💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Dương Trạch Đại Thành (128) 瘟疫 · 痢疾 · 齁喘 · 勞瘵: hình thế nhà sách cổ gán bệnh

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Dương Trạch Đại Thành (128) 瘟疫 · 痢疾 · 齁喘 · 勞瘵: hình thế nhà sách cổ gán bệnh

Dương Trạch Đại Thành
陽宅大成 (修方卻病 · 卷一 · 瘟疫 · 痢疾 · 齁喘哮吼 · 痰火勞瘵)
Tác giả: Nguỵ Thanh Giang (魏青江, hiệu Thanh Giang Tử 青江子, người Kinh Hương 荊鄉, đời Thanh); con cháu họ Nguỵ cùng biên, hiệu
Bản gốc: bản khắc đời Thanh, Càn Long năm thứ 6 Tân Dậu (1741), 16 tập.

Phong thuỷ nhà ở và các bệnh dịch, hen, lao được sách cổ chép thế nào? Quyển một Tu Phương Khước Bệnh của bộ Dương Trạch Đại Thành sau phần tổng luận đi vào từng chứng. Bốn mục đầu là ôn dịch (瘟疫), kiết lỵ (痢疾), hen suyễn, ho khò khè (齁喘哮吼) và đờm hoả, lao (痰火勞瘵). Mỗi mục là một danh sách hình thế nhà cửa mà người xưa cho là ứng với chứng ấy. Bài này dịch, xếp lại và giảng bốn danh sách như tư liệu học thuật cổ.

Trả lời nhanh: Dương Trạch Đại Thành gán ôn dịch cho nhà có cây lớn chắn cửa, mái hiên quá sâu, nhà tối, hố rác bẩn; gán kiết lỵ cho nước đọng, hố trũng, nền ẩm; gán hen suyễn cho nhà trước rộng sau hẹp, giếng trời dài hẹp; gán lao cho nhà ẩm tối, đối giếng, đối hố phân. Đây là học thuật cổ; bệnh phải chữa bằng y khoa.

Thầy Vũ Giới giảng: "Thuật phong thuỷ là tạo ra một căn nhà có sự sống." Nhà có sự sống thì phải sáng, khô, thoáng.

Sách cổ cho rằng nhà thế nào thì hay mắc ôn dịch? – 瘟疫氣化

Dương Trạch Đại Thành cho rằng nhà hay mắc ôn dịch (bệnh dịch theo mùa) là nhà có cây lớn chắn cửa, mái hiên quá sâu, nhà tối, cửa đối đất vàng đá trơ, hố rác hố phân không sạch, ao sau nhà, nước bẩn ứ đọng. Câu hỏi đặt ra là "ôn dịch do thời tiết, há cũng có khí hoá của địa lý ứng vào thân người?", và tác giả trả lời là có.

Nguyên văn – 原文

問瘟疾關乎時令,豈亦有地理氣化應及人身者歟?曰:……大樹當門。屋簷太深。……門對黃土石。大樹近軒。……堂壁黑暗氣。……污濕不相宜。……坑窖不淨,多穢積。……兩樹夾屋。……屋後有池。……溝從屋後來。

Dịch: Hỏi: bệnh dịch liên quan đến thời tiết, há cũng có khí hoá của địa lý ứng vào thân người sao? Đáp: cây lớn chắn cửa. Mái hiên quá sâu. Cửa đối đất vàng, đá trơ. Cây lớn sát hiên. Vách sảnh tối đen. Ẩm thấp bẩn thỉu là không hợp. Hố, hầm không sạch, nhiều rác bẩn tích lại. Hai cây kẹp nhà. Sau nhà có ao. Rãnh nước từ sau nhà chảy tới.

Cửa sau một nhà cổ ở Bình Dao
Cửa và hiên một nhà cổ ở Bình Dao: sách cổ kiêng cây lớn chắn cửa, hiên quá sâu làm nhà tối. Ảnh: Severin.stalder, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0.

Giảng: Danh sách ôn dịch trong sách dài khoảng năm mươi câu, bài chỉ trích những câu thuần hình thế, đọc rõ. Gom lại thì có ba nhóm: nhà bị che tối (cây lớn, hiên sâu, vách tối), nhà ẩm bẩn (hố rác, ao sau, rãnh sau nhà, chỗ ẩm), và nhà bị hình sát chọc (đường trước như chĩa sắt, mũi đất nhọn bắn vào sân). Nhóm thứ ba bài không dịch kỹ vì thuộc hình sát chung, đã có ở các phần khác.

Đặt hai nhóm đầu cạnh hiểu biết hôm nay sẽ thấy người xưa quan sát đúng: nhà tối, ẩm, gần chỗ rác bẩn và nước đọng là nơi muỗi, chuột, vi khuẩn sinh sôi, nên dễ thành ổ dịch. Họ chưa biết đến vi trùng, nên gọi đó là "khí hoá". Phần quan sát còn dùng được; phần giải thích thì đã được y học thay thế.

Nhóm hình thế trong sáchVí dụCách hiểu hôm nay
Nhà bị che tốiCây lớn chắn cửa, hiên quá sâu, vách tốiThiếu nắng, thiếu gió, ẩm mốc
Nhà ẩm bẩnHố rác không sạch, ao sau nhà, rãnh sau nhàNước đọng, rác thải sát nhà
Nhà bị chọcĐường trước như chĩa sắt, mũi đất bắn vàoHình sát, gió nước xộc thẳng

Vì sao sách cổ nói kiết lỵ liên quan đến nước đọng? – 痢疾氣化

Dương Trạch Đại Thành nói kiết lỵ liên quan đến nước đọng vì thấy những nhà nước không thoát, nền ẩm, có hố trũng sát nhà thì cả nhà hay bị tả lỵ, có khi năm nào cũng bị. Mục lục quyển ghi tên mục là 痔疾 (bệnh trĩ), nhưng đầu mục trong thân sách hỏi về 痢疾 (kiết lỵ); bài theo thân sách.

Nguyên văn – 原文

問痢疾未必盡關地理,方有閤家人人犯此,甚至年年常然……或亦地之氣化使然耶?曰:……一凸一坑,痢疾一泄數月。停水不出,下濕多瀉之災。坤方水坑通腸瀉痢。……離方破坑,赤痢脫肛受累。

Dịch: Hỏi: kiết lỵ chưa hẳn đều do địa lý, vậy mà có nhà cả nhà ai cũng mắc, thậm chí năm nào cũng thế, có người vì thế mà bệnh suốt đời, há cũng do khí hoá của đất sao? Đáp: chỗ lồi chỗ hố, kiết lỵ tả mấy tháng. Nước đọng không thoát ra, dưới thấp ẩm, nhiều tai tả. Phương Khôn có hố nước thì tả lỵ. Phương Ly có hố vỡ thì lỵ ra máu.

Rãnh thoát nước giữa đường đá trong làng cổ
Rãnh thoát nước giữa đường đá ở Đại Vạn Thế Cư: nước phải thoát, "nước đọng không ra" sinh tả lỵ. Ảnh: Mx. Granger, Wikimedia Commons, CC0.

Giảng: Câu "nước đọng không thoát ra, dưới thấp ẩm, nhiều tai tả" là câu đáng giữ nhất của mục này. Một ngôi nhà mà nước thải, nước mưa không thoát, nền ẩm, hố nước sát nhà thì dễ nhiễm bẩn nguồn nước dùng. Đó là lý do người xưa thấy "cả nhà ai cũng mắc". Phần gán theo phương Khôn, phương Ly là lớp quẻ vị, bài dịch để giữ nguyên văn.

Mục này còn một đoạn về cách chia người ứng bệnh theo "trực" của lịch: trực Kiến ứng chủ nhà, trực Nguy ứng bà chủ, trực Mãn ứng con trưởng, trực Thành ứng con giữa, trực Bế ứng con út. Sao sát bay đến phương nào thì ứng người ấy; con dâu thì chia theo tứ mạnh, tứ trọng, tứ quý. Đây là cách sách "chia phòng" quen thuộc, cùng lối với các phần trước.

Sách cổ nói nhà thế nào thì sinh hen suyễn? – 齁喘哮吼

Dương Trạch Đại Thành gán hen suyễn, ho khò khè cho các nhà có nhiều lớp cổng nhỏ chồng nhau, cành cây trùm phương Ngọ, trước rộng sau hẹp, giếng trời dài và hẹp, minh đường có chỗ trống lộng. Điểm chung là luồng khí vào nhà bị bóp nghẹt hoặc bị lộng.

Nguyên văn – 原文

曰:重重小門樓出齁疾。樹枝籠午方,出齁。餘氣在前反高凸,主齁。……破背溝水長流,齁喘之極。……前過後窄,氣疾發吼。明堂有蕩,吼不能言。……天井直長狹,氣疾乳喘。

Dịch: Đáp: nhiều lớp cổng nhỏ chồng nhau thì sinh bệnh khò khè. Cành cây trùm kín phương Ngọ thì sinh bệnh khò khè. Dư khí phía trước lại nổi cao lên thì chủ bệnh khò khè. Rãnh nước chảy dài sau lưng nhà thì hen suyễn rất nặng. Trước rộng sau hẹp thì bệnh khí phát khò khè. Minh đường có chỗ trống lộng thì khò khè không nói được. Giếng trời dài thẳng và hẹp thì bệnh khí, thở rít.

Giếng trời hẹp giữa hai mái trong từ đường
Giếng trời hẹp trong một từ đường cổ: sách gán giếng trời dài hẹp cho bệnh khí, thở rít. Ảnh: 三猎, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Giảng: Hình ảnh trong mục này rất "giống người": cổng nhỏ chồng nhau như cổ họng bị thắt nhiều nấc; trước rộng sau hẹp như phổi hít vào mà không thở ra được; giếng trời dài hẹp như khí quản hẹp. Người xưa nhìn nhà như một thân thể và tìm chỗ "nghẹt" trong nhà tương ứng với chỗ nghẹt trong người. Đây là lối tư duy "nhà như thân người" đã gặp ở Hoàng Đế Trạch Kinh.

Đọc theo hình pháp, mục này nhắc một điều có thật: luồng khí vào nhà phải thông, không bị bóp nghẹt từng nấc, cũng không lộng thẳng. Giếng trời quá dài, quá hẹp thì gió hút mạnh, tối và ẩm ở đáy; cổng chồng cổng thì khí vào chậm, tù. Phong Thuỷ Liên Hoa sửa các lỗi này cho nhà thông thoáng, không phải để chữa hen.

Bệnh lao, đờm hoả được sách cổ gán cho hình thế nào? – 痰火勞瘵

Dương Trạch Đại Thành gán bệnh lao, đờm hoả, khạc máu cho các nhà có tường đỏ của miếu đối diện, đất đỏ lở trước nhà, cửa phòng đối bếp, nhà trước nhỏ sau lầu cao, minh đường lở sụt, giếng hay hố phân đối trước sau, nhà ẩm tối nhiều chó. Mục này dài nhất trong bốn mục và có kèm cách sửa.

Nguyên văn – 原文

曰:社廟紅墻壁對之,吐紅病……石灰倒白或拌草灰刷青藍色……可免。……前見赤土失紅,修去栽樹墻隔。……前後見崩破,挑白土填整即止。房門對灶,門心慌乾血勞。……前反高凸,修平降之。……前後對井或糞窖坑。

Dịch: Đáp: tường đỏ của miếu xã đối diện thì sinh bệnh khạc máu; quét vôi trắng hoặc trộn tro cỏ quét màu xanh lam thì có thể tránh. Trước nhà thấy đất đỏ thì mất máu; sửa bỏ đi, trồng cây, xây tường che. Trước sau thấy chỗ lở sụt thì gánh đất trắng lấp cho phẳng là dứt. Cửa phòng đối bếp thì trong lòng hoảng hốt, lao khô huyết. Phía trước lại nổi cao thì sửa cho phẳng thấp xuống. Trước sau đối giếng hoặc hố phân.

Tranh Từ Dương vẽ phố Xương Môn, Tô Châu
Từ Dương (徐揚, đời Thanh), phố Xương Môn ở Tô Châu: nhà phố đông đúc, chỗ dễ sinh dịch nếu ẩm bẩn. Nguồn: Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Giảng: Điều đáng chú ý ở mục này là các cách sửa sách ghi đều là việc thường: quét vôi, trồng cây, xây tường che, lấp chỗ lở cho phẳng, san chỗ nổi cao. Không có bùa, không có vật phẩm. Đây là đúng tinh thần hình pháp: sửa hình thì khí đổi. Phong Thuỷ Liên Hoa cũng làm như vậy: che chỗ chói, lấp chỗ lở, san chỗ gồ, tách chỗ bẩn ra khỏi nhà.

Hình thế sách ghiCách sửa sách ghi
Tường đỏ của miếu đối diệnQuét vôi trắng hoặc màu xanh lam
Đất đỏ trước nhàSửa bỏ, trồng cây, xây tường che
Trước sau lở sụtGánh đất lấp cho phẳng
Phía trước nổi caoSan phẳng, hạ thấp
Nước xung vào phương NgọDời cửa sang phương lành

Phần cuối mục còn kê nhiều câu theo toạ hướng (toạ Thuỷ hướng Hoả thì thận hư sinh lao; toạ Kim hướng Hoả thì lao nhọc không ra tiếng), theo gió (gió Cấn, gió Càn bắn vào huyệt) và theo hình ảnh (đầu thấp lưng cong như con tôm). Các câu này là lớp ngũ hành và loại tượng, bài chỉ tóm, không dịch hết.

Bệnh lao (lao phổi) ngày nay đã biết là do vi khuẩn lây qua đường hô hấp, chẩn đoán và chữa được bằng thuốc theo phác đồ. Nhà ẩm tối, kín gió đúng là môi trường làm bệnh lây dễ hơn; nhưng ai có triệu chứng ho kéo dài, sốt về chiều, sụt cân thì phải đi khám ngay, không chờ sửa nhà.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語

Bốn mục này là chỗ sách cổ và hiểu biết hôm nay gặp nhau rõ nhất. Bỏ lớp "khí hoá" và quẻ vị đi, bốn danh sách ôn dịch, kiết lỵ, hen suyễn, lao đều chỉ về một kiểu nhà: tối, ẩm, bẩn, kín gió hoặc lộng gió, gần rác và nước đọng. Kiểu nhà ấy ai cũng biết là không lành. Người xưa gọi đúng tên căn bệnh của nhà, chỉ gọi sai nguyên nhân bệnh của người.

Theo Thầy Vũ Giới (Phong Thuỷ Liên Hoa), "Không có Hình thì Khí không tụ"; nhưng khí tụ phải là khí sống, không phải khí đọng. Theo vận khí đồ ngũ vận lục khí Liên Hoa được Thầy Vũ Giới khôi phục, khí phải "chạy như nước, xoắn như gió": có đường vào, có chỗ tụ, có đường ra. Nhà có ao tù sau lưng, hố bẩn sát vách, giếng trời hút gió là nhà khí đọng hoặc khí xộc. Sửa là mở đường cho khí sống, không phải trấn yểm.

Giới hạn phải nói thẳng: Phong Thuỷ Liên Hoa không chữa ôn dịch, kiết lỵ, hen suyễn hay lao. Những bệnh này phải khám và điều trị theo bác sĩ; có bệnh còn phải báo cơ quan y tế. Phong thuỷ chỉ góp phần làm nơi ở sạch, khô, sáng, thoáng.

Sân trong nhỏ lát sỏi trong Mộc Phủ
Sân trong nhỏ lát sỏi ở Mộc Phủ: sạch, khô, sáng, thoáng là nhà có sự sống. Ảnh: BrokenSphere, Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0.

Tóm lại – 總結: Dương Trạch Đại Thành gán ôn dịch cho nhà bị che tối và ẩm bẩn, kiết lỵ cho nước đọng không thoát, hen suyễn cho nhà nghẹt gió hoặc lộng gió, lao cho nhà ẩm tối đối chỗ bẩn. Cách sửa sách ghi là việc thường: quét vôi, trồng cây, xây tường che, lấp lở, san gồ. Phần quan sát hình thế còn dùng để làm nhà lành; phần giải thích nguyên nhân bệnh đã được y học thay thế.

Bài trước: Dương Trạch Đại Thành (127) 卻病要旨 · 九疇全盤 · 疾由地氣: nhà và bệnh theo sách cổ.

Bài sau: Dương Trạch Đại Thành (129): Kinh bế, băng lậu, âm thương, vú sưng, thiếu sữa (sắp đăng).

Nguồn: Dương Trạch Đại Thành, phần Tu Phương Khước Bệnh (修方卻病) quyển 1, các mục 瘟疫氣化, 痢疾氣化 (mục lục ghi 痔疾氣化), 齁喘哮吼, 痰火勞瘵, bản khắc Càn Long 6 (1741), tập 15, thuộc công cộng. Các danh sách được trích chọn, xếp nhóm lại; vài chữ khắc mờ không dịch. Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Đọc danh sách hình thế trong sách cổ là phần Thư; đứng trong một căn nhà thật mà nhận ra khí đọng, khí nghẹt, khí xộc là phần Nhãn, phải học trực tiếp. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Cây lớn trước cửa nhà có xấu không? – 大樹當門

Dương Trạch Đại Thành xếp "cây lớn chắn cửa" vào danh sách nhà hay mắc dịch. Đọc theo hình pháp, cây lớn sát cửa che nắng, cản gió, làm nhà tối ẩm; nên tỉa hoặc giữ khoảng cách hợp lý, không phải chặt bỏ mọi cây.

Giếng trời dài và hẹp có ảnh hưởng gì? – 天井狹長

Sách cổ gán giếng trời dài thẳng, hẹp cho bệnh khí, thở rít. Theo hình pháp, giếng trời quá hẹp và sâu hút gió mạnh, đáy tối và ẩm; nên mở rộng, lấy sáng tốt hơn.

Phong thuỷ có chữa được hen suyễn, lao không? – 卻病

Không. Phong Thuỷ Liên Hoa không chữa bệnh. Hen suyễn, lao và các bệnh dịch phải khám, điều trị theo bác sĩ; phong thuỷ chỉ giúp nơi ở sạch, khô, thoáng.

Cách sửa nhà trong sách cổ có gì đáng học? – 修法

Cách sửa trong Dương Trạch Đại Thành ở mục này đều là việc thường: quét vôi, trồng cây, xây tường che, lấp chỗ lở, san chỗ gồ, dời cửa. Đó là tinh thần sửa hình thì khí đổi, không dùng bùa hay vật phẩm.

Từ khoá: phong thủy nhà ẩm · ôn dịch · kiết lỵ · hen suyễn · lao · giếng trời · cây trước cửa · dương trạch đại thành

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…