Nhà nhiều cửa sổ ít tường: âm dương hư thực theo phong thủy

Nhà nhiều cửa sổ, mặt nào cũng mở kính, tường đặc chỉ còn vài mảng nhỏ, đang là xu hướng của nhiều căn nhà phố, biệt thự và căn hộ mới. Ai cũng thích sáng, thích thoáng, thích nhìn ra ngoài. Nhưng theo Hình Pháp, một ngôi nhà mà chỗ nào cũng hở thì khí vào được bao nhiêu cũng thoát đi bấy nhiêu.

"Nhất âm nhất dương chi vị đạo."

Nhiều gia chủ đến hỏi: nhà tôi rất sáng, gió rất mát, sao ở vẫn thấy chênh vênh, không ấm, không có chỗ nào thật sự yên? Đi xem thì thấy phòng khách ba mặt kính, phòng ngủ đầu giường là cửa sổ, cầu thang bọc kính suốt, mặt tiền là một tấm kính lớn từ tầng hai lên đến mái. Căn nhà như một chiếc hộp kính, đẹp trong ảnh chụp nhưng thiếu đi thứ mà người xưa gọi là "chỗ dựa".

Bài này nằm trong loạt bài của bài trụ hình sát – thế sát nhà phố. Cần phân biệt với bài quang sát kính phản quang: bài ấy nói về ánh sáng hắt từ kính, mái tôn của công trình khác chiếu vào nhà mình. Ở đây ta nói về chính ngôi nhà mình: tỷ lệ giữa phần đặc và phần rỗng, giữa tường và cửa, lệch quá về một phía.

Nhà nhiều cửa sổ ít tường: âm dương hư thực bị lệch

Trong Hình Pháp Liên Hoa, mọi hình khối đều xét theo âm dương. Với một ngôi nhà, tường là thực: đặc, kín, giữ, thuộc âm. Cửa là hư: rỗng, mở, động, thuộc dương. Một ngôi nhà có sự sống cần cả hai. Không có cửa thì khí không vào, nhà thành cái hộp kín. Không có tường thì khí không ở lại, nhà thành cái lồng.

"Nhất âm nhất dương chi vị đạo", một âm một dương gọi là đạo. Câu ấy áp vào nhà ở rất cụ thể: phải có chỗ mở để đón và có chỗ kín để giữ. Cửa sổ là chỗ đón ánh sáng, gió, tầm nhìn, tức đón dương khí. Tường là chỗ giữ cho dương khí ấy lưu lại, lắng xuống, thành khí của nhà. Khi hư quá nhiều mà thực quá ít, ta gọi là nhà "hở": dương thịnh âm suy, khí động mà không tĩnh.

Xem sơ đồ dưới đây: mặt bằng một tầng nhà phố có ba mặt mở kính và cửa sổ liên tiếp, tường đặc chỉ còn vài đoạn ngắn; các mũi tên chỉ khí vào từ mặt này rồi thoát ngay ra mặt kia, không có vùng nào giữ khí lại.

Theo lý ấy, nhà nhiều cửa sổ không xấu ở chỗ nhiều ánh sáng. Ánh sáng là dương khí, là điều tốt. Cái xấu nằm ở chỗ không còn chỗ tĩnh: không có bức tường nào đủ dài để kê giường, kê sofa, đặt bàn thờ; không có góc nào khép lại để người ngồi yên. Người ở trong nhà luôn phơi ra bốn phía, không có lưng tựa.

Những dạng nhà "hở" thường gặp ở đô thị

Mặt tiền kính toàn phần

Nhà phố hiện đại hay làm mặt tiền một tấm kính lớn từ sàn đến trần, có khi suốt ba bốn tầng. Từ trong nhìn ra thì rộng, nhưng phòng phía trước gần như không có tường mặt tiền. Nếu nhà lại nhìn ra đường lớn, ngã ba, khí động từ đường đi thẳng vào không qua lớp đệm nào.

Nhà góc mở cửa sổ hai mặt

Nhà lô góc có hai mặt tiếp đường, chủ nhà tận dụng mở cửa sổ cả hai mặt cho thoáng. Phòng góc có hai mặt kính gặp nhau ở góc, không có góc tường đặc. Đây là chỗ khí bị kéo theo hai chiều. Lô góc đã có bài riêng là lô góc lô đầu hồi.

Phòng ngủ đầu giường là cửa sổ

Phòng ngủ nhỏ, chỉ có một bức tường dài thì lại trổ cửa sổ, nên giường buộc phải kê đầu vào cửa sổ. Đầu giường là chỗ cần tựa nhất, lại là chỗ hở nhất.

Cửa sổ đối cửa sổ, cửa sổ đối cửa đi

Hai cửa sổ ở hai bức tường đối diện nhau, hoặc cửa sổ thẳng hàng với cửa đi, tạo thành luồng gió xuyên. Thông gió thì tốt, nhưng xuyên thẳng thì khí đi qua mà không ở lại, giống cửa trước thẳng cửa sau đã nói trong bài cửa trước thẳng cửa sau.

Cầu thang và giếng trời bọc kính

Cầu thang có một mặt là tường kính, giếng trời có vách kính bao quanh các tầng. Phần lõi đứng của nhà, chỗ lẽ ra vững nhất, lại thành một ống kính trong suốt.

Dấu hiệu nhận biết và mức độ nặng nhẹ

Không có một con số cố định cho tỷ lệ tường – cửa đúng, vì mỗi nhà một hướng, một cảnh quan, một khí hậu. Nhưng có thể nhận biết bằng những câu hỏi rất cụ thể: mỗi phòng có bức tường đặc nào đủ dài để tựa không? Giường, sofa, bàn thờ có lưng tường không? Có luồng gió xuyên thẳng từ mặt này sang mặt kia không?

Tình trạng	Dấu hiệu nhận biết	Mức độ	Hướng chế hoá bằng hình
Nhiều cửa sổ nhưng mỗi phòng vẫn có một tường đặc dài	Giường, sofa, bàn thờ đều tựa được tường	Nhẹ hoặc không phạm	Giữ nguyên, dùng rèm điều chỉnh ánh sáng
Phòng ngủ đầu giường là cửa sổ	Nằm ngủ, đầu hướng vào khung kính	Trung bình	Đổi vị trí giường; nếu không được thì làm vách đầu giường đặc, rèm dày
Phòng khách ba mặt kính, không có lưng tựa	Ngồi ở đâu sau lưng cũng là kính	Trung bình – nặng	Làm một mảng tường hoặc vách đặc làm lưng, kệ cao, rèm nhiều lớp
Cửa sổ đối cửa sổ, gió xuyên thẳng	Mở hai cửa là gió lùa thẳng qua phòng	Trung bình	Lệch vị trí một cửa, đặt vật đổi dòng giữa phòng, dùng cửa lật hắt
Mặt tiền kính toàn phần nhìn ra đường lớn	Đứng trong nhà thấy rõ dòng xe như không có tường	Nặng	Thêm lớp lam, ban công cây, kính mờ phần dưới, chia khung kính
Bàn thờ đặt trước cửa sổ hoặc vách kính	Sau lưng bàn thờ là kính, thấy trời	Nặng	Dời bàn thờ về tường đặc; bàn thờ cần lưng tựa kín

Trong các dòng trên, bàn thờ không có lưng tựa là việc cần sửa trước tiên. Bàn thờ là nơi cần tĩnh và kín nhất trong nhà; sau lưng bàn thờ phải là tường đặc. Kích thước bàn thờ theo cung tốt 38,8 cm.

Theo Hình Pháp: khí vào được mà không tụ được

Thầy Vũ Giới giảng phong thuỷ là thuật tạo ra một căn nhà có sự sống. Sự sống ấy cần khí lưu chuyển, nhưng cũng cần khí lắng đọng. Giống như một cái ao: nước phải có chỗ vào chỗ ra thì không tù, nhưng ao phải có bờ thì nước mới đọng thành ao. Cửa sổ là chỗ nước vào ra, tường là bờ ao. Bờ thủng khắp nơi thì không còn là ao, chỉ còn là một dòng chảy qua.

Ở nhà nhiều cửa sổ, khí vào từ mặt này, chưa kịp lắng đã thoát ra mặt khác. Khí trong nhà vì thế luôn động, luôn mới, nhưng không bao giờ thành khí của nhà. Người ở trong nhà, theo Hình Pháp, cũng bị cuốn theo cái động ấy: khó ngồi yên, khó nghỉ sâu. Nhà hở về hình thì cũng hở về khí.

Còn một tầng nữa là chuyện nội – ngoại. Tường không chỉ giữ khí mà còn phân định trong và ngoài. Một ngôi nhà mà từ ngoài đường nhìn vào thấy hết mọi sinh hoạt bên trong, thì ranh giới nội – ngoại đã mờ. Khí ngoài đường, khí của người qua lại, đi vào nhà không qua một lớp lọc nào.

"Phong thuỷ chính là y học dành cho đất đai, là thuật trị bệnh cho địa cuộc."

— Thầy Vũ Giới

Chế – hoá nhà nhiều cửa sổ bằng Hình Pháp

Không ai bảo phải bịt cửa sổ, quay về nhà tối. Mục tiêu là trả lại phần thực cho ngôi nhà: mỗi không gian có chỗ đón và có chỗ giữ, có chỗ hư và có chỗ thực.

1. Mỗi phòng một bức tường đặc làm lưng

Khi thiết kế, hãy dành cho mỗi phòng ít nhất một bức tường đặc, đủ dài, không trổ cửa. Phòng ngủ là bức tường đầu giường. Phòng khách là bức tường sau sofa hoặc sau bàn thờ. Phòng làm việc là bức tường sau lưng ghế. Những bức tường ấy là chỗ dựa của người ở. Kích thước tủ, kệ dựa tường theo cung tốt 42,9 cm.

2. Lệch cửa, tránh xuyên thẳng

Muốn thông gió mà không xuyên khí, đặt hai cửa sổ lệch nhau, không thẳng hàng, để gió đi vòng trong phòng rồi mới ra. Nếu đã thẳng hàng, đặt một vật đổi dòng ở giữa như kệ thấp, bình phong, cây lớn. Cửa sổ lật, cửa chớp hắt cũng giúp gió vào nhẹ và không thẳng.

3. Lớp đệm cho mặt kính lớn

Mặt tiền kính toàn phần cần một lớp đệm giữa trong và ngoài: lam đứng hoặc lam ngang, ban công có cây xanh, khung chia kính thành các ô nhỏ thay vì một tấm liền, kính mờ hoặc kính có lớp phủ ở phần dưới tầm mắt. Lớp đệm này vừa làm phần hư bớt hư, vừa giữ ranh giới nội – ngoại. Mặt tiền đẹp mà hợp hình có thể tham khảo bài mặt tiền nhà phố đẹp hợp phong thuỷ.

4. Rèm nhiều lớp và vách mềm

Với nhà đã xây, rèm là công cụ đơn giản nhất. Một lớp voan mỏng ban ngày, một lớp rèm dày ban đêm, giúp phòng chuyển giữa hư và thực theo thời gian: ngày mở để đón, đêm khép để giữ. Đầu giường đặt sát cửa sổ thì làm một vách đầu giường bọc nệm, cao hơn mặt giường, để có lưng tựa đặc.

5. Dời những thứ cần tĩnh về tường đặc

Bàn thờ, giường ngủ, ghế chính của chủ nhà, két sắt, những thứ cần tĩnh, nên dời về phía có tường đặc. Phía có kính để bố trí những thứ động hoặc nhẹ: bàn trà, góc đọc sách ban ngày, cây xanh.

6. An toàn khi che chắn cửa sổ

Khi muốn bớt hở, đừng bịt kín cửa sổ bằng khung sắt hàn chết hay vách cố định. Cửa sổ còn là lối thoát hiểm khi có sự cố cháy. Lam, rèm, khung có thể mở được là lựa chọn an toàn hơn. Việc thay kính lớn, gắn lam lên mặt tiền cao tầng thì nên làm với đơn vị thi công có chuyên môn và theo quy định của khu nhà.

7. Pháp khí là phần bổ cứu

Một vật đặt bên khung kính không thể làm thay việc của một bức tường. Chỉ khi hư thực đã được cân lại bằng hình mà vẫn còn chỗ thiếu, mới xét tới pháp khí, và phải tính theo toạ hướng, vận khí của chính căn nhà đó. Phần thủ pháp này Thầy chỉ truyền trực tiếp.

Những sai lầm thường gặp

• Càng nhiều kính càng tốt: chạy theo ảnh đẹp mà quên chỗ dựa của người ở.
• Kê giường, đặt bàn thờ trước kính: chỗ cần kín nhất lại đặt vào chỗ hở nhất.
• Mở cửa sổ thẳng hàng cho "thông gió": thông thì có, nhưng thành xuyên.
• Bịt cửa sổ bằng khung sắt kín: sửa hở mà mất lối thoát hiểm.
• Nhầm nhà sáng với nhà hở: nhà nhiều ánh sáng không có lỗi; lỗi nằm ở chỗ không còn tường để giữ.

Tóm lại, nhà nhiều cửa sổ ít tường là nhà lệch về hư: dương thịnh âm suy, khí vào được mà không tụ được, người ở không có lưng tựa, ranh giới nội – ngoại bị mờ. Cách sửa không phải là bịt kín, mà là trả lại phần thực: mỗi phòng một tường đặc làm lưng, lệch cửa tránh xuyên, lớp đệm lam và cây cho mặt kính lớn, rèm nhiều lớp, đưa giường và bàn thờ về tường đặc, giữ an toàn thoát hiểm. Có hư có thực, nhà mới vừa sáng vừa yên.

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Hình sát – thế sát nhà phố: nhận diện và chế hoá
• Quang sát: kính phản quang, mái tôn hắt sáng
• Cửa trước thẳng cửa sau trong nhà ống
• Mặt tiền nhà phố đẹp hợp phong thuỷ

Câu hỏi thường gặp

Nhà nhiều cửa sổ có xấu không?

Nhiều ánh sáng không xấu. Chỉ khi cửa quá nhiều mà tường đặc quá ít, không phòng nào có lưng tựa, khí xuyên thẳng, thì theo Hình Pháp nhà mới bị "hở".

Tỷ lệ tường và cửa sổ bao nhiêu là hợp?

Không có con số cố định cho mọi nhà. Cách xét thực tế là mỗi phòng phải có ít nhất một tường đặc đủ dài làm lưng, và cửa không xuyên thẳng nhau.

Đầu giường là cửa sổ thì làm sao?

Ưu tiên đổi vị trí giường về tường đặc. Nếu không được, làm vách đầu giường đặc cao hơn mặt giường và dùng rèm dày khi ngủ.

Có nên bịt bớt cửa sổ?

Không nên bịt kín bằng khung cố định vì cửa sổ còn là lối thoát hiểm. Nên dùng lam, rèm, vách mềm có thể mở được.

Nhà nhiều cửa sổ khác quang sát thế nào?

Quang sát là ánh sáng hắt từ công trình khác chiếu vào nhà. Nhà nhiều cửa sổ là chính nhà mình lệch tỷ lệ đặc – rỗng, thiếu chỗ giữ khí.