💻 Phần mềm phong thuỷ · Phong Thuỷ Liên HoaPhần mềm phong thuỷ Vũ Giới Hợp LuậnLa kinh số · Bảng luận · Tính năng · Kho kiến thức — dùng ngay trên trình duyệt💻 Mở phần mềm Hợp Luận

Dương Trạch Chân Quyết (5): Đại Du Niên, chỗ ở của Thiên tinh, âm dương ngũ hành của Cửu tinh 大游年

Thầy Vũ Giới — Phong Thuỷ Liên Hoa

Minh hoạ Dương Trạch Chân Quyết (5): Đại Du Niên, chỗ ở của Thiên tinh, âm dương ngũ hành của Cửu tinh 大游年

Dương Trạch Chân Quyết
陽宅真訣 卷之一 (大游年 · 天星所居 · 九星所屬陰陽五行 · 九星屬類)
Tác giả: Trần Thời Dương 陳時暘 (tự Hạnh Xương 幸昌, hiệu Huyền Tố 玄素, người Mạt Lăng, đời Minh) · con Trần Thái Vận 陳泰運 (tự Đương Kỳ 當期) tục bổ, Trần Thái Hội 陳泰會 biên chính · Tiêu Hoằng 焦竑 tham duyệt · Tiền Thể Nguyên 錢體元 đồng đính
Bản gốc: Trùng tuyên Trần Huyền Tố tiên sinh Kham dư chân thuyên Trạch nguyên chân quyết tập 重鐫陳玄素先生堪輿真詮宅元真訣集, Nhất Lộc Trai tàng bản, Thiên Khải Giáp Tý (1624).

Bài này chép và giảng bốn mục ngắn nhưng là xương sống của phép bát trạch trong quyển một Dương Trạch Chân Quyết (陽宅真訣): Đại Du Niên (大游年), tám câu khẩu quyết định sao cho tám cung của tám loại nhà; Thiên tinh sở cư (天星所居), chỗ ở của các sao trời trên hai mươi bốn sơn; Cửu tinh sở thuộc âm dương ngũ hành (九星所屬陰陽五行), mỗi sao du niên ứng với sao nào trên trời và hành gì; và Cửu tinh thuộc loại (九星屬類). Bài trước đã chia nhà làm tám cung theo bát quái Hậu Thiên; bài này đặt lên mỗi cung một ngôi sao, từ đó mới nói được cung nào cát, cung nào hung.

Trả lời nhanh: Đại Du Niên là tám câu khẩu quyết: "Càn lục thiên ngũ hoạ tuyệt diên sinh, Khảm ngũ thiên sinh diên tuyệt hoạ lục…". Lấy quẻ nhà làm gốc, đọc lần lượt các quẻ Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài, Càn tiếp sau nó, mỗi chữ là một sao: Sinh Khí, Thiên Ất (Thiên Y), Diên Niên là cát; Hoạ Hại, Lục Sát, Ngũ Quỷ, Tuyệt Mệnh là hung; cung của chính quẻ nhà là Phục Vị. Theo sách, Sinh Khí là sao Tham Lang hành dương Mộc, Thiên Ất là Cự Môn dương Thổ, Hoạ Hại là Lộc Tồn âm Thổ, Lục Sát là Văn Khúc Thuỷ, Ngũ Quỷ là Liêm Trinh Hoả, Diên Niên là Vũ Khúc dương Kim, Tuyệt Mệnh là Phá Quân âm Kim, Tả Phụ Hữu Bật là âm Mộc.

Thầy Vũ Giới giảng: "Tám câu Đại Du Niên là bảng cửu chương của dương trạch. Chưa thuộc bảng này thì chưa nói được chuyện cửa, bếp, phòng. Nhưng thuộc bảng rồi mới chỉ là biết chữ; đọc được một căn nhà còn phải xem hình thế, xem khí vào từ đâu."

Sân trong vương phủ Cung Vương ở Bắc Kinh
Sân trong vương phủ Cung Vương (恭王府), Bắc Kinh: các dãy nhà quây quanh sân, mỗi dãy rơi vào một cung, mỗi cung mang một sao du niên. Ảnh: Caitriana Nicholson, Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0.

Đại Du Niên – 大游年

Trong bản khắc, mục Đại Du Niên chỉ có tám dòng, mỗi dòng bảy chữ, không một lời giải. Người xưa học thuộc lòng như học bài ca. Em dựng lại thành bảng tám nhà nhân tám cung để người đọc tra cho nhanh; hàng là quẻ nhà, cột là cung, ô chéo là cung của chính quẻ nhà.

Bảng Đại Du Niên tám nhà theo Dương Trạch Chân Quyết
Hàng là quẻ nhà, cột là cung; mỗi ô ghi sao du niên của cung đó, xanh là bốn cát Sinh Khí, Thiên Ất, Diên Niên, Phục Vị, đỏ là bốn hung Hoạ Hại, Lục Sát, Ngũ Quỷ, Tuyệt Mệnh. Vẽ lại theo Dương Trạch Chân Quyết – Phong Thuỷ Liên Hoa

Tám câu khẩu quyết – 大游年歌

乾六天五禍絕延生
坎五天生延絕禍六
艮六絕禍生延天五
震延生禍絕五天六
巽天五六禍生絕延
離六五絕延禍生天
坤天延絕生禍五六
兌生禍延絕六五天

Dịch: Càn: lục, thiên, ngũ, hoạ, tuyệt, diên, sinh. Khảm: ngũ, thiên, sinh, diên, tuyệt, hoạ, lục. Cấn: lục, tuyệt, hoạ, sinh, diên, thiên, ngũ. Chấn: diên, sinh, hoạ, tuyệt, ngũ, thiên, lục. Tốn: thiên, ngũ, lục, hoạ, sinh, tuyệt, diên. Ly: lục, ngũ, tuyệt, diên, hoạ, sinh, thiên. Khôn: thiên, diên, tuyệt, sinh, hoạ, ngũ, lục. Đoài: sinh, hoạ, diên, tuyệt, lục, ngũ, thiên.

Giảng: Mỗi chữ là chữ đầu tên một sao: "lục" là Lục Sát (六煞), "thiên" là Thiên Ất (天乙, nhiều sách gọi Thiên Y 天醫), "ngũ" là Ngũ Quỷ (五鬼), "hoạ" là Hoạ Hại (禍害), "tuyệt" là Tuyệt Mệnh (絕命), "diên" là Diên Niên (延年), "sinh" là Sinh Khí (生炁). Chữ đứng đầu mỗi câu là quẻ nhà. Bảy chữ sau ứng với bảy quẻ còn lại, đọc theo thứ tự cố định Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài, bắt đầu từ quẻ ngay sau quẻ nhà và vòng lại. Ví dụ nhà Càn: Khảm là Lục Sát, Cấn là Thiên Ất, Chấn là Ngũ Quỷ, Tốn là Hoạ Hại, Ly là Tuyệt Mệnh, Khôn là Diên Niên, Đoài là Sinh Khí. Nhà Khảm: bắt đầu từ Cấn là Ngũ Quỷ, Chấn Thiên Ất, Tốn Sinh Khí, Ly Diên Niên, Khôn Tuyệt Mệnh, Đoài Hoạ Hại, vòng về Càn là Lục Sát.

La kinh phong thuỷ cổ khoảng năm 1760
La kinh phong thuỷ cổ, khoảng năm 1760: tám câu Đại Du Niên là cách đọc tám quẻ trên mặt la kinh theo quẻ của căn nhà. Ảnh: Victoria C, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Em đã đối chiếu cả tám câu với phép biến hào: lấy quẻ nhà, đổi hào trên được Sinh Khí, đổi tiếp hào giữa được Ngũ Quỷ, đổi tiếp hào dưới được Diên Niên, rồi hào giữa được Lục Sát, hào trên được Hoạ Hại, hào giữa được Thiên Ất, hào dưới được Tuyệt Mệnh. Cả tám câu trong bản khắc đều khớp với phép này, không có chữ nào khắc sai. Điều đó cho thấy Đại Du Niên không phải bảng tuỳ tiện mà sinh ra từ quan hệ hào giữa các quẻ, nối tiếp phần "tám quẻ phối âm dương" của bài trước.

Bốn cát, bốn hung – 四吉四凶

Tám sao chia làm hai nhóm. Bốn sao cát: Sinh Khí, Thiên Ất, Diên Niên và Phục Vị (cung của chính quẻ nhà). Bốn sao hung: Hoạ Hại, Lục Sát, Ngũ Quỷ, Tuyệt Mệnh. Trong bảng ở trên, ô xanh là cát, ô đỏ là hung.

Cửa chính sơn son của một ngôi nhà cổ
Cửa chính: chỗ khí vào nhà, theo phép du niên nên mở ở cung cát. Ảnh: ystsoi, Wikimedia Commons, CC BY 2.0.
Bếp củi trong một ngôi nhà làng
Bếp củi nhà làng: bếp, kho, chỗ uế thường được đặt ở cung hung để ép cái hung. Ảnh: N509FZ, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Cách dùng phổ biến của phái bát trạch: cửa chính, phòng chủ nhà, bàn thờ nên đặt ở cung cát, nhất là cung Sinh Khí và Diên Niên; bếp, kho, nhà vệ sinh đặt ở cung hung để "ép" cái hung, miệng bếp thì quay về phương cát. Mục Đại Du Niên của sách chưa nói đến cách đặt cụ thể; các quyển sau mới bàn cửa, bếp, phòng. Ở đây chỉ cần nắm: một căn nhà không có cung nào là "xấu tuyệt đối", cung hung có việc của cung hung.

Bảng cho thấy hai nhóm nhà – 東四西四

Đọc kỹ bảng sẽ thấy một điều sách chưa nói thành lời ở mục này. Bốn quẻ Khảm, Ly, Chấn, Tốn gặp nhau thì toàn là sao cát; bốn quẻ Càn, Khôn, Cấn, Đoài gặp nhau cũng toàn là sao cát. Còn quẻ nhóm này gặp quẻ nhóm kia thì toàn là sao hung. Đây chính là gốc của cách chia Đông tứ trạch và Tây tứ trạch mà người học bát trạch hay nghe.

NhàSinh KhíThiên ẤtDiên NiênPhục VịNhóm
Khảm 坎TốnChấnLyKhảmKhảm Ly Chấn Tốn
Ly 離ChấnTốnKhảmLyKhảm Ly Chấn Tốn
Chấn 震LyKhảmTốnChấnKhảm Ly Chấn Tốn
Tốn 巽KhảmLyChấnTốnKhảm Ly Chấn Tốn
Càn 乾ĐoàiCấnKhônCànCàn Khôn Cấn Đoài
Khôn 坤CấnĐoàiCànKhônCàn Khôn Cấn Đoài
Cấn 艮KhônCànĐoàiCấnCàn Khôn Cấn Đoài
Đoài 兌CànKhônCấnĐoàiCàn Khôn Cấn Đoài

Bảng trên rút thẳng từ tám câu của sách. Người đọc chỉ cần nhớ nhà mình thuộc nhóm nào là biết ngay bốn cung cát nằm ở đâu.

Chỗ ở của các sao trời – 天星所居

Ngay sau Đại Du Niên, sách liệt kê một loạt sao trời và sơn mà mỗi sao "ở". Đây là lớp thứ hai của dương trạch: Đại Du Niên xét cung theo quẻ nhà, còn Thiên tinh xét sơn theo trời, không đổi theo nhà nào.

Sơ đồ chỗ ở của các sao (thiên tinh sở cư) trên hai mươi bốn sơn
Đế Toạ ở Hợi, Hoa Cái ở Nhâm và cung Khảm, Hồng Kỳ ở Chấn, Đế Tinh ở Đinh, Tôn Tinh ở Bính, Kim Loan ở Cấn, Văn Bút ở Tốn Tân, Thiên Mã ở Càn Ngọ; Đại Thành ở bốn duy, Tiểu Thành ở Ất Tân Đinh Quý. Vẽ lại theo Dương Trạch Chân Quyết – Phong Thuỷ Liên Hoa

帝座亥 華蓋壬坎 紅旗震
帝星丁 尊星丙 金鑾艮
文筆巽辛 華表丙 貴人辛
天祿艮 天馬乾午 兵將庚
明堂巳 少府辰 三火高昂丙午丁
天旗御書巽 御街黃道丙 大城乾坤艮巽
小城乙辛丁癸

Dịch: Đế Toạ ở Hợi; Hoa Cái ở Nhâm và cung Khảm; Hồng Kỳ ở Chấn. Đế Tinh ở Đinh; Tôn Tinh ở Bính; Kim Loan ở Cấn. Văn Bút ở Tốn và Tân; Hoa Biểu ở Bính; Quý Nhân ở Tân. Thiên Lộc ở Cấn; Thiên Mã ở Càn và Ngọ; Binh Tướng ở Canh. Minh Đường ở Tị; Thiếu Phủ ở Thìn; Tam Hoả cao vút ở Bính, Ngọ, Đinh. Thiên Kỳ Ngự Thư ở Tốn; Ngự Nhai Hoàng Đạo ở Bính; Đại Thành ở Càn, Khôn, Cấn, Tốn. Tiểu Thành ở Ất, Tân, Đinh, Quý.

Giảng: Các tên sao ở đây phần lớn mượn từ hình ảnh triều đình: ngai vua (Đế Toạ), lọng che (Hoa Cái), cờ đỏ (Hồng Kỳ), điện vàng (Kim Loan), cột hoa biểu trước cung, đường ngự (Ngự Nhai), sân chầu (Minh Đường). Người xưa coi bầu trời như một triều đình, mỗi sao giữ một chức. Đem triều đình ấy úp xuống hai mươi bốn sơn quanh căn nhà, sơn nào có sao quý ở thì phương ấy có núi cao, lầu cao, tháp, cây lớn nổi lên là được quý khí. Sách chỉ ghi chỗ ở của sao; cách xét núi và lầu theo các sao này là cách dùng chung của các sách dương trạch cùng thời.

Sao tôn quý: Đế Toạ, Hoa Cái, Đế Tinh, Tôn Tinh, Kim Loan – 帝座華蓋

Nhóm sao đầu tiên là sao của ngôi vua. Đế Toạ ở Hợi, Hoa Cái ở Nhâm và cung Khảm, tức là phía Bắc và Tây Bắc, phía sau lưng của một toà nhà ngồi Bắc nhìn Nam. Đế Tinh ở Đinh, Tôn Tinh ở Bính, là hai bên chính Nam, trước mặt. Kim Loan ở Cấn, Đông Bắc. Một căn nhà có núi tựa vững phía Hợi Nhâm, phía trước có gò đẹp ở Bính Đinh là thế "sau có lọng che, trước có sao tôn".

Trời sao ban đêm trên mái một ngôi đình
Trời sao trên mái đình Trung Kính Hạ: người xưa gắn các sao trời với hai mươi bốn sơn quanh nơi ở. Ảnh: Bohdan Phúc Đan, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Đây cũng là lý do các công trình xưa ưa ngồi Bắc nhìn Nam: lưng tựa vào phương của Đế Toạ, Hoa Cái; mặt đón phương của Đế Tinh, Tôn Tinh, Minh Đường. Hồng Kỳ ở Chấn, chính Đông, là cờ đỏ mặt trời mọc.

Sao văn, sao lộc, sao mã – 文筆貴人天馬

Nhóm thứ hai là sao của việc học, việc quan và việc đi lại. Văn Bút ở Tốn và Tân, Quý Nhân ở Tân, Thiên Lộc ở Cấn, Thiên Mã ở Càn và Ngọ, Binh Tướng ở Canh, Thiếu Phủ ở Thìn, Minh Đường ở Tị, Thiên Kỳ Ngự Thư ở Tốn. Riêng phương Bính có nhiều sao nhất: Tôn Tinh, Hoa Biểu, Ngự Nhai Hoàng Đạo, lại thêm Tam Hoả.

Tháp Văn Phong đời Minh ở Hứa Xương
Tháp Văn Phong đời Minh ở Hứa Xương: tháp văn dựng lên ở phương sao văn để vượng việc học. Ảnh: Gary Todd, Wikimedia Commons, CC0.

Tháp Văn Phong dựng ở các thành, các làng xưa phần nhiều đặt ở phương Tốn, đúng chỗ của sao Văn Bút, để mong con cháu đỗ đạt. Câu "Tam Hoả cao vút ở Bính Ngọ Đinh" có nghĩa phương Nam là phương lửa, núi nhọn, lầu cao ở đây thì khí lửa vượng; vượng đúng chỗ là sáng sủa, vượng quá thì nóng nảy.

Đại Thành, Tiểu Thành – 大城小城

Đại Thành ở bốn góc Càn, Khôn, Cấn, Tốn; Tiểu Thành ở bốn can Ất, Tân, Đinh, Quý. Hai nhóm này như tường thành của căn nhà: bốn góc là lầu góc lớn, bốn can kẹp giữa là tường nhỏ. Nhà có bốn góc vững, tường bao kín đáo thì khí tụ.

Lầu góc Đông Nam của thành Bắc Kinh
Lầu góc Đông Nam thành Bắc Kinh: "đại thành" đứng ở bốn góc Càn Khôn Cấn Tốn, như bốn góc của một toà thành. Ảnh: Gary Todd, Wikimedia Commons, CC0.

Âm dương ngũ hành của chín sao – 九星所屬陰陽五行

Mục thứ ba gắn tám sao du niên với chín sao của chòm Bắc Đẩu và cho mỗi sao một hành có phân âm dương. Đây là cầu nối từ Đại Du Niên sang phép sinh khắc ngũ hành giữa sao và cung.

Bảng chín sao du niên: sao trời, âm dương ngũ hành và cát hung
Sinh Khí là Tham Lang dương Mộc, Thiên Ất là Cự Môn dương Thổ, Diên Niên là Vũ Khúc dương Kim, Phục Vị là Phụ Bật âm Mộc; Hoạ Hại Lộc Tồn âm Thổ, Lục Sát Văn Khúc Thuỷ, Ngũ Quỷ Liêm Trinh Hoả, Tuyệt Mệnh Phá Quân âm Kim. Vẽ lại theo Dương Trạch Chân Quyết – Phong Thuỷ Liên Hoa

生炁在天為貪郎星,在五行為陽木;天乙在天為巨門星,在五行為陽土;禍害在天為祿存星,在五行為陰土;六煞在天為文曲星,在五行為水;五鬼在天為廉貞星,在五行為火;延年在天為武曲星,在五行為陽金;絕命在天為破軍星,在五行為陰金;左輔右弼二星,在五行為陰木。然右弼之星無定性,附類而化。

Dịch: Sinh Khí trên trời là sao Tham Lang, trong ngũ hành là dương Mộc; Thiên Ất trên trời là sao Cự Môn, là dương Thổ; Hoạ Hại trên trời là sao Lộc Tồn, là âm Thổ; Lục Sát trên trời là sao Văn Khúc, là Thuỷ; Ngũ Quỷ trên trời là sao Liêm Trinh, là Hoả; Diên Niên trên trời là sao Vũ Khúc, là dương Kim; Tuyệt Mệnh trên trời là sao Phá Quân, là âm Kim; hai sao Tả Phụ, Hữu Bật trong ngũ hành là âm Mộc. Nhưng sao Hữu Bật không có tính nhất định, theo loại mà hoá.

Giảng: Bản khắc viết "Tham Lang" là 貪郎, chữ 郎 thay cho 狼; em giữ nguyên trong nguyên văn và ghi chú ở đây. Tám sao du niên mượn tên bảy sao Bắc Đẩu cộng hai sao Phụ, Bật, nên gọi là cửu tinh. Phục Vị không có tên trong câu, nhưng theo lệ chung của bát trạch, Phục Vị ứng với Phụ Bật. Thuỷ và Hoả không chia âm dương vì mỗi hành chỉ có một sao (Văn Khúc, Liêm Trinh); Mộc, Thổ, Kim mỗi hành có hai sao nên phải phân âm dương.

Bốn sao cát – 四吉星

Tham Lang (Sinh Khí) dương Mộc, Cự Môn (Thiên Ất) dương Thổ, Vũ Khúc (Diên Niên) dương Kim, Phụ Bật (Phục Vị) âm Mộc. Ba trong bốn sao cát là sao dương. Mộc chủ sinh trưởng, nên Sinh Khí được coi là sao cát hàng đầu, ứng với việc sinh sôi, thêm người, thêm của. Cự Môn Thổ chủ vững chãi, xưa gắn với sức khoẻ, thầy thuốc, nên còn gọi là Thiên Y. Vũ Khúc Kim chủ bền lâu, nên gọi Diên Niên, kéo dài tuổi thọ, hoà hợp vợ chồng.

Sảnh chính một ngôi nhà cổ Huy Châu
Sảnh chính nhà cổ Huy Châu: gian thờ, gian khách là chỗ nên đón các sao cát. Ảnh: 白色瑰宝, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Bốn sao hung – 四凶星

Lộc Tồn (Hoạ Hại) âm Thổ, Văn Khúc (Lục Sát) Thuỷ, Liêm Trinh (Ngũ Quỷ) Hoả, Phá Quân (Tuyệt Mệnh) âm Kim. Ba trong bốn sao hung là âm hoặc là hành dễ động (Thuỷ chảy, Hoả bốc). Phá Quân là "phá đội quân", Tuyệt Mệnh là "dứt mệnh", được coi là sao hung nặng nhất; Liêm Trinh Hoả nóng, ứng với tai nạn, thị phi.

Tường trắng mái đen của một ngôi nhà cổ Huy Châu
Nhà cổ Huy Châu tường cao kín: phía cung hung thường xây kín, ít mở cửa. Ảnh: 白色瑰宝, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Tên sao nghe đáng sợ nhưng sách chỉ đang đặt nền: sao nào hành gì. Hung nặng hay nhẹ còn tuỳ sao rơi vào cung có hành gì, sinh hay khắc. Đó là nội dung các mục "nguyên ngũ hành sinh khắc tình" ở bài sau.

Hữu Bật không định tính – 右弼無定性

Câu cuối của mục rất đáng chú ý: "Hữu Bật không có tính nhất định, theo loại mà hoá". Phụ và Bật là hai sao phụ tá, đứng cạnh sao nào thì mang tính của sao ấy. Trong nhà, cung Phục Vị là cung của chính quẻ nhà, tự nó không mạnh, cát hung tuỳ phần lớn vào những gì đặt ở đó và những cung bên cạnh.

Sân có cây hoè cổ thụ trong văn miếu Đại huyện
Sân cây hoè cổ thụ trong văn miếu Đại huyện: Phụ Bật như cây giữa sân, đứng cạnh sao nào thì theo sao ấy. Ảnh: N509FZ, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Sao và cung cùng có ngũ hành – 星宮五行

Vì sao có hành, cung cũng có hành (Khảm Thuỷ, Ly Hoả, Chấn Tốn Mộc, Càn Đoài Kim, Khôn Cấn Thổ), nên người học có thể xét sao với cung. Ví dụ nhà Khảm: Sinh Khí ở cung Tốn, Tham Lang Mộc vào cung Mộc, gọi là tỷ hoà, sao cát được vượng. Diên Niên ở cung Ly, Vũ Khúc Kim vào cung Hoả, sao bị cung khắc, cát giảm. Đây là cách xét phổ biến của phái bát trạch; sách sẽ bàn sâu hơn ở các mục tinh quái và sinh khắc ở bài sau, em chỉ nêu để người đọc thấy vì sao sách phải ghi hành của sao.

Sân trong của một thổ lâu Phúc Kiến
Thổ lâu Phúc Kiến: vòng nhà khép kín quanh sân, mỗi phòng nhận sao theo cung, sao và cung cùng có ngũ hành. Ảnh: HGShg, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Chín sao thuộc loại – 九星屬類

Mục cuối cùng trong phần này gắn mỗi sao với một con vật. Trong bản khắc, mục này chỉ có một dòng, rồi sang ngay trang đồ hình tám quẻ phi phục.

貪郎為青龍 巨門為黃蛇 武曲為蝲蛸

Dịch: Tham Lang là Thanh Long (rồng xanh), Cự Môn là Hoàng Xà (rắn vàng), Vũ Khúc là con nhện chân dài.

Giảng: Bản khắc chỉ ghi ba sao cát đầu tiên, các sao còn lại không có chữ. Em không tự thêm phần thiếu. Ba con vật này đều mang ý cát: rồng xanh là điềm thịnh vượng ứng với Mộc, rắn vàng ứng với Thổ, con nhện chân dài thì dân gian xưa gọi là "hỷ tử", thấy nó buông tơ là điềm có tin vui. Những tượng này dùng khi đoán việc theo sao, ví như cung Sinh Khí động thì ứng việc "rồng" là thăng tiến, cung Diên Niên động thì ứng tin vui.

Tinh đồ Đôn Hoàng vẽ chòm Bắc Đẩu
Tinh đồ Đôn Hoàng, đời Đường: chòm Bắc Đẩu có Tham Lang, Cự Môn, Lộc Tồn, Văn Khúc, Liêm Trinh, Vũ Khúc, Phá Quân, là gốc tên chín sao du niên. Nguồn: Wikimedia Commons, tranh công cộng.

Chín sao du niên lấy tên từ chòm Bắc Đẩu. Trong tinh đồ Đôn Hoàng đời Đường, bảy sao Bắc Đẩu đã được vẽ rõ quanh sao Bắc Cực. Người xưa cho rằng Bắc Đẩu xoay quanh Bắc Cực mà định bốn mùa; dương trạch mượn bảy sao ấy, thêm Phụ Bật, để định tám cung của một căn nhà.

Bảng tổng hợp chín sao – 九星總表

Du niênSao trờiNgũ hànhTínhThuộc loại (theo bản khắc)
Sinh Khí 生炁Tham Lang 貪狼dương MộccátThanh Long 青龍
Thiên Ất 天乙Cự Môn 巨門dương ThổcátHoàng Xà 黃蛇
Diên Niên 延年Vũ Khúc 武曲dương Kimcátnhện chân dài 蝲蛸
Phục Vị 伏位Phụ Bật 輔弼âm Mộccát nhẹkhông ghi
Hoạ Hại 禍害Lộc Tồn 祿存âm Thổhungkhông ghi
Lục Sát 六煞Văn Khúc 文曲Thuỷhungkhông ghi
Ngũ Quỷ 五鬼Liêm Trinh 廉貞Hoảhungkhông ghi
Tuyệt Mệnh 絕命Phá Quân 破軍âm Kimhungkhông ghi

Những hiểu lầm thường gặp – 常見誤解

Tưởng du niên đi theo tuổi người. Đại Du Niên trong sách này lấy quẻ nhà làm gốc. Việc phối mệnh người với nhà là một phép khác, các phái về sau mới ghép vào; đọc sách phải tách ra.

Nhầm thứ tự đọc khẩu quyết. Bảy chữ sau mỗi quẻ không ứng với tám phương theo chiều kim đồng hồ, mà theo thứ tự Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài, bắt đầu từ quẻ ngay sau quẻ nhà. Đọc theo phương là ra bảng sai hoàn toàn.

Coi cung hung là cung bỏ. Cung hung vẫn dùng được cho bếp, kho, chỗ uế; bỏ trống hay để bừa mới là phí.

Lẫn Thiên tinh với du niên. Du niên đổi theo quẻ nhà; Thiên tinh cố định theo sơn. Một sơn có thể vừa là cung hung theo du niên, vừa có sao quý theo Thiên tinh; hai lớp phải xét riêng rồi mới hợp lại.

Áp dụng cho nhà ở hôm nay – 今日應用

Với một căn nhà cụ thể, các bước lý pháp như sau. Theo bài trước, đo sơn toạ để biết quẻ nhà. Tra bảng Đại Du Niên ở trên, ghi tên sao lên tám cung trên mặt bằng. Đánh dấu bốn cung cát, bốn cung hung. Xem cửa chính, phòng ngủ chủ nhà, bếp đang rơi vào cung nào. Cuối cùng xem quanh nhà, ở các sơn có sao quý, có lầu cao, cây lớn, núi đồi hay không.

Nhà cổ hai tầng ở phố Hội An
Nhà cổ Hội An mặt phố: nhà ống hẹp ngang vẫn chia được tám cung và đọc được sao du niên của từng cung. Ảnh: Steffen Schmitz, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Nhà ống ở phố, nhà phố hẹp ngang vẫn chia được tám cung từ trung tâm mặt bằng; chỉ là có cung hẹp, có cung rộng. Gia chủ hay hỏi: cửa chính rơi vào cung hung thì có phải đổi cửa không. Không vội; bài này mới là bảng tra. Cửa còn xét theo hướng mở, theo dòng khí ngoài phố, theo phép phân kim ở các bài sau. Phần quyết định đổi cửa, dời bếp phải xem tận nơi.

Luận theo Phong Thuỷ Liên Hoa – 蓮花風水按語

Phong Thuỷ Liên Hoa coi Đại Du Niên là công cụ, không phải bản án. Bảng cho biết trong tám cung, cung nào được sao tốt, cung nào sao xấu; nhưng một căn nhà sáng, thoáng, khí vào êm thì cung hung vẫn yên, còn nhà tối tăm, khí vào gắt thì cung cát cũng không giữ được. Thứ tự xét luôn là hình trước, lý sau: xem hình thế và đường khí, rồi mới tra sao.

Lớp Thiên tinh nhắc người học nhìn ra ngoài tường rào: núi, lầu, tháp, cây lớn quanh nhà ở sơn nào. Lớp ngũ hành của cửu tinh nhắc người học rằng cát hung có mức độ, tuỳ sao gặp cung sinh hay khắc. Các bảng như trên thì chia sẻ được; còn cân ba lớp ấy với nhau trên một căn nhà thật là thủ pháp, phải dạy trực tiếp.

Tóm lại – 總結

Đại Du Niên là tám câu khẩu quyết lấy quẻ nhà làm gốc, đọc các quẻ còn lại theo thứ tự Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài để đặt tám sao lên tám cung. Bốn cát: Sinh Khí, Thiên Ất, Diên Niên, Phục Vị; bốn hung: Hoạ Hại, Lục Sát, Ngũ Quỷ, Tuyệt Mệnh. Khảm Ly Chấn Tốn hợp nhau, Càn Khôn Cấn Đoài hợp nhau. Các sao trời ở cố định trên hai mươi bốn sơn: Đế Toạ Hợi, Hoa Cái Nhâm, Văn Bút Tốn Tân, Thiên Mã Càn Ngọ, Đại Thành bốn góc, Tiểu Thành Ất Tân Đinh Quý. Chín sao ứng với Bắc Đẩu: Tham Lang dương Mộc, Cự Môn dương Thổ, Lộc Tồn âm Thổ, Văn Khúc Thuỷ, Liêm Trinh Hoả, Vũ Khúc dương Kim, Phá Quân âm Kim, Phụ Bật âm Mộc.

Bài trước: Dương Trạch Chân Quyết (4): Tiên Thiên, Hậu Thiên bát quái; tám quẻ hai mươi bốn sơn.

Bài sau: Dương Trạch Chân Quyết (6) – Bát quái phi phục tinh đồ, Tinh quái thuyết, gốc ngũ hành sinh khắc 八卦飛伏星圖.

Nguồn: Dương Trạch Chân Quyết (陽宅真訣), quyển một, bản khắc Nhất Lộc Trai năm Thiên Khải Giáp Tý (1624), trang 11 và 12: Đại Du Niên, Thiên tinh sở cư, Cửu tinh sở thuộc âm dương ngũ hành, Cửu tinh thuộc loại; sách thuộc công cộng. Nguyên văn chép theo bản khắc; 貪郎 giữ như bản in (tức 貪狼), 炁 giữ như bản in. Mục Cửu tinh thuộc loại trong bản in chỉ có ba sao, phần còn lại không có chữ. Tám câu Đại Du Niên đã đối chiếu với phép biến hào, không có chữ khắc sai. Thầy Vũ Giới tổng hợp và biên soạn; lý pháp thì chia sẻ, thủ pháp phải dạy trực tiếp.

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này – 蓮花工具

Bài liên quan – 相關文章

Học bài bản cùng Thầy Vũ Giới – 隨師研習

Thuộc tám câu Đại Du Niên và hành của chín sao là phần Thư; đứng trong một căn nhà thật mà biết cửa nào đang đón sao gì, bếp nào đang ép đúng cung hung, núi lầu quanh nhà rơi vào sao trời nào là phần Nhãn, phải học trực tiếp. Xem Khoá học cao cấp Phong Thuỷ Sư Liên Hoa hoặc Khảo luận phong thuỷ – khôi phục nguyên lý gốc. Ghi danh, hỏi lịch khai giảng qua Zalo 0988 964 636 (Thầy Vũ Giới, TP.HCM).

Câu hỏi thường gặp – 常見問題

Đại Du Niên là gì? – 何謂大游年

Là tám câu khẩu quyết, mỗi câu bảy chữ, cho biết với mỗi loại nhà theo tám quẻ thì bảy cung còn lại mang sao gì trong Sinh Khí, Thiên Ất, Diên Niên, Hoạ Hại, Lục Sát, Ngũ Quỷ, Tuyệt Mệnh; cung của chính quẻ nhà là Phục Vị.

Đọc câu "Càn lục thiên ngũ hoạ tuyệt diên sinh" thế nào? – 乾六天五禍絕延生

Nhà Càn: đọc tiếp các quẻ Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài. Khảm Lục Sát, Cấn Thiên Ất, Chấn Ngũ Quỷ, Tốn Hoạ Hại, Ly Tuyệt Mệnh, Khôn Diên Niên, Đoài Sinh Khí.

Bốn sao cát và bốn sao hung là những sao nào? – 四吉四凶

Cát: Sinh Khí (Tham Lang), Thiên Ất (Cự Môn), Diên Niên (Vũ Khúc), Phục Vị (Phụ Bật). Hung: Hoạ Hại (Lộc Tồn), Lục Sát (Văn Khúc), Ngũ Quỷ (Liêm Trinh), Tuyệt Mệnh (Phá Quân).

Chín sao thuộc hành gì? – 九星五行

Theo Dương Trạch Chân Quyết: Tham Lang dương Mộc, Cự Môn dương Thổ, Lộc Tồn âm Thổ, Văn Khúc Thuỷ, Liêm Trinh Hoả, Vũ Khúc dương Kim, Phá Quân âm Kim, Tả Phụ Hữu Bật âm Mộc; Hữu Bật không định tính, theo loại mà hoá.

Thiên tinh sở cư khác du niên ở chỗ nào? – 天星與游年

Du niên đổi theo quẻ nhà, cùng một phương mà nhà này là Sinh Khí, nhà kia là Tuyệt Mệnh. Thiên tinh cố định theo hai mươi bốn sơn, như Đế Toạ luôn ở Hợi, Văn Bút luôn ở Tốn và Tân, dùng để xét núi, lầu, tháp quanh nhà.

Từ khoá: đại du niên · 大游年 · cửu tinh · du niên bát trạch · sinh khí thiên y diên niên · thiên tinh sở cư · dương trạch chân quyết · tham lang cự môn vũ khúc

Bài viết liên quan

Có thể quý vị quan tâm

Đi tiếp

Khoá học liên quan, app áp dụng, bài học thuật cùng chủ đề và quà tài liệu.

Bình luận

để gửi bình luận.

  • Đang tải bình luận…