Nhà bị toà nhà chắn trước mặt: phong thủy và cách chế hoá

Nhà bị toà nhà chắn trước mặt là chuyện ngày càng nhiều ở đô thị: hôm qua trước cửa còn là bãi đất trống, dãy nhà thấp, hôm nay đã mọc lên một khối mười, hai mươi tầng ngay bên kia đường. Nhiều người nghĩ toà cao là "núi", có núi là tốt, nhưng Hình Pháp phân biệt rất rõ: núi sau lưng là chỗ dựa, còn núi dựng sát trước mặt là bức tường ép vào minh đường.

"Định cục là dựa vào hình, còn lý khí thì dựa vào số."

— Thầy Vũ Giới

Toà cao trước mặt là một chữ "hình" rất lớn, lớn đến mức nó có thể đổi cả cục của căn nhà. Đo hướng, tính số mà bỏ qua khối ấy thì mọi phép tính sau đều lệch. Bài viết thuộc chuyên đề Hình sát – Thế sát nhà phố, trình bày theo Hình Pháp Liên Hoa: vì sao toà cao sát trước mặt thành thế sát, cách xét khoảng cách so với chiều cao, khác gì với toà cao phía sau, và hướng chế – hoá cho nhà phố.

Toà cao chắn mặt là thế sát gì?

Trong Hình Pháp, phía trước nhà là chu tước, phía sau là huyền vũ, hai bên là thanh long và bạch hổ. Phía trước cần thấp, mở, thoáng, để khí có chỗ tới và dừng lại trước cửa, gọi là minh đường. Phía sau cần cao, đặc, vững, để nhà có chỗ dựa. Đó là thế "tiền thấp hậu cao", lẽ tự nhiên của một chỗ ở yên ổn: người ngồi thì lưng tựa vào vách, mắt nhìn ra khoảng rộng.

Khi một toà cao tầng dựng ngay trước mặt, thế ấy bị đảo. Phía trước không còn thấp mà cao vượt lên, không còn mở mà bị chặn bằng một mặt đứng lớn. Chu tước bị đè. Minh đường bị ép lại chỉ còn một khoảng hẹp giữa cửa nhà và chân toà nhà. Đây là thế sát, vì bản thân toà nhà có thể không có góc nhọn, không có kính hắt sáng, không có gì "xấu" về hình, nhưng vị trí và tỉ lệ của nó so với nhà mình mới sinh ra sát.

Cần tách rõ với các bài khác cùng chuyên đề. Toà cao phía sau nhà, nếu vững và cách một khoảng hợp lý, có thể làm huyền vũ, được bàn trong bài toà nhà cao tầng làm huyền vũ. Khe hở giữa hai toà cao đối diện cửa là thiên trảm sát. Toà cao ở hai bên hông, ép nhà thấp ở giữa, là thế kẹp. Bài này chỉ nói một trường hợp: một khối cao, đặc, liền mặt, đứng ngay trước mặt nhà. Xem sơ đồ dưới đây để thấy tương quan giữa chiều cao toà nhà và khoảng minh đường còn lại.

Vì sao toà cao sát trước mặt lại thành sát?

Minh đường bị ép

Minh đường là nơi khí tụ trước khi vào nhà. Minh đường rộng thì khí có chỗ dừng, dịu lại, rồi mới vào cửa. Minh đường bị một mặt đứng cao chặn lại thì khí đến đó không lan ra được, bị dội ngược, hoặc bị dồn thành luồng chạy dọc theo chân toà nhà. Căn nhà phía bên này đường đứng đối mặt với một vách đá, chứ không còn đối mặt với một khoảng sân. Xem thêm về vai trò của minh đường trong bài minh đường trong phong thuỷ Hình Pháp.

Thiếu sáng, thiếu dương khí

Mặt tiền là nguồn sáng chính của nhà phố, nhất là nhà ống mặt tiền 4–5 m vốn chỉ có hai đầu lấy sáng. Khi toà cao chắn trước, ánh sáng trời vào nhà giảm hẳn, có những giờ nhà chìm trong bóng của toà nhà đối diện. Dương khí từ phía trước yếu đi, trong khi phía sau nhà vẫn tối như cũ. Âm dương lệch về âm.

Áp lực của khối lớn

Người đứng sát chân một bức tường cao sẽ tự thấy mình nhỏ đi, bị đè. Căn nhà cũng chịu cái áp ấy. Theo Hình Pháp, khối cao đặc là âm, tĩnh, có lực. Đặt sau lưng thì lực ấy đỡ nhà. Đặt trước mặt thì lực ấy đè lên nhà, như một người lớn đứng chắn ngay cửa, mỗi lần mở cửa ra là chạm mặt.

Gió và khí động quanh chân toà nhà

Toà cao làm gió đổi đường. Gió đập vào mặt toà nhà có thể bị đẩy xuống chân, chạy dọc mặt đường, tạo những luồng gió giật, cuốn bụi vào các nhà đối diện. Đây là tác động đời thường mà cư dân sống đối diện các khối cao đều cảm thấy.

Xét khoảng cách so với chiều cao: cách đánh giá mức độ

Không phải toà cao nào phía trước cũng là sát. Toà cao ở rất xa, nhìn từ cửa nhà chỉ thấy như một ngọn núi nhỏ ở chân trời, thì có khi lại thành án sơn, triều sơn, làm điểm tựa cho tầm nhìn. Cái quyết định là tương quan giữa khoảng cách và chiều cao.

Cách quan sát đơn giản: đứng ở cửa chính, nhìn thẳng ra trước. Nếu phải ngẩng đầu khá cao mới thấy nóc toà nhà, và mặt đứng của nó chiếm gần hết tầm nhìn, thì toà nhà đang quá gần so với chiều cao của nó. Nếu nhìn thẳng vẫn thấy khoảng trời phía trên, toà nhà chỉ chiếm phần dưới tầm nhìn, thì thế đã nhẹ hơn nhiều. Đây là cách cảm nhận bằng nhãn pháp, không cần con số.

Yếu tố	Nhẹ hơn khi	Nặng hơn khi
Khoảng cách so với chiều cao	Toà nhà ở xa, nhìn thẳng còn thấy nhiều khoảng trời	Toà nhà sát bên kia đường, phải ngẩng cao mới thấy nóc
Bề ngang mặt đứng	Khối mảnh, hai bên còn khoảng thoáng	Khối dài liền mặt, chắn trọn bề ngang tầm nhìn
Vị trí so với cửa	Lệch sang một bên, cửa nhìn ra khoảng trống	Chính diện cửa chính
Mặt đứng	Có cây, ban công, mặt đứng có nhịp	Tường đặc phẳng, hoặc kính hắt sáng (thêm quang sát)
Minh đường của nhà mình	Có sân trước, có khoảng lùi	Cửa sát vỉa hè, không có khoảng đệm
Tầng ở của gia chủ	Ở tầng cao, đã vượt phần chân toà nhà	Ở tầng trệt, đối diện chân khối cao

Một điểm nhiều người quên: toà cao trước mặt thường không đi một mình. Mặt kính của nó có thể hắt nắng vào nhà, thành quang sát; góc của nó có thể chĩa vào cửa; khe giữa nó và toà bên cạnh có thể thành thiên trảm. Phải xét hết rồi mới biết sát chính là gì, sát phụ là gì.

Chế – hoá nhà bị toà cao chắn mặt bằng Hình Pháp

Không ai dời được một toà nhà. Cũng không ai có quyền đòi hàng xóm bớt tầng. Chế – hoá ở đây là chỉnh nhà mình để sống được với thế mới, theo đúng trình tự của chuyên đề: Hình Pháp trước, pháp khí sau.

Tạo minh đường riêng cho nhà

Khi minh đường bên ngoài bị ép, phải tạo minh đường ở trong. Lùi cửa chính vào một khoảng, làm sân trước dù chỉ một, hai mét, có bồn cây, có mái hiên vừa phải. Với nhà ống chật, có thể làm một khoảng tiền sảnh trong nhà trước khi vào phòng khách. Khí đến có chỗ dừng trước khi vào sâu.

Đổi nguồn sáng, đổi nguồn khí

Khi phía trước bị chặn, phải mở nguồn khác: giếng trời giữa nhà, mái lấy sáng, sân thượng có cây. Ánh sáng từ trên xuống bù cho ánh sáng mất ở mặt tiền. Cách làm giếng trời cho nhà phố tham khảo bài giếng trời nhà phố.

Mặt tiền có lớp đệm

Mặt tiền nên có nhiều lớp: lớp cây, lớp lam, lớp cửa. Lớp đệm làm mềm cái áp từ khối đặc đối diện, giảm gió giật và bụi, giữ cho nhà có cảm giác được che chứ không bị chặn. Màu mặt tiền và nội thất phía trước nên sáng, ấm, tránh màu tối làm âm thêm nặng.

Sắp lại công năng theo tầng

Phần chịu áp nhất là các tầng thấp, đối diện chân toà nhà. Nếu có điều kiện, đưa phòng sinh hoạt chính, phòng thờ lên tầng trên, nơi tầm nhìn đã thoáng hơn. Tầng trệt dùng cho kinh doanh, để xe, khu phụ. Phòng ngủ chính không nên nằm sát mặt tiền tầng thấp, nhìn thẳng vào mặt đứng toà cao.

Xem lại lối vào chính

Với nhà lô góc hoặc nhà có thể mở cửa ở mặt khác, cân nhắc chuyển lối vào chính sang phía còn minh đường. Nhưng nhớ nguyên tắc: không xoay hướng, nắn cửa chỉ để "hợp số". Đổi lối vào là để tìm lại hình thế đúng, không phải để chạy theo hướng đẹp.

Khi mua nhà: nhìn cả khu đất đối diện

Nhiều gia đình mua nhà lúc trước mặt còn là bãi trống, vài năm sau mới thấy toà cao mọc lên. Vì vậy, khi xem nhà phố, đừng chỉ nhìn hiện trạng. Hãy hỏi kỹ khu đất đối diện đang được quy hoạch làm gì, có phải đất dự án, đất thương mại hay không; nhìn xem dọc tuyến đường đã có những khối cao nào. Thế của căn nhà không chỉ nằm ở hôm nay mà ở cả những gì sắp xây quanh nó. Cách đọc vị trí trong khu dự án được bàn thêm ở bài đọc sa bàn chọn vị trí.

Một ví dụ thường gặp

Hình dung một căn nhà phố ba tầng, mặt tiền 5 m, cửa chính sát vỉa hè. Bên kia đường, khu đất trống được xây thành một toà văn phòng nhiều tầng, mặt đứng dài gần hết dãy phố. Từ đó, phòng khách tầng trệt tối hẳn đi, bụi nhiều hơn, gia chủ phải đóng cửa cả ngày. Hướng xử lý theo Hình Pháp: lùi cửa chính vào để có khoảng sân nhỏ với bồn cây; làm lớp lam che phía trước tầng hai; mở giếng trời giữa nhà lấy sáng từ trên; đưa phòng sinh hoạt chung và phòng thờ lên tầng trên; tầng trệt làm chỗ để xe và tiếp khách ngắn. Phần pháp khí, nếu cần, chỉ bàn sau khi hình đã được sửa, và phải theo lý khí của chính căn nhà. Bài viết dừng ở lý pháp; thủ pháp phải xem tận nơi.

Những sai lầm thường gặp khi bị toà cao chắn mặt

• Coi toà cao nào cũng là "núi tốt". Núi sau lưng là chỗ dựa, núi sát trước mặt là vách chặn. Cùng một khối, đặt sai chỗ là sát.
• Đóng kín mặt tiền. Thấy khó chịu nên kéo cửa cuốn cả ngày. Nhà đã thiếu dương, nay cắt luôn nguồn khí.
• Chỉ tìm vật để "đẩy" toà nhà. Không vật nào làm toà nhà lùi xa. Việc cần làm là tạo lại minh đường và nguồn sáng cho nhà mình.
• Quay cửa sang hướng khác chỉ vì số. Đổi lối vào phải vì hình thế, không vì con số hợp tuổi.
• Bỏ qua sát phụ. Chỉ thấy khối cao mà quên kính hắt sáng, góc nhọn, khe hở đi kèm.

Tóm lại: toà cao sát trước mặt đè lên chu tước, ép minh đường, cắt dương khí. Xét khoảng cách so với chiều cao để biết nặng nhẹ; tạo minh đường riêng, mở nguồn sáng từ trên, làm mặt tiền nhiều lớp, sắp phòng theo tầng. Không đổi được thế bên ngoài thì sửa hình bên trong cho nhà vẫn có chỗ đón khí.

— Vũ Giới —

Công cụ Liên Hoa dùng kèm bài này

Bài liên quan

• Hình sát thế sát nhà phố: nhận diện và chế hoá
• Toà nhà cao tầng làm huyền vũ cho nhà hiền
• Thiên trảm sát nhà phố
• Nhà hai mặt đường trước sau

Câu hỏi thường gặp

Toà cao trước mặt nhà có phải lúc nào cũng xấu?

Không. Toà cao ở xa, chỉ chiếm phần dưới tầm nhìn, có thể thành án sơn. Toà cao sát bên kia đường, chắn gần hết tầm nhìn từ cửa thì mới thành sát.

Toà cao trước mặt khác toà cao phía sau thế nào?

Phía sau là huyền vũ, khối cao vững là chỗ dựa. Phía trước là chu tước, cần thấp và mở; khối cao sát trước là đè lên minh đường.

Làm sao biết toà nhà có quá gần không?

Đứng ở cửa chính nhìn thẳng: nếu phải ngẩng cao mới thấy nóc và mặt đứng chiếm gần hết tầm nhìn, toà nhà đang quá gần so với chiều cao.

Nhà bị toà cao chắn mặt nên sửa gì trước?

Tạo minh đường riêng bằng khoảng lùi, sân nhỏ, bồn cây; mở giếng trời lấy sáng từ trên; sắp phòng chính lên tầng trên.

Có nên treo vật phẩm hướng ra toà nhà đối diện?

Pháp khí chỉ là bổ cứu sau khi đã sửa hình, và phải theo lý khí từng nhà. Không có vật nào thay được minh đường và nguồn sáng.