💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Quản Thị Chỉ Mông (59): Thiên 86–87 Tam cát ngũ hung, Hội tú triều tông

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Quản Thị Chỉ Mông (59): Thiên 86–87 Tam cát ngũ hung, Hội tú triều tông

Quản Thị Chỉ Mông · Quyển hạ · Thiên 86–87
管氏指蒙 卷之下 · 三吉五凶第八十六 · 會宿朝宗第八十七
Tác giả: đề Quản Lộ (管輅, tự Công Minh, đời Tào Nguỵ) · cùng chú: đề Tiêu Cát (蕭吉, đời Tuỳ), Viên Thiên Cương (袁天綱), Lý Thuần Phong (李淳風, đời Đường), Vương Cấp (王伋, đời Tống) · hiệu chính, bổ chú: Uông Thượng Đường (汪尚唐), Uông Thượng Canh (汪尚賡), người Tân An đời Minh
Bản gốc: bản khắc đời Minh, 2 quyển thượng hạ, 100 thiên (bạt năm Vạn Lịch Canh Thìn 1580).

Hai thiên 86 và 87 của Quản Thị Chỉ Mông là hai bảng tổng kết. Thiên 86 Tam cát ngũ hung (三吉五凶) gom mọi chuyện xem đất vào một khuôn đếm rất dễ nhớ: mỗi việc có ba điều lành, năm điều dữ, từ núi, nước, vận người trong nhà, đến đất ở, thuỷ khẩu, lý khí và hướng nước đi. Thiên 87 Hội tú triều tông (會宿朝宗) chuyển sang tầng lý khí: đem hai mươi tám sao (nhị thập bát tú) và bốn cửa Càn Khôn Cấn Tốn ghép với phép tam hợp sinh, vượng, mộ, để chia mỗi long thành ba cục thượng, trung, hạ và chọn lấy một khí thuần. Bài gồm nguyên văn, bản dịch, phần giảng và phần luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa.

Trả lời nhanh: Thiên Tam cát ngũ hung liệt kê theo từng mặt: núi lành ở chỗ thể thế chạy đến rồi kết, khí tươi mà dừng tụ, tinh thần phát tú; núi dữ là núi trọc, núi đứt, núi đá, núi đi qua, núi bức ép. Nước lành ở chỗ rộng, phẳng, xa; nước dữ là thác, nước lũ, nước xiết, nước ghềnh. Thuỷ khẩu lành có khe tuôn sông dài, có tháp miếu giữ cửa, có núi đá chặn miệng nước. Về lý khí, nước nên triều vào phương đại vượng, đọng ở phương sắp suy, chảy đi ở phương tù tạ; năm điều dữ là nước chảy ra đúng phương trường sinh của cục (thuỷ sơn chảy Khôn, hoả sơn chảy Cấn, mộc sơn chảy Càn, kim sơn chảy Tốn). Thiên Hội tú triều tông dạy dùng bốn cửa và các sao hội ở tứ sinh để chia tam hợp sinh, vượng, mộ thành ba cục, rồi "đặt các khí tạp vào chỗ vô dụng, chỉ lấy một khí chân thuần, không lẫn, không chiến khắc", đó mới là nơi chung đúc phú quý.

Thầy Vũ Giới giảng: "Ba lành năm dữ là cái thước đo nhanh khi đứng trên đất. Thấy núi trọc, núi đứt, nước xiết, thuỷ khẩu trống thì chưa cần mở la kinh đã biết đất không dùng được. Lý khí chỉ bàn sau khi hình thế đã qua ải ấy."

Tranh sơn thuỷ của Vương Thời Mẫn đời Thanh
Vương Thời Mẫn (王時敏), "Sơn thuỷ phỏng Vương Mông": long mạch trùng điệp, nước khe chảy chậm quanh chân núi. (Public domain)

Hết thiên 85: bốn thế ba hình rốt cuộc là một – 四勢三形終歸一揆

Nguyên văn – 原文

……然則四勢三形雖分兩途,左右前後其實一致。遠勢近形殆或不齊,交背逆順終歸一揆。

Dịch: …Như vậy bốn thế, ba hình tuy chia làm hai đường, nhưng trái phải trước sau thật ra là một. Thế ở xa, hình ở gần có khi không đều nhau, nhưng giao hay bối, nghịch hay thuận, rốt cuộc cũng quy về một mối.

Giảng: Trang mở đầu thiên 86 còn giữ câu kết của thiên 85 Tứ thế tam hình. Câu này là cái bản lề để vào thiên Tam cát ngũ hung: thế và hình không phải hai môn học riêng. Người xem đất trông thế ở xa để biết long có đến hay không, nhìn hình ở gần để biết huyệt có dừng hay không, nhưng cả hai cùng trả lời một câu hỏi: khí có tụ ở đây không. Ba lành năm dữ ở thiên 86 chính là bảng kiểm để trả lời câu hỏi đó ở từng mặt.

Ba lành năm dữ của núi và nước – 此論山也,此論水也

Nguyên văn – 原文

體勢馳結,氣榮停蓄,精神發秀,三吉也;童斷石過偪,五凶也。(此論山也)

寬平遠,三吉也;瀑潦湍滑(一作瀨灘),五凶也。(此論水也)

Dịch: Thể thế chạy đến rồi kết lại, khí tươi tốt mà dừng tụ, tinh thần phát ra vẻ tú lệ: đó là ba điều lành. Trọc, đứt, đá, đi qua, bức ép: đó là năm điều dữ. (Đoạn này bàn về núi.)

Rộng, phẳng, xa: ba điều lành. Thác, nước lũ, nước xiết, nước trơn tuột (có bản chép là "lại than", tức ghềnh thác): năm điều dữ. (Đoạn này bàn về nước.)

Dòng sông uốn khúc chảy chậm giữa đồng
Dòng sông uốn khúc giữa đồng: nước dừng, phẳng, xa, đúng ba điều lành của nước. (Ảnh: rheins, CC BY 3.0)

Giảng: Năm điều dữ của núi gần trùng với "ngũ bất táng" mà Táng Thư của Quách Phác nêu: núi đồng (童, trọc, không cây cỏ, khí không sinh), núi đoạn (斷, đứt, mạch bị cắt), núi thạch (石, toàn đá, khí không thông qua đất), núi quá (過, long còn đang đi, chưa dừng), và ở đây thêm núi bức (偪, sát ép, không có minh đường) thay cho núi "độc" (獨, đơn độc) trong Táng Thư. Ba điều lành thì đi đúng trình tự sinh của long: trì kết là có đến, có dừng; đình súc là khí không tán; phát tú là tinh thần hiện ra ở dáng núi, cây cỏ.

Với nước, ba chữ "khoan, bình, viễn" (rộng, phẳng, xa) là nước hiền: rộng thì chứa, phẳng thì lặng, xa thì đi chậm, cong quanh. Năm điều dữ đều là nước có tiếng, có sức: thác đổ, lũ dồn, nước xiết, ghềnh đá. Sách các nhà hình thế đều nói nước quý ở tĩnh; nước gầm réo là nước cuốn khí đi.

Ba lành năm dữ của vận người và cửu tinh – 此論命也,此論五行星也

Nguyên văn – 原文

兒利孫名,兄友弟恭,父慈子孝,三吉也;疾厄傷痕,生離死別,刑辟患難,夭折鰥寡,暴敗猖狂,五凶也。(此論命也)

生氣一白,天醫八白,福德六白,三吉也;伏吟二黑,遊魂四綠,絕體三碧,五鬼五黃,絕命七赤,五凶也。(此論五行星也)

Dịch: Con được lợi, cháu có danh; anh thương em kính; cha hiền con hiếu: ba điều lành. Bệnh tật thương tích; sống chia lìa, chết li biệt; hình ngục hoạn nạn; chết yểu, goá bụa; bại đột ngột, ngông cuồng: năm điều dữ. (Đoạn này bàn về vận mệnh.)

Sinh khí là Nhất Bạch, Thiên y là Bát Bạch, Phúc đức là Lục Bạch: ba điều lành. Phục ngâm là Nhị Hắc, Du hồn là Tứ Lục, Tuyệt thể là Tam Bích, Ngũ quỷ là Ngũ Hoàng, Tuyệt mệnh là Thất Xích: năm điều dữ. (Đoạn này bàn về ngũ hành tinh.)

Giảng: Đoạn "luận mệnh" cho thấy cái đích của việc chọn đất táng: không phải giàu sang trước tiên, mà là gia đạo: con cháu nên người, anh em hoà thuận, cha con trọn nghĩa. Năm điều dữ cũng là năm cảnh tan nhà. Người xưa đọc vận một ngôi mộ qua chính đời sống của con cháu.

Đoạn "ngũ hành tinh" là chỗ đáng chú ý về mặt khảo cứu. Các tên Sinh khí, Thiên y, Phúc đức (tức Diên niên), Phục ngâm, Du hồn, Tuyệt thể, Ngũ quỷ, Tuyệt mệnh là tám "du niên" của phép Bát trạch, ở đây lại gắn với màu của cửu tinh (Nhất Bạch, Nhị Hắc…). Hệ thống này phổ biến từ đời Tống, Minh về sau, nên nhiều khả năng là phần người đời sau chép thêm vào bản Chỉ Mông lưu truyền. Bài giữ nguyên văn để người học thấy rõ lớp chồng của văn bản, không coi đó là lời gốc của đời Nguỵ.

Đất ở, dương cơ và thuỷ khẩu – 連城倚郭,塔廟捍門

Nguyên văn – 原文

山澤原隰,以土爲壯;平洋湖水,以石爲固;市井方鎮,以衝要爲奇,三吉也;堆沙罅石,深谷窮源,高峭險逼,低陷卑塞,脫露凋零,五凶也。

連城倚郭,傍驛通衢,明林村(一作靜隖),三吉也;山高水傾,山短水直,山逼水割,山亂水分,山露水反,五凶也。

溪迸江長,塔廟捍門,巖山水口,三吉也;池沼無源,田塍短促,坑壕漆涸,灘激喧嘈,洲移渚易,五凶也。

Dịch: Ở vùng núi, đầm, đồng bằng, bãi thấp thì lấy đất dày làm mạnh; ở vùng bình dương, hồ nước thì lấy đá làm vững; ở chợ búa, thị trấn thì lấy chỗ giao thông trọng yếu làm lạ: ba điều lành. Cát dồn, đá nứt; hang sâu, nguồn cùng; cao dựng hiểm sát; thấp trũng bí tắc; trơ trọi tàn tạ: năm điều dữ.

Liền thành, tựa quách; cạnh trạm dịch, thông đường lớn; thôn xóm giữa rừng sáng sủa (có bản chép "ổ tĩnh lặng"): ba điều lành. Núi cao nước nghiêng; núi ngắn nước thẳng; núi bức nước cắt; núi rối nước chia; núi trơ nước quay lưng: năm điều dữ.

Khe tuôn, sông dài; tháp miếu làm cửa chắn (hãn môn); núi đá giữ thuỷ khẩu: ba điều lành. Ao đầm không nguồn; bờ ruộng ngắn cụt; hố hào khô cạn; ghềnh xiết ồn ào; cồn bãi dời đổi: năm điều dữ.

Sơ đồ: Ba lành, năm dữ theo từng mặt
Sơ đồ: Ba lành, năm dữ theo từng mặt – 三吉五凶 (Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại theo nguyên văn).

Giảng: Đoạn đầu có một ý rất thực tế: mỗi vùng có cái "chắc" riêng. Vùng núi và đồng thì cần đất dày, vì đất là thịt của khí; vùng bình dương sông hồ thì đất mềm, nước nhiều, nên quý ở chỗ có đá làm xương, giữ cho nền không trôi; còn đất chợ, đất trấn thì cái lạ là giao thông, nơi người và hàng đổ về. Đây là nguyên tắc "tuỳ địa luận địa": không đem tiêu chuẩn núi rừng áp cho đồng bằng.

Đoạn thứ hai rõ ràng là nói về dương cơ (đất làng, đất ở): liền thành dựa quách thì an ninh, cạnh trạm và đường lớn thì sinh kế thuận, thôn có rừng sáng thì khí trong. Năm điều dữ là năm cặp núi nước lệch nhau, đều xoay quanh một ý: núi và nước không ôm lấy nhau.

Đoạn thứ ba là thuỷ khẩu. "Tháp miếu hãn môn" (塔廟捍門) là thuật ngữ quen thuộc: ở cửa nước của một làng, một thành, người xưa dựng tháp, dựng miếu, hoặc có hai núi như hai cánh cửa để "khoá" thuỷ khẩu, không cho khí theo nước chảy tuột đi. Các thứ dữ thì ngược lại: ao không nguồn là nước chết, hố hào khô là khí cạn, ghềnh réo là khí động, cồn bãi dời đổi là thuỷ khẩu không bền.

Ghềnh nước xiết trên sông
Ghềnh nước xiết: thác, lũ, nước chảy xiết là những điều dữ của nước, khí bị cuốn đi không dừng. (Ảnh: Diego Torres Silvestre, CC BY 2.0)

Lý khí: triều vượng, đọng suy, chảy ra tù tạ – 朝于大旺,流于囚謝

Nguyên văn – 原文

祖宗(一作移宮)一氣,主客同情,明堂不峻,三吉也;陽發陰行,陰來陽住,陽針陰流,陰流陽坼,陽坼陰沒,五凶也;

朝于大旺,澤于將衰,流于囚謝,三吉也;水山流坤,火山流艮,木山流乾,金山流巽,土山流坤(?),五凶也。

夫辨吉凶之道在乎明心,察物相土,度地,則吉凶之由,禍福之基,了然可判。

(旁註)水土山先避坤壬乙,火山先避艮丙辛,金山避巽庚癸,木山避乾甲丁。

Dịch: Tổ tông một khí (có bản chép "dời cung"), chủ khách đồng tình, minh đường không dốc gắt: ba điều lành. Dương phát mà âm đi, âm đến mà dương dừng, dương châm mà âm chảy, âm chảy mà dương nứt, dương nứt mà âm chìm: năm điều dữ.

Nước triều về phương đại vượng, đọng ở phương sắp suy, chảy đi ở phương tù tạ: ba điều lành. Núi thuỷ mà nước chảy ra Khôn, núi hoả chảy ra Cấn, núi mộc chảy ra Càn, núi kim chảy ra Tốn, núi thổ chảy ra (chữ mờ, theo lệ thuỷ thổ cùng cục thì là Khôn): năm điều dữ.

Đạo phân biệt lành dữ cốt ở lòng sáng; xét vật, xem đất, đo đất, thì gốc của lành dữ, nền của hoạ phúc rõ ràng có thể phán được.

(Chú bên lề) Núi thuỷ, núi thổ trước hết tránh Khôn, Nhâm, Ất; núi hoả tránh Cấn, Bính, Tân; núi kim tránh Tốn, Canh, Quý; núi mộc tránh Càn, Giáp, Đinh.

Giảng: Đây là đoạn lý khí rõ nhất của thiên, và là dấu vết của phép tam hợp mà Chỉ Mông được người đời sau xếp vào đầu nguồn. Hãy đặt năm điều dữ cạnh vòng trường sinh: thuỷ cục trường sinh ở Thân (song sơn Khôn Thân), hoả cục trường sinh ở Dần (Cấn Dần), mộc cục trường sinh ở Hợi (Càn Hợi), kim cục trường sinh ở Tị (Tốn Tị). Năm điều dữ chính là nước chảy ra đúng phương trường sinh của cục mình, tức "xung phá trường sinh", cái mà các sách tam hợp đời sau coi là đại kỵ.

Lời chú bên lề còn rõ hơn: Khôn Nhâm Ất là ba song sơn của Thân Tý Thìn (thuỷ cục: sinh, vượng, mộ); Cấn Bính Tân là Dần Ngọ Tuất (hoả cục); Tốn Canh Quý là Tị Dậu Sửu (kim cục); Càn Giáp Đinh là Hợi Mão Mùi (mộc cục). Núi thuộc hành nào thì trước hết đừng để nước phá ba ngôi sinh, vượng, mộ của chính hành ấy. Ba điều lành "triều vượng, đọng suy, chảy ra tù tạ" là cùng một lý nhìn từ chiều thuận: nước đến từ chỗ khí mạnh, dừng ở chỗ khí đang lui, đi ra ở chỗ khí đã hết.

Sơ đồ: Tam hợp: nước đừng phá sinh, vượng, mộ của cục mình
Sơ đồ: Tam hợp: nước đừng phá sinh, vượng, mộ của cục mình – 三合 (Phong Thuỷ Liên Hoa vẽ lại theo nguyên văn).

Câu kết thiên rất đáng nhớ: "biện cát hung chi đạo tại hồ minh tâm". Mọi bảng ba lành năm dữ chỉ là công cụ; cái quyết định là lòng người xem có sáng, có thật sự "xét vật, xem đất, đo đất" hay không.

Hội tú triều tông: hai mươi tám sao và bốn cửa – 會宿朝宗

Nguyên văn – 原文

周天之分兮,翼宿巳而室宿亥;一局之例兮,畢舍申而寅纏尾躔。周天之運兮,水生翼而火生室;一局之例兮,畢生金而尾生木。五土兮奠位於中央,寄理于水(一作金水濟胎)兮,亦見其數足之不足;數之變兮,不過于十五之縱橫。

四門纏度兮,吉于會舍而凶于背陸。是以五行兮推生旺墓之三宮,守官朝宗兮所以分上中下之三局。

Dịch: Phân chia vòng trời: sao Dực ở Tị, sao Thất ở Hợi. Lệ của một cục: sao Tất đóng ở Thân, sao Vĩ đi qua Dần. Vận hành vòng trời: thuỷ sinh ở Dực, hoả sinh ở Thất; lệ của một cục: Tất sinh kim, Vĩ sinh mộc. Năm loại thổ đặt ngôi ở trung ương, gửi lý vào thuỷ (có bản chép "kim thuỷ giúp thai"), cũng thấy số đủ mà vẫn chưa đủ; số biến đổi thì không ra ngoài con số mười lăm ngang dọc.

Bốn cửa đi theo độ sao: lành khi sao hội ở xá, dữ khi quay lưng. Vì thế ngũ hành suy ra ba cung sinh, vượng, mộ; giữ quan triều tông là để chia ba cục thượng, trung, hạ.

Vệt sao quay trên dãy núi tuyết
Vệt sao quay trên dãy núi: người xưa lấy sao hội tụ hay quay lưng để nói lành dữ của phương vị. (Ảnh: Nirojsedhai, CC BY-SA 4.0)

Giảng: Các sao Dực (Tị), Thất (Hợi), Tất (Thân), Vĩ (Dần) đều rơi vào bốn ngôi tứ sinh Dần Thân Tị Hợi, tức bốn góc Càn Khôn Cấn Tốn của la kinh, mà sách gọi là "tứ môn". Chỉ Mông dùng các sao để đánh dấu chỗ khí bắt đầu sinh của mỗi cục. Con số "mười lăm ngang dọc" là ma phương Lạc Thư: ba hàng, ba cột, hai đường chéo đều cộng thành 15, ngụ ý mọi biến hoá của số đều nằm trong khung cửu cung.

Ý chính của đoạn là: mỗi hành có ba cung sinh, vượng, mộ (tam hợp), và chính ba cung ấy chia long thành ba cục thượng, trung, hạ. Đây là khung mà về sau các sách tam hợp phát triển thành phép "song sơn ngũ hành" và "tứ cục thuỷ pháp".

Chọn khí thuần, bỏ khí tạp – 擇其清濁,使二氣不淆

Nguyên văn – 原文

故葬火者,角亢女畢(乾丁甲)兮長生之駁雜;巽庚癸兮旺相之冗錯;坤壬乙(尾斗翼)兮庫墓之純陽,于以見火之精兮。此原其在祿。

葬金者,艮丙辛兮生氣之純陰;坤壬乙兮旺相純陽之福;乾甲丁兮駁雜之庫墓,于以見陰陽之要兮在擇其清濁。

葬木者,坤壬乙兮生氣之純陽;艮丙辛兮亦旺相純陰之合;巽庚癸兮藏氣之未純,于以見擇其輕重兮,使二氣不淆而不剝。

故□公曰:贊化育,用陰陽,闢四門,變五行。此古人教人之法,至今不易之章。唯通捷徑之路,則趨吉必由于避。每音皆先擇其三合生旺庫,置于無用之場,然後始取其真純之一氣,無淆無戰剋者,乃富貴之鍾(鍾一作昌)。

Dịch: Cho nên táng theo hoả: (các sao Giác, Cang, Nữ, Tất ở) Càn, Đinh, Giáp là trường sinh mà lẫn tạp; Tốn, Canh, Quý là vượng tướng mà rối ren; Khôn, Nhâm, Ất (các sao Vĩ, Đẩu, Dực) là khố mộ thuần dương: qua đó thấy cái tinh của hoả. Đó là gốc ở chỗ lộc.

Táng theo kim: Cấn, Bính, Tân là sinh khí thuần âm; Khôn, Nhâm, Ất là phúc vượng tướng thuần dương; Càn, Giáp, Đinh là khố mộ lẫn tạp: qua đó thấy cốt yếu của âm dương là chọn trong đục.

Táng theo mộc: Khôn, Nhâm, Ất là sinh khí thuần dương; Cấn, Bính, Tân cũng là chỗ hợp vượng tướng thuần âm; Tốn, Canh, Quý là khí tàng chưa thuần: qua đó thấy phải chọn nặng nhẹ, khiến hai khí không lẫn, không bác nhau.

Cho nên có người xưa nói: giúp sự hoá dục, dùng âm dương, mở bốn cửa, biến ngũ hành. Đó là phép người xưa dạy người, là chương không đổi đến nay. Chỉ có điều, muốn đi đường tắt thì cầu lành tất phải bắt đầu từ tránh dữ. Mỗi âm (ngũ âm) đều trước chọn tam hợp sinh, vượng, khố, đặt các khí không dùng vào chỗ vô dụng, sau đó mới lấy một khí chân thuần, không lẫn, không chiến khắc: đó là nơi chung đúc phú quý (chữ "chung" có bản chép "xương", tức hưng thịnh).

Giảng: Đoạn này nhiều chữ chú nhỏ về sao, bản khắc lại mờ, nên chi tiết từng sao có thể chép sai từ xưa. Nhưng cái khung thì rõ: ba bộ song sơn Càn Giáp Đinh, Khôn Nhâm Ất, Cấn Bính Tân, Tốn Canh Quý được xét theo từng hành của người táng (hoả, kim, mộc…), xem bộ nào là sinh, bộ nào là vượng, bộ nào là mộ, và bộ nào thuần (cùng âm hoặc cùng dương), bộ nào tạp.

Chữ "mỗi âm" (每音) cho thấy dấu vết của phép ngũ âm tính lợi thời Tống: họ người được xếp vào năm âm cung, thương, giốc, chuỷ, vũ, mỗi âm ứng một hành, rồi chọn hướng theo hành ấy. Phép này về sau bị nhiều nhà phê phán. Dù vậy, nguyên tắc cuối cùng của đoạn vẫn đáng giữ: cầu lành bắt đầu từ tránh dữ, và chỉ lấy một khí thuần, không để hai khí lẫn nhau, chiến khắc nhau.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語

Phong Thuỷ Liên Hoa đọc hai thiên này theo thứ tự: hình thế trước, lý khí sau.

Thứ nhất, bảng ba lành năm dữ là bảng loại trừ. Khi đi đất, người thầy lần lượt hỏi: núi có trọc, đứt, toàn đá, đang đi, hay bị ép không; nước có thác, lũ, xiết, ghềnh không; thuỷ khẩu có được khoá không. Chỉ một điều dữ rõ ràng đã đủ gạch tên một thế đất. Liên Hoa dùng nguyên tắc này như một vòng sàng đầu tiên, rất nhanh và rất chắc.

Thứ hai, "tuỳ địa luận địa". Câu "núi đầm lấy đất làm mạnh, bình dương lấy đá làm vững, thị trấn lấy xung yếu làm kỳ" nhắc người học Việt Nam rằng đồng bằng sông Hồng, đồng bằng sông Cửu Long không thể xem như vùng đồi Huế hay Lâm Đồng. Ở đồng bằng, gò cao, nền chắc, nước hồ ao ôm quanh đã là quý; ở phố thị, đường sá và dòng người cũng là "nước".

Thứ ba, lý khí tam hợp phải đặt sau hình thế. Phép tránh nước chảy ra trường sinh, chọn khí thuần trong thiên 86–87 là có lý, và Liên Hoa vẫn dùng khi lập hướng. Nhưng một ngôi mộ đúng tam hợp mà nằm trên núi trọc, cạnh dòng nước xiết thì lý khí không cứu được. Ngược lại, chỗ đất kết thật thì chỉ cần điều chỉnh hướng một chút để thuận khí.

Địa hình đất trọc bị gió bào mòn ở Đôn Hoàng
Địa mạo Nhã Đan ở Đôn Hoàng: núi trọc, đất bị gió nước bào mòn, chỗ như vậy lý khí không cứu được. (Ảnh: 张骐, CC BY-SA 3.0)

Thứ tư, mục đích sau cùng là gia đạo. "Con lợi cháu danh, anh em hoà, cha từ con hiếu" là ba điều lành mà sách đặt ngang hàng với núi, nước. Một ngôi mộ được chọn kỹ là để giữ hiếu đạo và nối dòng họ, không phải để mong phát nhanh.

Thư pháp Tế điệt văn cảo của Nhan Chân Khanh
Nhan Chân Khanh (顏真卿), "Tế điệt văn cảo" (bản thảo văn tế cháu): tấm lòng với người đã khuất là gốc của việc táng. (Public domain)

Tóm lại – 總結: Thiên 86 Tam cát ngũ hung lập bảng ba lành năm dữ cho núi (trì kết, đình súc, phát tú / đồng, đoạn, thạch, quá, bức), cho nước (rộng, phẳng, xa / thác, lũ, xiết, ghềnh), cho vận người, cho đất ở, thuỷ khẩu (tháp miếu hãn môn, núi đá giữ cửa nước) và lý khí: nước triều vượng, đọng suy, chảy ra tù tạ là lành; nước chảy ra phương trường sinh của cục là dữ. Đạo phân lành dữ cốt ở lòng sáng. Thiên 87 Hội tú triều tông dùng các sao ở tứ sinh và bốn cửa Càn Khôn Cấn Tốn để chia tam hợp sinh, vượng, mộ thành ba cục; cầu lành bắt đầu từ tránh dữ, chỉ lấy một khí chân thuần, không lẫn, không chiến khắc.

Bài trước: Quản Thị Chỉ Mông (58): Thiên 85 Tứ thế tam hình, bảng tra các thế.

Bài sau: Thiên 88–89 – Vinh tạ bất đồng, Tam gia đoán lệ 榮謝不同第八十八 · 三家斷例第八十九.

Nguồn: Quản Thị Chỉ Mông (管氏指蒙), bản khắc đời Minh, quyển hạ, thiên Tam cát ngũ hung đệ bát thập lục (三吉五凶第八十六) và Hội tú triều tông đệ bát thập thất (會宿朝宗第八十七), kèm câu kết thiên 85 và lời chú bên lề. Nguyên văn chép lại từ bản khắc, chấm câu mới; chỗ …… và □ là chữ mờ hoặc đoạn lược. Hiệu đính: "土山流□" chữ cuối mờ, tạm đọc theo lệ thuỷ thổ đồng cục; đoạn các sao ở thiên 87 nhiều chú nhỏ chồng chéo, chỉ dịch phần khung đọc được; đoạn cửu tinh, du niên nhiều khả năng do đời sau chép thêm. Đối chiếu: Táng Thư (ngũ bất táng), Lạc Thư (số 15). Phong Thuỷ Liên Hoa dịch và biên soạn theo bài giảng của Thầy Vũ Giới.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Nhận ra núi trọc, núi đứt, nước xiết, thuỷ khẩu trống ngay trên thực địa, rồi mới đặt la kinh xét tam hợp, là trình tự Liên Hoa dạy kỹ ở lớp thực hành. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Tam cát ngũ hung là gì? – 三吉五凶

Là khuôn đếm ba điều lành, năm điều dữ mà Chỉ Mông dùng cho từng mặt: núi, nước, vận người, cửu tinh, đất ở, thuỷ khẩu, lý khí và hướng nước đi.

Năm điều dữ của núi gồm những gì? – 童斷石過偪

Núi trọc (đồng), núi đứt mạch (đoạn), núi toàn đá (thạch), núi long còn đi chưa dừng (quá) và núi sát ép không có minh đường (bức), gần với ngũ bất táng của Táng Thư.

Vì sao nước chảy ra phương trường sinh là dữ? – 水山流坤

Theo tam hợp, mỗi cục có ba ngôi sinh, vượng, mộ. Nước chảy ra đúng phương trường sinh là phá gốc sinh của cục; ví dụ thuỷ cục trường sinh ở Thân nên kỵ nước ra Khôn.

Tháp miếu hãn môn nghĩa là gì? – 塔廟捍門

Là ở cửa nước (thuỷ khẩu) có tháp, miếu hoặc hai núi như cánh cửa chắn lại, giữ cho khí không theo nước chảy tuột đi.

Hội tú triều tông dạy điều gì? – 會宿朝宗

Dùng các sao ở tứ sinh và bốn cửa Càn Khôn Cấn Tốn để chia tam hợp sinh, vượng, mộ thành ba cục; bỏ khí tạp, chỉ lấy một khí thuần, không chiến khắc.

Từ khoá: tam cát ngũ hung · 三吉五凶 · hội tú triều tông · quản thị chỉ mông · tam hợp thuỷ pháp · phong thủy mộ phần

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…