💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Thư Hùng định cục: pháp đầu của Lục Pháp trong phong thủy

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Thư Hùng định cục: pháp đầu của Lục Pháp trong phong thủy

Thư Hùng định cục là pháp đi đầu trong sáu pháp lập cục của tổ Dương Công, và cũng là pháp bị hiểu lệch nhiều nhất. Người ta hay coi Thư Hùng là một khái niệm huyền bí của Huyền Không, trong khi Thầy Vũ Giới (Phong Thuỷ Liên Hoa) chỉ ra rằng bản chất của Thư Hùng rất cụ thể: đó là phép Hình Thế, phép nhìn Long và Loan để định Huyệt.

Trả lời nhanh: Thư Hùng định cục là pháp đi đầu trong Lục Pháp của tổ Dương Công, dùng để định cục trước khi tính các pháp lý khí. Theo Thầy Vũ Giới (Phong Thuỷ Liên Hoa), bản chất của Thư Hùng là phép Hình Thế: đọc Hình Loan để tìm Hình Long, từ đó định Huyệt; phép này dùng cho cả âm trạch, dương trạch, từ nông thôn đến thành thị.

Bài viết này đi theo một hướng rõ ràng: đặt Thư Hùng vào đúng vị trí trong Lục Pháp, cắt nghĩa từng chữ Long, Loan, Huyệt theo cách Thầy giảng, sửa một thuật ngữ dùng sai rất phổ biến là "hình loan nội cục", rồi giải thích vì sao Thầy gom toàn bộ phép dụng hình vào một tên gọi chung là Hình Pháp Liên Hoa. Phần cuối nói về phạm vi áp dụng: Thư Hùng không phải pháp riêng của nhà quê hay mộ phần.

"Pháp của tổ Dương Công là Lục Pháp. Có 6 pháp dùng để lập cục, nghĩa là dùng 6 pháp này để kiến tạo một cục địa lý lý tưởng. Trong đó, Thư Hùng là một pháp quan trọng và đi đầu."

— Thầy Vũ Giới

Câu khẩu quyết mà ai học Lục Pháp cũng thuộc là "Dương Công dưỡng lão khán Thư Hùng". Tổ sư đến lúc về già, sau cả đời hành đạo, chỉ còn nhìn Thư Hùng. Câu ấy không phải lời tả cảnh một ông già ngồi ngắm núi. Nó là một lời chỉ đường: muốn hiểu cả hệ thống, phải bắt đầu và kết thúc ở phép xem hình.

Thư Hùng đứng ở đâu trong Lục Pháp?

Thư Hùng là pháp giữ vai trò định cục trong Lục Pháp, nên muốn hiểu Thư Hùng thì phải nhìn toàn bộ Lục Pháp trước. Thầy Vũ Giới liệt kê sáu pháp kiến lập cục theo thứ tự:

  1. Thái Tuế
  2. Thành Môn
  3. Ai Tinh
  4. Kim Long
  5. Thư Hùng
  6. Huyền Không

Sáu pháp này không phải sáu môn học rời nhau, mà là sáu mặt của cùng một việc: kiến tạo một cục địa lý có sinh khí. Trong sáu mặt ấy, Thư Hùng giữ vai trò định cục. Chưa định được cục thì năm pháp còn lại không có chỗ đứng.

Sơ đồ sáu pháp của Lục Pháp, Thư Hùng định cục giữ vai trò định cục đi đầu
Sơ đồ sáu pháp của Lục Pháp, Thư Hùng định cục giữ vai trò định cục đi đầu. Ảnh: Phong Thuỷ Liên Hoa

Thầy Vũ Giới giảng ngắn gọn: "Thư Hùng là phép định cục, gọi là Thư Hùng Định Cục. Đó chính là phép Hình Thế mà chư tổ muốn nói đến." Nói cách khác, khi đọc chữ Thư Hùng trong kinh văn, ta đừng tưởng tượng ra một công thức số học hay một bảng tra phức tạp. Đó là con mắt nhìn hình thế ngoài thực địa.

Vì sao định cục phải đi trước? Hãy hình dung một người thợ may. Trước khi bàn đến màu chỉ, kiểu nút, đường viền, người thợ phải đo thân người mặc. Đo sai thân thì mọi chi tiết trang trí đều vô nghĩa. Trong phong thuỷ, Thái Tuế, Thành Môn, Ai Tinh, Kim Long, Huyền Không đều là những phép tính trên một cục đã được xác lập. Thư Hùng chính là bước đo thân ấy.

Câu chốt mà Thầy Vũ Giới vẫn nhắc: "Hình pháp bất chân – lý khí vô dụng." Áp vào Lục Pháp thì có thể nói: Thư Hùng chưa định, năm pháp kia chỉ là con số treo lơ lửng.

Loan Đầu nghĩa là gì? Long là con đực, Loan là con cái

Thầy Vũ Giới nhắc rằng các kinh điển phong thuỷ xuất hiện sớm, như Táng Thư của tổ Quách Phác, phần lớn đều bàn về Hình Thế, mà người đời sau quen gọi là Loan Đầu. Muốn hiểu Thư Hùng thì phải cắt nghĩa cho đúng chữ Loan Đầu trước.

Tên đầy đủ của pháp này là Phép Loan Đầu tầm Long điểm Huyệt. Thầy giảng: phép này tập trung vào cặp Long – Loan. Trong đó, Loan là con cái, thuộc Âm; Long là con đực, thuộc Dương.

Ta tách nghĩa từng phần theo cách Thầy hay làm với một khẩu quyết:

  • Loan là hình cái, hình Âm: toàn bộ cảnh quan, môi trường bao quanh mà mắt ta quan sát được.
  • Long là hình đực, hình Dương: Long mạch, dòng khí đang vận hành.
  • Tầm Long là đi tìm dòng khí Dương ấy.
  • Điểm Huyệt là xác định chỗ khí kết lại để dùng.

Thầy Vũ Giới viết: "Phép Loan Đầu là nhìn vào cảnh quan môi trường là Hình Loan (con cái) để tìm ra Hình Long (con đực), tức là Long mạch." Đây là một ý rất đáng dừng lại. Ta không nhìn thẳng thấy Long mạch. Ta nhìn thấy Loan, rồi từ Loan mà suy ra Long. Cảnh quan là cái hiện ra; mạch khí là cái ẩn bên trong. Người xem hình giỏi là người đọc được cái ẩn qua cái hiện.

Chữ Thư Hùng cũng chính là cặp này: Thư là mái, Hùng là trống. Gọi Long – Loan hay gọi Thư – Hùng thì cũng là một chuyện: âm dương nhị khí trên mặt đất, nhìn qua hình thế. Đây là lý do Thầy nói bản chất của Thư Hùng Định Cục "cũng là Loan và Long để định Huyệt", thuộc về Hình Thế và Hình Pháp.

Huyệt là trứng Thái Cực: khi Long và Loan hội tụ

Nếu Long là đực, Loan là cái, thì Huyệt là gì? Thầy Vũ Giới trả lời bằng một hình ảnh rất đắt: "Khi Long – Loan hội tụ là kết thành Trứng Thái Cực, đó chính là Huyệt."

"Khi ta đứng trên Long mạch (con đực) thì tất cả những hình thế xung quanh quan sát được là Hình Loan (con cái). Hình Loan là cảnh quan khi ta đứng trên Long mạch. Còn tại Huyệt trường, Hình Loan là thể mẹ ôm ấp lấy Huyệt trường."

— Thầy Vũ Giới

Cảnh quan núi đồi ôm lấy huyệt trường, Long – Loan hội tụ theo phép Thư Hùng định cục
Cảnh quan núi đồi ôm lấy huyệt trường, Long – Loan hội tụ theo phép Thư Hùng định cục. Ảnh: Pexels

Hình ảnh này nói lên ba điều.

Thứ nhất, Huyệt không tự có. Huyệt là kết quả của một cuộc giao hội. Một vùng đất có núi đẹp mà không có mạch thì không kết. Một dòng mạch chạy qua mà không có cảnh quan ôm giữ thì khí tán. Phải có đủ đôi, đúng bộ, thì mới thành trứng.

Thứ hai, vai trò của Loan thay đổi theo vị trí người đứng. Khi đứng trên Long mạch, Loan là cảnh quan xung quanh. Khi vào tới Huyệt trường, Loan trở thành thể mẹ ôm ấp. Cùng một ngọn đồi, nhìn từ chỗ này là hộ sa, nhìn từ chỗ kia là án sơn. Người học hình thế phải biết mình đang đứng ở đâu thì mới gọi tên đúng được.

Thứ ba, đây chính là phu thê chính phối. Trong hệ thống của Phong Thuỷ Liên Hoa, mọi cặp âm dương đúng bộ mới giao hợp sinh khí: nóc với nền, mạch với thuỷ, long với hổ. Long – Loan cũng vậy. Trứng Thái Cực chỉ thành khi đực cái chính phối, không phải khi gom đủ các loại núi đẹp vào một chỗ.

Không có thuật ngữ "hình loan nội cục"

Theo Thầy Vũ Giới, bên trong nhà chỉ gọi là Hình Nội Cục, không gọi là Loan. Từ cách cắt nghĩa Long – Loan, Thầy sửa một lỗi thuật ngữ đang được dùng khá rộng. Thầy viết: "Nói hẹp lại, khi đứng tại nhà thì cảnh quan bên ngoài là Hình Loan. Vậy nên, ở trong nhà thì không thể gọi là Nội Loan Đầu được, mà chỉ được gọi là Hình Nội Cục mà thôi."

"Xin thưa, không có thuật ngữ 'Hình loan nội cục'. Đây là cách dùng sai do không hiểu từ ngữ. Nên nhớ, phép 'trực đạt' của từ ngữ trong phong thuỷ mà chư tổ đã để lại là chữ và nghĩa cần hiểu sát, người đời sau chớ nên xem thường."

— Thầy Vũ Giới

Thoạt nghe, có người cho đây chỉ là chuyện chữ nghĩa. Nhưng trong phong thuỷ, gọi sai tên là hiểu sai bản chất. Loan đã là cảnh quan bên ngoài ôm lấy Huyệt, thì bên trong căn nhà làm gì còn "Loan"? Bên trong là bố cục do con người dựng nên: tường, cửa, phòng, bếp, bàn thờ. Đó là hình nội cục, có quy luật riêng, có phép xem riêng.

Khi gộp hai thứ vào một chữ "hình loan nội cục", người học sẽ đem cách xem núi sông áp vào cái tủ, cái giường; hoặc ngược lại, đem cách bày nội thất ra nhìn địa thế. Cả hai đều lệch. Phân biệt rõ ràng thì mới biết lúc nào dùng phép nào:

Phạm viTên gọi đúngĐối tượng quan sát
Bên ngoài, khi đứng tại nhà hoặc tại huyệtHình LoanCảnh quan, núi, nước, đường, khối nhà xung quanh
Dòng khí ẩn mà cảnh quan chỉ raHình LongLong mạch, hướng khí đến
Bên trong công trìnhHình Nội CụcBố cục phòng, cửa, tường, vị trí thờ tự, bếp

Chữ "trực đạt" mà Thầy nhắc rất đáng nhớ. Từ ngữ chư tổ để lại phải đi thẳng tới nghĩa, không vòng vo. Người đời sau đặt thêm chữ cho kêu, ghép thêm khái niệm cho đẹp, thì dần dần chữ còn mà nghĩa mất. Đó cũng là một con đường dẫn tới thất truyền.

Hình Pháp Liên Hoa gồm những gì? Gom đủ Hình Thế và Hình Tướng

Nếu Thư Hùng Định Cục là phép Hình Thế, vì sao Thầy Vũ Giới lại đặt một tên mới là Hình Pháp Liên Hoa? Thầy giải thích: "Với bản thân tôi, phép Hình Thế cần được hiểu chi tiết hơn, nên tôi đặt tên lại là Hình Pháp Liên Hoa. Hình Pháp bao gồm toàn thể phép dụng hình trong phong thuỷ."

Khối nhà phố và trục đường quanh công trình, đọc Hình Loan bằng Hình Pháp Liên Hoa
Khối nhà phố và trục đường quanh công trình, đọc Hình Loan bằng Hình Pháp Liên Hoa. Ảnh: Pexels

Lý do nằm ở chỗ thiếu. Thầy viết: "Vì Hình Thế thường bị thiếu mất một phần là Hình Tướng Cục và Hình Tướng Nội Cục, nên tôi gom đầy đủ vào Hình Pháp Liên Hoa." Cụ thể, Hình Pháp Liên Hoa bao gồm:

  • Hình Thế: Hình Loan – Hình Long, tức Thư Hùng Pháp, cách thu lai long và thuỷ khẩu.
  • Hình Tướng Cục: hình tướng cụ thể của toàn cục, khối đất, khối nhà, đường nét.
  • Hình Tướng Nội Cục: hình tướng bên trong công trình, tương ứng với Hình Nội Cục đã nói ở trên.

Cách gom này giải quyết một vấn đề rất thực tế. Ngày nay phần lớn người dân sống trong phố, trong chung cư, trong khu đô thị. Núi sông thật thì ít thấy, mà thứ đập vào mắt hằng ngày là đường, là toà nhà, là góc nhọn, là cửa đối cửa. Nếu chỉ học Hình Thế theo nghĩa núi sông thì gặp nhà phố sẽ lúng túng. Có thêm Hình Tướng Cục và Hình Tướng Nội Cục thì người học có đủ công cụ để đọc hình cả ngoài lẫn trong.

Về câu hỏi "tại sao phải học Hình Thế trước", Thầy Vũ Giới lấy khẩu quyết "Nhất Vị, nhị Hướng" để trả lời: Vị là Tọa vị, là Địa lý, là Hình thế, nên Địa lý là nhất rồi mới đến hướng. Ý này được phân tích riêng trong bài Địa lý là gốc, hình là gốc của lý số; ở đây chỉ cần nhớ câu chốt của Thầy: "Hình Pháp là cốt lõi của Phong Thuỷ học, dù cổ điển hay hiện đại. Đây là căn bản mà một Địa Lý Sư phải nắm vững."

Thư Hùng có dùng được cho cả âm trạch, dương trạch, nông thôn lẫn thành thị?

Thư Hùng dùng được cho cả âm trạch lẫn dương trạch, ở quê cũng như ở phố. Một ngộ nhận khá phổ biến là cho rằng Thư Hùng, Loan Đầu chỉ dùng được cho mộ phần, cho nhà vườn dưới quê, cho những nơi còn thấy núi thấy sông. Thầy Vũ Giới khẳng định ngược lại: "Phép này dùng cho cả âm dương trạch – từ nông thôn đến thành thị."

Lý do rất đơn giản nếu ta nhớ lại cách cắt nghĩa ở trên. Loan là cảnh quan bao quanh khi ta đứng tại vị trí đó. Ở nông thôn, Loan là đồi, là ruộng, là sông. Ở thành phố, Loan là các khối nhà cao thấp, là trục đường, là khoảng trống của công viên, là dòng xe chảy như nước. Hình thì đổi, nhưng quy luật âm dương của Long – Loan không đổi.

Khi đến một công trình trong phố, người hiểu Thư Hùng sẽ làm theo trình tự:

  1. Đứng tại vị trí công trình, quan sát toàn bộ Hình Loan: khối nào cao, khối nào thấp, khoảng nào trống, đường nào dẫn tới.
  2. Từ Hình Loan suy ra hướng khí đến, tức Hình Long của trung cục chứa công trình.
  3. Xác định nơi khí có thể hội tụ, nơi Loan ôm giữ được khí.
  4. Chỉ sau đó mới đến Hình Nội Cục và các phép lý khí.

Các bước trên là lý pháp, tức phần nguyên lý có thể chia sẻ. Còn cách đọc từng loại hình cụ thể, cách cân đo động tĩnh ngoài thực địa, theo lời Thầy, là thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Cũng vì thế mà Thầy Vũ Giới cảnh báo việc đánh tráo khái niệm, nói Thư Hùng chỉ hợp với chỗ này chỗ kia. Nói vậy là tự giới hạn pháp của chư tổ, và làm người đi tìm chân pháp lạc đường. Lục Pháp chưa được dụng rộng rãi, theo Thầy, chính vì Hình Pháp quá khó, chứ không phải vì nó lỗi thời.

Tóm lại: Thư Hùng là định cục, định cục là Hình Thế, Hình Thế là đọc Loan để tìm Long, để thấy Huyệt. Học Lục Pháp mà bỏ qua Thư Hùng thì giống như học đọc mà không học chữ cái. Bài sau trong loạt này, Thầy bàn tiếp về Thái Tuế và Kim Long, các bạn có thể đọc ở phần Bài liên quan bên dưới.

— Vũ Giới —

Biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới – Phong Thuỷ Liên Hoa.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

  • Lập Cục Pháp – định trung cục, xác định tâm thực của cục trước khi bàn đến các pháp lý khí.
  • Vẽ Mặt Bằng 2D–3D – dựng lại khối nhà và cảnh quan xung quanh để đọc Hình Loan, phân biệt với Hình Nội Cục.
  • La kinh web miễn phí – ghi lại phương vị khí đến sau khi đã định cục bằng mắt.

Bài liên quan

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới

Thư Hùng và Hình Pháp Liên Hoa là phần được dạy đầu tiên trong lộ trình của Phong Thuỷ Liên Hoa, học từ nguyên lý tới thực địa. Lịch khai giảng Thầy báo khi đăng ký.

Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp

Thư Hùng định cục là gì?

Thư Hùng định cục là pháp định cục đi đầu trong Lục Pháp của tổ Dương Công. Theo Thầy Vũ Giới, bản chất của nó là phép Hình Thế: đọc Loan để tìm Long, để định Huyệt.

Long và Loan khác nhau thế nào?

Long là con đực, thuộc Dương, là Long mạch. Loan là con cái, thuộc Âm, là cảnh quan bao quanh. Long – Loan hội tụ thì kết thành Huyệt, tức Trứng Thái Cực.

Có nên dùng chữ "hình loan nội cục" không?

Không. Loan là cảnh quan bên ngoài, nên bên trong nhà chỉ gọi là Hình Nội Cục. Thầy Vũ Giới nhấn mạnh từ ngữ trong phong thuỷ phải hiểu sát nghĩa.

Thư Hùng có dùng được cho nhà phố, chung cư không?

Dùng được. Phép này áp dụng cho cả âm trạch và dương trạch, từ nông thôn tới thành thị; ở phố, Hình Loan là các khối nhà, trục đường, khoảng trống xung quanh.

Hình Pháp Liên Hoa khác Hình Thế ở điểm nào?

Hình Pháp Liên Hoa bao gồm Hình Thế (Thư Hùng) và bổ sung Hình Tướng Cục, Hình Tướng Nội Cục để đầy đủ phép dụng hình, cả ngoài lẫn trong công trình.

Mã bài FBVG-086 · Bài viết phát triển từ bài giảng của Thầy Vũ Giới đăng trên trang Facebook Phong Thủy Sư Vũ Giới.

Từ khoá: Thư Hùng định cục · loan đầu · long loan · Dương Công · Huyền Không Lục Pháp · Hình Pháp Liên Hoa

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…