Nhà bị hẻm đâm xéo: nhận diện góc đâm và chế hoá theo phong thủy

Nhà bị hẻm đâm xéo là khi con hẻm hay con đường không chạy thẳng góc vào cửa nhà, mà chạy chéo tới, trục của nó cắt mặt tiền theo một góc xiên. Nhiều người nghĩ đâm xéo thì nhẹ hơn đâm thẳng nên bỏ qua; thực ra đâm xéo có cái lý riêng của nó, và cách chế – hoá cũng khác.

"Định cục là dựa vào hình, còn lý khí thì dựa vào số."

— Thầy Vũ Giới

Bài này thuộc chuyên đề Hình sát – Thế sát nhà phố. Đường đâm thẳng góc vào cửa đã được bàn ở bài nhà bị đường đâm thẳng. Ở đây ta xét dạng xiên: khí đến chéo, cửa thành lệch so với dòng khí, một bên nhà chịu nhiều hơn bên kia. Muốn xử lý đúng, trước hết phải nhìn ra được góc đâm.

Nhà bị hẻm đâm xéo là gì, khác đường đâm thẳng ở đâu?

Ở các khu phố cũ, đường và hẻm không phải lúc nào cũng vuông vức. Có con hẻm chạy theo bờ mương cũ, theo ranh đất ruộng ngày trước, nên khi ra tới đường chính thì đâm chéo sang. Căn nhà nằm bên kia đường, hơi lệch so với miệng hẻm, sẽ thấy con hẻm ấy không nhìn thẳng vào mình mà nhìn xiên vào, như một ánh mắt liếc.

Hãy so sánh ba trường hợp:

• Đâm thẳng: trục hẻm gần vuông góc với mặt tiền và nhắm đúng vào cửa. Khí lao thẳng vào nhà.
• Đâm xéo: trục hẻm tạo với mặt tiền một góc xiên rõ, chạm vào cửa hoặc vào một bên mặt tiền. Khí đến chéo, chạm vào một phía rồi trượt sang phía kia.
• Lướt qua: trục hẻm gần như song song với mặt tiền, chỉ sượt qua trước nhà. Dạng này thường không còn tính là đâm, mà trở thành dòng chạy ngang.

Một điểm khác nữa cần phân biệt với nhà ở mũi ngã ba chữ Y, đã được bàn ở bài tiễn đao sát. Nhà mũi chữ Y nằm kẹp giữa hai nhánh đường. Còn nhà bị hẻm đâm xéo nằm đối diện miệng một con đường chéo, không bị kẹp. Xem sơ đồ dưới đây để thấy trục con hẻm xiên tới mặt tiền và phía nhà chịu khí trước.

Khí xiên: vì sao hẻm đâm xéo cũng thành sát?

Trong phong thuỷ đô thị, đường là thuỷ. Muốn hiểu đâm xéo, hãy nhìn một dòng sông. Chỗ dòng nước đánh thẳng vào bờ thì bờ bị đánh sụt. Chỗ dòng nước chảy xiên vào bờ thì bờ không sụt ngay, nhưng bị xói dần theo một đường dài, đất bị cuốn đi dọc theo bờ. Đường đâm thẳng giống cú đánh vào một điểm. Hẻm đâm xéo giống dòng xói dọc theo mặt tiền.

Cửa thành lệch so với dòng khí

Cửa chính là khẩu của nhà, nơi khí vào. Khi khí đến chéo, nó không vào cửa một cách ngay ngắn mà quệt vào một bên khung cửa, rồi bị kéo đi tiếp theo hướng xiên. Khí vào nhà không đều: một bên phòng khách hứng nhiều, bên kia hứng ít. Đứng trong nhà, cảm giác thường thấy là luồng gió, bụi, tiếng xe dồn về một góc.

Một cánh tay của nhà chịu nhiều hơn

Trong Hình Pháp, hai bên nhà là Thanh Long và Bạch Hổ, hai cánh tay giữ khí cho minh đường. Đường đâm thẳng vào giữa thì hai bên chịu ngang nhau. Hẻm đâm xéo thì dồn lực vào một bên. Thế của nhà vì vậy mà lệch: một tay bị đẩy, một tay buông. Bên nào bị dồn, nặng hay nhẹ, phải xét theo cục nhà, không có công thức chung.

Động – tĩnh không cân

Khí tốt có động có tĩnh. Phía mặt tiền bị hẻm nhắm vào thì động liên tục, phía bên kia lại tĩnh quá. Nhà phố mặt tiền chỉ 4–5 m, nên sự lệch này dễ thấy trong sinh hoạt: một bên cửa lúc nào cũng có xe tạt vào đỗ, người từ hẻm ra đi vòng qua; bên kia lại thành chỗ bụi bám, chỗ để đồ cũ.

Nhận diện góc đâm trên thực địa

Thầy Vũ Giới nhắc: "Xem phong thuỷ mà không nhìn ra HÌNH, thì la bàn cũng chỉ là cái đĩa." Với hẻm đâm xéo, nhìn ra hình nghĩa là nhìn ra được góc và điểm chạm. Có mấy cách đơn giản để gia chủ tự quan sát.

1. Đứng giữa cửa chính nhìn ra. Con hẻm hiện ra ở chính giữa tầm mắt hay lệch hẳn sang một bên? Nhìn suốt được vào sâu trong hẻm hay chỉ thấy miệng hẻm?
2. Đứng ở đầu hẻm nhìn về nhà. Đi dọc con hẻm, mắt nhìn theo trục hẻm, xem trục ấy kết thúc ở đâu: giữa cửa, mép cửa, góc nhà hay tường nhà bên cạnh.
3. Kẻ trục trên bản đồ hoặc mặt bằng. Dùng bản đồ khu vực hoặc ảnh chụp từ trên cao, kẻ một đường theo giữa con hẻm kéo dài tới nhà. Góc giữa đường đó và mặt tiền cho biết đâm gần thẳng, xiên rõ hay chỉ lướt qua.
4. Quan sát ban đêm. Đèn xe từ hẻm ra quét vào chỗ nào trên mặt tiền, chỗ đó là điểm chạm thật.
5. Xem chiều xe. Hẻm có xe chạy ra về phía nhà mình, hay chủ yếu xe từ đường chính rẽ vào hẻm? Dòng chạy ra mới là dòng xung.

Quan sát kỹ, nhiều gia chủ phát hiện con hẻm tưởng đâm vào nhà mình thật ra nhắm vào nhà bên cạnh, nhà mình chỉ bị quệt một góc. Cũng có khi ngược lại: tưởng hẻm chạy lệch, nhưng vì đường chính hơi cong nên trục hẻm vẫn chạm đúng cửa.

Mức độ nặng nhẹ của hẻm đâm xéo

Bảng sau tóm tắt những yếu tố chính. Một căn nhà thường có vài yếu tố nhẹ, vài yếu tố nặng; phải cân tổng thể chứ không lấy một yếu tố mà kết luận.

Dấu hiệu nhận biết	Mức độ	Hướng chế – hoá bằng hình
Trục hẻm gần như song song mặt tiền, chỉ lướt qua	Nhẹ, gần như dòng chạy ngang	Giữ mặt tiền gọn, có hiên hoặc mái che là đủ
Trục xiên, chạm vào góc nhà hoặc tường bên cạnh cửa	Nhẹ đến vừa	Cây, bồn cây ở phía điểm chạm; giữ phần tường đó đặc
Trục xiên, chạm vào mép cửa chính hoặc cổng	Vừa	Tạo minh đường, dời cổng sang phía khí đã giảm, bình phong thoáng
Trục xiên mà hẻm dài, thẳng, xe chạy ra nhanh về phía nhà	Vừa đến nặng	Kết hợp minh đường, lớp đệm nhiều lớp, đổi công năng tầng trệt
Trục gần vuông góc, nhắm giữa cửa	Không còn là đâm xéo	Xử lý như đường đâm thẳng
Đường dốc xuống từ hẻm về phía nhà	Tăng thêm một bậc	Ưu tiên khoảng lùi, nâng bậc tam cấp, rãnh thu nước trước cổng

Ví dụ thường gặp: nhà ống mặt tiền 4 m, sâu 16 m, trên một con đường hai làn ở khu phố cũ. Bên kia đường có một con hẻm 3 m chạy xéo ra, trục hẻm chạm vào mép trái cửa cuốn. Hẻm ngắn, xe máy là chính, đường chính không dốc. Đây là mức vừa, xử lý bằng minh đường nhỏ và lớp đệm phía điểm chạm là hợp.

Những dạng hẻm đâm xéo hay gặp ở nhà phố

Hẻm xéo đối diện nhà ở khu phố cũ

Phổ biến nhất ở các khu dân cư hình thành tự phát, hẻm đi theo lối mòn cũ. Mức độ phụ thuộc nhiều vào độ dài hẻm và lượng xe chạy ra.

Nhà ở nút giao nhiều nhánh

Ngã năm, ngã sáu thường có một vài nhánh chạy chéo. Nhà ở mép nút giao có thể nhận một nhánh đâm xéo, trong khi các nhánh khác chạy ngang. Lúc này phải xét tổng các dòng, không riêng một nhánh. Phần trục khí đô thị ở nút giao được bàn thêm ở bài trục khí đô thị, ngã ba, vòng xuyến.

Đường xéo cắt qua ô phố vuông

Có những khu quy hoạch ô bàn cờ mà vẫn còn một con đường chéo cũ cắt qua. Những căn ở hai đầu đường chéo ấy hay bị đâm xéo, và vì đường thường rộng hơn hẻm nên mức độ có thể nặng hơn.

Hẻm xéo chạm vào cạnh cổng

Nhà có sân trước, cổng nằm một bên. Trục hẻm xiên vừa vặn chạm vào trụ cổng hoặc cánh cổng. Trường hợp này chỉnh được khá tốt bằng cách dời vị trí cổng.

Điều chỉnh cửa ngõ, cổng và minh đường theo Hình Pháp

Với hẻm đâm xéo, mục tiêu không phải là chặn khí, mà là đổi dòng khí xiên thành dòng khí êm trước khi vào nhà. Khí xiên có hướng; ta tận dụng chính hướng đó mà dẫn cho nó chậm lại, vòng lại, rồi mới vào cửa.

1. Minh đường là chỗ đổi dòng

Một khoảng trống trước cửa, dù chỉ là hiên một mét, là nơi khí xiên được giảm tốc và xoay lại. Nhà phố lùi được cửa chính vào trong so với chỉ giới thì nên lùi. Không lùi được thì mái hiên, sàn hiên lát khác màu, bậc tam cấp cũng tạo một minh đường nhỏ. Xem thêm bài minh đường trong phong thuỷ Hình Pháp.

2. Đặt cổng ở phía khí đã giảm

Với nhà có sân trước, đừng đặt cổng ngay chỗ trục hẻm chạm vào. Đặt cổng lệch sang phía bên kia, nơi khí đã trượt qua mặt tường rào và giảm sức. Người và khí vào cổng rồi đi qua sân, tới cửa chính một cách ngay ngắn. Đây là cách dùng hình của cổng để nắn dòng khí, chứ không phải xoay hướng nhà.

3. Lối đi trong sân và bình phong

Từ cổng tới cửa, lối đi có thể uốn nhẹ, có bồn cây hai bên. Phía điểm chạm của trục hẻm có thể đặt một bình phong thoáng, một hàng cây, một bức vách lam, để khí xiên chạm vào đó trước. Bình phong phải thoáng, không xây kín.

4. Giữ cửa chính ngay ngắn, không xoay cửa theo hẻm

Có người thấy hẻm đâm xéo liền xoay cửa chính cho xiên theo, hoặc xoay né đi. Cả hai đều làm mặt tiền méo, sinh góc nhọn, lối vào gãy. Cửa chính nên giữ ngay ngắn theo mặt tiền và trục nhà, trung chính. Phần nắn dòng khí làm ở cổng, ở minh đường, ở lớp đệm, không làm bằng cách bẻ cửa.

5. Bố trí trong nhà theo phía chịu khí

Phía phòng khách hứng khí xiên không nên đặt sofa, bàn thờ ngay đó. Có thể đặt kệ, tủ, chậu cây làm lớp đệm. Bàn thờ, chỗ ngồi lâu đặt lùi vào trong, nơi khí đã êm.

Khi làm lại cửa, cổng, có thể chọn kích thước thông thuỷ theo cung tốt của thước Lỗ Ban, ví dụ 52,2 cm cho thông thuỷ cửa và ô thoáng. Kích thước đúng giúp phần sửa hình trọn vẹn, nhưng không thay được bố cục.

Pháp khí đứng ở đâu, và những sai lầm thường gặp

Sau khi đã chỉnh cổng, minh đường, lớp đệm mà khí xiên vẫn còn dồn vào nhà, khi đó mới xét tới pháp khí. Dùng hay không, dùng gì, đặt ở đâu, phải theo lý khí của căn nhà: con hẻm đến từ phương nào, phương ấy đang vượng hay suy. Có khi chính phương con hẻm xiên tới lại là phương đang đem khí tốt, đem chặn đi thì thiệt. Nhất hình nhì khí: hình chưa sửa thì nói khí là nói sớm. Bài này dừng ở lý pháp, không đưa thủ pháp trấn cụ thể.

Những sai lầm thường gặp

• Bỏ qua vì nghĩ đâm xéo là nhẹ. Có hẻm xéo dài, dốc, xe ra nhanh, mức độ không thua đường đâm thẳng.
• Bẻ cửa chính theo góc lạ. Né được hẻm nhưng mặt tiền méo, sinh hình sát mới ngay trong nhà mình.
• Đặt cổng đúng chỗ trục hẻm chạm. Vô tình mở cửa đón đúng dòng khí xiên mạnh nhất.
• Chặn kín phía bị đâm. Xây tường kín một bên mặt tiền, nhà mất cân, tối một phía.
• Đánh giá từ một điểm nhìn. Chỉ đứng trong nhà nhìn ra mà không đi vào hẻm nhìn về, nên đoán sai điểm chạm.

Tóm lại: nhà bị hẻm đâm xéo cần được nhìn đúng góc và đúng điểm chạm. Khí xiên không cần chặn, mà cần được đổi dòng: có minh đường để khí dừng, cổng đặt ở phía khí đã yếu, lớp đệm ở phía bị chạm, cửa chính giữ ngay ngắn. Pháp khí đến sau cùng, theo lý khí từng nhà.

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Hình sát thế sát nhà phố: nhận diện và chế hoá
• Nhà bị đường đâm thẳng vào cửa
• Nhà bị đường đâm hông, đầu hồi
• Phong thuỷ cửa chính

Câu hỏi thường gặp

Hẻm đâm xéo có nhẹ hơn đường đâm thẳng không?

Thường nhẹ hơn khi trục hẻm chỉ chạm vào góc nhà hoặc lướt qua. Nhưng nếu hẻm dài, dốc, xe chạy ra nhanh và chạm đúng cửa thì mức độ không nhẹ.

Làm sao biết trục hẻm chạm vào đâu trên nhà?

Đi vào hẻm nhìn ngược về nhà, kẻ trục trên bản đồ, và quan sát đèn xe ban đêm quét vào chỗ nào trên mặt tiền.

Có nên xoay cửa chính né con hẻm không?

Không nên bẻ cửa theo góc lạ. Giữ cửa ngay ngắn theo mặt tiền, còn phần nắn dòng khí làm ở cổng, minh đường và lớp đệm.

Nhà không có sân trước thì xử lý thế nào?

Tạo minh đường nhỏ bằng hiên, mái che, bậc tam cấp; đặt bồn cây phía điểm chạm; trong nhà bố trí kệ, tủ làm lớp đệm phía hứng khí.

Hẻm đâm xéo có cần dùng pháp khí không?

Chỉ xét sau khi đã sửa hình. Có dùng hay không, dùng gì, phải theo lý khí từng nhà, không có vật cố định cho mọi trường hợp.