Nước chảy thẳng đi khỏi nhà: thuỷ khẩu không khoá theo phong thủy

Nước chảy thẳng đi khỏi nhà, tức một con kênh, con mương hay con đường dốc dẫn nước chạy thẳng tắp từ trước cửa ra xa, là thế mà phong thuỷ hình thế xem là thuỷ không hữu tình. Nhiều người chỉ sợ nước đâm vào nhà, ít ai để ý rằng nước bỏ nhà mà đi một mạch không ngoảnh lại cũng là một dạng thế sát, nhẹ nhàng hơn nhưng âm thầm và bền bỉ.

"Muốn kích tài, trước hết phải có bố cục thu tài!"

— Thầy Vũ Giới

Nhà có nước chảy thẳng đi là nhà chưa có bố cục thu. Khí đến được, nhưng không có gì giữ lại. Bài viết thuộc chuyên đề Hình sát – Thế sát nhà phố, trình bày theo Hình Pháp Liên Hoa: thế nước chảy thẳng đi là gì, vì sao nó làm khí tiết, các dạng thường gặp ở nhà phố, cách xét nặng nhẹ, và hướng khoá thuỷ khẩu bằng hình.

Nước chảy thẳng đi là thế gì?

Mỗi dòng thuỷ quanh nhà có hai đầu: chỗ nước đến và chỗ nước đi. Chỗ nước đi khuất khỏi tầm nhìn của nhà gọi là thuỷ khẩu, như cái miệng của một cái túi. Túi có miệng thắt lại thì giữ được của bên trong. Túi há miệng thì đổ hết ra ngoài.

Thế nước chảy thẳng đi là khi đứng ở cửa nhà nhìn ra, ta thấy một dòng thuỷ bắt đầu ngay trước mặt hoặc chạy qua trước mặt, rồi đi thẳng một mạch ra xa theo hướng ngược với nhà, không uốn, không vòng, không có gì chặn lại cho tới tận cuối tầm mắt. Nước chảy như vậy thì thuỷ khẩu mở toang. Khí theo nước mà đi, căn nhà như người đứng đầu một con dốc, nhìn đồ đạc của mình lăn tuột xuống.

Cần phân biệt với vài thế đã bàn trong chuyên đề:

• Đường đâm thẳng (bài đợt 1): dòng thuỷ lao vào nhà. Thế nước chảy thẳng đi thì ngược lại, dòng thuỷ rời nhà.
• Thuỷ phản cung (nhà ở khúc sông cong lưng): nước đập vào bờ rồi quay đi theo đường cong. Ở đây nước đi theo đường thẳng, không có khúc uốn nào.
• Cống trước cửa (bài đợt 2): chuyện uế thuỷ, nước bẩn. Thế nước chảy thẳng đi có thể là nước sạch, vấn đề nằm ở hướng chảy chứ không ở độ bẩn.

Sơ đồ dưới đây vẽ một căn nhà phố có con mương chạy thẳng từ trước cửa ra xa, so với một căn có dòng nước uốn trước mặt, để thấy thuỷ khẩu mở và thuỷ khẩu khoá khác nhau ra sao.

Vì sao nước chảy thẳng đi làm khí tiết?

Thuỷ hữu tình và thuỷ vô tình

Phong thuỷ hình thế quý dòng nước biết "lưu luyến": đến thì uốn lượn, qua trước minh đường thì chậm lại, đi thì vòng vèo như còn ngoái nhìn. Đó là thuỷ hữu tình. Nước chảy thẳng tắp, không một khúc uốn, là thuỷ vô tình: nó chẳng có chút gắn bó nào với căn nhà, chỉ đi ngang qua rồi bỏ đi.

Thuỷ khẩu không khoá

Một cuộc đất tốt thì chỗ nước đi phải có cái khoá: một gò đất, một khúc quanh, một rặng cây, một dãy nhà chắn ngang để nước phải vòng mới đi được. Có khoá thì khí trong cục được giữ. Nước chảy thẳng đi một mạch tới chân trời là thuỷ khẩu không khoá. Cục nhà không có đáy túi.

Khí trong nhà bị kéo theo

Khí theo nước. Dòng nước đi thẳng, đều, liên tục, tạo một lực kéo nhẹ nhưng không dừng, như một cái phễu đặt trước cửa. Cái tiết ở đây không ồ ạt như bị xung, mà rỉ rả từng ngày. Vì vậy thế này khó nhận ra: không có cú va nào, chỉ có cái túi khí của nhà không bao giờ đầy.

Tầm mắt và tâm thế

Mắt nhìn thẳng ra một con mương thẳng tắp, một con hẻm dốc tuột xuống, thì tâm thế người ở cũng bị kéo theo hướng ấy. Hình Pháp không tách hình khỏi người: cái người nhìn mỗi ngày cũng là một phần của khí nhà.

Các dạng nước chảy thẳng đi thường gặp ở nhà phố

Mương, kênh thẳng chạy ra xa trước nhà

Nhà ở đầu một con mương, con kênh thẳng, hoặc nhà ở chỗ một con mương nhỏ bắt đầu chạy vuông góc ra xa khỏi mặt tiền. Đứng ở cửa thấy cả chiều dài dòng nước thẳng như kẻ chỉ. Đây là dạng điển hình nhất.

Hẻm dốc xuống từ trước cửa

Nhà ở đầu cao của một con hẻm dốc, cửa nhìn thẳng xuống dọc con hẻm. Mỗi trận mưa, nước từ trước cửa chảy thẳng xuống cuối hẻm. Đường là thuỷ, mà con đường này lại dẫn nước thật, nên thế đi càng rõ. Trường hợp đường dốc chạy ngang trước nhà được bàn riêng ở bài nhà lưng chừng dốc.

Nhà cuối một con đường thẳng, nhìn ngược ra

Có nhà nằm ở chỗ con đường bắt đầu, cửa không bị đâm vì đường chạy ra xa chứ không chạy vào. Nhưng nếu đường ấy dốc xuống và thẳng tắp, xe cộ cũng như nước mưa đều "rời" nhà mà đi, thì vẫn là thế thuỷ đi thẳng.

Trong chính đất nhà: sân dốc thẳng ra cổng

Một kiểu hay gặp mà ít ai để ý: sân trước được làm dốc thẳng từ cửa chính ra cổng, rãnh thu nước chạy dọc theo trục cửa, nước mưa từ mái đổ xuống sân chảy một mạch ra đường. Thế đi thẳng nằm ngay trong minh đường của nhà mình. Dạng này may mắn là sửa được hoàn toàn.

Bảng nhận biết mức độ và hướng chế hoá

Dấu hiệu	Mức độ	Hướng chế hoá
Dòng nước thẳng nhưng chạy song song mặt tiền, đi qua rồi khuất	Nhẹ	Bồn cây, lam ở phía nước đi; giữ minh đường
Mương thẳng bắt đầu ngay trước cửa, chạy ra xa vuông góc mặt tiền	Nặng	Cổng lệch trục, vật che ở minh đường, khoá tầm nhìn về phía nước đi
Hẻm dốc xuống từ cửa, mưa thì nước chảy thẳng xuống cuối hẻm	Trung bình đến nặng	Bậc, chiếu nghỉ trước cửa; sân có gờ; cửa lệch khỏi trục hẻm
Sân nhà dốc thẳng ra cổng, rãnh chạy dọc trục cửa	Trung bình	Đổi hướng dốc sân, rãnh thu chạy ngang, hố thu ở góc sân
Dòng thẳng nhưng xa, phía cuối có dãy nhà, rặng cây chắn ngang	Nhẹ	Thuỷ khẩu đã có khoá tự nhiên, chủ yếu giữ minh đường
Dòng thẳng, nước chảy mạnh, nhìn thấy tới tận cuối tầm mắt	Nặng	Kết hợp nhiều lớp: cổng, vật che, bố cục trong nhà

Điều cần nhớ: thế nặng hay nhẹ phụ thuộc rất nhiều vào chỗ thuỷ khẩu có bị chắn hay không. Cùng một con mương thẳng, nếu cuối tầm nhìn có một dãy nhà, một hàng cây cắt ngang, thì cái miệng túi đã được thắt lại một phần.

Khoá thuỷ khẩu bằng Hình Pháp

Nguyên tắc vẫn là Hình Pháp trước, pháp khí sau. Gia chủ không được tự lấp mương công cộng, tự đắp chặn kênh hay tự thay đổi dòng thoát nước của cả khu. Việc ấy thuộc chính quyền và đơn vị quản lý. Những gì làm được nằm trong phần đất của mình, và cũng đủ để đổi thế nếu làm đúng.

Cổng và cửa chính lệch khỏi trục nước đi

Nếu cổng và cửa chính nằm đúng trục với dòng nước chảy ra xa, khí từ trong nhà có một đường thẳng để thoát. Dời cổng lệch sang một bên, hoặc làm lối vào bẻ góc một lần, là đã cắt cái trục ấy.

Đặt khoá ở minh đường

Trong khoảng sân trước, đặt một vật che ở phía nước đi: bồn cây dày, một khóm cây bụi, một bức tường thấp có cây leo. Vật ấy làm nhiệm vụ của gò đất, rặng cây ở thuỷ khẩu ngày xưa: không chặn nước, nhưng chặn tầm nhìn và chặn đường khí lao theo nước. Đứng ở cửa không còn thấy dòng thẳng chạy tới chân trời nữa.

Sửa dốc sân và đường thu nước của nhà mình

Với dạng sân dốc thẳng ra cổng, đổi hướng dốc để nước chảy về một góc sân, có hố thu, rồi mới dẫn ra ngoài bằng ống ngầm. Rãnh thu chạy ngang mặt sân thay vì chạy dọc trục cửa. Nước vẫn thoát tốt, nhưng không còn "đi thẳng" trước mắt nữa.

Bậc, chiếu nghỉ cho nhà đầu dốc

Nhà ở đầu cao của hẻm dốc nên có bậc tam cấp và một chiếu nghỉ phẳng trước cửa, dù rộng không quá một, hai mét. Mặt phẳng ấy là chỗ khí dừng lại trước khi bị cuốn xuống dốc. Một gờ thấp ở mép chiếu nghỉ giúp nước mưa không tràn thẳng từ cửa xuống.

Giữ khí bên trong nhà

Khi thế bên ngoài khó sửa, phải làm cho bên trong có chỗ tụ: tiền sảnh có vách đệm sau cửa chính, phòng khách không thông thẳng ra cổng, giếng trời giữa nhà làm chỗ khí xoáy lại. Nhà ống mặt tiền 4–5 m vốn có trục thẳng từ trước ra sau, nên càng phải có những điểm dừng.

Một ví dụ thường gặp

Hình dung một căn nhà ống mặt tiền 4,5 m nằm ở đầu một con hẻm dốc nhẹ, cửa chính, cổng và trục hẻm thẳng hàng. Sân trước dài chừng ba mét, lát dốc thẳng ra cổng, rãnh thu nước chạy giữa sân. Đứng ở phòng khách nhìn ra, mắt đi một mạch qua sân, qua cổng, xuống tận cuối hẻm. Hướng sửa theo Hình Pháp: dời cánh cổng lệch sang một bên; làm lại sân cho dốc về góc, đặt hố thu ở góc ấy; xây một bồn cây thấp phía trong cổng để chặn tầm nhìn xuống dốc; làm chiếu nghỉ phẳng trước cửa chính; đặt vách đệm sau cửa để phòng khách không thông thẳng ra ngoài. Không có việc nào trong đó cần động tới con hẻm chung.

Pháp khí là phần bổ cứu

Sau khi hình đã sửa, nếu cần bổ cứu thì phải theo lý khí của chính căn nhà, xét thuỷ khẩu theo phương vị. Chuyện thuỷ pháp theo phương vị là phần lý khí sâu hơn, có thể đọc thêm ở bài tứ thuỷ pháp tràng sinh. Bài viết dừng ở lý pháp; thủ pháp phải xem tận nơi.

Những sai lầm thường gặp

• Chỉ sợ nước đến, không xem nước đi. Nhiều người xem nhà chỉ hỏi có bị đâm không, quên hỏi nước rời nhà theo đường nào.
• Thấy có nước trước nhà là mừng. Nước có ích khi nó ở lại, uốn quanh. Nước bỏ đi thẳng thì không tụ được gì.
• Tự lấp mương, đắp chặn dòng chảy chung. Gây ngập cho cả xóm, sai quy định, và cũng không đúng tinh thần Hình Pháp.
• Làm sân dốc thẳng ra cổng cho "dễ thoát nước". Thoát nước tốt không cần dốc thẳng theo trục cửa; dẫn về một góc vẫn thoát được.
• Mở thông nhà từ cửa ra cổng, không một vật đệm. Khí trong nhà có đường thẳng để theo nước ra đi.

Tóm lại: nước chảy thẳng đi là thuỷ vô tình, thuỷ khẩu không khoá, khí trong nhà bị kéo theo từng ngày. Xem nước đi về đâu, có gì chắn ở cuối tầm nhìn, có nằm đúng trục cổng và cửa không. Rồi khoá thuỷ khẩu bằng hình: cổng lệch trục, vật che ở minh đường, sửa dốc sân, có chiếu nghỉ, có chỗ tụ bên trong. Muốn giữ được gì thì trước hết phải có cái túi biết thắt miệng.

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Hình sát thế sát nhà phố: nhận diện và chế hoá
• Nhà ở khúc sông cong lưng: Thuỷ phản cung
• Nhà lưng chừng dốc
• Cống trước cửa nhà: uế thuỷ ở minh đường

Câu hỏi thường gặp

Nước chảy thẳng đi khỏi nhà có xấu không?

Theo Hình Pháp, đó là thuỷ vô tình, thuỷ khẩu không khoá nên khí khó tụ. Mức độ tuỳ dòng chảy mạnh hay yếu, có gì chắn ở cuối tầm nhìn hay không.

Thuỷ khẩu là gì?

Là chỗ dòng nước rời khỏi tầm nhìn của nhà, như miệng túi. Thuỷ khẩu có vật chắn, có khúc quanh là có khoá; mở thẳng là hở.

Nhà đầu hẻm dốc nên làm gì trước?

Làm bậc và chiếu nghỉ phẳng trước cửa, có gờ thấp chặn nước, cửa lệch khỏi trục hẻm, và tạo chỗ tụ khí bên trong nhà.

Sân nhà dốc thẳng ra cổng có cần sửa?

Nên sửa khi có dịp: đổi dốc về một góc sân có hố thu, rãnh chạy ngang. Nước vẫn thoát tốt mà minh đường không còn thế đi thẳng.

Có được tự lấp mương trước nhà không?

Không. Mương, kênh thoát nước chung thuộc quản lý của địa phương. Gia chủ chỉ chỉnh trong phần đất nhà mình bằng Hình Pháp.