mà sao Cực không dời, đúng lời Khổng tử "Bắc Thần ở yên chỗ, các sao chầu về". Quanh đó có Tứ Phụ, Câu Trần, Hoa Cái, Các Đạo, Bát Cốc, Thiên Lý, Ngũ Chư Hầu, Đế toạ cùng tả vệ bảy tướng văn, hữu vệ bảy tướng võ làm phiên giậu. In xuống đất, Tử Vi viên có cửa trước cửa sau, Hoa Cái, Tam Thai hộ trước sau, giữa có dòng nước tên Ngự Câu ôm thành uốn khúc; Liêu thị nói tây phiên bảy sao, đông phiên tám sao, một dòng nước thẳng chầu vào ôm thành chín vòng, muôn núi vây quanh chầu đón.

Đồ sao trời Tử Vi viên – 紫微垣天星之圖

Sách vẽ đồ sao Tử Vi viên: hai dãy sao tả hữu uốn cong như hai cánh thành, giữa là Bắc Cực, Câu Trần, Thiên hoàng đại đế, Ngũ đế nội toạ; phía trên có Hoa Cái và Giang, Truyền Xá, Các Đạo; ngoài viên có Bát Cốc, Nội Giai, Thiên Trù, Văn Xương, Tam Sư, Thiên Lao, Thái Tôn và Bắc Đẩu. Đồ chép theo Thiên văn chí, để người học đối chiếu với đồ hình đất ở sau.

Đồ thiên tinh Tử Vi viên
Trang sách: cuối mục đế đô hợp tinh viên và đồ sao Tử Vi viên. Trang gốc bản khắc đời Minh.
Tinh đồ Đôn Hoàng
Tinh đồ Đôn Hoàng đời Đường, khuyết danh; vùng quanh Bắc Cực là Tử Vi viên. Ảnh: khuyết danh, đời Đường, Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Các sao Tử Vi viên theo Thiên văn chí – 紫微垣

Theo Thiên văn chí: Tử Vi tinh viên ở Bắc Cực giữa trời, là cung điện của Thiên hoàng, chỗ ở thường của Thái Ất. Năm sao Bắc Cực ngay phương Hợi, là ngôi tôn nhất của Thiên đế, chỗ quay mặt về nam mà trị. Mặt trời, mặt trăng, các sao xoay vần mà sao Cực không dời; Khổng tử nói "Bắc Thần ở yên chỗ, các sao chầu về" là vậy.

Vệt sao quanh Bắc Thần
Ảnh chụp phơi lâu: các sao quay quanh sao Bắc Cực, đúng câu 'Bắc Thần ở yên chỗ, các sao chầu về'. Ảnh: Youniverse Multiverse, Wikimedia Commons, CC0.

Phía sau có bốn sao Tứ Phụ ở phương Nhâm, sáu sao Câu Trần ở Càn, tám sao Thiên Cương ở Tuất, chín sao Hoa Cái ở chính bắc, năm sao Các Đạo ở Quý, năm sao Hàm Trì ở Sửu, tám sao Bát Cốc ở Cấn, bốn sao Thiên Tướng Quân ở Dần, sáu sao Nội Bệ ở Giáp, Tư Mệnh và sáu sao Quý Nhân ở Chấn, ba sao Tam Sư ở Ất. Lại có bốn sao Thiên Lý ở Thìn, năm sao Ngũ Chư Hầu ở Tốn, hai sao Nội Trù ở Tị, bốn sao Tứ Quý Nhân kề bên trong, hai sao Đế toạ ở Ngọ, hai sao Đại Lý ở Đinh, ba sao Thiên Bổng ở Mùi, ba sao Thiên Sàng ở Khôn, năm sao Thiên Ngô ở Thân, hai sao Dương Đức, Âm Đức ở Canh, hai sao Nội Bình ở Đoài, ba sao Thiên Ất, Trụ Sử, Nữ Sử ở Tân (vài tên sao in mờ, đọc theo nghĩa). Lại có tả vệ bảy tướng văn, hữu vệ bảy tướng võ làm phiên giậu che chở nhà vua, sáu phù Thái Giai giúp việc trị, bảy chính Bắc Đẩu làm cánh cho viên. Đó là cục sao Tử Vi viên treo tượng trên trời.

Bộ thiên ca, đoạn Tử Vi – 步天歌

Sách chép đoạn Tử Vi trong bài Bộ thiên ca, bài ca đi một lượt khắp trời để nhớ vị trí các sao. Thầy dịch trọn ý từng câu:

  • Trung nguyên là cung Tử Vi Bắc Cực; năm sao Bắc Cực ở giữa. Ngôi Đại đế là hạt thứ hai; sao thứ ba là Thứ Tử; sao thứ nhất gọi là Thái Tử; thứ tư là Hậu Cung; thứ năm là Thiên Xu.
  • Bốn sao hai bên là Tứ Phụ; Thiên Ất, Thái Ất đứng chắn lối cửa. Tả Xu, Hữu Xu kẹp cửa nam; hai mặt doanh vệ mười lăm sao.
  • Thượng Tể, Thiếu Uý đối nhau; Thiếu Tể, Thượng Phụ rồi Thiếu Phụ; Thượng Vệ, Thiếu Vệ rồi Thượng Thừa; phía đông cửa sau là Đại Tán Phủ; phía tây cửa gọi là một Thiếu Thừa; theo thứ tự đếm ngược về cửa trước.
  • Trong cửa Âm Đức có hai sao vàng tụ; Thượng Thư theo thứ tự năm ngôi. Nữ Sử, Trụ Sử mỗi sao một cửa; Ngự Nữ bốn sao, Thiên Trụ năm sao; Đại Lý hai sao bên Âm Đức.
  • Đuôi Câu Trần chỉ đỉnh Bắc Cực; sáu sao Câu Trần trước Lục Giáp; Thiên Hoàng một mình ở trong Câu Trần; Ngũ Đế Nội Toạ là ở cửa sau.
  • Hoa Cái cùng Giang mười sáu sao: Giang làm cán, Hoa Cái làm lọng; trên lọng nối liền chín sao, tên là Truyền Xá, nối như chữ đinh.
  • Ngoài viên hai bên mỗi bên sáu hạt: bên hữu là Nội Giai, bên tả là Thiên Trù; trước Nội Giai tám sao là Bát Cốc; dưới Thiên Trù năm sao là Thiên Bổng. Thiên Sàng sáu sao ở bên Tả Xu; Nội Trù hai sao đối Hữu Xu.
  • Văn Xương trên Đẩu hình nửa vầng trăng, sáu sao thưa mà rõ. Dưới Văn Xương là Tam Sư; Thái Tôn chỉ hướng Tam Công sáng; Thiên Lao sáu sao bên Thái Tôn; Thái Dương Thủ đứng trước Tứ Thế; một sao Tể Tướng bên Thái Dương; lại có Tam Công lệch về tây; ấy là Huyền Qua một sao tròn.
  • Thiên Lý bốn sao mờ trong lòng Đẩu; sao Phụ nhạt nép gần Khai Dương. Bảy sao Bắc Đẩu sáng: thứ nhất chủ Đế tên Xu Tinh, thứ hai thứ ba là Toàn, Cơ, thứ tư tên Quyền, thứ năm là Hành, Khai Dương, Dao Quang là thứ sáu thứ bảy; bên trái Dao Quang ba sao Thiên Thương sáng.

Đoạn ca in chữ rất nhỏ; chỗ chữ mờ, Thầy đọc theo bản Bộ thiên ca thường truyền và ghi rõ ở phần nguyên văn.

Trang Tử Vi viên và Bộ thiên ca
Trang sách: lời Thiên văn chí về các sao Tử Vi viên và bài Bộ thiên ca in chữ nhỏ. Trang gốc bản khắc đời Minh.

Tử Vi viên in xuống đất – 紫微垣地形之圖

Sách vẽ đồ Tử Vi viên theo hình đất: phía sau là núi Hoa Cái nhiều lớp, dưới là núi Giang tinh; hai bên là các núi Thiếu Vệ, Thiếu Thừa, Thượng Thừa, Thượng Vệ, Thượng Phụ, Thượng Tể xếp thành tường thành tả hữu; giữa là Tứ Phụ, Đế tinh, Câu Trần, Ngũ Đế, Nội Toạ, Hậu Cung, Thứ Tử, Thái Tử, Thượng Thư, Nữ Sử, Trụ Sử, Âm Đức, Đại Lý; một dòng nước từ sau lưng chảy uốn khúc qua giữa viên rồi ra cửa trước, phía trước có nước giăng ngang.

Đồ địa hình Tử Vi viên
Trang sách: đồ Tử Vi viên vẽ theo hình đất, núi Hoa Cái phía sau, nước Ngự Câu uốn giữa. Trang gốc bản khắc đời Minh.

Trên đây là đại lược cục thế Tử Vi viên bày hình trên mặt đất. Dương công nói: "Ngoài Tử Vi viên có cửa trước cửa sau; Hoa Cái, Tam Thai hộ vệ trước sau; giữa có nước chảy qua tên là Ngự Câu, ôm thành uốn khúc chảy ở giữa". Lại nói: "Nước thẳng chầu bắn vào khí Tử Vi". Liêu thị nói: "Tây phiên của Tử viên có bảy sao, đông phiên tám sao ra từ Hoa Cái; sao Giang ở cửa sau, Thiên Sàng bày ở trước; giữa có một dòng nước thẳng chầu vào, ôm thành chín vòng uốn; muôn núi vây quanh đều chầu đón, gọi là củng cực không phải hư danh".

Tử Vi viên in xuống đất theo Liêu thị
Tóm lời Liêu thị: tây phiên bảy sao, đông phiên tám sao, Hoa Cái phía sau, một dòng nước thẳng chầu vào ôm thành chín vòng. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.
Tử Cấm Thành nhìn từ trên cao
Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh; tên Tử Cấm lấy ý từ Tử Vi viên, chỗ ở của Thiên đế. Ảnh: Güldem Üstün from Istanbul, TURKEY, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.
Ba viên Tử Vi, Thái Vi, Thiên Thị
Ba tinh viên có Đế toạ mà sách nói đế đô phải hợp, tóm theo lời Dương công và Liêu thị. Sơ đồ: Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại.

Nguyên văn – 原文

(圖)紫微垣天星之圖
按天文志:中天北極紫微星垣,天皇之宸極,太乙之常居也。北極五星正臨亥地,為天帝之最尊,所以南面而治者也。三光迭運,極星不移,孔子所謂北辰居其所而眾星拱之是也。後有四輔四星居壬,勾陳六星居乾,天綱八星居戌,華蓋九星居北,閣道五星居癸,咸池五星居丑,八穀八星居艮,天將軍四星居寅,內陛六星居甲,司命、六貴人在震,三師三星在乙,又有天理四星居辰,五諸侯五星居巽,內廚二星居巳,四貴人四星臨內,帝座二星居午,大理二星居丁,天棓[?]三星居未,天[?]床三星居坤,天梧[?]五星居申,陽德、陰德二星居庚,內屏二星居兌,天乙、柱史、文[女?]史三星居辛,而有左衛七相、右衛七將以藩屏帝室,泰階六符輔治,北斗七政以翼垣。此紫微垣星局之懸象於天者也。
步天歌
中元北極紫微宮,北極五星在其中。大帝之座第二珠,第三之星庶子居,第一號曰為太子,四為后宮五天樞。左右四星是四輔,天乙太乙當門路。左樞右樞夾南門,兩面營衛一十五。上宰少尉兩相對,少宰上輔次少輔,上衛少衛次上丞,後門東邊大贊府,門西喚作一少丞,以次卻向前門數。陰德門裏兩黃聚,尚書以次其位五。女史柱史各一戶,御女四星五天柱,大理兩星陰德邊,勾陳尾指北極顛,勾陳六星六甲前,天皇獨在勾陳裏,五帝內座後門是。華蓋并杠十六星,杠作柄象華蓋形,蓋上連連九個星,名曰傳舍如連丁。垣外左右各六珠,右是內階左天廚,階前八星名八穀,廚下五個天棓宿。天床六星左樞在,內廚二星右樞對。文昌斗上半月形,稀疏分明六個星。文昌之下曰三師,太尊只向三公明,天牢六星太尊邊,太陽之守四勢前,一箇宰相太陽側,更有三公相西偏,即是玄戈一星圓。天理四星斗裏暗,輔星近著闓陽淡。北斗之宿七星明,第一主帝名樞精,第二第三璇璣是,第四名權第五衡,開陽搖光六七名,搖光左三天槍明。
(圖)紫微垣地形之圖
右紫微垣列形于地之局勢大畧也。楊公云:紫微垣外前後門,華蓋三台前後衛,中有過水名御溝,抱城屈曲中間流。又云:直朝射入紫垣氣。廖氏云:紫垣西藩星有七,東藩八星出華蓋,杠星在後門,天牀前面陳,中央一水直朝入,抱城九迴屈,萬山簇擁盡朝迎,拱極不虛稱是也。

Ghi chú: các chữ ghi [?] là chữ mờ đọc theo nghĩa; Bộ thiên ca in chữ rất nhỏ, chỗ mờ đọc theo bản Bộ thiên ca thường truyền; "文史" có lẽ là "女史" như trong Bộ thiên ca.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới dặn người học: Tử Vi viên dạy một điều cốt lõi là chủ ở giữa, khách chầu quanh. Ngôi chủ phải yên, như sao Cực không dời; hai bên phải có tường thành đủ lớp, như đông phiên, tây phiên; sau lưng phải có núi che, như Hoa Cái; trước mặt phải có nước chầu vào mà uốn khúc ôm lấy, không được thẳng xói mà đi. Đất nhỏ như một khu nhà, một ngôi mộ cũng xét theo cách ấy: ngôi chính có yên không, hai bên có vây không, nước trước có ôm không. Còn tên các sao là để nhớ cục, không phải để gán tên sao cho từng quả núi.

Tóm lại

Bài này chép trọn phần Tử Vi viên: đồ sao trời, lời Thiên văn chí về năm sao Bắc Cực và các sao quanh viên theo phương vị, đoạn Tử Vi trong Bộ thiên ca, đồ Tử Vi viên in xuống đất, và lời Dương công, Liêu thị: cửa trước cửa sau, Hoa Cái, Tam Thai hộ vệ, nước Ngự Câu ôm thành, đông phiên tám, tây phiên bảy, muôn núi chầu về. Bài sau chép Thái Vi viên.

Bài sau: Nhân Tử Tu Tri: Thái Vi viên trên trời và in xuống đất.

Bài trước: Nhân Tử Tu Tri: đế đô các triều phải hợp ba tinh viên.

Nguồn: Nhân Tử Tu Tri Tư Hiếu Địa Lý Tâm Học Thống Tông (人子須知資孝地理心學統宗), Từ Thiện Kế, Từ Thiện Thuật soạn, bản trùng san đời Minh: quyển ba, Tử Vi viên trên trời và dưới đất (sách thuộc công cộng). Nguyên văn chép theo bản khắc; lời chú nhỏ đặt trong ngoặc. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

  • La Kinh Liên Hoa: la kinh trực tuyến miễn phí, đo toạ hướng mộ, long nhập thủ và thuỷ khẩu.
  • Lập Cục Pháp: lập cục theo nguyên lý Liên Hoa.

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Khẩu quyết trong sách là phần Thư; đem la bàn ra mộ thật, nhận long nhập thủ, thuỷ khẩu và lập hướng là phần Thủ, phải học trực tiếp. Mời tham khảo Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Tử Vi viên là gì? – 紫微垣

Là viên sao ở Bắc Cực giữa trời, cung điện của Thiên hoàng, chỗ ở thường của Thái Ất; năm sao Bắc Cực ngay phương Hợi là ngôi tôn nhất.

Vì sao gọi là củng cực? – 拱極

Vì sao Cực đứng yên mà các sao quay quanh chầu về, như lời Khổng tử nói về Bắc Thần.

Tử Vi viên in xuống đất trông thế nào? – 紫微垣地形

Có cửa trước cửa sau, Hoa Cái, Tam Thai hộ trước sau, giữa có nước Ngự Câu ôm thành uốn khúc, muôn núi vây quanh chầu đón.

Đông phiên, tây phiên có bao nhiêu sao? – 東藩西藩

Theo Liêu thị, tây phiên bảy sao, đông phiên tám sao ra từ Hoa Cái.

Bộ thiên ca là gì? – 步天歌

Bài ca đi một lượt khắp trời để nhớ vị trí các sao; sách chép đoạn Tử Vi để đối chiếu với cục đất.

Từ khoá: ["Nhân Tử Tu Tri" · "Tử Vi viên" · "Bắc Cực" · "Bộ thiên ca" · "tinh viên phong thuỷ" · "đế đô"]

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…